Interpelacja w sprawie przepisów dotyczących karania sprawców przestępstw polegających na znęcaniu się nad zwierzętami, w związku z ostatnimi interwencjami w hodowlach Związku Kynologicznego w Polsce i Polskiej Federacji Felinologicznej Felis Polonia
Treść wystąpienia poselskiego
Interpelacja nr 15194
do ministra sprawiedliwości
w sprawie przepisów dotyczących karania sprawców przestępstw polegających na znęcaniu się nad zwierzętami, w związku z ostatnimi interwencjami w hodowlach Związku Kynologicznego w Polsce i Polskiej Federacji Felinologicznej Felis Polonia
Zgłaszający: Marta Stożek
Data wpływu: 06-02-2026
W związku z rosnącą liczbą zgłoszeń dramatycznych przypadków zaniedbywania i znęcania się nad psami i kotami w legalnych hodowlach apeluję do ministerstwa o działania w celu poprawy poziomu ochrony zwierząt w hodowlach zwierząt towarzyszących.
Jak wynika z informacji medialnych i doniesień organizacji pozarządowych, w gminie Bolimów w województwie łódzkim przeprowadzono interwencję w legalnej hodowli Związku Kynologicznego w Polsce, w wyniku której odkryto 16 martwych psów i interwencyjnie odebrano 51 zwierząt. Psy przebywały w skrajnie złych warunkach - były wychudzone, chore, zaniedbane. Sprawa została objęta nadzorem śledczym, a prokuratura prowadzi postępowanie w kierunku znęcania się nad zwierzętami. Nie jest to odosobniony przypadek rażącego naruszania dobrostanu zwierząt w legalnych hodowlach. W listopadzie 2025 r. w jednej z hodowli zarejestrowanej w klubie zrzeszonym w Polskiej Federacji Felinologicznej Felis Polonia, w związku z przeprowadzoną interwencją, OTOZ Animals odebrał 28 kotów. Mieszkanie było przepełnione śmieciami, zużytymi puszkami po karmie i nagromadzonymi odchodami. W zamrażalniku, pomiędzy mrożonkami, wolontariusze odkryli 4 kocie zwłoki, które zostały zabrane przez techników policyjnych do dalszych badań (https://gdansk.tvp.pl/90208858/kocie-truchla-z-zamrazarce-dramatyczna-interwencja-otoz-animals).
Interwencje ujawniają powtarzalne sytuacje: zwierzęta bywają przetrzymywane w skrajnie złych warunkach bytowych, bez opieki weterynaryjnej, z widocznymi objawami chorób, niedożywienia i urazów. Oburzający jest brak obligatoryjnego zakazu prowadzenia hodowli po skazaniu za znęcanie się nad zwierzętami w związku z prowadzeniem hodowli. Osoby z takimi wyrokami mogą po odbyciu kary ponownie prowadzić działalność hodowlaną lub inną związaną z opieką nad zwierzętami, a także pełnić funkcje kierownicze albo nadzorcze w podmiotach zajmujących się hodowlą zwierząt. Brak jest też przepisów pozwalających na ustanowienie przez sąd obligatoryjnego tymczasowego zabezpieczenia w postaci zakazu posiadania zwierząt lub prowadzenia hodowli na czas trwania postępowania dotyczącego znęcania się nad zwierzętami.
W związku z powyższym serdecznie proszę o odpowiedzi na następujące pytania:
Jak często w praktyce sądy orzekają zakaz posiadania zwierząt oraz na jaki okres, i czy ministerstwo analizuje skuteczność tego środka karnego?
Czy sądy orzekają zakaz prowadzenia hodowli zwierząt towarzyszących czy też prowadzenia działalności polegającej na opiece nad zwierzętami w razie popełnienia przestępstwa znęcania się nad zwierzętami w związku z prowadzeniem ww. działalności? Jeśli tak, to jak często?
Czy sądy orzekają tymczasowe środki zapobiegawcze w postaci powyższych zakazów w sytuacji podejrzenia popełnienia przestępstwa znęcania się nad zwierzętami ze szczególnym okrucieństwem popełnionego w związku z prowadzoną hodowlą zwierząt towarzyszących czy też prowadzenia działalności polegającej na opiece nad zwierzętami przez osobę podejrzaną lub oskarżoną o taki czyn? Jeśli tak, to jak często?
Czy ministerstwo planuje wprowadzenie przepisów dotyczących obligatoryjnego orzekania kar:
1) zakazu prowadzenia hodowli zwierząt,
2) zakazu pełnienia funkcji kierowniczych w organach stowarzyszenia mającego za cel działalności organizację hodowli lub opieki nad zwierzętami,
3) zakazu bycia członkiem organów kontrolnych i nadzorczych w stowarzyszeniu mającym za cel działalności organizację hodowli lub opieki nad zwierzętami,
w razie stwierdzenia popełnienia przestępstwa znęcania się nad zwierzętami ze szczególnym okrucieństwem, popełnionego w związku z prowadzoną przez osobę skazaną hodowlą zwierząt towarzyszących?
Czy ministerstwo planuje wprowadzenie adekwatnych przepisów pozwalających na obligatoryjne orzeczenie tymczasowych środków zapobiegawczych w postaci powyższych zakazów w sytuacji podejrzenia popełnienia przestępstwa znęcania się nad zwierzętami ze szczególnym okrucieństwem, popełnionego w związku z prowadzoną hodowlą zwierząt towarzyszących przez osobę podejrzaną lub oskarżoną o taki czyn?
Jakie mechanizmy służą monitorowaniu egzekwowania prawomocnie orzeczonego zakazu posiadania zwierząt?
Czy ministerstwo planuje zaproponowanie przepisów podwyższających wysokość kar finansowych za znęcanie się nad zwierzętami?
Z wyrazami szacunku
Marta Stożek
Sekretarz stanu Arkadiusz Myrcha
Odpowiedź wysoce rzeczowa – zawiera liczne dane twarde, kwoty, daty lub bezpośrednie odniesienie do zadanych pytań.
- Zawiera 2 wskazania konkretnych kwot finansowych
- Wymienia precyzyjne daty lub terminy (8)
- Resort odnosi się punkt po punkcie do pytań posła
Pełna treść wyekstrahowana z załącznika PDF (odpowiedź urzędowa)
11202 znakówkontakt@ms.gov.pl 00-950 Warszawa P-33
www.gov.pl/sprawiedliwosc
Sekretarz Stanu
Arkadiusz Myrcha
BK-VII.0520.64.2026
Warszawa, 07 kwietnia 2026 r.
Pan
Włodzimierz Czarzasty
Marszałek Sejmu
Rzeczypospolitej Polskiej
Szanowny Panie Marszałku,
uprzejmie przekazuję odpowiedź na interpelację nr 15194 Pani Posłanki Marty Stożek
w sprawie przepisów dotyczących karania sprawców przestępstw polegających
na znęcaniu się nad zwierzętami, w związku z ostatnimi interwencjami w hodowlach
Związku Kynologicznego w Polsce i Polskiej Federacji Felinologicznej Felis Polonia.
Na wstępie trzeba podkreślić, że tematyka ochrony praw zwierząt pozostaje niezwykle
istotna dla Resortu Sprawiedliwości1. W tym zakresie m.in. 9 lutego 2026 roku
w ministerstwie odbyło się drugie już seminarium dotyczące ochrony praw zwierząt2.
Wśród końcowych rekomendacji zwrócono uwagę m.in. na propozycję powołania
Rzecznika Praw Zwierząt, penalizację patostreamingu związanego ze zwierzętami,
konieczność edukowania w zakresie ochrony zwierząt organów ścigania, edukacji
i kształtowania świadomości społecznej, ustanowienie NIK jako strony w kontrolach
w schroniskach zwierząt, postulat rejestracji umów sprzedaży zwierząt, konieczność
zabezpieczania zwierząt przez prokuraturę, niski poziom wiedzy i doświadczenia biegłych
1 https://www.gov.pl/web/sprawiedliwosc/ministerstwo-sprawiedliwosci-przyjazne-zwierzetom-
od-kultury-biurowej-po-reformy-systemowe-i-wieziennictwo
2 https://www.gov.pl/web/sprawiedliwosc/potrzeba-powolania-rzecznika-praw-zwierzat-
seminarium-naukowe-w-ministerstwie-sprawiedliwosci
-- 1 of 5 --
2
sądowych, konieczność skuteczniejszej i bezwzględnej egzekucji kar poprzez zapewnienie
lepszej koordynacji działań prokuratury, audyt postępowań wobec schronisk, certyfikację
fundacji chroniących prawa zwierząt3.
Ad 1 – 3
W związku z pytaniami Pani Posłanki o stosowanie przez sądy powszechne przepisów,
dotyczących karania sprawców przestępstw polegających na znęcaniu się nad
zwierzętami, przekazuję zestawienie statystyczne (zał.). Wyjaśniam, że dane, dotyczące
prawomocnie skazanych osób dorosłych gromadzone są na podstawie bazy danych
statystycznych Krajowego Rejestru Karnego w cyklach rocznych. W tym momencie
dysponujemy danymi, dotyczącymi prawomocnych skazań do roku 2020.
Ad 4
Ustawa z dnia 23 stycznia 2026 r. o zmianie ustawy – Kodeks postępowania karnego
oraz niektórych innych ustaw (druk senacki nr 610) przewiduje zmianę w ustawie z dnia
21 sierpnia 1997 r. o ochronie zwierząt w ten sposób, iż jest wprost uregulowana
możliwość przepadku zwierzęcia, w sprawach o przestępstwa określone w art. 35 tej
ustawy, jeżeli sprawca nie jest jego właścicielem. Ustawa, będąca przedłożeniem
rządowym, jest obecnie na etapie prac parlamentarnych.
Ponadto w Ministerstwie Sprawiedliwości trwają prace nad projektem ustawy o zmianie
ustawy - Kodeks karny, ustawy - Kodeks wykroczeń oraz ustawy o ochronie przyrody
(UD275) - etap Stały Komitet Rady Ministrów. W projektowanym art. 161 par. 2 k.w.
wprowadzono typ kwalifikowany przewidujący surowszą odpowiedzialność dla sprawcy
wykroczenia określonego w art. 161 par. 1 k.w., który powoduje pojazdem znaczny hałas
lub uszkadza rośliny, zwierzęta, grzyby lub ich siedliska. Ponadto w nowoprojektowanym
par. 3 w art. 161 k.w. przewidziano fakultatywne orzeczenie nawiązki do wysokości 1500
złotych w razie popełnienia wykroczenia określonego w par. 1 art. 161 k.w., zaś
obligatoryjne orzeczenie nawiązki do wysokości 1500 złotych w razie popełnienia
wykroczenia określonego w par. 2 art. 161 k.w. W projekcie przewidziano również
3 https://www.youtube.com/live/5IpQQ38sVyE?si=gxqvkz6_ny59v3a5&t=804
-- 2 of 5 --
3
poszerzenie katalogu kar przewidzianych za wykroczenie z art. 131 ustawy o ochronie
przyrody o karę ograniczenia wolności4.
Z kolei Sejm RP rozpatruje obywatelski projekt ustawy o zmianie ustawy o ochronie
zwierząt (druk sejmowy nr 700)5. W projekcie założono zwiększenie kar z art. 35 u.o.z.
Proponowane w obywatelskim projekcie ustawy zmiany przewidują podwyższenie kary za
zabicie lub uśmiercenie zwierząt z naruszeniem przepisów ustawy, a także za znęcanie się
nad zwierzęciem (art. 35 ust. 1 i 1a u.o.z.). Projektuje się, aby przestępstwo to było
zagrożone karą pozbawienia wolności od 3 miesięcy do lat 5 (obecnie jest to kara do lat
3). Natomiast w przypadku popełnienia przestępstwa ze szczególnym okrucieństwem
projekt przewiduje zagrożenie karą pozbawienia wolności od 6 miesięcy do lat 8 (obecnie
jest to od 3 miesięcy do lat 5).
Projekt aktualnie jest po pierwszym czytaniu. Został skierowany 27 listopada 2024 roku
do dalszych prac w Komisji Nadzwyczajnej do spraw ochrony zwierząt. 30 stycznia 2025
roku odbyło się wysłuchanie publiczne.
Wobec procedowania w Sejmie projektu obywatelskiego, niezasadne było przedstawianie
projektu rządowego, który dotyczyłby analogicznej kwestii. Rząd przedłożył 24 lutego
2025 roku swoje stanowisko do ww. projektu.
Obecny stan prawny
Już w ramach obowiązującego prawa w art. 39 pkt 2 Kodeksu karnego (k.k.) przewidziano
środek karny w postaci zakazu zajmowania określonego stanowiska, wykonywania
określonego zawodu lub prowadzenia określonej działalności gospodarczej.
Zgodnie zaś z art. 41 k.k. sąd może orzec zakaz zajmowania określonego stanowiska albo
wykonywania określonego zawodu, jeżeli sprawca nadużył przy popełnieniu przestępstwa
4 Projekt: https://legislacja.gov.pl/projekt/12401401
5 https://www.sejm.gov.pl/sejm10.nsf/PrzebiegProc.xsp?nr=700
-- 3 of 5 --
4
stanowiska lub wykonywanego zawodu albo okazał, że dalsze zajmowanie stanowiska
lub wykonywanie zawodu zagraża istotnym dobrom chronionym prawem (§ 1).
Sąd może orzec zakaz prowadzenia określonej działalności gospodarczej w razie skazania
za przestępstwo popełnione w związku z prowadzeniem takiej działalności, jeżeli dalsze
jej prowadzenie zagraża istotnym dobrom chronionym prawem (§ 2).
Z kolei art. 35 ust. 3a u.o.z.6 stanowi, że sąd może orzec tytułem środka karnego zakaz
posiadania wszelkich zwierząt albo określonej kategorii zwierząt w razie skazania
za przestępstwo określone w ust. 1 lub 1a (znęcanie się). W myśl zaś art. 35 ust. 3b u.o.z.
- sąd orzeka tytułem środka karnego zakaz posiadania wszelkich zwierząt albo określonej
kategorii zwierząt w razie skazania za przestępstwo określone w ust. 2 (znęcanie
ze szczególnym okrucieństwem).
W myśl art. 35 ust. 4 u.o.z. - jeżeli sprawca popełnił przestępstwo, o którym mowa w ust.
1 lub 1a (zabijanie/znęcanie się nad zwierzęciem), w związku z wykonywaniem zawodu,
prowadzeniem działalności lub wykonywaniem czynności wymagających zezwolenia,
które są związane z wykorzystywaniem zwierząt lub oddziaływaniem na nie, sąd może
orzec tytułem środka karnego zakaz:
1) wykonywania wszelkich lub określonych zawodów,
2) prowadzenia wszelkiej lub określonej działalności lub
3) wykonywania wszelkich lub określonych czynności wymagających zezwolenia
- które są związane z wykorzystywaniem zwierząt lub oddziaływaniem na nie.
Zgodnie z art. 35 ust. 4a u.o.z. - jeżeli sprawca popełnił przestępstwo, o którym mowa
w ust. 2 (zabijanie/znęcanie się nad zwierzęciem - ze szczególnym okrucieństwem),
w związku z wykonywaniem zawodu, prowadzeniem działalności lub wykonywaniem
czynności wymagających zezwolenia, które są związane z wykorzystywaniem zwierząt
lub oddziaływaniem na nie, sąd orzeka tytułem środka karnego zakaz:
1) wykonywania wszelkich lub określonych zawodów,
6 Ustawa z dnia 21 sierpnia 1997 r. o ochronie zwierząt (Dz. U. z 2023 r. poz. 1580; dalej jako:
„u.o.z.”).
-- 4 of 5 --
5
2) prowadzenia wszelkiej lub określonej działalności lub
3) wykonywania wszelkich lub określonych czynności wymagających zezwolenia
- które są związane z wykorzystywaniem zwierząt lub oddziaływaniem na nie.
Ad 5
Zgodnie z art. 276 Kodeksu postępowania karnego, tytułem środka zapobiegawczego
już obecnie można zawiesić podejrzanego/oskarżonego w czynnościach służbowych
lub w wykonywaniu zawodu albo nakazać powstrzymanie się od określonej działalności
lub od prowadzenia określonego rodzaju pojazdów lub zakazać ubiegania się
o zamówienia publiczne na czas trwania postępowania. Tym samym można np. zakazać
prowadzenia schroniska na czas trwania postępowania karnego jako przykładu
powstrzymania się od określonej działalności.
Ad 6
Informacja o prawomocnie orzeczonym zakazie posiadania zwierząt trafia do Krajowego
Rejestru Karnego, co pozwala organom kontrolnym na stosowną weryfikację tego rodzaju
danych.
Ad 7
Problematyka swoistych „kar finansowych” pojawia się w u.o.z. w ramach zagrożenia
grzywną (art. 37, art. 37a, art. 37b, art. 37ba, art. 37d, art. 37e u.o.z.) czy np. orzeczenia
nawiązki na cel związanych z ochroną zwierząt (art. 35 ust. 5, art. 37 ust. 4 u.o.z.).
Warto wskazać, że w razie skazania za przestępstwo określone w art. 35 ust. 1, 1a lub 2
u.o.z., sąd orzeka nawiązkę w wysokości od 1 000 zł do 100 000 zł na wskazany
cel związany z ochroną zwierząt.
Z wyrazami szacunkuArkadiusz Myrcha
Sekretarz Stanu
/podpisano elektronicznie/
-- 5 of 5 --
Wydział Statystyki i Analiz
Departament Analiz i Strategii
Ministerstwo Sprawiedliwości
OGÓŁEM
W TYM Z
ZAWIESZENIEM
RAZEM
OGÓŁEM
W TYM Z
ZAWIESZENIEM
RAZEM
OGÓŁEM W TYM BEZ
ZAWIESZENIA
W TYM Z
ZAWIESZENIEM
RAZEM
Ust. z 1997.08.21 o
ochronie zwierząt (Dz.U.111 /97 p.724) 592 187 1 183 0 220 56 164 2 0 0 0
w tym
Art.35 ust.1 223 76 0 71 0 75 18 57 1 0 0 0
Art.35 ust.1a 287 105 1 94 0 88 15 73 0 0 0 0
Art.35 ust.2 82 6 0 18 0 57 23 34 1 0 0 0
Ust. z 1997.08.21 o
ochronie zwierząt (Dz.U.111 /97 p.724) 663 210 0 216 0 224 90 134 12 0 0 1
w tym
Art.35 ust.1 193 73 0 49 0 69 25 44 2 0 0 0
Art.35 ust.1a 374 132 0 151 0 89 24 65 1 0 0 1
Art.35 ust.2 95 5 0 16 0 65 41 24 9 0 0 0
Art.35 ust.5 1 0 0 0 0 1 0 1 0 0 0 0
Ust. z 1997.08.21 o
ochronie zwierząt (Dz.U.111 /97 p.724) 709 227 0 216 0 256 74 182 10 0 0 0
w tym
Art.35 ust.1 190 54 0 53 0 76 22 54 7 0 0 0
Art.35 ust.1a 437 173 0 153 0 111 26 85 0 0 0 0
Art.35 ust.2 79 0 0 9 0 67 26 41 3 0 0 0
Art.35 ust.3 2 0 0 0 0 2 0 2 0 0 0 0
Art.35 ust.5 1 0 0 1 0 0 0 0 0 0 0 0
Ust. z 1997.08.21 o
ochronie zwierząt (Dz.U.111 /97 p.724) 837 229 0 263 0 333 105 228 11 0 0 1
w tym
Art.35 ust.1 223 65 0 76 0 80 25 55 2 0 0 0
Art.35 ust.1a 491 155 0 164 0 167 34 133 4 0 0 1
Art.35 ust.2 121 8 0 23 0 85 45 40 5 0 0 0
Art.35 ust.5 2 1 0 0 0 1 1 0 0 0 0 0
Ust. z 1997.08.21 o
ochronie zwierząt (Dz.U.111 /97 p.724) 745 192 2 247 0 302 113 189 4 0 0 0
w tym
Art.35 ust.1 178 46 2 48 0 83 34 49 1 0 0 0
Art.35 ust.1a 472 140 0 178 0 152 37 115 2 0 0 0
Art.35 ust.2 91 5 0 20 0 65 41 24 1 0 0 0
Art.35 ust.3 1 0 0 0 0 1 0 1 0 0 0 0
Art.35 ust.5 3 1 0 1 0 1 1 0 0 0 0 0
*/ źródło danych:
tablice statystyczne nt. osób dorosłych skazanych prawmocnie z bazy danych systemu informatycznego Krajowego Rejestru Karnego
Prawomocnie skazani dorośli na podstawie ustawy o ochronie zwierząt w latach 2016-2020 - według rodzaju orzeczonej kary*
RODZAJE
PRZESTĘPSTW
PRZECIWKO
SKAZANIA PRAWOMOCNE
OGÓŁEM
GRZYWNA SAMOISTNA OGRANICZENIE WOLNOŚCI POZBAWIENIE WOLNOŚCI KARA
MIESZANA
PW + OW
25 LAT
POZBAWIENIA
WOLNOŚCI
DOŻYWOTNIE
POZBAWIENIE
WOLNOŚCI
2020
ŚRODKI
KARNE
SAMOISTNE
w liczbach bezwzględnych
2016
2017
2018
2019
-- 1 of 1 --