Interpelacja nr 15192
Interpelacja w sprawie zagrożenia dla jedynego ujęcia wody pitnej w Przykopce koło Ełku w związku z planowaną modernizacją linii kolejowej Ełk-Trakiszki w ramach projektu Rail Baltica
Zgłaszający:
•
Adresat:
Infrastruktura i Transport (75%)
Treść wystąpienia poselskiego
Interpelacja w sprawie zagrożenia dla jedynego ujęcia wody pitnej w Przykopce koło Ełku w związku z planowaną modernizacją linii kolejowej Ełk-Trakiszki w ramach projektu Rail Baltica
Interpelacja nr 15192
do ministra infrastruktury, ministra klimatu i środowiska
w sprawie zagrożenia dla jedynego ujęcia wody pitnej w Przykopce koło Ełku w związku z planowaną modernizacją linii kolejowej Ełk-Trakiszki w ramach projektu Rail Baltica
Zgłaszający: Michał Wawer, Witold Tumanowicz, Krzysztof Tuduj, Krzysztof Mulawa, Krzysztof Szymański
Data wpływu: 06-02-2026
Szanowni Państwo Ministrowie,
zwracam się z interpelacją w sprawie planowanej modernizacji linii kolejowej Ełk-Trakiszki, będącej częścią strategicznego korytarza Rail Baltica, która w obecnym wariancie przebiegu zagraża bezpieczeństwu jedynego ujęcia wody pitnej w Przykopce koło Ełku. Jako poseł na Sejm RP reprezentujący interesy wszystkich Polaków stoję jednoznacznie po stronie lokalnej społeczności, dla której dostęp do czystej wody pitnej jest kwestią fundamentalną i niepodlegającą kompromisom. Inwestycja ta, choć ważna dla rozwoju infrastruktury transportowej, nie może odbywać się kosztem zdrowia i bezpieczeństwa ponad 100 tysięcy mieszkańców Ełku oraz okolicznych gmin.
Ujęcie wody w Przykopce jest jedynym w regionie miejscem umożliwiającym pozyskiwanie wody pitnej w takiej ilości i jakości, co potwierdzają liczne analizy i dokumenty, w tym rozporządzenie dyrektora Regionalnego Zarządu Gospodarki Wodnej w Warszawie z 2013 r. (nr 21/2013, z późn. zm.) ustanawiające strefę ochronną A. Ta strefa, obejmująca obszar o wysokiej przepuszczalności gruntu, zabrania wszelkich nowych budów i wykopów, które mogłyby stworzyć ścieżki dla zanieczyszczeń powierzchniowych do wód gruntowych. Planowana modernizacja linii kolejowej zakłada budowę nowych torów bezpośrednio wzdłuż granicy lub przez tę strefę, co niesie realne ryzyko skażenia w wyniku normalnej eksploatacji kolei, awarii czy katastrof, takich jak wykolejenia lub wycieki substancji chemicznych.
Szczególne obawy budzi fakt, że linia Ełk-Trakiszki ma obsługiwać przede wszystkim transport towarowy, w tym potencjalnie przewóz niebezpiecznych ładunków, co znacząco zwiększa prawdopodobieństwo incydentów zagrażających środowisku. Problem ten jest znany inwestorowi – PKP Polskie Linie Kolejowe SA – od co najmniej 8 lat, jak wskazują korespondencja z Przedsiębiorstwem Wodociągów i Kanalizacji sp. z o.o. w Ełku oraz lokalne media. Mimo to, nie zaproponowano wiarygodnych alternatyw, takich jak zmiana przebiegu trasy omijającej strefę ochronną, choć takie rozwiązanie sugeruje PWiK w Ełku. Zamiast tego PKP PLK SA proponuje techniczne zabezpieczenia, jak geomembrany czy szczelne odwodnienie, które jednak nie eliminują ryzyka w przypadku poważnych awarii. Sprzeciw PGW Wód Polskich wobec uzgodnienia warunków realizacji inwestycji na fragmencie Ełk–Kijewo Towarowe jest w pełni uzasadniony i odzwierciedla priorytet ochrony zasobów wodnych nad rozwojem infrastruktury. Brak porozumienia wstrzymuje prace projektowe i grozi opóźnieniem całego projektu Rail Baltica, którego ukończenie zaplanowano do 2027 r., co może wpłynąć na przetargi budowlane zaplanowane na 2026 r. Jednakże, opóźnienie to jest ceną, którą warto ponieść, jeśli alternatywą jest potencjalna katastrofa ekologiczna pozbawiająca region jedynego źródła wody pitnej.
Mieszkańcy Ełku i okolic oraz lokalni liderzy wyrażają w mediach społecznościowych i tradycyjnych głębokie zaniepokojenie, podkreślając, że nie ma alternatywnego ujęcia wody w regionie. Inwestycja ta nie może być realizowana „za wszelką cenę”, jak słusznie zauważają lokalni aktywiści. W kontekście tych faktów priorytetem rządu powinno być zapewnienie bezpieczeństwa mieszkańcom, a nie forsowanie inwestycji bez gwarancji ochrony zasobów wodnych. Apeluję o natychmiastowe działania w celu znalezienia kompromisu, który nie zagrozi zdrowiu publicznemu.
W związku z powyższym zwracam się z następującymi pytaniami:
Czy Ministerstwo Infrastruktury oraz Ministerstwo Klimatu i Środowiska rozważały lub planują rozważyć alternatywne warianty przebiegu linii Ełk-Trakiszki, które całkowicie ominęłyby strefę ochronną ujęcia wody w Przykopce, i jakie są szacunkowe koszty oraz terminy realizacji takich zmian?
Jakie konkretne badania i analizy ryzyka skażenia wody pitnej przeprowadzono w związku z planowaną inwestycją, w tym scenariusze awarii transportu towarowego, i czy wyniki tych analiz zostały udostępnione mieszkańcom Ełku oraz gminom ościennym?
W jaki sposób rząd planuje zabezpieczyć dostawy wody pitnej dla mieszkańców regionu w przypadku potencjalnego skażenia ujęcia w Przykopce, biorąc pod uwagę brak alternatywnych źródeł o porównywalnej wydajności?
Czy prowadzone są negocjacje między PKP PLK SA, PGW Wody Polskie a lokalnymi władzami w celu wypracowania kompromisu i jaki jest harmonogram tych rozmów oraz ewentualne terminy uzyskania decyzji środowiskowej? Ile razy od 2018 r. odbyły się oficjalne spotkania negocjacyjne między PKP PLK SA, Państwowym Gospodarstwem Wodnym Wody Polskie, PWiK sp. z o.o. w Ełku, samorządem Ełku i gminą Ełk w sprawie przebiegu linii Ełk–Trakiszki? Proszę o podanie dat i listy uczestników.
Jakie konsekwencje dla całego projektu Rail Baltica przewiduje rząd w przypadku utrzymania sprzeciwu PGW Wód Polskich i czy rozważane jest przesunięcie środków unijnych na inne priorytetowe inwestycje infrastrukturalne w regionie Warmii i Mazur, z uwzględnieniem ochrony zasobów wodnych?
Czy Ministerstwo Klimatu i Środowiska planuje aktualizację rozporządzenia z 2013 r. w sprawie strefy ochronnej ujęcia wody w Przykopce, aby wzmocnić jej ochronę przed podobnymi inwestycjami w przyszłości?
Czy w opinii Ministerstwa Infrastruktury oraz Ministerstwa Klimatu i Środowiska wykonanie ponad 100 odwiertów w „Strefie ochronnej A” przez firmę projektową działającą na zlecenie PKP PLK SA nie przyczyni się do naruszenia struktury geologicznej chroniącej warstwę wodonośną?
Czy Ministerstwo Infrastruktury oraz Ministerstwo Klimatu i Środowiska dysponują aktualnymi (z 2025/2026 r.) analizami hydrogeologicznymi i modelami ryzyka skażenia ujęcia Przykopka w przypadku realizacji inwestycji w obecnym wariancie? Jeśli tak – proszę o udostępnienie tych dokumentów.
Jakie konkretne technologie i materiały (np. rodzaj geomembrany, grubość, trwałość, systemy monitoringu wycieków) PKP PLK SA proponuje zastosować jako zabezpieczenie i na jakiej podstawie (badania, certyfikaty, doświadczenia z innych inwestycji) twierdzi, że zapewnią one 100% bezpieczeństwa wody pitnej również w przypadku poważnej awarii kolejowej z udziałem ładunków niebezpiecznych?
Czy rząd zlecił niezależną ekspertyzę (poza dokumentacją inwestora) oceniającą skuteczność proponowanych zabezpieczeń technicznych w warunkach gruntowych Przykopki (wysoka przepuszczalność, bliskość lustra wody)?
Czy rząd zlecił analizę porównawczą ryzyka ekologicznego i zdrowotnego między wariantem „z geomembraną w strefie ochronnej” a wariantem „całkowite ominięcie strefy ochronnej” uwzględniającą prawdopodobieństwo katastrof kolejowych z transportem towarowym niebezpiecznym?
Jakie są aktualne (stan na styczeń 2026 r.) terminy uzyskania decyzji środowiskowej, decyzji o ustaleniu lokalizacji oraz pozwoleń na budowę dla odcinka Ełk–Trakiszki? Czy wstrzymanie uzgodnień z PGW Wodami Polskimi spowodowało już formalne przesunięcie tych terminów?
W jakim stopniu opóźnienie realizacji odcinka Ełk–Trakiszki realnie zagrozi terminowi ukończenia całego korytarza Rail Baltica do 2027/2030 r. i czy Polska poniesie z tego tytułu kary finansowe z budżetu UE (Instrument „Łącząc Europę” CEF)?
Czy rząd planuje wnioskować o przesunięcie części środków unijnych z problematycznego odcinka Ełk–Trakiszki na inne priorytetowe inwestycje kolejowe lub drogowe na Warmii i Mazurach, jeśli nie uda się osiągnąć kompromisu chroniącego ujęcie wody?
Jakie procedury i harmonogram monitoringu jakości wody gruntowej i ujęcia Przykopka przewiduje się na etapie budowy i eksploatacji linii kolejowej – kto będzie prowadził monitoring (niezależna jednostka?), jak często i czy wyniki będą publicznie dostępne w czasie rzeczywistym?
Czy Ministerstwo Klimatu i Środowiska zamierza wystąpić z inicjatywą nowelizacji rozporządzenia dyrektora RZGW w Warszawie z 2013 r. (nr 21/2013, ze zm.), aby wzmocnić ochronę ujęcia Przykopka przed dużymi inwestycjami liniowymi i wykluczyć możliwość dopuszczania wyjątków w strefie A?
Czy w przypadku skażenia ujęcia wody w wyniku awarii na nowej linii kolejowej państwo polskie (Skarb Państwa, PKP PLK SA) weźmie na siebie pełną odpowiedzialność finansową i organizacyjną za zapewnienie zastępczych dostaw wody pitnej dla mieszkańców Ełku i gmin ościennych przez okres konieczny do oczyszczenia i odtworzenia ujęcia?
Z poważaniem
Poseł na Sejm RP
Michał Wawer
Interpelacja nr 15192
do ministra infrastruktury, ministra klimatu i środowiska
w sprawie zagrożenia dla jedynego ujęcia wody pitnej w Przykopce koło Ełku w związku z planowaną modernizacją linii kolejowej Ełk-Trakiszki w ramach projektu Rail Baltica
Zgłaszający: Michał Wawer, Witold Tumanowicz, Krzysztof Tuduj, Krzysztof Mulawa, Krzysztof Szymański
Data wpływu: 06-02-2026
Szanowni Państwo Ministrowie,
zwracam się z interpelacją w sprawie planowanej modernizacji linii kolejowej Ełk-Trakiszki, będącej częścią strategicznego korytarza Rail Baltica, która w obecnym wariancie przebiegu zagraża bezpieczeństwu jedynego ujęcia wody pitnej w Przykopce koło Ełku. Jako poseł na Sejm RP reprezentujący interesy wszystkich Polaków stoję jednoznacznie po stronie lokalnej społeczności, dla której dostęp do czystej wody pitnej jest kwestią fundamentalną i niepodlegającą kompromisom. Inwestycja ta, choć ważna dla rozwoju infrastruktury transportowej, nie może odbywać się kosztem zdrowia i bezpieczeństwa ponad 100 tysięcy mieszkańców Ełku oraz okolicznych gmin.
Ujęcie wody w Przykopce jest jedynym w regionie miejscem umożliwiającym pozyskiwanie wody pitnej w takiej ilości i jakości, co potwierdzają liczne analizy i dokumenty, w tym rozporządzenie dyrektora Regionalnego Zarządu Gospodarki Wodnej w Warszawie z 2013 r. (nr 21/2013, z późn. zm.) ustanawiające strefę ochronną A. Ta strefa, obejmująca obszar o wysokiej przepuszczalności gruntu, zabrania wszelkich nowych budów i wykopów, które mogłyby stworzyć ścieżki dla zanieczyszczeń powierzchniowych do wód gruntowych. Planowana modernizacja linii kolejowej zakłada budowę nowych torów bezpośrednio wzdłuż granicy lub przez tę strefę, co niesie realne ryzyko skażenia w wyniku normalnej eksploatacji kolei, awarii czy katastrof, takich jak wykolejenia lub wycieki substancji chemicznych.
Szczególne obawy budzi fakt, że linia Ełk-Trakiszki ma obsługiwać przede wszystkim transport towarowy, w tym potencjalnie przewóz niebezpiecznych ładunków, co znacząco zwiększa prawdopodobieństwo incydentów zagrażających środowisku. Problem ten jest znany inwestorowi – PKP Polskie Linie Kolejowe SA – od co najmniej 8 lat, jak wskazują korespondencja z Przedsiębiorstwem Wodociągów i Kanalizacji sp. z o.o. w Ełku oraz lokalne media. Mimo to, nie zaproponowano wiarygodnych alternatyw, takich jak zmiana przebiegu trasy omijającej strefę ochronną, choć takie rozwiązanie sugeruje PWiK w Ełku. Zamiast tego PKP PLK SA proponuje techniczne zabezpieczenia, jak geomembrany czy szczelne odwodnienie, które jednak nie eliminują ryzyka w przypadku poważnych awarii. Sprzeciw PGW Wód Polskich wobec uzgodnienia warunków realizacji inwestycji na fragmencie Ełk–Kijewo Towarowe jest w pełni uzasadniony i odzwierciedla priorytet ochrony zasobów wodnych nad rozwojem infrastruktury. Brak porozumienia wstrzymuje prace projektowe i grozi opóźnieniem całego projektu Rail Baltica, którego ukończenie zaplanowano do 2027 r., co może wpłynąć na przetargi budowlane zaplanowane na 2026 r. Jednakże, opóźnienie to jest ceną, którą warto ponieść, jeśli alternatywą jest potencjalna katastrofa ekologiczna pozbawiająca region jedynego źródła wody pitnej.
Mieszkańcy Ełku i okolic oraz lokalni liderzy wyrażają w mediach społecznościowych i tradycyjnych głębokie zaniepokojenie, podkreślając, że nie ma alternatywnego ujęcia wody w regionie. Inwestycja ta nie może być realizowana „za wszelką cenę”, jak słusznie zauważają lokalni aktywiści. W kontekście tych faktów priorytetem rządu powinno być zapewnienie bezpieczeństwa mieszkańcom, a nie forsowanie inwestycji bez gwarancji ochrony zasobów wodnych. Apeluję o natychmiastowe działania w celu znalezienia kompromisu, który nie zagrozi zdrowiu publicznemu.
W związku z powyższym zwracam się z następującymi pytaniami:
Czy Ministerstwo Infrastruktury oraz Ministerstwo Klimatu i Środowiska rozważały lub planują rozważyć alternatywne warianty przebiegu linii Ełk-Trakiszki, które całkowicie ominęłyby strefę ochronną ujęcia wody w Przykopce, i jakie są szacunkowe koszty oraz terminy realizacji takich zmian?
Jakie konkretne badania i analizy ryzyka skażenia wody pitnej przeprowadzono w związku z planowaną inwestycją, w tym scenariusze awarii transportu towarowego, i czy wyniki tych analiz zostały udostępnione mieszkańcom Ełku oraz gminom ościennym?
W jaki sposób rząd planuje zabezpieczyć dostawy wody pitnej dla mieszkańców regionu w przypadku potencjalnego skażenia ujęcia w Przykopce, biorąc pod uwagę brak alternatywnych źródeł o porównywalnej wydajności?
Czy prowadzone są negocjacje między PKP PLK SA, PGW Wody Polskie a lokalnymi władzami w celu wypracowania kompromisu i jaki jest harmonogram tych rozmów oraz ewentualne terminy uzyskania decyzji środowiskowej? Ile razy od 2018 r. odbyły się oficjalne spotkania negocjacyjne między PKP PLK SA, Państwowym Gospodarstwem Wodnym Wody Polskie, PWiK sp. z o.o. w Ełku, samorządem Ełku i gminą Ełk w sprawie przebiegu linii Ełk–Trakiszki? Proszę o podanie dat i listy uczestników.
Jakie konsekwencje dla całego projektu Rail Baltica przewiduje rząd w przypadku utrzymania sprzeciwu PGW Wód Polskich i czy rozważane jest przesunięcie środków unijnych na inne priorytetowe inwestycje infrastrukturalne w regionie Warmii i Mazur, z uwzględnieniem ochrony zasobów wodnych?
Czy Ministerstwo Klimatu i Środowiska planuje aktualizację rozporządzenia z 2013 r. w sprawie strefy ochronnej ujęcia wody w Przykopce, aby wzmocnić jej ochronę przed podobnymi inwestycjami w przyszłości?
Czy w opinii Ministerstwa Infrastruktury oraz Ministerstwa Klimatu i Środowiska wykonanie ponad 100 odwiertów w „Strefie ochronnej A” przez firmę projektową działającą na zlecenie PKP PLK SA nie przyczyni się do naruszenia struktury geologicznej chroniącej warstwę wodonośną?
Czy Ministerstwo Infrastruktury oraz Ministerstwo Klimatu i Środowiska dysponują aktualnymi (z 2025/2026 r.) analizami hydrogeologicznymi i modelami ryzyka skażenia ujęcia Przykopka w przypadku realizacji inwestycji w obecnym wariancie? Jeśli tak – proszę o udostępnienie tych dokumentów.
Jakie konkretne technologie i materiały (np. rodzaj geomembrany, grubość, trwałość, systemy monitoringu wycieków) PKP PLK SA proponuje zastosować jako zabezpieczenie i na jakiej podstawie (badania, certyfikaty, doświadczenia z innych inwestycji) twierdzi, że zapewnią one 100% bezpieczeństwa wody pitnej również w przypadku poważnej awarii kolejowej z udziałem ładunków niebezpiecznych?
Czy rząd zlecił niezależną ekspertyzę (poza dokumentacją inwestora) oceniającą skuteczność proponowanych zabezpieczeń technicznych w warunkach gruntowych Przykopki (wysoka przepuszczalność, bliskość lustra wody)?
Czy rząd zlecił analizę porównawczą ryzyka ekologicznego i zdrowotnego między wariantem „z geomembraną w strefie ochronnej” a wariantem „całkowite ominięcie strefy ochronnej” uwzględniającą prawdopodobieństwo katastrof kolejowych z transportem towarowym niebezpiecznym?
Jakie są aktualne (stan na styczeń 2026 r.) terminy uzyskania decyzji środowiskowej, decyzji o ustaleniu lokalizacji oraz pozwoleń na budowę dla odcinka Ełk–Trakiszki? Czy wstrzymanie uzgodnień z PGW Wodami Polskimi spowodowało już formalne przesunięcie tych terminów?
W jakim stopniu opóźnienie realizacji odcinka Ełk–Trakiszki realnie zagrozi terminowi ukończenia całego korytarza Rail Baltica do 2027/2030 r. i czy Polska poniesie z tego tytułu kary finansowe z budżetu UE (Instrument „Łącząc Europę” CEF)?
Czy rząd planuje wnioskować o przesunięcie części środków unijnych z problematycznego odcinka Ełk–Trakiszki na inne priorytetowe inwestycje kolejowe lub drogowe na Warmii i Mazurach, jeśli nie uda się osiągnąć kompromisu chroniącego ujęcie wody?
Jakie procedury i harmonogram monitoringu jakości wody gruntowej i ujęcia Przykopka przewiduje się na etapie budowy i eksploatacji linii kolejowej – kto będzie prowadził monitoring (niezależna jednostka?), jak często i czy wyniki będą publicznie dostępne w czasie rzeczywistym?
Czy Ministerstwo Klimatu i Środowiska zamierza wystąpić z inicjatywą nowelizacji rozporządzenia dyrektora RZGW w Warszawie z 2013 r. (nr 21/2013, ze zm.), aby wzmocnić ochronę ujęcia Przykopka przed dużymi inwestycjami liniowymi i wykluczyć możliwość dopuszczania wyjątków w strefie A?
Czy w przypadku skażenia ujęcia wody w wyniku awarii na nowej linii kolejowej państwo polskie (Skarb Państwa, PKP PLK SA) weźmie na siebie pełną odpowiedzialność finansową i organizacyjną za zapewnienie zastępczych dostaw wody pitnej dla mieszkańców Ełku i gmin ościennych przez okres konieczny do oczyszczenia i odtworzenia ujęcia?
Z poważaniem
Poseł na Sejm RP
Michał Wawer
Odpowiedź urzędowa
Minister Paulina Hennig-Kloska
Audyt odpowiedzi: Wskaźnik lania wody & konkretności
Bardzo konkretna
Automatyczna analiza lingwistyczno-statystyczna pisma resortu
Lanie wody
15%
Konkretność
85%
Odpowiedź wysoce rzeczowa – zawiera liczne dane twarde, kwoty, daty lub bezpośrednie odniesienie do zadanych pytań.
Twarde liczby / kwoty
0 kwot, 0 %
Precyzyjne daty
24
Odpowiedź na punkty
✓ Tak (Ad 1, Pkt...)
Gęstość faktów
3.5 / 1k zn.
- Wymienia precyzyjne daty lub terminy (24)
- Resort odnosi się punkt po punkcie do pytań posła
Urzędowe załączniki i odpowiedzi:
Pełna treść wyekstrahowana z załącznika PDF (odpowiedź urzędowa)
20701 znaków
Telefon: (+48) 22 369 29 00 ul. Wawelska 52/54, 00-922 Warszawa
info@klimat.gov.pl Ministerstwo Klimatu i Środowiska
www.gov.pl/klimat
Działamy zgodnie z EMAS - zarządzając instytucją, dbamy o środowisko
Paulina Hennig-Kloska
BM-WP.0500.8.2026.DI
4229664.17206472.13978197
Warszawa, 03-03-2026
Dotyczy: odpowiedzi na interpelację Posła Michała Wawera oraz grupy Posłów (znak:
K10INT15192).
Temat: zagrożenie dla jedynego ujęcia wody pitnej w Przykopce koło Ełku w związku z
planowaną modernizacją linii kolejowej Ełk-Trakiszki w ramach projektu Rail
Baltica
Pan
Włodzimierz Czarzasty
Marszałek Sejmu RP
Szanowny Panie Marszałku,
w odniesieniu do ww. interpelacji przekazuję odpowiedź w zakresie kompetencji Ministra
Klimatu i Środowiska.
W związku z planowaną modernizacją linii kolejowej Ełk – Trakiszki, będącej częścią
strategicznego korytarza Rail Baltica, prowadzone są dwa postępowania w sprawie
wydania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach:
1) dla przedsięwzięcia pn. „Prace na linii E75 na odcinku Białystok – Suwałki – Trakiszki
(granica państwa), etap I, odcinek Białystok – Ełk”;
2) dla przedsięwzięcia pn. „Prace na linii E75 na odcinku Białystok – Suwałki – Trakiszki
(granica państwa), etap II odcinek granica województwa podlaskiego – Trakiszki
(granica państwa)” – na terenie województwa podlaskiego.
Oba powyższe przedsięwzięcia zostały zakwalifikowane zgodnie z § 2 ust. 1 pkt 29
rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 10 września 2019 r. w sprawie przedsięwzięć
mogących znacząco oddziaływać na środowisko (Dz. U. z 2019 r. poz. 1839), jako
przedsięwzięcia mogące zawsze znacząco oddziaływać na środowisko, polegające na
realizacji linii kolejowych wchodzących w skład infrastruktury transportu kolejowego
transeuropejskiej sieci transportowej, o której mowa w rozporządzeniu Parlamentu
Europejskiego i Rady (UE) nr 1315/2013 z dnia 11 grudnia 2013 r. w sprawie unijnych
wytycznych dotyczących rozwoju transeuropejskiej sieci transportowej i uchylającym
decyzję nr 661/2010/UE (Dz. Urz. UE L 348 z 20.12.2013, str. l, z późn. zm.).
Odnosząc się do pierwszego z ww. przedsięwzięć, informuję, że Generalny Dyrektor
Ochrony Środowiska obecnie prowadzi postępowanie odwoławcze od decyzji
Regionalnego Dyrektora Ochrony Środowiska w Białymstoku (dalej: RDOŚ w Białymstoku)
z 16 września 2024 r.(znak: WOOŚ.420.5.2024.KW) określającej środowiskowe
-- 1 of 3 --
uwarunkowania dla przedsięwzięcia pn. „Prace na linii E75 na odcinku Białystok – Suwałki –
Trakiszki (granica państwa), etap I, odcinek Białystok – Ełk”.
Pismem z 3 grudnia 2025 r.(znak: DOOŚ-WDŚII.420.24.2024.AWT.18), GDOŚ wezwał PKP
Polskie Linie Kolejowe S.A. do złożenia wyjaśnień oraz uzupełnienia raportu o oddziaływaniu
przedsięwzięcia na środowisko. Na dzień sporządzenia niniejszego pisma, do organu nie
wpłynęła odpowiedź na powyższe wezwanie. Wnioskodawca pismem z 30 stycznia 2026 r.
wniósł o wydłużenie terminu udzielenia odpowiedzi do dnia 16 marca 2026 r. Ponadto
najnowszym pismem w sprawie jest zawiadomienie GDOŚ z 4 grudnia 2025 r. (znak:
DOOŚ-WDŚII.420.24.2025.AWT.19) informujące strony postępowania o wyznaczeniu
2 nowego terminu załatwienia sprawy na 27 lutego 2026 r., ze względu na konieczność
przeprowadzenia dodatkowego postępowania wyjaśniającego.
Odnosząc się natomiast do drugiego z ww. przedsięwzięć, informuję, że RDOŚ w
Białymstoku, działając na wniosek PKP Polskie Linie Kolejowe S.A. Centrum Realizacji
Inwestycji Region Północny, prowadzi postępowanie w sprawie wydania decyzji o
środowiskowych uwarunkowaniach dla przedsięwzięcia pn. „Prace na linii E75 na odcinku
Białystok – Suwałki – Trakiszki (granica państwa), etap II odcinek granica województwa
podlaskiego – Trakiszki (granica państwa)” – na terenie województwa podlaskiego.
Najnowszym pismem w sprawie jest obwieszczenie RDOŚ w Białymstoku z 17 października
2025 r.(znak: WOOŚ.420.12.2025.AS), zgodnie z którego treścią organ pierwszej instancji:
1) pismem z 17 października 2025 r. wystąpił do Państwowego Gospodarstwa Wodnego
Wody Polskie Regionalnego Zarządu Gospodarki Wodnej w Białymstoku oraz
Wojewódzkiej Stacji Sanitarno-Epidemiologicznej w Białymstoku o ustalenie zakresu
raportu o oddziaływaniu planowanego przedsięwzięcia na środowisko(dalej raport);
2) postanowieniem z 17 października 2025 r. stwierdził konieczność przeprowadzenia
postępowania w sprawie transgranicznego oddziaływania przedsięwzięcia na
środowisko oraz ustalił obowiązek sporządzenia przez wnioskodawcę w języku
litewskim wniosku o wydanie decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach oraz karty
informacyjnej przedsięwzięcia;
3) poinformował o wyznaczeniu nowego terminu załatwienia sprawy na dzień 10
kwietnia 2026 r.
Organ środowiskowy, rozpatrując wniosek o wydanie decyzji o środowiskowych
uwarunkowaniach dla danego przedsięwzięcia, poddaje dokładnej analizie dokumentację
składającą się na akta sprawy, w tym w szczególności raport. Jednym z elementów raportu,
zgodnie z art. 66 ust. 1 pkt 5 ustawy z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu
informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz
o ocenach oddziaływania na środowisko (Dz. U. z 2024 r. 1112, ze zm.), dalej u.o.o.ś., jest
opis wariantów przedsięwzięcia uwzględniający szczególne cechy przedsięwzięcia lub jego
oddziaływania na środowisko, ze wskazaniem wariantu wybranego do realizacji,
racjonalnego wariantu alternatywnego oraz racjonalnego wariantu najkorzystniejszego dla
środowiska. Ponadto raport powinien zawierać:
1) określenie przewidywanego oddziaływania analizowanych wariantów na środowisko,
w tym oddziaływania na wody powierzchniowe i podziemne (m.in. jednolite części wód
powierzchniowych, jednolite części wód podziemnych, ujęcia wód powierzchniowych
i podziemnych, strefy ochronne ujęć wód) oraz na środowisko gruntowo-wodne (art.
66 ust. 1 pkt 6 u.o.o.ś.);
2) opis przewidywanych działań mających na celu unikanie, zapobieganie, ograniczanie
lub kompensację przyrodniczą negatywnych oddziaływań na środowisko, w tym wody,
wraz z oceną ich skuteczności odpowiednio na etapach realizacji, eksploatacji,
użytkowania lub likwidacji przedsięwzięcia (art. 66 ust. 1 pkt 9 u.o.o.ś.).
-- 2 of 3 --
Organ wydający decyzję o środowiskowych uwarunkowaniach działa w granicach wniosku
inwestora, badając możliwość udzielenia zgody na realizację przedsięwzięcia w wariancie
wskazanym przez inwestora. Jeśli w wyniku analizy dokumentacji zgromadzonej w trakcie
prowadzonego postępowania, nie zdiagnozuje on przesłanek odmownych określenia
warunków realizacji przedsięwzięcia, wówczas jest zobowiązany do wskazania w decyzji
wariantu inwestora jako dopuszczonego do realizacji i określenia dla niego warunków
realizacji.
Przesłanki odmowy zgody na realizację przedsięwzięcia, o których mowa powyżej,
wymienione zostały w art. 80 ust. 2 oraz art. 81 u.o.o.ś. Przesłankami takimi mogą być
również inne okoliczności, ale muszą one wynikać z konkretnych uregulowań prawnych lub
faktycznych. Bez wątpienia należą do nich np. bezwzględne zakazy dotyczące obszarowych
form ochrony przyrody lub stref ochronnych ujęć wód.
U podstaw wydania decyzji określającej środowiskowe uwarunkowania realizacji
przedsięwzięcia musi leżeć założenie, że z punktu widzenia ochrony środowiska inwestycja
objęta wnioskiem jest w ogóle dopuszczalna. O dopuszczalności tej decyduje nie tylko
raport o oddziaływaniu przedsięwzięcia na środowisko, ale także uregulowania zawarte w
innych obowiązujących powszechnie aktach prawnych, które w niektórych przypadkach
zakazują lokalizacji pewnych inwestycji na terenach objętych szczególną ochroną ze
względu na zachowanie jakości zasobów naturalnych środowiska przyrodniczego (por.
wyrok WSA w Warszawie z 7 lutego 2023 r., sygn. akt IV SA/Wa 1786/22).
Z wyrazami szacunku
Paulina Hennig-Kloska
Minister Klimatu i Środowiska
Ministerstwo Klimatu i Środowiska
/ – podpisany cyfrowo/
Do wiadomości:
1. Pan Dariusz Klimczak, Minister Infrastruktury,
2. Departament Spraw Parlamentarnych w KPRM.
-- 3 of 3 --
Infolinia: +48 22 630 10 00 Ministerstwo Infrastruktury
kancelaria@mi.gov.pl ul. Chałubińskiego 4/6
www.gov.pl/web/infrastruktura 00-928 Warszawa
Znak pisma: DTK-5-1.054.22.2026
Warszawa, 22 kwietnia 2026
Pan
Włodzimierz Czarzasty
Marszałek Sejmu
Rzeczypospolitej Polskiej
Szanowny Panie Marszałku,
odpowiadając na interpelację nr 15192 Posła na Sejm RP Michała Wawera wraz z grupą
posłów, poniżej przedstawiam stosowne informacje.
PKP PLK SA w ramach analizy ryzyka skażenia wody pitnej w związku z planowaną
inwestycją zleciła opracowanie analizy ryzyka wystąpienia zanieczyszczenia/zagrożenia
warstwy wodonośnej strefy ochronnej ujęcia wody podziemnej dla miasta Ełk w fazie
eksploatacji linii kolejowej dla stanu istniejącego oraz po modernizacji linii (zarówno fazy
budowy, jak i docelowego prowadzenia ruchu kolejowego).
Opracowanie obejmuje analizę badań fizykochemicznych wód podziemnych ze studni 2D,
5C, 14A, 17C i 19 z 2022 r. oraz analizę zagrożeń stanu ilościowego i jakościowego zasobów
wodnych, pochodzenia naturalnego i antropologicznego.
Analiza wskazuje szereg czynników minimalizujących ryzyko potencjalnego
zanieczyszczenia warstwy wodonośnej po modernizacji linii kolejowej poprzez
zaprojektowanie szczelnego systemu odprowadzania wód powierzchniowych
i ewentualnych zanieczyszczeń, w tym zastosowania geomembrany. Opracowanie zostało
przekazane Regionalnej Dyrekcji Ochrony Środowiska w Olsztynie (dalej: „RDOŚ”)
w ramach procedowanego wniosku o wydanie decyzji o środowiskowych
uwarunkowaniach.
W analizie ryzyka przeanalizowano sposób kontroli i redukcji potencjalnych
zanieczyszczeń. W ramach monitoringu zaproponowano m.in. stosowanie piezometrów
w celu monitoringu stanu jakościowego wód podziemnych w obszarze planowanej
inwestycji na etapie jej realizacji i eksploatacji.
Zgodnie z omawianą analizą, aby zmniejszyć ryzyko zanieczyszczenia ważne jest
zastosowanie środków zapobiegawczych, takich jak właściwe zarządzanie i składowanie
materiałów oraz monitoring wód podziemnych. O wszystkich ewentualnych sytuacjach
mogących doprowadzić do potencjalnego zanieczyszczenia wód podziemnych będzie
obowiązek poinformowania odpowiedniego organu, tj. Przedsiębiorstwa Wodociągów
i Kanalizacji sp. z o.o. w Ełku, kierownika budowy, Wojewódzkiego Inspektoratu Ochrony
Środowiska, Regionalnego Zarządu Gospodarki Wodnej i straży pożarnej. W takiej sytuacji
zaleca się zwiększenie częstotliwości monitoringu, w pierwszej kolejności w piezometrach
monitoringowych wykonanych na potrzeby modernizacji linii kolejowej oraz
w najbliższych studniach ujęcia (szczególnie w momencie, jeśli potencjalne
zanieczyszczenie zostanie stwierdzone w piezometrach).
Z uwagi na potencjalne (minimalne) ryzyko zanieczyszczenia warstwy wodonośnej będzie
wykonana sieć piezometrów (otworów) mających na celu monitoring stanu jakościowego
wód podziemnych w obszarze planowanej inwestycji. Piezometry zostaną wykonane
po obu stronach projektowanej linii kolejowej, tj. na dopływie wód do inwestycji (strona
-- 1 of 4 --
2
wschodnia) oraz na odpływie (strona zachodnia). Otwory monitoringowe w części
zachodniej będą służyć do określania jakości wody w stanie pierwotnym jako punkt
odniesienia jakości wody, natomiast piezometry po wschodniej stronie projektowanej
inwestycji będę pełnić funkcję weryfikacji wpływu modernizacji linii kolejowej na wody
podziemne w fazie budowy, jak również w fazie eksploatacji.
Zgodnie z przepisami ustawy z dnia 9 czerwca 2011 r. Prawo geologiczne i górnicze
wykonanie otworów obserwacyjnych musi być poprzedzone sporządzeniem i
zatwierdzeniem projektu robót geologicznych. Sieć monitoringu pozwoli na szybką
interwencję w przypadku ewentualnego wykrycia zanieczyszczenia wód w okolicy torów
kolejowych zanim one dopłyną do ujęcia.
Wody podziemne będą monitorowane pod względem ich parametrów
fizykochemicznych, w szczególności pod kątem substancji, które mogą zanieczyścić wody
podziemne w trakcie fazy eksploatacji (np. substancje ropopochodne oraz metale ciężkie
- żelazo, mangan, chrom i wanad). Monitoring będzie prowadzony cyklicznie (pobór prób
wód podziemnych w jednakowych, reprezentatywnych odstępach czasu np. na wiosnę
w okresie roztopów oraz w okresie jesiennym). Szczegółowa lokalizacja punktów
monitoringu, jego częstotliwość oraz zakres zostanie określona w dedykowanym dla tego
zadania projekcie robót geologicznych, z uwzględnieniem lokalizacji studni ujęcia
Przykopka. Monitoring rozpocznie się przed etapem modernizacji linii kolejowej, w celu
określenia pierwotnej jakości wód przed etapem budowlanym.
W zakresie wykonania wierceń badawczych informuję, że wykonawca realizujący
dokumentację projektową na zlecenie PKP PLK S.A. złożył wyjaśnienia Marszałkowi
Województwa Warmińsko-Mazurskiego w zakresie planowanych wierceń badawczych
w strefie ochronnej ujęcia wody podziemnej w ramach zatwierdzenia projektu robót
geologicznych. Zgodnie z ww. wyjaśnieniami planuje się wykonanie wierceń
bezpłuczkowych, które nie będą miały negatywnego wpływu na wody podziemne. Nie
planuje się wykonania wykopów.
Prace zostaną wykonane sprawnym technicznie sprzętem w celu zminimalizowania
możliwości zanieczyszczenia środowiska gruntowo-wodnego przez wycieki paliwa
i olejów. Badania polegać będą wyłącznie na mechanicznym wybieraniu urobku w celu
rozpoznania jego następstw oraz określenia parametrów geologicznych. Do likwidacji
otworów wykorzystany zostanie ten sam urobek, który został z nich wydobyty, bez
stosowania jakichkolwiek zewnętrznych dodatków (wydobyty mechanicznie materiał
zostanie ponownie użyty do zasypania otworu).
Minister Infrastruktury nie posiada dokumentacji technicznej ani hydrogeologicznej
dotyczącej szczegółowego zakresu planowanych prac.
W zakresie pytania dotyczącego aktualnych analiz hydrogeologicznych z lat 2025–2026
należy wyjaśnić, że Minister Infrastruktury nie prowadzi samodzielnych analiz
hydrogeologicznych dotyczących poszczególnych ujęć wody. Dokumentacja
hydrogeologiczna stanowi element, tj. załącznik w postępowaniach prowadzonych przez
właściwe organy, w szczególności w toku ustanawiania lub zmiany strefy ochronnej,
o której mowa w art. 135 ustawy Prawo wodne. Minister właściwy otrzymuje
dokumentację wyłącznie w zakresie wynikającym z obowiązujących procedur opiniowania
projektów aktów prawnych, nie prowadzi natomiast odrębnego, bieżącego zasobu analiz
hydrogeologicznych dotyczących konkretnych ujęć.
Odnosząc się do planowanych technologii i materiałów mających na celu zabezpieczenie
przed zanieczyszczeniem wody pitnej informuję, że projektant zastosował rozwiązania
techniczne zapobiegające przedostaniu się ewentualnych wycieków. Podstawową
przewidywaną barierą ochronną jest zastosowanie pod linią kolejową oraz pod
-- 2 of 4 --
3
infrastrukturą towarzyszącą (rowy, zbiorniki) szczelnej geomembrany wykonanej
z materiału wykazującego odporność chemiczną, biologiczną itp. Materiał ze względu na
swoje duże właściwości izolujące ma zastosowanie w szerokim zakresie (m.in. przy
uszczelnianiu składowisk odpadów komunalnych, obiektów magazynowania paliw
płynnych, oczyszczalni ścieków itp).
Zastosowana geomembrana typu geochron lub inna równoważna posiadać będzie
następujące parametry: przepuszczalność wody ≤ 10-6 [m3 x m-2 x d-1], przepuszczalność
gazów ≤ 2,6 x 10-3 [m3 x m-2 x d-1] oraz ≤ 1,5 x 10-1 [mol x m-2 x d-1]. Membrana ta
spełnia wymagania co do twardości i odporności na utlenianie, warunki klimatyczne,
korozji naprężeniowej według normy PN-EN 14575. Zgodnie z normą membrana posiada
trwałość powyżej 25 lat. Membrana spełnia również wymagania co do odporności na
chemikalia według metody badawczej PN-EN 14414 i odporności na degradację
mikrobiologiczną według metodyki badawczej PN-EN 12225.
Ze względu na zastosowane technologie prac ryzyko zanieczyszczenia jest bliskie zeru.
Ponadto PKP PLK S.A. zawsze bierze odpowiedzialność za skutki swoich działań zgodnie
z aktualnie obowiązującymi przepisami prawa powszechnie obowiązującego.
W opinii PKP PLK S.A., w celu utrzymania prędkości 250 km/h (wymaganej przez Komisję
Europejską dla Rail Baltica na tym odcinku) jedynym możliwym wariantem przebiegu
projektowanej trasy jest przeprowadzanie trasy w zbliżeniu do istniejącej linii kolejowej,
tj. przez strefę ochrony ujęcia wody „Przykopka”. W ramach prac projektowych zostało
zmienione trasowanie projektowanej linii kolejowej w celu ominięcia terenu ochrony
bezpośredniej (strefy A przedmiotowego ujęcia wody) na teren ochrony pośredniej (strefy
B). W przedmiotowej sprawie Spółka odbyła spotkania m.in. z:
Przedsiębiorstwem Wodociągów i Kanalizacji w Ełku w dniu 20 czerwca 2023 r. oraz
w dniu 17 marca 2025 r.;
Regionalnym Zarządem Gospodarki Wodnej w Białymstoku w dniu 17 marca 2025 r.;
Warmińsko-Mazurskim Urzędem Wojewódzkim, Państwowym Gospodarstwem
Wodnym Wody Polskie, RDOŚ Olsztyn, PWiK Ełk w dniu 7 kwietnia 2025 r.;
Ministerstwem Funduszy i Polityki Regionalnej, Państwowym Gospodarstwem
Wodnym Wody Polskie, Regionalnym Zarządem Gospodarki Wodnej w Białymstoku,
Centrum Unijnych Projektów Transportowych w dniu 28 stycznia 2026 r.
W chwili obecnej procedowane jest uzyskanie decyzji o środowiskowych
uwarunkowaniach w RDOŚ w Olsztynie, przy założeniu przebiegu trasy linii kolejowej
przez teren ujęcia wody „Przykopka”. Został złożony raport o oddziaływaniu
przedsięwzięcia na środowisko dla inwestycji w zakresie województwa warmińsko-
mazurskiego, który uwzględnia szereg zabezpieczeń eliminujących zagrożenie skażenia
ujęcia wody.
RDOŚ w Olsztynie, jako organ przeprowadzający postępowanie w sprawie wydania decyzji
środowiskowej, zapewnia udział społeczeństwa w postępowaniu. Organ prowadzący
postępowanie podał do publicznej wiadomości informacje o wszczęciu postępowania
i zapewnił możliwość udziału w postępowaniu administracyjnym poprzez dostęp
do dokumentacji oraz prawo do składania uwag/wniosków. RDOŚ w Olsztynie wysłał
właściwym podmiotom dokumentację sporządzoną przez PKP PLK S.A., tj. m.in. do Gminy
Ełk i Gminy Miasta Ełk, które zostały zobowiązane przez RDOŚ do opublikowania
obwieszczeń w przedmiotowej sprawie w celu poinformowania mieszkańców
o prowadzonym postępowaniu.
-- 3 of 4 --
4
Terminy uzyskania decyzji administracyjnych dla inwestycji są odmienne dla całego
odcinka Ełk – Trakiszki i są uzależnione od województwa, którego dotyczą. W zakresie
odcinka obejmującego strefę ujęcia wody „Przykopka” zakładano terminy uzyskania:
decyzji środowiskowej – wrzesień 2026 r., od tego terminu zależą następne:
decyzji o ustaleniu lokalizacji – luty 2027 r.,
pozwolenia na budowę – czerwiec 2027 r.
Mając na uwadze skomplikowaną sytuację formalną związaną z ujęciem wody, powyższe
terminy mogą ulec zmianie.
Organ wydający decyzję o środowiskowych uwarunkowaniach działa w granicach wniosku
inwestora, badając możliwość udzielenia zgody na realizację przedsięwzięcia w wariancie
wskazanym przez inwestora. Jeśli w wyniku analizy dokumentacji zgromadzonej w trakcie
prowadzonego postępowania, nie zdiagnozuje on przesłanek odmownych określenia
warunków realizacji przedsięwzięcia, wówczas jest zobowiązany do wskazania w decyzji
wariantu inwestora jako dopuszczonego do realizacji i określenia dla niego warunków
realizacji.
Przesłanki odmowy zgody na realizację przedsięwzięcia, wymienione zostały w art. 80 ust.
2 oraz art. 81 ustawy z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji
o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz
o ocenach oddziaływania na środowisko. Przesłankami takimi mogą być również inne
okoliczności, ale muszą one wynikać z konkretnych uregulowań prawnych lub faktycznych.
W przypadku odmowy wydania decyzji środowiskowej lub odmowy zgody na realizację
przedsięwzięcia, konieczna będzie korekta planowanego przebiegu linii kolejowej
w ramach ww. inwestycji. Powyższe spowoduje konieczność przeprowadzenia dla
omawianej inwestycji nowej oceny oddziaływania na środowisko, w konsekwencji czego
opóźnienie przygotowania dokumentacji projektowej dla odcinka Ełk – Trakiszki wyniesie
ok. 1,5 roku.
Rozporządzenie unijne w sprawie sieci TEN-T nie przewiduje kar finansowych w przypadku
opóźnienia w zakończeniu prac nad siecią bazową, rozszerzoną siecią bazową i siecią
kompleksową. Zgodnie z postanowieniami ww. rozporządzenia w przypadku opóźnienia
w rozpoczęciu lub zakończeniu prac nad siecią bazową, rozszerzoną siecią bazową lub
siecią kompleksową TEN-T, Komisja Europejska może przekazać właściwym państwom
członkowskim zalecenia w celu wyeliminowania tego opóźnienia, zapobieżenia dalszym
opóźnieniom lub ich ograniczenia.
Z wyrazami szacunku,
Dokument podpisany elektronicznie przez:
z upoważnienia Ministra Infrastruktury
Piotr Malepszak
Podsekretarz Stanu
-- 4 of 4 --
info@klimat.gov.pl Ministerstwo Klimatu i Środowiska
www.gov.pl/klimat
Działamy zgodnie z EMAS - zarządzając instytucją, dbamy o środowisko
Paulina Hennig-Kloska
BM-WP.0500.8.2026.DI
4229664.17206472.13978197
Warszawa, 03-03-2026
Dotyczy: odpowiedzi na interpelację Posła Michała Wawera oraz grupy Posłów (znak:
K10INT15192).
Temat: zagrożenie dla jedynego ujęcia wody pitnej w Przykopce koło Ełku w związku z
planowaną modernizacją linii kolejowej Ełk-Trakiszki w ramach projektu Rail
Baltica
Pan
Włodzimierz Czarzasty
Marszałek Sejmu RP
Szanowny Panie Marszałku,
w odniesieniu do ww. interpelacji przekazuję odpowiedź w zakresie kompetencji Ministra
Klimatu i Środowiska.
W związku z planowaną modernizacją linii kolejowej Ełk – Trakiszki, będącej częścią
strategicznego korytarza Rail Baltica, prowadzone są dwa postępowania w sprawie
wydania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach:
1) dla przedsięwzięcia pn. „Prace na linii E75 na odcinku Białystok – Suwałki – Trakiszki
(granica państwa), etap I, odcinek Białystok – Ełk”;
2) dla przedsięwzięcia pn. „Prace na linii E75 na odcinku Białystok – Suwałki – Trakiszki
(granica państwa), etap II odcinek granica województwa podlaskiego – Trakiszki
(granica państwa)” – na terenie województwa podlaskiego.
Oba powyższe przedsięwzięcia zostały zakwalifikowane zgodnie z § 2 ust. 1 pkt 29
rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 10 września 2019 r. w sprawie przedsięwzięć
mogących znacząco oddziaływać na środowisko (Dz. U. z 2019 r. poz. 1839), jako
przedsięwzięcia mogące zawsze znacząco oddziaływać na środowisko, polegające na
realizacji linii kolejowych wchodzących w skład infrastruktury transportu kolejowego
transeuropejskiej sieci transportowej, o której mowa w rozporządzeniu Parlamentu
Europejskiego i Rady (UE) nr 1315/2013 z dnia 11 grudnia 2013 r. w sprawie unijnych
wytycznych dotyczących rozwoju transeuropejskiej sieci transportowej i uchylającym
decyzję nr 661/2010/UE (Dz. Urz. UE L 348 z 20.12.2013, str. l, z późn. zm.).
Odnosząc się do pierwszego z ww. przedsięwzięć, informuję, że Generalny Dyrektor
Ochrony Środowiska obecnie prowadzi postępowanie odwoławcze od decyzji
Regionalnego Dyrektora Ochrony Środowiska w Białymstoku (dalej: RDOŚ w Białymstoku)
z 16 września 2024 r.(znak: WOOŚ.420.5.2024.KW) określającej środowiskowe
-- 1 of 3 --
uwarunkowania dla przedsięwzięcia pn. „Prace na linii E75 na odcinku Białystok – Suwałki –
Trakiszki (granica państwa), etap I, odcinek Białystok – Ełk”.
Pismem z 3 grudnia 2025 r.(znak: DOOŚ-WDŚII.420.24.2024.AWT.18), GDOŚ wezwał PKP
Polskie Linie Kolejowe S.A. do złożenia wyjaśnień oraz uzupełnienia raportu o oddziaływaniu
przedsięwzięcia na środowisko. Na dzień sporządzenia niniejszego pisma, do organu nie
wpłynęła odpowiedź na powyższe wezwanie. Wnioskodawca pismem z 30 stycznia 2026 r.
wniósł o wydłużenie terminu udzielenia odpowiedzi do dnia 16 marca 2026 r. Ponadto
najnowszym pismem w sprawie jest zawiadomienie GDOŚ z 4 grudnia 2025 r. (znak:
DOOŚ-WDŚII.420.24.2025.AWT.19) informujące strony postępowania o wyznaczeniu
2 nowego terminu załatwienia sprawy na 27 lutego 2026 r., ze względu na konieczność
przeprowadzenia dodatkowego postępowania wyjaśniającego.
Odnosząc się natomiast do drugiego z ww. przedsięwzięć, informuję, że RDOŚ w
Białymstoku, działając na wniosek PKP Polskie Linie Kolejowe S.A. Centrum Realizacji
Inwestycji Region Północny, prowadzi postępowanie w sprawie wydania decyzji o
środowiskowych uwarunkowaniach dla przedsięwzięcia pn. „Prace na linii E75 na odcinku
Białystok – Suwałki – Trakiszki (granica państwa), etap II odcinek granica województwa
podlaskiego – Trakiszki (granica państwa)” – na terenie województwa podlaskiego.
Najnowszym pismem w sprawie jest obwieszczenie RDOŚ w Białymstoku z 17 października
2025 r.(znak: WOOŚ.420.12.2025.AS), zgodnie z którego treścią organ pierwszej instancji:
1) pismem z 17 października 2025 r. wystąpił do Państwowego Gospodarstwa Wodnego
Wody Polskie Regionalnego Zarządu Gospodarki Wodnej w Białymstoku oraz
Wojewódzkiej Stacji Sanitarno-Epidemiologicznej w Białymstoku o ustalenie zakresu
raportu o oddziaływaniu planowanego przedsięwzięcia na środowisko(dalej raport);
2) postanowieniem z 17 października 2025 r. stwierdził konieczność przeprowadzenia
postępowania w sprawie transgranicznego oddziaływania przedsięwzięcia na
środowisko oraz ustalił obowiązek sporządzenia przez wnioskodawcę w języku
litewskim wniosku o wydanie decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach oraz karty
informacyjnej przedsięwzięcia;
3) poinformował o wyznaczeniu nowego terminu załatwienia sprawy na dzień 10
kwietnia 2026 r.
Organ środowiskowy, rozpatrując wniosek o wydanie decyzji o środowiskowych
uwarunkowaniach dla danego przedsięwzięcia, poddaje dokładnej analizie dokumentację
składającą się na akta sprawy, w tym w szczególności raport. Jednym z elementów raportu,
zgodnie z art. 66 ust. 1 pkt 5 ustawy z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu
informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz
o ocenach oddziaływania na środowisko (Dz. U. z 2024 r. 1112, ze zm.), dalej u.o.o.ś., jest
opis wariantów przedsięwzięcia uwzględniający szczególne cechy przedsięwzięcia lub jego
oddziaływania na środowisko, ze wskazaniem wariantu wybranego do realizacji,
racjonalnego wariantu alternatywnego oraz racjonalnego wariantu najkorzystniejszego dla
środowiska. Ponadto raport powinien zawierać:
1) określenie przewidywanego oddziaływania analizowanych wariantów na środowisko,
w tym oddziaływania na wody powierzchniowe i podziemne (m.in. jednolite części wód
powierzchniowych, jednolite części wód podziemnych, ujęcia wód powierzchniowych
i podziemnych, strefy ochronne ujęć wód) oraz na środowisko gruntowo-wodne (art.
66 ust. 1 pkt 6 u.o.o.ś.);
2) opis przewidywanych działań mających na celu unikanie, zapobieganie, ograniczanie
lub kompensację przyrodniczą negatywnych oddziaływań na środowisko, w tym wody,
wraz z oceną ich skuteczności odpowiednio na etapach realizacji, eksploatacji,
użytkowania lub likwidacji przedsięwzięcia (art. 66 ust. 1 pkt 9 u.o.o.ś.).
-- 2 of 3 --
Organ wydający decyzję o środowiskowych uwarunkowaniach działa w granicach wniosku
inwestora, badając możliwość udzielenia zgody na realizację przedsięwzięcia w wariancie
wskazanym przez inwestora. Jeśli w wyniku analizy dokumentacji zgromadzonej w trakcie
prowadzonego postępowania, nie zdiagnozuje on przesłanek odmownych określenia
warunków realizacji przedsięwzięcia, wówczas jest zobowiązany do wskazania w decyzji
wariantu inwestora jako dopuszczonego do realizacji i określenia dla niego warunków
realizacji.
Przesłanki odmowy zgody na realizację przedsięwzięcia, o których mowa powyżej,
wymienione zostały w art. 80 ust. 2 oraz art. 81 u.o.o.ś. Przesłankami takimi mogą być
również inne okoliczności, ale muszą one wynikać z konkretnych uregulowań prawnych lub
faktycznych. Bez wątpienia należą do nich np. bezwzględne zakazy dotyczące obszarowych
form ochrony przyrody lub stref ochronnych ujęć wód.
U podstaw wydania decyzji określającej środowiskowe uwarunkowania realizacji
przedsięwzięcia musi leżeć założenie, że z punktu widzenia ochrony środowiska inwestycja
objęta wnioskiem jest w ogóle dopuszczalna. O dopuszczalności tej decyduje nie tylko
raport o oddziaływaniu przedsięwzięcia na środowisko, ale także uregulowania zawarte w
innych obowiązujących powszechnie aktach prawnych, które w niektórych przypadkach
zakazują lokalizacji pewnych inwestycji na terenach objętych szczególną ochroną ze
względu na zachowanie jakości zasobów naturalnych środowiska przyrodniczego (por.
wyrok WSA w Warszawie z 7 lutego 2023 r., sygn. akt IV SA/Wa 1786/22).
Z wyrazami szacunku
Paulina Hennig-Kloska
Minister Klimatu i Środowiska
Ministerstwo Klimatu i Środowiska
/ – podpisany cyfrowo/
Do wiadomości:
1. Pan Dariusz Klimczak, Minister Infrastruktury,
2. Departament Spraw Parlamentarnych w KPRM.
-- 3 of 3 --
Infolinia: +48 22 630 10 00 Ministerstwo Infrastruktury
kancelaria@mi.gov.pl ul. Chałubińskiego 4/6
www.gov.pl/web/infrastruktura 00-928 Warszawa
Znak pisma: DTK-5-1.054.22.2026
Warszawa, 22 kwietnia 2026
Pan
Włodzimierz Czarzasty
Marszałek Sejmu
Rzeczypospolitej Polskiej
Szanowny Panie Marszałku,
odpowiadając na interpelację nr 15192 Posła na Sejm RP Michała Wawera wraz z grupą
posłów, poniżej przedstawiam stosowne informacje.
PKP PLK SA w ramach analizy ryzyka skażenia wody pitnej w związku z planowaną
inwestycją zleciła opracowanie analizy ryzyka wystąpienia zanieczyszczenia/zagrożenia
warstwy wodonośnej strefy ochronnej ujęcia wody podziemnej dla miasta Ełk w fazie
eksploatacji linii kolejowej dla stanu istniejącego oraz po modernizacji linii (zarówno fazy
budowy, jak i docelowego prowadzenia ruchu kolejowego).
Opracowanie obejmuje analizę badań fizykochemicznych wód podziemnych ze studni 2D,
5C, 14A, 17C i 19 z 2022 r. oraz analizę zagrożeń stanu ilościowego i jakościowego zasobów
wodnych, pochodzenia naturalnego i antropologicznego.
Analiza wskazuje szereg czynników minimalizujących ryzyko potencjalnego
zanieczyszczenia warstwy wodonośnej po modernizacji linii kolejowej poprzez
zaprojektowanie szczelnego systemu odprowadzania wód powierzchniowych
i ewentualnych zanieczyszczeń, w tym zastosowania geomembrany. Opracowanie zostało
przekazane Regionalnej Dyrekcji Ochrony Środowiska w Olsztynie (dalej: „RDOŚ”)
w ramach procedowanego wniosku o wydanie decyzji o środowiskowych
uwarunkowaniach.
W analizie ryzyka przeanalizowano sposób kontroli i redukcji potencjalnych
zanieczyszczeń. W ramach monitoringu zaproponowano m.in. stosowanie piezometrów
w celu monitoringu stanu jakościowego wód podziemnych w obszarze planowanej
inwestycji na etapie jej realizacji i eksploatacji.
Zgodnie z omawianą analizą, aby zmniejszyć ryzyko zanieczyszczenia ważne jest
zastosowanie środków zapobiegawczych, takich jak właściwe zarządzanie i składowanie
materiałów oraz monitoring wód podziemnych. O wszystkich ewentualnych sytuacjach
mogących doprowadzić do potencjalnego zanieczyszczenia wód podziemnych będzie
obowiązek poinformowania odpowiedniego organu, tj. Przedsiębiorstwa Wodociągów
i Kanalizacji sp. z o.o. w Ełku, kierownika budowy, Wojewódzkiego Inspektoratu Ochrony
Środowiska, Regionalnego Zarządu Gospodarki Wodnej i straży pożarnej. W takiej sytuacji
zaleca się zwiększenie częstotliwości monitoringu, w pierwszej kolejności w piezometrach
monitoringowych wykonanych na potrzeby modernizacji linii kolejowej oraz
w najbliższych studniach ujęcia (szczególnie w momencie, jeśli potencjalne
zanieczyszczenie zostanie stwierdzone w piezometrach).
Z uwagi na potencjalne (minimalne) ryzyko zanieczyszczenia warstwy wodonośnej będzie
wykonana sieć piezometrów (otworów) mających na celu monitoring stanu jakościowego
wód podziemnych w obszarze planowanej inwestycji. Piezometry zostaną wykonane
po obu stronach projektowanej linii kolejowej, tj. na dopływie wód do inwestycji (strona
-- 1 of 4 --
2
wschodnia) oraz na odpływie (strona zachodnia). Otwory monitoringowe w części
zachodniej będą służyć do określania jakości wody w stanie pierwotnym jako punkt
odniesienia jakości wody, natomiast piezometry po wschodniej stronie projektowanej
inwestycji będę pełnić funkcję weryfikacji wpływu modernizacji linii kolejowej na wody
podziemne w fazie budowy, jak również w fazie eksploatacji.
Zgodnie z przepisami ustawy z dnia 9 czerwca 2011 r. Prawo geologiczne i górnicze
wykonanie otworów obserwacyjnych musi być poprzedzone sporządzeniem i
zatwierdzeniem projektu robót geologicznych. Sieć monitoringu pozwoli na szybką
interwencję w przypadku ewentualnego wykrycia zanieczyszczenia wód w okolicy torów
kolejowych zanim one dopłyną do ujęcia.
Wody podziemne będą monitorowane pod względem ich parametrów
fizykochemicznych, w szczególności pod kątem substancji, które mogą zanieczyścić wody
podziemne w trakcie fazy eksploatacji (np. substancje ropopochodne oraz metale ciężkie
- żelazo, mangan, chrom i wanad). Monitoring będzie prowadzony cyklicznie (pobór prób
wód podziemnych w jednakowych, reprezentatywnych odstępach czasu np. na wiosnę
w okresie roztopów oraz w okresie jesiennym). Szczegółowa lokalizacja punktów
monitoringu, jego częstotliwość oraz zakres zostanie określona w dedykowanym dla tego
zadania projekcie robót geologicznych, z uwzględnieniem lokalizacji studni ujęcia
Przykopka. Monitoring rozpocznie się przed etapem modernizacji linii kolejowej, w celu
określenia pierwotnej jakości wód przed etapem budowlanym.
W zakresie wykonania wierceń badawczych informuję, że wykonawca realizujący
dokumentację projektową na zlecenie PKP PLK S.A. złożył wyjaśnienia Marszałkowi
Województwa Warmińsko-Mazurskiego w zakresie planowanych wierceń badawczych
w strefie ochronnej ujęcia wody podziemnej w ramach zatwierdzenia projektu robót
geologicznych. Zgodnie z ww. wyjaśnieniami planuje się wykonanie wierceń
bezpłuczkowych, które nie będą miały negatywnego wpływu na wody podziemne. Nie
planuje się wykonania wykopów.
Prace zostaną wykonane sprawnym technicznie sprzętem w celu zminimalizowania
możliwości zanieczyszczenia środowiska gruntowo-wodnego przez wycieki paliwa
i olejów. Badania polegać będą wyłącznie na mechanicznym wybieraniu urobku w celu
rozpoznania jego następstw oraz określenia parametrów geologicznych. Do likwidacji
otworów wykorzystany zostanie ten sam urobek, który został z nich wydobyty, bez
stosowania jakichkolwiek zewnętrznych dodatków (wydobyty mechanicznie materiał
zostanie ponownie użyty do zasypania otworu).
Minister Infrastruktury nie posiada dokumentacji technicznej ani hydrogeologicznej
dotyczącej szczegółowego zakresu planowanych prac.
W zakresie pytania dotyczącego aktualnych analiz hydrogeologicznych z lat 2025–2026
należy wyjaśnić, że Minister Infrastruktury nie prowadzi samodzielnych analiz
hydrogeologicznych dotyczących poszczególnych ujęć wody. Dokumentacja
hydrogeologiczna stanowi element, tj. załącznik w postępowaniach prowadzonych przez
właściwe organy, w szczególności w toku ustanawiania lub zmiany strefy ochronnej,
o której mowa w art. 135 ustawy Prawo wodne. Minister właściwy otrzymuje
dokumentację wyłącznie w zakresie wynikającym z obowiązujących procedur opiniowania
projektów aktów prawnych, nie prowadzi natomiast odrębnego, bieżącego zasobu analiz
hydrogeologicznych dotyczących konkretnych ujęć.
Odnosząc się do planowanych technologii i materiałów mających na celu zabezpieczenie
przed zanieczyszczeniem wody pitnej informuję, że projektant zastosował rozwiązania
techniczne zapobiegające przedostaniu się ewentualnych wycieków. Podstawową
przewidywaną barierą ochronną jest zastosowanie pod linią kolejową oraz pod
-- 2 of 4 --
3
infrastrukturą towarzyszącą (rowy, zbiorniki) szczelnej geomembrany wykonanej
z materiału wykazującego odporność chemiczną, biologiczną itp. Materiał ze względu na
swoje duże właściwości izolujące ma zastosowanie w szerokim zakresie (m.in. przy
uszczelnianiu składowisk odpadów komunalnych, obiektów magazynowania paliw
płynnych, oczyszczalni ścieków itp).
Zastosowana geomembrana typu geochron lub inna równoważna posiadać będzie
następujące parametry: przepuszczalność wody ≤ 10-6 [m3 x m-2 x d-1], przepuszczalność
gazów ≤ 2,6 x 10-3 [m3 x m-2 x d-1] oraz ≤ 1,5 x 10-1 [mol x m-2 x d-1]. Membrana ta
spełnia wymagania co do twardości i odporności na utlenianie, warunki klimatyczne,
korozji naprężeniowej według normy PN-EN 14575. Zgodnie z normą membrana posiada
trwałość powyżej 25 lat. Membrana spełnia również wymagania co do odporności na
chemikalia według metody badawczej PN-EN 14414 i odporności na degradację
mikrobiologiczną według metodyki badawczej PN-EN 12225.
Ze względu na zastosowane technologie prac ryzyko zanieczyszczenia jest bliskie zeru.
Ponadto PKP PLK S.A. zawsze bierze odpowiedzialność za skutki swoich działań zgodnie
z aktualnie obowiązującymi przepisami prawa powszechnie obowiązującego.
W opinii PKP PLK S.A., w celu utrzymania prędkości 250 km/h (wymaganej przez Komisję
Europejską dla Rail Baltica na tym odcinku) jedynym możliwym wariantem przebiegu
projektowanej trasy jest przeprowadzanie trasy w zbliżeniu do istniejącej linii kolejowej,
tj. przez strefę ochrony ujęcia wody „Przykopka”. W ramach prac projektowych zostało
zmienione trasowanie projektowanej linii kolejowej w celu ominięcia terenu ochrony
bezpośredniej (strefy A przedmiotowego ujęcia wody) na teren ochrony pośredniej (strefy
B). W przedmiotowej sprawie Spółka odbyła spotkania m.in. z:
Przedsiębiorstwem Wodociągów i Kanalizacji w Ełku w dniu 20 czerwca 2023 r. oraz
w dniu 17 marca 2025 r.;
Regionalnym Zarządem Gospodarki Wodnej w Białymstoku w dniu 17 marca 2025 r.;
Warmińsko-Mazurskim Urzędem Wojewódzkim, Państwowym Gospodarstwem
Wodnym Wody Polskie, RDOŚ Olsztyn, PWiK Ełk w dniu 7 kwietnia 2025 r.;
Ministerstwem Funduszy i Polityki Regionalnej, Państwowym Gospodarstwem
Wodnym Wody Polskie, Regionalnym Zarządem Gospodarki Wodnej w Białymstoku,
Centrum Unijnych Projektów Transportowych w dniu 28 stycznia 2026 r.
W chwili obecnej procedowane jest uzyskanie decyzji o środowiskowych
uwarunkowaniach w RDOŚ w Olsztynie, przy założeniu przebiegu trasy linii kolejowej
przez teren ujęcia wody „Przykopka”. Został złożony raport o oddziaływaniu
przedsięwzięcia na środowisko dla inwestycji w zakresie województwa warmińsko-
mazurskiego, który uwzględnia szereg zabezpieczeń eliminujących zagrożenie skażenia
ujęcia wody.
RDOŚ w Olsztynie, jako organ przeprowadzający postępowanie w sprawie wydania decyzji
środowiskowej, zapewnia udział społeczeństwa w postępowaniu. Organ prowadzący
postępowanie podał do publicznej wiadomości informacje o wszczęciu postępowania
i zapewnił możliwość udziału w postępowaniu administracyjnym poprzez dostęp
do dokumentacji oraz prawo do składania uwag/wniosków. RDOŚ w Olsztynie wysłał
właściwym podmiotom dokumentację sporządzoną przez PKP PLK S.A., tj. m.in. do Gminy
Ełk i Gminy Miasta Ełk, które zostały zobowiązane przez RDOŚ do opublikowania
obwieszczeń w przedmiotowej sprawie w celu poinformowania mieszkańców
o prowadzonym postępowaniu.
-- 3 of 4 --
4
Terminy uzyskania decyzji administracyjnych dla inwestycji są odmienne dla całego
odcinka Ełk – Trakiszki i są uzależnione od województwa, którego dotyczą. W zakresie
odcinka obejmującego strefę ujęcia wody „Przykopka” zakładano terminy uzyskania:
decyzji środowiskowej – wrzesień 2026 r., od tego terminu zależą następne:
decyzji o ustaleniu lokalizacji – luty 2027 r.,
pozwolenia na budowę – czerwiec 2027 r.
Mając na uwadze skomplikowaną sytuację formalną związaną z ujęciem wody, powyższe
terminy mogą ulec zmianie.
Organ wydający decyzję o środowiskowych uwarunkowaniach działa w granicach wniosku
inwestora, badając możliwość udzielenia zgody na realizację przedsięwzięcia w wariancie
wskazanym przez inwestora. Jeśli w wyniku analizy dokumentacji zgromadzonej w trakcie
prowadzonego postępowania, nie zdiagnozuje on przesłanek odmownych określenia
warunków realizacji przedsięwzięcia, wówczas jest zobowiązany do wskazania w decyzji
wariantu inwestora jako dopuszczonego do realizacji i określenia dla niego warunków
realizacji.
Przesłanki odmowy zgody na realizację przedsięwzięcia, wymienione zostały w art. 80 ust.
2 oraz art. 81 ustawy z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji
o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz
o ocenach oddziaływania na środowisko. Przesłankami takimi mogą być również inne
okoliczności, ale muszą one wynikać z konkretnych uregulowań prawnych lub faktycznych.
W przypadku odmowy wydania decyzji środowiskowej lub odmowy zgody na realizację
przedsięwzięcia, konieczna będzie korekta planowanego przebiegu linii kolejowej
w ramach ww. inwestycji. Powyższe spowoduje konieczność przeprowadzenia dla
omawianej inwestycji nowej oceny oddziaływania na środowisko, w konsekwencji czego
opóźnienie przygotowania dokumentacji projektowej dla odcinka Ełk – Trakiszki wyniesie
ok. 1,5 roku.
Rozporządzenie unijne w sprawie sieci TEN-T nie przewiduje kar finansowych w przypadku
opóźnienia w zakończeniu prac nad siecią bazową, rozszerzoną siecią bazową i siecią
kompleksową. Zgodnie z postanowieniami ww. rozporządzenia w przypadku opóźnienia
w rozpoczęciu lub zakończeniu prac nad siecią bazową, rozszerzoną siecią bazową lub
siecią kompleksową TEN-T, Komisja Europejska może przekazać właściwym państwom
członkowskim zalecenia w celu wyeliminowania tego opóźnienia, zapobieżenia dalszym
opóźnieniom lub ich ograniczenia.
Z wyrazami szacunku,
Dokument podpisany elektronicznie przez:
z upoważnienia Ministra Infrastruktury
Piotr Malepszak
Podsekretarz Stanu
-- 4 of 4 --