Interpelacja nr 15143
Interpelacja w sprawie zapewnienia bezpieczeństwa opieki okołoporodowej w warunkach zmian demograficznych
Zgłaszający:
•
Adresat:
Zdrowie i Lecznictwo (100%)
Treść wystąpienia poselskiego
Interpelacja w sprawie zapewnienia bezpieczeństwa opieki okołoporodowej w warunkach zmian demograficznych
Interpelacja nr 15143
do ministra zdrowia
w sprawie zapewnienia bezpieczeństwa opieki okołoporodowej w warunkach zmian demograficznych
Zgłaszający: Monika Rosa, Dorota Łoboda, Katarzyna Anna Lubnauer, Jolanta Niezgodzka, Alicja Łepkowska-Gołaś
Data wpływu: 04-02-2026
Szanowna Pani Minister,
zwracam się z interpelacją dotyczącą funkcjonowania systemu opieki okołoporodowej w Polsce w kontekście dynamicznych zmian demograficznych oraz narastających wyzwań organizacyjnych i finansowych, przed jakimi stają obecnie szpitale, w szczególności placówki powiatowe oraz ośrodki działające poza dużymi aglomeracjami.
Impulsem do skierowania niniejszej interpelacji jest opisana w mediach sytuacja porodu, który odbył się na Szpitalnym Oddziale Ratunkowym w Szpitalu Powiatowym w Leżajsku, po wcześniejszym zamknięciu oddziału położniczego tej placówki. Z wypowiedzi przedstawiciela szpitala wynika, że zdarzenie to miało charakter niepożądany i że intencją kierownictwa placówki jest unikanie podobnych sytuacji w przyszłości. Sam fakt, że do takiego zdarzenia doszło, wskazuje jednak na istnienie problemu o charakterze systemowym, a nie wyłącznie incydentalnym.
W ostatnich latach obserwujemy proces zawieszania lub likwidowania oddziałów położniczych, który uzasadniany jest najczęściej niską liczbą porodów, trudnościami kadrowymi oraz brakiem rentowności ekonomicznej. Jednocześnie potrzeby zdrowotne kobiet w ciąży pozostają niezmienne, a w wielu regionach zamknięcie porodówki skutkuje istotnym wydłużeniem czasu dojazdu do najbliższego miejsca udzielania świadczeń okołoporodowych. W praktyce oznacza to, że decyzje podejmowane w oparciu o kryteria finansowe i organizacyjne mogą prowadzić do sytuacji, w których kobiety rodzące trafiają do oddziałów nieprzystosowanych do prowadzenia porodu lub zmuszone są do odbywania długich i potencjalnie niebezpiecznych podróży w zaawansowanej fazie porodu.
Należy podkreślić, że oddziały położnicze, niezależnie od liczby przyjmowanych porodów, zobowiązane są do zapewnienia całodobowej gotowości do udzielania świadczeń, obejmującej stałą obecność wykwalifikowanego personelu medycznego, dostęp do zaplecza anestezjologicznego i neonatologicznego oraz możliwość natychmiastowej interwencji w sytuacjach zagrożenia życia lub zdrowia matki i dziecka. Koszty te mają charakter stały i nie ulegają proporcjonalnemu zmniejszeniu wraz ze spadkiem liczby porodów. W warunkach utrzymującego się niżu demograficznego prowadzi to do narastających trudności finansowych wielu oddziałów, szczególnie w mniejszych ośrodkach, co w konsekwencji sprzyja ich likwidacji.
Z perspektywy bezpieczeństwa zdrowotnego należy wskazać, że oddziały położnicze pełnią funkcję infrastruktury o znaczeniu strategicznym. Ich istnienie warunkuje realny dostęp kobiet do bezpiecznego porodu w odpowiednim czasie i w warunkach spełniających standardy opieki medycznej. Zamknięcie porodówki w danym regionie nie eliminuje bowiem potrzeb zdrowotnych, lecz przenosi ryzyko na system ratownictwa medycznego, szpitalne oddziały ratunkowe oraz same pacjentki. Zjawisko to może prowadzić do wzrostu liczby porodów odbywających się poza oddziałami położniczymi, a tym samym do zwiększenia ryzyka zdarzeń niepożądanych, które nie zawsze są ujmowane w bieżących analizach finansowych systemu ochrony zdrowia.
W tym kontekście zasadne wydaje się pogłębione rozważenie zmiany obowiązującego modelu finansowania świadczeń położniczych przez Narodowy Fundusz Zdrowia. Model ten, oparty w dominującym stopniu na rozliczaniu liczby wykonanych porodów, w niewystarczającym zakresie uwzględnia koszty całodobowej gotowości oraz rolę oddziałów położniczych w zapewnianiu bezpieczeństwa zdrowotnego kobiet i noworodków. Rozważenia wymaga w szczególności wprowadzenie mechanizmów finansowania zabezpieczających tzw. gotowość porodową, opartych na kryteriach takich jak struktura demograficzna regionu, rzeczywisty czas dojazdu do najbliższej czynnej porodówki, dostępność komunikacyjna oraz uwarunkowania geograficzne. Taki model pozwalałby na utrzymanie oddziałów położniczych tam, gdzie ich funkcjonowanie jest kluczowe z punktu widzenia dostępności świadczeń, nawet przy niższej liczbie porodów, a jednocześnie umożliwiałby bardziej elastyczne zarządzanie siecią oddziałów w obszarach o dużej koncentracji świadczeniodawców.
Rozważenie zmiany systemu finansowania w kierunku wyraźnego oddzielenia komponentu związanego z gotowością do udzielania świadczeń od komponentu zależnego od wolumenu porodów mogłoby stanowić istotny element długofalowej polityki zdrowotnej państwa w warunkach niekorzystnych trendów demograficznych. Takie podejście sprzyjałoby stabilizacji funkcjonowania oddziałów położniczych, ograniczeniu liczby ich likwidacji oraz zapewnieniu kobietom w całym kraju porównywalnego poziomu bezpieczeństwa i dostępności opieki okołoporodowej, niezależnie od miejsca zamieszkania.
Mając na uwadze powyższe, zwracam się do Pani Minister z następującymi pytaniami:
Czy Ministerstwo Zdrowia monitoruje przypadki porodów odbywających się poza oddziałami położniczymi, w tym na szpitalnych oddziałach ratunkowych, w izbach przyjęć lub w zespołach ratownictwa medycznego, w szczególności w regionach, w których oddziały położnicze zostały zlikwidowane lub zawieszone?
Czy zdarzenie, do którego doszło w Szpitalu Powiatowym w Leżajsku, było przedmiotem analizy ze strony Ministerstwa Zdrowia lub właściwych instytucji nadzorczych, a jeśli tak – jakie wnioski systemowe z tej analizy wynikają?
Jakie działania podejmuje Ministerstwo Zdrowia w celu wsparcia szpitali w zapewnieniu bezpiecznej opieki okołoporodowej w sytuacjach, gdy utrzymanie pełnowymiarowego oddziału położniczego staje się organizacyjnie lub finansowo trudne?
Czy rozważane są rozwiązania organizacyjne lub finansowe umożliwiające zabezpieczenie tzw. gotowości porodowej w szpitalach z niską liczbą porodów, tak aby kobiety rodzące nie były narażone na poród w warunkach do tego nieprzystosowanych?
W jaki sposób Ministerstwo Zdrowia ocenia dostępność opieki okołoporodowej w obszarach, w których odległość do najbliższej czynnej porodówki uległa znacznemu zwiększeniu, oraz czy prowadzone są analizy wpływu tego zjawiska na bezpieczeństwo pacjentek i noworodków?
Czy Ministerstwo Zdrowia planuje zmiany w systemie finansowania świadczeń położniczych przez Narodowy Fundusz Zdrowia, tak aby w większym stopniu uwzględniał on koszty całodobowej gotowości zespołów medycznych, niezależnie od liczby porodów?
Czy rozważane są zmiany legislacyjne lub mechanizmy dodatkowego dofinansowania oddziałów położniczych funkcjonujących w warunkach utrzymującego się niżu demograficznego, szczególnie w mniejszych ośrodkach, w celu zapewnienia bezpieczeństwa zdrowotnego kobiet i noworodków?
Czy Ministerstwo Zdrowia planuje wdrażanie systemowych rozwiązań, takich jak pilotaże, programy wsparcia lub nowe modele organizacji opieki okołoporodowej, które pozwoliłyby lepiej dostosować sieć oddziałów położniczych do aktualnych i prognozowanych potrzeb demograficznych?
Interpelacja nr 15143
do ministra zdrowia
w sprawie zapewnienia bezpieczeństwa opieki okołoporodowej w warunkach zmian demograficznych
Zgłaszający: Monika Rosa, Dorota Łoboda, Katarzyna Anna Lubnauer, Jolanta Niezgodzka, Alicja Łepkowska-Gołaś
Data wpływu: 04-02-2026
Szanowna Pani Minister,
zwracam się z interpelacją dotyczącą funkcjonowania systemu opieki okołoporodowej w Polsce w kontekście dynamicznych zmian demograficznych oraz narastających wyzwań organizacyjnych i finansowych, przed jakimi stają obecnie szpitale, w szczególności placówki powiatowe oraz ośrodki działające poza dużymi aglomeracjami.
Impulsem do skierowania niniejszej interpelacji jest opisana w mediach sytuacja porodu, który odbył się na Szpitalnym Oddziale Ratunkowym w Szpitalu Powiatowym w Leżajsku, po wcześniejszym zamknięciu oddziału położniczego tej placówki. Z wypowiedzi przedstawiciela szpitala wynika, że zdarzenie to miało charakter niepożądany i że intencją kierownictwa placówki jest unikanie podobnych sytuacji w przyszłości. Sam fakt, że do takiego zdarzenia doszło, wskazuje jednak na istnienie problemu o charakterze systemowym, a nie wyłącznie incydentalnym.
W ostatnich latach obserwujemy proces zawieszania lub likwidowania oddziałów położniczych, który uzasadniany jest najczęściej niską liczbą porodów, trudnościami kadrowymi oraz brakiem rentowności ekonomicznej. Jednocześnie potrzeby zdrowotne kobiet w ciąży pozostają niezmienne, a w wielu regionach zamknięcie porodówki skutkuje istotnym wydłużeniem czasu dojazdu do najbliższego miejsca udzielania świadczeń okołoporodowych. W praktyce oznacza to, że decyzje podejmowane w oparciu o kryteria finansowe i organizacyjne mogą prowadzić do sytuacji, w których kobiety rodzące trafiają do oddziałów nieprzystosowanych do prowadzenia porodu lub zmuszone są do odbywania długich i potencjalnie niebezpiecznych podróży w zaawansowanej fazie porodu.
Należy podkreślić, że oddziały położnicze, niezależnie od liczby przyjmowanych porodów, zobowiązane są do zapewnienia całodobowej gotowości do udzielania świadczeń, obejmującej stałą obecność wykwalifikowanego personelu medycznego, dostęp do zaplecza anestezjologicznego i neonatologicznego oraz możliwość natychmiastowej interwencji w sytuacjach zagrożenia życia lub zdrowia matki i dziecka. Koszty te mają charakter stały i nie ulegają proporcjonalnemu zmniejszeniu wraz ze spadkiem liczby porodów. W warunkach utrzymującego się niżu demograficznego prowadzi to do narastających trudności finansowych wielu oddziałów, szczególnie w mniejszych ośrodkach, co w konsekwencji sprzyja ich likwidacji.
Z perspektywy bezpieczeństwa zdrowotnego należy wskazać, że oddziały położnicze pełnią funkcję infrastruktury o znaczeniu strategicznym. Ich istnienie warunkuje realny dostęp kobiet do bezpiecznego porodu w odpowiednim czasie i w warunkach spełniających standardy opieki medycznej. Zamknięcie porodówki w danym regionie nie eliminuje bowiem potrzeb zdrowotnych, lecz przenosi ryzyko na system ratownictwa medycznego, szpitalne oddziały ratunkowe oraz same pacjentki. Zjawisko to może prowadzić do wzrostu liczby porodów odbywających się poza oddziałami położniczymi, a tym samym do zwiększenia ryzyka zdarzeń niepożądanych, które nie zawsze są ujmowane w bieżących analizach finansowych systemu ochrony zdrowia.
W tym kontekście zasadne wydaje się pogłębione rozważenie zmiany obowiązującego modelu finansowania świadczeń położniczych przez Narodowy Fundusz Zdrowia. Model ten, oparty w dominującym stopniu na rozliczaniu liczby wykonanych porodów, w niewystarczającym zakresie uwzględnia koszty całodobowej gotowości oraz rolę oddziałów położniczych w zapewnianiu bezpieczeństwa zdrowotnego kobiet i noworodków. Rozważenia wymaga w szczególności wprowadzenie mechanizmów finansowania zabezpieczających tzw. gotowość porodową, opartych na kryteriach takich jak struktura demograficzna regionu, rzeczywisty czas dojazdu do najbliższej czynnej porodówki, dostępność komunikacyjna oraz uwarunkowania geograficzne. Taki model pozwalałby na utrzymanie oddziałów położniczych tam, gdzie ich funkcjonowanie jest kluczowe z punktu widzenia dostępności świadczeń, nawet przy niższej liczbie porodów, a jednocześnie umożliwiałby bardziej elastyczne zarządzanie siecią oddziałów w obszarach o dużej koncentracji świadczeniodawców.
Rozważenie zmiany systemu finansowania w kierunku wyraźnego oddzielenia komponentu związanego z gotowością do udzielania świadczeń od komponentu zależnego od wolumenu porodów mogłoby stanowić istotny element długofalowej polityki zdrowotnej państwa w warunkach niekorzystnych trendów demograficznych. Takie podejście sprzyjałoby stabilizacji funkcjonowania oddziałów położniczych, ograniczeniu liczby ich likwidacji oraz zapewnieniu kobietom w całym kraju porównywalnego poziomu bezpieczeństwa i dostępności opieki okołoporodowej, niezależnie od miejsca zamieszkania.
Mając na uwadze powyższe, zwracam się do Pani Minister z następującymi pytaniami:
Czy Ministerstwo Zdrowia monitoruje przypadki porodów odbywających się poza oddziałami położniczymi, w tym na szpitalnych oddziałach ratunkowych, w izbach przyjęć lub w zespołach ratownictwa medycznego, w szczególności w regionach, w których oddziały położnicze zostały zlikwidowane lub zawieszone?
Czy zdarzenie, do którego doszło w Szpitalu Powiatowym w Leżajsku, było przedmiotem analizy ze strony Ministerstwa Zdrowia lub właściwych instytucji nadzorczych, a jeśli tak – jakie wnioski systemowe z tej analizy wynikają?
Jakie działania podejmuje Ministerstwo Zdrowia w celu wsparcia szpitali w zapewnieniu bezpiecznej opieki okołoporodowej w sytuacjach, gdy utrzymanie pełnowymiarowego oddziału położniczego staje się organizacyjnie lub finansowo trudne?
Czy rozważane są rozwiązania organizacyjne lub finansowe umożliwiające zabezpieczenie tzw. gotowości porodowej w szpitalach z niską liczbą porodów, tak aby kobiety rodzące nie były narażone na poród w warunkach do tego nieprzystosowanych?
W jaki sposób Ministerstwo Zdrowia ocenia dostępność opieki okołoporodowej w obszarach, w których odległość do najbliższej czynnej porodówki uległa znacznemu zwiększeniu, oraz czy prowadzone są analizy wpływu tego zjawiska na bezpieczeństwo pacjentek i noworodków?
Czy Ministerstwo Zdrowia planuje zmiany w systemie finansowania świadczeń położniczych przez Narodowy Fundusz Zdrowia, tak aby w większym stopniu uwzględniał on koszty całodobowej gotowości zespołów medycznych, niezależnie od liczby porodów?
Czy rozważane są zmiany legislacyjne lub mechanizmy dodatkowego dofinansowania oddziałów położniczych funkcjonujących w warunkach utrzymującego się niżu demograficznego, szczególnie w mniejszych ośrodkach, w celu zapewnienia bezpieczeństwa zdrowotnego kobiet i noworodków?
Czy Ministerstwo Zdrowia planuje wdrażanie systemowych rozwiązań, takich jak pilotaże, programy wsparcia lub nowe modele organizacji opieki okołoporodowej, które pozwoliłyby lepiej dostosować sieć oddziałów położniczych do aktualnych i prognozowanych potrzeb demograficznych?
Odpowiedź urzędowa
Podsekretarz stanu Katarzyna Kęcka
Audyt odpowiedzi: Wskaźnik lania wody & konkretności
Bardzo konkretna
Automatyczna analiza lingwistyczno-statystyczna pisma resortu
Lanie wody
25%
Konkretność
75%
Odpowiedź wysoce rzeczowa – zawiera liczne dane twarde, kwoty, daty lub bezpośrednie odniesienie do zadanych pytań.
Twarde liczby / kwoty
0 kwot, 0 %
Precyzyjne daty
3
Odpowiedź na punkty
✓ Tak (Ad 1, Pkt...)
Gęstość faktów
2.9 / 1k zn.
- Wymienia precyzyjne daty lub terminy (3)
- Resort odnosi się punkt po punkcie do pytań posła
Urzędowe załączniki i odpowiedzi:
Pełna treść wyekstrahowana z załącznika PDF (odpowiedź urzędowa)
10252 znaków
telefon: +48 22 250 01 46 ul. Miodowa 15
adres email: kancelaria@mz.gov.pl 00-952 Warszawa
www.gov.pl/zdrowie
ASG.050.43.2026.EK
Warszawa, 02 kwietnia 2026
Pan
Włodzimierz Czarzasty
Marszałek Sejmu RP
Szanowny Panie Marszałku,
W odpowiedzi na interpelację nr 15143 w sprawie zapewnienia bezpieczeństwa opieki
okołoporodowej w warunkach zmian demograficznych, która została złożona przez grupę
Posłów na Sejm RP, uprzejmie proszę o przyjęcie poniższych wyjaśnień.
Pytanie nr 1
1.
Czy Ministerstwo Zdrowia monitoruje przypadki porodów odbywających się poza
oddziałami położniczymi, w tym na Szpitalnych Oddziałach Ratunkowych, w izbach przyjęć
lub w zespołach ratownictwa medycznego, w szczególności w regionach, w których
oddziały położnicze zostały zlikwidowane lub zawieszone?
Narodowy Fundusz Zdrowia stosuje indywidualne podejście do analizy przypadków
porodów przyjmowanych poza oddziałami położniczymi w rejonach, w których oddziały
położnicze zostały zlikwidowane lub zawieszone. Narodowy Fundusz Zdrowia
zobowiązany jest do monitorowania realizacji umów o udzielanie świadczeń opieki
zdrowotnej. W ramach niniejszego analizowane są m. in. dane statystyczne przekazywane
przez Świadczeniodawców dotyczące zaopatrywanych przez podmiot stanów
chorobowych pacjentów (ICD-10).
Na przestrzeni ostatnich lat Fundusz nie zaobserwował, w odniesieniu do szpitalnych
oddziałów ratunkowych, izb przyjęć czy zespołów ratownictwa medycznego, wzrostu liczby
sprawozdanych świadczeń opieki zdrowotnej związanych z porodami, czy stanami
okołoporodowymi.
Pytanie nr 2
Czy zdarzenie, do którego doszło w Szpitalu Powiatowym w Leżajsku, było przedmiotem
analizy ze strony Ministerstwa Zdrowia lub właściwych instytucji nadzorczych, a jeśli tak –
jakie wnioski systemowe z tej analizy wynikają?
Zgodnie z informacjami przekazanymi przez Narodowy Fundusz Zdrowia informuję, że
realizacja świadczenia związanego z ww. sytuacją nie podlegała działaniom kontrolnym lub
sprawdzającym Departamentu Kontroli Funduszu. Podkarpacki Oddział Wojewódzki
Narodowego Funduszu Zdrowia również nie prowadził analizy ww. sytuacji.
Pytanie nr 3
Jakie działania podejmuje Ministerstwo Zdrowia w celu wsparcia szpitali w zapewnieniu
bezpiecznej opieki okołoporodowej w sytuacjach, gdy utrzymanie pełnowymiarowego
oddziału położniczego staje się organizacyjnie lub finansowo trudne?
-- 1 of 4 --
telefon: +48 22 250 01 46 ul. Miodowa 15
adres email: kancelaria@mz.gov.pl 00-952 Warszawa
www.gov.pl/zdrowie
2
Istotnym jest, że realizacja świadczeń w oddziałach położniczo-ginekologicznych nie
ogranicza się wyłącznie do świadczeń związanych z porodem. W ramach ww. oddziałów
podmioty lecznicze realizują także świadczenia z części ginekologicznej.
Ustawą z dnia 5 sierpnia 2025 r. wprowadzono nowe rozwiązania dotyczące
restrukturyzacji i konsolidacji podmiotów leczniczych. Konsolidacja ma umożliwić
tworzenie większych i bardziej efektywnych jednostek, sprzyjających koncentracji
świadczeń szpitalnych w trybie ostrym i całodobowym w ośrodkach o odpowiednim
potencjale kadrowym i doświadczeniu, co przełoży się na poprawę jakości opieki. Zmiany te
mają również lepiej dostosować ofertę szpitali do lokalnych potrzeb zdrowotnych i
demograficznych oraz zwiększyć efektywność wykorzystania personelu i infrastruktury.
Proces konsolidacji, inicjowany przez dyrekcje szpitali i podmioty tworzące, powinien
opierać się na analizie zasobów, potrzeb pacjentów oraz danych NFZ, z uwzględnieniem
map potrzeb zdrowotnych i planów transformacji.
Kwestie organizacyjne i zmiany profilu działalności pozostają w kompetencjach podmiotów
leczniczych i ich podmiotów tworzących.
Pytanie nr 4
Czy rozważane są rozwiązania organizacyjne lub finansowe umożliwiające zabezpieczenie
tzw. gotowości porodowej w szpitalach z niską liczbą porodów, tak aby kobiety rodzące nie
były narażone na poród w warunkach do tego nieprzystosowanych?
Aktualnie Ministerstwo Zdrowia nie rozważa wprowadzenia rozwiązań, które umożliwiłyby
zabezpieczenie tzw. gotowości porodowej w szpitalach z niską liczbą porodów.
Jak wskazano powyżej, Ministerstwo Zdrowia zapewniło odpowiednie ramy prawne, które
pozwalają podmiotom leczniczym przeprowadzenie restrukturyzacji i konsolidacji, celem
zwiększenia efektywność wykorzystania personelu medycznego i infrastruktury w
szpitalach oraz lepszego dostosowania oferty szpitali do lokalnych potrzeb, w tym do zmian
demograficznych.
Pytanie nr 5
W jaki sposób Ministerstwo Zdrowia ocenia dostępność opieki okołoporodowej w
obszarach, w których odległość do najbliższej czynnej porodówki uległa znacznemu
zwiększeniu, oraz czy prowadzone są analizy wpływu tego zjawiska na bezpieczeństwo
pacjentek i noworodków?
Podkreślenia wymaga fakt, iż opieka okołoporodowa nie ogranicza się tylko i włącznie do
świadczeń związanych stricte z samym przyjęciem porodu. System opieki zdrowotnej w
Polsce zapewnia opiekę na rzecz kobiet w ciąży, kobiet rodzących oraz kobiet w połogu
oraz noworodków w ramach podstawowej opieki zdrowotnej (POZ), ambulatoryjnej opieki
specjalistycznej (AOS) oraz leczenia szpitalnego (LSZ) wraz ze świadczeniami z zakresu
opieki koordynowanej (KOC).
Ministerstwo Zdrowia obserwuje coraz większą świadomość pacjentek w ciąży w zakresie
wyboru miejsca, gdzie będą korzystać z opieki okołoporodowej, w tym, gdzie zdecydują się
urodzić swoje dziecko.
Niemniej jednak, za zapewnienie dostępności do świadczeń opieki zdrowotnej
odpowiedzialny jest Narodowy Fundusz Zdrowia, który realizuje swoje zdania zgodnie z
ustawą o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych (Dz. U. z
2025 r. poz. 1461, ze zm.).
W tabeli nr 1 przedstawiono informacje na temat liczby miejsc realizacji świadczeń z
zakresu położnej POZ, w poszczególnych województwach, w styczniu 2026 r.
-- 2 of 4 --
telefon: +48 22 250 01 46 ul. Miodowa 15
adres email: kancelaria@mz.gov.pl 00-952 Warszawa
www.gov.pl/zdrowie
3
Z danych przekazanych przez Narodowy Fundusz Zdrowia wynika, że w każdym z
powiatów w Polsce jest co najmniej jeden podmiot leczniczy, który udziela ww. świadczeń.
Tab. nr 1 Liczba miejsc realizacji świadczeń położnej POZ
nazwa oddziału
wojewódzkiego NFZ
liczba miejsc realizacji świadczeń
położnej POZ
Dolnośląski OW NFZ 515
Kujawsko-Pomorski OW NFZ 356
Lubelski OW NFZ 453
Lubuski OW NFZ 108
Łódzki OW NFZ 415
Małopolski OW NFZ 431
Mazowiecki OW NFZ 879
Opolski OW NFZ 82
Podkarpacki OW NFZ 249
Podlaski OW NFZ 235
Pomorski OW NFZ 261
Śląski OW NFZ 835
Świętokrzyski OW NFZ 128
Warmińsko-Mazurski OW NFZ 183
Wielkopolski OW NFZ 352
Zachodniopomorski OW NFZ 253
Suma końcowa 57 35
W tabeli nr 2 zaprezentowane dane na temat liczby miejsc udzielania świadczeń w AOS, w
zakresie położnictwa i ginekologii w ramach porad specjalistycznych realizowanych przez
lekarza oraz liczby miejsc udzielania porad przez położną.
Na podstawie danych przekazanych przez Narodowy Fundusz Zdrowia wskazać należy, że
tylko w trzech powiatach spośród 380 powiatów w Polsce nie są realizowane ww.
świadczenia.
Tab. nr 2 Liczba miejsc realizacji świadczeń w ramach AOS
liczba miejsc realizacji świadczeń nazwa oddziału wojewódzkiego NFZ
świadczenia w zakresie
położnictwa i ginekologii
lekarskie porady
specjalistyczne
świadczenia w zakresie
położnictwa i ginekologii
porady położnej
Dolnośląski OW NFZ 195
Kujawsko-Pomorski OW NFZ 191 137
Lubelski OW NFZ 104 7
Lubuski OW NFZ 60 1
Łódzki OW NFZ 172 2
Małopolski OW NFZ 214 3
Mazowiecki OW NFZ 359 23
Opolski OW NFZ 62 7
Podkarpacki OW NFZ 150 8
Podlaski OW NFZ 52 5
Pomorski OW NFZ 149 14
Śląski OW NFZ 400 9
Świętokrzyski OW NFZ 108 8
Warmińsko-Mazurski OW NFZ 108
Wielkopolski OW NFZ 221 7
-- 3 of 4 --
telefon: +48 22 250 01 46 ul. Miodowa 15
adres email: kancelaria@mz.gov.pl 00-952 Warszawa
www.gov.pl/zdrowie
4
Zachodniopomorski OW NFZ 120
Suma końcowa 2 665 231
Pytanie nr 6
Czy Ministerstwo Zdrowia planuje zmiany w systemie finansowania świadczeń
położniczych przez Narodowy Fundusz Zdrowia, tak aby w większym stopniu uwzględniał
on koszty całodobowej gotowości zespołów medycznych, niezależnie od liczby porodów?
Aktualnie Ministerstwo Zdrowia nie planuje dokonania zmian mających na celu
wprowadzenie przez Narodowy Fundusz Zdrowia finansowania kosztów całodobowej
gotowości zespołów medycznych, niezależnie od liczby porodów.
Jednakże wskazać należy, że aktualnie Agencja Oceny Technologii Medycznych i Taryfikacji
prowadzi prace związane z taryfikacją świadczeń położniczych w zakresie porodów oraz
patologii ciąży. Zgodnie z przyjętym harmonogramem planowane jest ich zakończenie w
pierwszym półroczu bieżącego roku.
Pytanie nr 7
Czy rozważane są zmiany legislacyjne lub mechanizmy dodatkowego dofinansowania
oddziałów położniczych funkcjonujących w warunkach utrzymującego się niżu
demograficznego, szczególnie w mniejszych ośrodkach, w celu zapewnienia
bezpieczeństwa zdrowotnego kobiet i noworodków?
Aktualnie Ministerstwo Zdrowia rozważa różne warianty mechanizmy dodatkowego
finansowania oddziałów położniczych.
Pytanie nr 8
Czy Ministerstwo Zdrowia planuje wdrażanie systemowych rozwiązań, takich jak pilotaże,
programy wsparcia lub nowe modele organizacji opieki okołoporodowej, które pozwoliłyby
lepiej dostosować sieć oddziałów położniczych do aktualnych i prognozowanych potrzeb
demograficznych?
Z dniem 31 stycznia 2026 r. weszło w życie rozporządzenie Ministra Zdrowia zmieniające
rozporządzenie w sprawie świadczeń gwarantowanych z zakresu leczenia szpitalnego (Dz.
U. po. 51). Rzeczone wprowadziło świadczenie
Opieka nad kobietą w ciąży i kobietą
rodzącą realizowana przez położną, którego głównym celem jest zapewnienie
całodobowego dostępu do świadczeń realizowanych przez położną w warunkach
szpitalnych, w sytuacji, gdy szpital nie realizuje świadczeń w ramach oddziału położniczo-
ginekologicznego.
Ponadto przypominam, że Ministerstwo Zdrowia zapewniło odpowiednie ramy prawne,
które pozwalają podmiotom leczniczym przeprowadzenie restrukturyzacji i konsolidacji,
celem zwiększenia efektywność wykorzystania personelu medycznego i infrastruktury w
szpitalach oraz lepszego dostosowania oferty szpitali do lokalnych potrzeb, w tym do zmian
demograficznych.
Z wyrazami szacunku
z upoważnienia Ministra Zdrowia
Katarzyna Kęcka
Podsekretarz Stanu
/dokument podpisany elektronicznie/
-- 4 of 4 --
adres email: kancelaria@mz.gov.pl 00-952 Warszawa
www.gov.pl/zdrowie
ASG.050.43.2026.EK
Warszawa, 02 kwietnia 2026
Pan
Włodzimierz Czarzasty
Marszałek Sejmu RP
Szanowny Panie Marszałku,
W odpowiedzi na interpelację nr 15143 w sprawie zapewnienia bezpieczeństwa opieki
okołoporodowej w warunkach zmian demograficznych, która została złożona przez grupę
Posłów na Sejm RP, uprzejmie proszę o przyjęcie poniższych wyjaśnień.
Pytanie nr 1
1.
Czy Ministerstwo Zdrowia monitoruje przypadki porodów odbywających się poza
oddziałami położniczymi, w tym na Szpitalnych Oddziałach Ratunkowych, w izbach przyjęć
lub w zespołach ratownictwa medycznego, w szczególności w regionach, w których
oddziały położnicze zostały zlikwidowane lub zawieszone?
Narodowy Fundusz Zdrowia stosuje indywidualne podejście do analizy przypadków
porodów przyjmowanych poza oddziałami położniczymi w rejonach, w których oddziały
położnicze zostały zlikwidowane lub zawieszone. Narodowy Fundusz Zdrowia
zobowiązany jest do monitorowania realizacji umów o udzielanie świadczeń opieki
zdrowotnej. W ramach niniejszego analizowane są m. in. dane statystyczne przekazywane
przez Świadczeniodawców dotyczące zaopatrywanych przez podmiot stanów
chorobowych pacjentów (ICD-10).
Na przestrzeni ostatnich lat Fundusz nie zaobserwował, w odniesieniu do szpitalnych
oddziałów ratunkowych, izb przyjęć czy zespołów ratownictwa medycznego, wzrostu liczby
sprawozdanych świadczeń opieki zdrowotnej związanych z porodami, czy stanami
okołoporodowymi.
Pytanie nr 2
Czy zdarzenie, do którego doszło w Szpitalu Powiatowym w Leżajsku, było przedmiotem
analizy ze strony Ministerstwa Zdrowia lub właściwych instytucji nadzorczych, a jeśli tak –
jakie wnioski systemowe z tej analizy wynikają?
Zgodnie z informacjami przekazanymi przez Narodowy Fundusz Zdrowia informuję, że
realizacja świadczenia związanego z ww. sytuacją nie podlegała działaniom kontrolnym lub
sprawdzającym Departamentu Kontroli Funduszu. Podkarpacki Oddział Wojewódzki
Narodowego Funduszu Zdrowia również nie prowadził analizy ww. sytuacji.
Pytanie nr 3
Jakie działania podejmuje Ministerstwo Zdrowia w celu wsparcia szpitali w zapewnieniu
bezpiecznej opieki okołoporodowej w sytuacjach, gdy utrzymanie pełnowymiarowego
oddziału położniczego staje się organizacyjnie lub finansowo trudne?
-- 1 of 4 --
telefon: +48 22 250 01 46 ul. Miodowa 15
adres email: kancelaria@mz.gov.pl 00-952 Warszawa
www.gov.pl/zdrowie
2
Istotnym jest, że realizacja świadczeń w oddziałach położniczo-ginekologicznych nie
ogranicza się wyłącznie do świadczeń związanych z porodem. W ramach ww. oddziałów
podmioty lecznicze realizują także świadczenia z części ginekologicznej.
Ustawą z dnia 5 sierpnia 2025 r. wprowadzono nowe rozwiązania dotyczące
restrukturyzacji i konsolidacji podmiotów leczniczych. Konsolidacja ma umożliwić
tworzenie większych i bardziej efektywnych jednostek, sprzyjających koncentracji
świadczeń szpitalnych w trybie ostrym i całodobowym w ośrodkach o odpowiednim
potencjale kadrowym i doświadczeniu, co przełoży się na poprawę jakości opieki. Zmiany te
mają również lepiej dostosować ofertę szpitali do lokalnych potrzeb zdrowotnych i
demograficznych oraz zwiększyć efektywność wykorzystania personelu i infrastruktury.
Proces konsolidacji, inicjowany przez dyrekcje szpitali i podmioty tworzące, powinien
opierać się na analizie zasobów, potrzeb pacjentów oraz danych NFZ, z uwzględnieniem
map potrzeb zdrowotnych i planów transformacji.
Kwestie organizacyjne i zmiany profilu działalności pozostają w kompetencjach podmiotów
leczniczych i ich podmiotów tworzących.
Pytanie nr 4
Czy rozważane są rozwiązania organizacyjne lub finansowe umożliwiające zabezpieczenie
tzw. gotowości porodowej w szpitalach z niską liczbą porodów, tak aby kobiety rodzące nie
były narażone na poród w warunkach do tego nieprzystosowanych?
Aktualnie Ministerstwo Zdrowia nie rozważa wprowadzenia rozwiązań, które umożliwiłyby
zabezpieczenie tzw. gotowości porodowej w szpitalach z niską liczbą porodów.
Jak wskazano powyżej, Ministerstwo Zdrowia zapewniło odpowiednie ramy prawne, które
pozwalają podmiotom leczniczym przeprowadzenie restrukturyzacji i konsolidacji, celem
zwiększenia efektywność wykorzystania personelu medycznego i infrastruktury w
szpitalach oraz lepszego dostosowania oferty szpitali do lokalnych potrzeb, w tym do zmian
demograficznych.
Pytanie nr 5
W jaki sposób Ministerstwo Zdrowia ocenia dostępność opieki okołoporodowej w
obszarach, w których odległość do najbliższej czynnej porodówki uległa znacznemu
zwiększeniu, oraz czy prowadzone są analizy wpływu tego zjawiska na bezpieczeństwo
pacjentek i noworodków?
Podkreślenia wymaga fakt, iż opieka okołoporodowa nie ogranicza się tylko i włącznie do
świadczeń związanych stricte z samym przyjęciem porodu. System opieki zdrowotnej w
Polsce zapewnia opiekę na rzecz kobiet w ciąży, kobiet rodzących oraz kobiet w połogu
oraz noworodków w ramach podstawowej opieki zdrowotnej (POZ), ambulatoryjnej opieki
specjalistycznej (AOS) oraz leczenia szpitalnego (LSZ) wraz ze świadczeniami z zakresu
opieki koordynowanej (KOC).
Ministerstwo Zdrowia obserwuje coraz większą świadomość pacjentek w ciąży w zakresie
wyboru miejsca, gdzie będą korzystać z opieki okołoporodowej, w tym, gdzie zdecydują się
urodzić swoje dziecko.
Niemniej jednak, za zapewnienie dostępności do świadczeń opieki zdrowotnej
odpowiedzialny jest Narodowy Fundusz Zdrowia, który realizuje swoje zdania zgodnie z
ustawą o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych (Dz. U. z
2025 r. poz. 1461, ze zm.).
W tabeli nr 1 przedstawiono informacje na temat liczby miejsc realizacji świadczeń z
zakresu położnej POZ, w poszczególnych województwach, w styczniu 2026 r.
-- 2 of 4 --
telefon: +48 22 250 01 46 ul. Miodowa 15
adres email: kancelaria@mz.gov.pl 00-952 Warszawa
www.gov.pl/zdrowie
3
Z danych przekazanych przez Narodowy Fundusz Zdrowia wynika, że w każdym z
powiatów w Polsce jest co najmniej jeden podmiot leczniczy, który udziela ww. świadczeń.
Tab. nr 1 Liczba miejsc realizacji świadczeń położnej POZ
nazwa oddziału
wojewódzkiego NFZ
liczba miejsc realizacji świadczeń
położnej POZ
Dolnośląski OW NFZ 515
Kujawsko-Pomorski OW NFZ 356
Lubelski OW NFZ 453
Lubuski OW NFZ 108
Łódzki OW NFZ 415
Małopolski OW NFZ 431
Mazowiecki OW NFZ 879
Opolski OW NFZ 82
Podkarpacki OW NFZ 249
Podlaski OW NFZ 235
Pomorski OW NFZ 261
Śląski OW NFZ 835
Świętokrzyski OW NFZ 128
Warmińsko-Mazurski OW NFZ 183
Wielkopolski OW NFZ 352
Zachodniopomorski OW NFZ 253
Suma końcowa 57 35
W tabeli nr 2 zaprezentowane dane na temat liczby miejsc udzielania świadczeń w AOS, w
zakresie położnictwa i ginekologii w ramach porad specjalistycznych realizowanych przez
lekarza oraz liczby miejsc udzielania porad przez położną.
Na podstawie danych przekazanych przez Narodowy Fundusz Zdrowia wskazać należy, że
tylko w trzech powiatach spośród 380 powiatów w Polsce nie są realizowane ww.
świadczenia.
Tab. nr 2 Liczba miejsc realizacji świadczeń w ramach AOS
liczba miejsc realizacji świadczeń nazwa oddziału wojewódzkiego NFZ
świadczenia w zakresie
położnictwa i ginekologii
lekarskie porady
specjalistyczne
świadczenia w zakresie
położnictwa i ginekologii
porady położnej
Dolnośląski OW NFZ 195
Kujawsko-Pomorski OW NFZ 191 137
Lubelski OW NFZ 104 7
Lubuski OW NFZ 60 1
Łódzki OW NFZ 172 2
Małopolski OW NFZ 214 3
Mazowiecki OW NFZ 359 23
Opolski OW NFZ 62 7
Podkarpacki OW NFZ 150 8
Podlaski OW NFZ 52 5
Pomorski OW NFZ 149 14
Śląski OW NFZ 400 9
Świętokrzyski OW NFZ 108 8
Warmińsko-Mazurski OW NFZ 108
Wielkopolski OW NFZ 221 7
-- 3 of 4 --
telefon: +48 22 250 01 46 ul. Miodowa 15
adres email: kancelaria@mz.gov.pl 00-952 Warszawa
www.gov.pl/zdrowie
4
Zachodniopomorski OW NFZ 120
Suma końcowa 2 665 231
Pytanie nr 6
Czy Ministerstwo Zdrowia planuje zmiany w systemie finansowania świadczeń
położniczych przez Narodowy Fundusz Zdrowia, tak aby w większym stopniu uwzględniał
on koszty całodobowej gotowości zespołów medycznych, niezależnie od liczby porodów?
Aktualnie Ministerstwo Zdrowia nie planuje dokonania zmian mających na celu
wprowadzenie przez Narodowy Fundusz Zdrowia finansowania kosztów całodobowej
gotowości zespołów medycznych, niezależnie od liczby porodów.
Jednakże wskazać należy, że aktualnie Agencja Oceny Technologii Medycznych i Taryfikacji
prowadzi prace związane z taryfikacją świadczeń położniczych w zakresie porodów oraz
patologii ciąży. Zgodnie z przyjętym harmonogramem planowane jest ich zakończenie w
pierwszym półroczu bieżącego roku.
Pytanie nr 7
Czy rozważane są zmiany legislacyjne lub mechanizmy dodatkowego dofinansowania
oddziałów położniczych funkcjonujących w warunkach utrzymującego się niżu
demograficznego, szczególnie w mniejszych ośrodkach, w celu zapewnienia
bezpieczeństwa zdrowotnego kobiet i noworodków?
Aktualnie Ministerstwo Zdrowia rozważa różne warianty mechanizmy dodatkowego
finansowania oddziałów położniczych.
Pytanie nr 8
Czy Ministerstwo Zdrowia planuje wdrażanie systemowych rozwiązań, takich jak pilotaże,
programy wsparcia lub nowe modele organizacji opieki okołoporodowej, które pozwoliłyby
lepiej dostosować sieć oddziałów położniczych do aktualnych i prognozowanych potrzeb
demograficznych?
Z dniem 31 stycznia 2026 r. weszło w życie rozporządzenie Ministra Zdrowia zmieniające
rozporządzenie w sprawie świadczeń gwarantowanych z zakresu leczenia szpitalnego (Dz.
U. po. 51). Rzeczone wprowadziło świadczenie
Opieka nad kobietą w ciąży i kobietą
rodzącą realizowana przez położną, którego głównym celem jest zapewnienie
całodobowego dostępu do świadczeń realizowanych przez położną w warunkach
szpitalnych, w sytuacji, gdy szpital nie realizuje świadczeń w ramach oddziału położniczo-
ginekologicznego.
Ponadto przypominam, że Ministerstwo Zdrowia zapewniło odpowiednie ramy prawne,
które pozwalają podmiotom leczniczym przeprowadzenie restrukturyzacji i konsolidacji,
celem zwiększenia efektywność wykorzystania personelu medycznego i infrastruktury w
szpitalach oraz lepszego dostosowania oferty szpitali do lokalnych potrzeb, w tym do zmian
demograficznych.
Z wyrazami szacunku
z upoważnienia Ministra Zdrowia
Katarzyna Kęcka
Podsekretarz Stanu
/dokument podpisany elektronicznie/
-- 4 of 4 --