Interpelacja w sprawie braku spójnej, przewidywalnej i społecznie akceptowalnej polityki klimatycznej państwa
Treść wystąpienia poselskiego
Interpelacja nr 15121
do ministra klimatu i środowiska
w sprawie braku spójnej, przewidywalnej i społecznie akceptowalnej polityki klimatycznej państwa
Zgłaszający: Wiesław Krajewski
Data wpływu: 03-02-2026
Szanowna Pani Minister,
na podstawie art. 14 ust. 1 pkt 7 ustawy z dnia 9 maja 1996 r. o wykonywaniu mandatu posła i senatora składam interpelację w sprawie prowadzenia przez rząd polityki klimatycznej oraz jej skutków społecznych i gospodarczych. Polityka klimatyczna państwa powinna być oparta na długofalowej strategii, przewidywalności regulacyjnej oraz realnej ocenie skutków dla obywateli, przedsiębiorców i samorządów. Tymczasem obecne działania rządu cechuje brak spójnej wizji, niespójność komunikacyjna oraz częste zmiany kierunków, które rodzą chaos decyzyjny i narastającą niepewność w gospodarce.
W przestrzeni publicznej funkcjonują sprzeczne sygnały dotyczące tempa i zakresu transformacji energetyczno-klimatycznej, kosztów jej wdrażania oraz zakresu odpowiedzialności finansowej obywateli. Brakuje jasnej informacji, jakie obciążenia zostaną nałożone na gospodarstwa domowe, sektor MŚP oraz samorządy, a także w jaki sposób państwo zamierza je rekompensować. Szczególne obawy budzi fakt, że decyzje o charakterze strategicznym podejmowane są bez rzetelnych, publicznie dostępnych analiz skutków społecznych i ekonomicznych, a dialog z interesariuszami ma często charakter pozorny. W konsekwencji rośnie sprzeciw społeczny wobec działań klimatycznych państwa, co podważa ich skuteczność i akceptację.
W związku z powyższym zwracam się do Minister Klimatu i Środowiska z następującymi pytaniami:
Czy rząd dysponuje aktualną, spójną i długoterminową strategią polityki klimatycznej państwa, a jeśli tak – dlaczego nie została ona w sposób jasny i kompleksowy przedstawiona opinii publicznej?
Jakie są prognozowane koszty transformacji klimatycznej, które będą ponoszone przez gospodarstwa domowe w perspektywie najbliższych 10 i 20 lat?
Jakie konkretne mechanizmy ochronne przewidziano dla osób zagrożonych ubóstwem energetycznym?
W jaki sposób rząd zamierza chronić mikro-, małe i średnie przedsiębiorstwa przed nadmiernym wzrostem kosztów wynikających z polityki klimatycznej?
Czy przeprowadzono pełne analizy skutków regulacji (OSR) dla kluczowych decyzji klimatycznych podejmowanych w ostatnich miesiącach?
Jak rząd zamierza zapewnić stabilność i przewidywalność prawa w obszarze klimatu i energii, tak aby umożliwić planowanie inwestycji długoterminowych?
W jaki sposób są prowadzone realne konsultacje społeczne dotyczące polityki klimatycznej i jaki wpływ mają one na ostateczne decyzje rządu?
Czy ministerstwo planuje przedstawienie harmonogramu działań klimatycznych wraz z jasnym wskazaniem źródeł finansowania oraz podziału kosztów między państwo, obywateli i przedsiębiorców?
Z wyrazami szacunku Wiesław Krajewski
Poseł na Sejm RP
Sekretarz stanu Urszula Zielińska
Odpowiedź wysoce rzeczowa – zawiera liczne dane twarde, kwoty, daty lub bezpośrednie odniesienie do zadanych pytań.
- Zawiera 11 wskazania konkretnych kwot finansowych
- Podaje wskaźniki procentowe (7)
- Wymienia precyzyjne daty lub terminy (6)
- Resort odnosi się punkt po punkcie do pytań posła
Pełna treść wyekstrahowana z załącznika PDF (odpowiedź urzędowa)
24690 znakówinfo@klimat.gov.pl Ministerstwo Klimatu i Środowiska
www.gov.pl/klimat
Działamy zgodnie z EMAS - zarządzając instytucją, dbamy o środowisko
DSOK-WKS.0500.1.2026.ŁW
4221640.17176168.14114870
Warszawa, 24-03-2026
Dotyczy: Interpelacja posła Wiesława Krajewskiego w sprawie polityki klimatycznej
państwa, K10INT15121
Pan
Włodzimierz Czarzasty
Marszałek Sejmu RP
Szanowny Panie Marszałku,
w związku z interpelacją nr K10INT15121 posła Wiesława Krajewskiego przekazuję
odpowiedź przygotowaną przez Ministerstwo Klimatu i Środowiska we współpracy
z Ministerstwem Energii.
1. Czy rząd dysponuje aktualną, spójną i długoterminową strategią polityki klimatycznej
państwa, a jeśli tak – dlaczego nie została ona w sposób jasny i kompleksowy
przedstawiona opinii publicznej?
Polityka klimatyczna obejmuje dwa główne filary: 1 – ochrona klimatu w powiązaniu
z transformacją energetyczną oraz 2 – adaptacja do obecnie zachodzącej i przewidywanej
zmiany klimatu.
W zakresie ochrony klimatu i transformacji energetycznej kluczowym dokumentem
strategicznym jest procedowany przez Ministerstwo Energii projekt aktualizacji Krajowego
Planu w dziedzinie Energii i Klimatu do 2030 r. z perspektywą do 2040 r. (dalej: KPEiK).
KPEiK obejmuje m.in. zagadnienia zarówno z zakresu polityki energetycznej, jak i polityki
klimatycznej. Dokument określa cele, scenariusze rozwoju, działania inwestycyjne i
regulacyjne oraz instrumenty finansowe, dotyczące obszaru energii i klimatu, przewidziane
do realizacji w perspektywie do 2040 r. Projekt dokumentu jest dostępny na stronie
Ministerstwa Energii – [link].
W zakresie adaptacji do zmian klimatu – Ministerstwo Klimatu i Środowiska jest w trakcie
opracowywania nowej Krajowej Strategii Adaptacji (dalej: KSA) wraz z Planem Działań
Adaptacyjnych (dalej: PDA). Celem obu dokumentów jest ocena ryzyk klimatycznych i ich
wpływ na funkcjonowanie społeczeństwa i różnych sektorów gospodarki w warunkach
zmieniającego się klimatu. Ponadto w KSA i PDA zostaną wskazane działania adaptacyjne,
harmonogram ich wdrażania, koszty i instytucje odpowiedzialne za realizację.
Ważnym uzupełnieniem polityki klimatycznej jest powstający obecnie Krajowy Plan
Odbudowy Zasobów Przyrodniczych (dalej: KPOZP). Dokument ten jest wdrożeniem
Rozporządzenia (UE) 2024/1991 z dnia 24 czerwca 2024 r. w sprawie odbudowy zasobów
przyrodniczych i zmiany rozporządzenia (UE) 2022/869 i będzie stanowił podstawę dla
działań na rzecz odbudowy przyrody i ochrony różnorodności biologicznej w perspektywie
do 2050 roku. Działania zaplanowane w ramach KPOZP będą przyczyniać się zarówno do
mitygacji, jak i adaptacji do zmiany klimatu. Przewiduje się przyjęcie dokumentu przez Radę
Ministrów w 2026 r.
-- 1 of 8 --
2
Ponadto w Ministerstwie Klimatu i Środowiska trwają prace nad przygotowaniem
Narodowego Programu Leśnego (dalej: NPL), który wyznaczy ramy działań państwa w
zakresie polityki leśnej. NPL jest aktualnie w trakcie opracowywania, a jego założenia są
przedmiotem uzgodnień i dyskusji dotyczących kierunków rozwoju leśnictwa oraz roli lasów
w polityce klimatycznej. Przewiduje się, że dokument ten zostanie przyjęty przez Radę
Ministrów w roku 2027.
2. Jakie są prognozowane koszty transformacji klimatycznej ponoszone przez
gospodarstwa domowe w perspektywie najbliższych 10 i 20 lat?
Jak wynika z analiz przeprowadzonych w ramach pracy nad aktualizacją KPEiK,
transformacja klimatyczna przyczyni się do obniżenia kosztów ponoszonych przez
gospodarstwa domowe poprzez obniżenie kosztów wytworzenia energii oraz obniżenie cen
energii elektrycznej. Obniżenie ww. kosztów i cen szacowane jest w przedziale od 3% do
33% dla gospodarstw domowych, przedsiębiorstw oraz w sektorach usługowych, w
perspektywie do 2030 r. i dalej do 2040 roku. W konsekwencji, znaczącej redukcji ulegnie
poziom ubóstwa energetycznego w Polsce. Finalna dynamika spadku kosztów
wytworzenia- i cen energii, oraz poziom redukcji ubóstwa energetycznego, będą zależne od
finalnego kształtu miksu energetycznego, zawartego w dokumencie strategicznym KPEiK,
po jego przyjęciu przez Radę Ministrów i wdrożeniu w życie. Szczegółowe dane dot.
kosztów inwestycyjnych w procesie transformacji energetyczno-klimatycznej znajdują się
w załączniku 5 do aKPEiK [link]. Całkowite koszty inwestycyjne procesu transformacji w
kierunku gospodarki neutralnej dla klimatu, po uwzględnieniu oszczędności i korzyści
wynikających z tegoż procesu transformacji (m.in. obniżenie kosztów i cen energii, redukcja
ubóstwa, redukcja zależności importowych, podniesienie jakości powietrza i poprawa
zdrowia, bardziej dynamiczny wzrost gospodarczy, etc.), szacowane są na poziomie niższym,
niż koszty braku transformacji lub powolnej transformacji.
Koszty adaptacji do zmian klimatu zostaną określone w toku prac nad KSA.
3. Jakie konkretne mechanizmy ochronne przewidziano dla osób zagrożonych ubóstwem
energetycznym?
Podstawowym mechanizmem ochronnym, przewidzianym dla osób dotkniętych dziś
ubóstwem energetycznym wynikającym z wysokiego uzależnienia krajowego systemu
elektroenergetycznego i ciepłownictwa od paliw kopalnych o wysokich kosztach produkcji
i zakupu, jest systemowe obniżenie kosztów wytworzenia i cen zakupu energii i ciepła,
w procesie transformacji energetyczno-klimatycznej, o którym była mowa w odp. na
pytanie nr 1.
Warto w tym miejscu wspomnieć o środkach uzyskanych ze sprzedaży uprawnień do emisji
gazów cieplarnianych. Środki te zasilają budżet państwa (z pewnymi wyjątkami
przeznaczonymi na cele dedykowane), z którego finansowane są zadania zgodne
z katalogiem celów wskazanych w dyrektywie ETS. Co prawda ich finansowanie nie jest
bezpośrednio powiązane z konkretnymi wpływami z aukcji (zgodnie z zasadą jednolitości
materialnej budżetu, nie łączy się danych dochodów z konkretnymi wydatkami), jednak
można je traktować jako wydatkowanie równowartości środków pozyskanych z tych aukcji.
Z tytułu aukcyjnej sprzedaży uprawnień do emisji w ramach systemu handlu uprawnieniami
do emisji w ramach systemu EU ETS, Polska uzyskała w latach 2013-2025 łączne wpływy
w wysokości ok. 139 764 mln zł (z czego ok. 95 690 mln zł – do budżetu państwa).
Zgodnie z przepisami unijnymi państwa członkowskie samodzielnie określają zasady
wykorzystania środków pochodzących z aukcyjnej sprzedaży uprawnień do emisji.
Warunkiem jest przeznaczenie 100% uzyskanych wpływów – bądź ich równowartości
-- 2 of 8 --
3
finansowej – na działania prośrodowiskowe. Ponadto, zgodnie z wymogami UE, do 31 lipca
każdego roku państwa członkowskie są zobowiązane przekazywać Komisji Europejskiej
sprawozdanie dotyczące sposobu wykorzystania środków z aukcji uprawnień lub ich
równowartości finansowej.
Wspomniane sprawozdania przygotowywane przez Polskę od początku wykazują
wykorzystanie równowartości finansowej dochodów uzyskanych z aukcji na wskazane w
dyrektywie 2003/87/WE cele środowiskowe obejmujące m.in. redukcję emisji, rozwój OZE,
finansowanie badań nad efektywnością energetyczną i czystymi technologiami oraz
działania zwiększające efektywność energetyczną, w tym termomodernizację budynków.
Od 2020 roku Polska jest również beneficjentem Funduszu Modernizacyjnego (FM).
Fundusz Modernizacyjny zasilany jest wpływami z corocznej sprzedaży 2% europejskich
uprawnień do emisji CO2 (EU ETS). Polska jest największym beneficjentem tego funduszu.
Z jego środków do 2030 r. Polsce przypadnie około 53,5 mld zł wsparcia. W ramach FM
możliwe jest dofinansowanie realizacji inwestycji mających na celu modernizację krajowego
systemu energetycznego oraz poprawę efektywności energetycznej.
Fundusz Modernizacyjny wspiera przede wszystkim inwestycje z zakresu: wytwarzania i
użytkowania energii elektrycznej ze źródeł odnawialnych; ciepłownictwa; magazynowania
energii i modernizacji sieci energetycznych, w tym rurociągów należących do systemów
ciepłowniczych, sieci elektroenergetycznej; transformacji regionów uzależnionych od
stałych paliw kopalnych, sprawiedliwych przemian tych regionów; efektywności
energetycznej, w tym w sektorach transportu, budownictwa, rolnictwa i odpadów. Do
marca br. Polska uzyskała akceptację 32 programów priorytetowych, które sukcesywnie są
uruchomiane przez Narodowy Fundusz Ochrony Środowiska i Gospodarki Wodnej –
Operatora FM.
Powyższe działania uzupełniają środki polityki spójności 2021–2027 w ramach programu
Fundusze Europejskie na Infrastrukturę, Klimat, Środowisko (FEnIKS), w którym na
inwestycje w obszarze energetyki przewidziano ok. 6 mld euro. Finansowanie obejmuje
m.in. efektywność energetyczną budynków (głęboka i kompleksowa termomodernizacja
wraz z wymianą źródeł ciepła), efektywność energetyczną przedsiębiorstw (modernizacje
ograniczające energochłonność procesów), ciepłownictwo (modernizacja i dekarbonizacja
systemów, przyłączenia do ciepła systemowego), inwestycje w OZE (w tym instalacje
prosumenckie, a także w obszarze wykorzystania biogazu i biometanu) oraz w infrastrukturę
elektroenergetyczną i infrastrukturę gazową (do 2025 r.).
Tego typu inwestycje, współfinansowane głównie w formule bezzwrotnych dotacji,
obniżają zapotrzebowanie na energię i koszty wytwarzania oraz przesyłu, a przez to trwale
zmniejszają rachunki gospodarstw domowych, co jest kluczowe z perspektywy ochrony
osób zagrożonych ubóstwem energetycznym. W tym nurcie mieści się finansowanie
Programu Priorytetowego „Czyste Powietrze”, który – również dzięki środkom FEnIKS –
zapewnia wyższe poziomy dofinansowania dla gospodarstw o najniższych dochodach,
wspierając wymianę nieefektywnych źródeł ciepła oraz termomodernizację domów
jednorodzinnych.
Komplementarnie Krajowy Plan Odbudowy i Zwiększania Odporności (KPO) kieruje na
obszar energetyki ok. 30 mld euro, koncentrując się na inwestycjach, które powiększają
podaż tańszej, czystej energii i zmniejszają koszty po stronie odbiorców. Obejmuje to przede
-- 3 of 8 --
4
wszystkim rozwój morskiej energetyki wiatrowej (offshore) i niezbędnej infrastruktury
przyłączeniowej, modernizację i cyfryzację sieci, magazyny energii, efektywność
energetyczną budynków oraz inwestycje w niskoemisyjny wodór.
Na szczególna uwagę zasługuje Program Priorytetowy „Czyste Powietrze”, który był
zasilany środkami zarówno KPO, jak i programu FEnIKS, co umożliwiło dofinansowanie
projektów dotyczących wymiany nieefektywnych i nieekologicznych źródeł ciepła oraz
termomodernizację budynków jednorodzinnych, dla wnioskodawców z niskich grup
dochodowych.
W sumie bezzwrotne wsparcie dla źródeł energii, termomodernizacji oraz rozbudowy i
modernizacji infrastruktury energetycznej– finansowane w ramach FEnIKS i KPO – obniża
koszty energii dla odbiorców końcowych, ogranicza wrażliwość na wahania cen paliw oraz
wprost wzmacnia ochronę osób zagrożonych ubóstwem energetycznym.
Ponadto, nowym instrumentem stawiającym czoło wyzwaniu ubóstwa energetycznego ma
być Społeczny Fundusz Klimatyczny (dalej: SFK). Fundusz będzie wspierał gospodarstwa
domowe i mikroprzedsiębiorstwa w związku z objęciem systemem handlu emisjami paliw
wysokoemisyjnych sprzedawanych do gospodarstw domowych i transportu (ETS2). SFK
skupia się na transformacji energetycznej poprzez inwestycje ograniczające zużycie paliw
wysokoemisyjnych. W okresie przejściowym SFK sfinansuje osłony dla najbardziej
wrażliwych gospodarstw domowych, poprzez tymczasowe, bezpośrednie wsparcie
dochodu. Warunkiem uzyskania wsparcia ze środków SFK jest przygotowanie Planu
Społeczno- Klimatycznego (PSK), zawierającego dokładny wykaz działań, które państwa
zamierzają objąć finansowaniem w ramach Funduszu. Prace w zakresie przygotowania PSK
koordynuje Ministerstwo Funduszy i Polityki Regionalnej, natomiast Ministerstwo Klimatu
i Środowiska jest jednym z resortów bezpośrednio zaangażowanych w prace nad Planem.
Zgodnie z przyjętymi do PSK założeniami, działaniami komplementarnymi do osłonowych
muszą być realizowane równolegle działania inwestycyjne, które skupią się na wymianie
źródeł ciepła wykorzystujących paliwa kopalne oraz efektywności energetycznej budynków
mieszkalnych i tym samym będą stanowiły istotne działania w zakresie walki ze zjawiskiem
ubóstwa energetycznego. W związku z tym, Ministerstwo Klimatu i Środowiska zgłosiło do
PSK dwa programy: Program Priorytetowy „Czyste Powietrze” (PPCP) oraz Program
Pilotażowy - Społeczności Energetyczne.
Podstawowym założeniem PPCP jest wsparcie wymiany wysokoemisyjnych źródeł na
paliwa stałe na nowe, efektywne i ekologiczne źródło ciepła oraz kompleksowa
termomodernizacja budynków jednorodzinnych. Należy w tym miejscu podkreślić, że
Program stopniowo przyczynia się do ograniczania zjawiska ubóstwa energetycznego na
poziomie strukturalnym. W PSK planowane jest przeznaczenie na jego realizację
szacunkowo ok. 11,25 mld zł. Natomiast pilotażowy program dedykowany społecznościom
energetycznym zakłada wsparcie w tworzeniu i rozwoju społeczności energetycznej, jako
modelu lokalnej organizacji wytwarzania i konsumpcji energii wspierającej wyjście z
ubóstwa energetycznego. Szacuje się, że całkowity budżet programu wyniesie ok. 300 mln
zł. Szczegóły dotyczące obu inwestycji zostaną dookreślone w PSK oraz w dokumentacji
naborowej.
Ponadto w opublikowanej w grudniu 2025 r. aktualnej wersji KPEiK przewidziano konkretne
działania ukierunkowane na ograniczenie skali ubóstwa energetycznego oraz ochronę
odbiorców wrażliwych przed skutkami transformacji energetycznej i wzrostem kosztów
energii.
Kluczowe instrumenty to:
-- 4 of 8 --
5
poprawa efektywności energetycznej budynków, modernizacja systemów
grzewczych i zwiększenie wykorzystania OZE przy jednoczesnym kierowaniu
wsparcia do gospodarstw o najwyższych potrzebach (Działanie 153 – Redukowanie
ubóstwa energetycznego oraz ochrona odbiorcy wrażliwego);
system monitoringu oraz identyfikacji gospodarstw wymagających wsparcia
(Działanie 154 - Badanie statystyczne dotyczące zużycia paliw i energii
w gospodarstwach domowych).
4. W jaki sposób rząd zamierza chronić mikro, małe i średnie przedsiębiorstwa przed
nadmiernym wzrostem kosztów wynikających z polityki klimatycznej?
Systematyczny wzrost wykorzystania energii z najbardziej konkurencyjnych kosztowo
źródeł odnawialnych o niskich kosztach inwestycyjnych (budowy) i operacyjnych
(użytkowania, produkcji energii), w tym szczególnie w sektorze energetyki prosumenckiej i
rozproszonej (obecnie ok. 1,6 mln prosumentów, ok. 150 klastrów energii i ok. 620
spółdzielni energetycznych), w połączeniu z działaniami w zakresie efektywności
energetycznej w budynkach oraz zwiększoną efektywnością wykorzystania energii pozwala
na obniżenie rachunków i zwiększenie odporności na wahania cen energii przy
jednoczesnym zmniejszeniu zapotrzebowania na energię z sieci oraz zapewnieniu lokalnego
bezpieczeństwa dostaw energii.
Ustawa z dnia 20 lutego 2015 r. o odnawialnych źródłach energii (Dz. U. z 2026 r. poz. 68;
dalej: uOZE), zawiera mechanizmy ograniczające koszty energii elektrycznej ponoszone
przez przedsiębiorstwa przemysłowe, w szczególności podmioty energochłonne, dla
których koszty energii stanowią istotny element wartości produkcji. Dostosowanie
przepisów uOZE do wymogów CEEAG wymagało wprowadzenia dodatkowych
obowiązków po stronie beneficjentów ulg m.in. zasady warunkowości oraz mechanizmu
zwrotu nienależnie przyznanej pomocy publicznej, aby przepisy ustawy mogły zostać
uznane przez KE za zgodne z rynkiem wewnętrznym. Zasada warunkowości polega na
uzależnieniu możliwości korzystania z ulg od ograniczenia emisji gazów cieplarnianych.
Obowiązek ten można spełnić poprzez: realizację przedsięwzięć poprawiających
efektywność energetyczną, zużycie na potrzeby własne min. 30% bezemisyjnej energii
elektrycznej oraz ponoszenie wydatków na działania ograniczające emisje. Ulgi
przewidziane w uOZE ustanowione zostały na najwyższym dopuszczalnym przez Komisją
Europejską poziomie, odpowiednio 75% lub 85%, gwarantującym uznanie tej pomocy za
zgodną z rynkiem wewnętrznym. Mechanizmy obejmują możliwość stosowania obniżonych
obciążeń z tytułu opłaty OZE, opłaty kogeneracyjnej, a także zmniejszenie obowiązku
umorzenia świadectw pochodzenia energii elektrycznej z odnawialnych źródeł energii.
Rozwiązania te mają charakter systemowy i służą ograniczeniu wpływu kosztów
transformacji energetycznej na konkurencyjność krajowego przemysłu.
Jednym ze sposobów obniżenia przyszłych rachunków za energię dla przedsiębiorstw,
w tym przemysłu, wynikających m.in. z opłat przesyłowych i dystrybucyjnych, jest dalszy
rozwój instalacji OZE (wspieranych często przez magazyny energii i inteligentne sieci
energetyczne) w modelach społeczności energetycznych, integrujących często
przedsiębiorstwa i JST, co pozwala w większym stopniu na bilansowanie nadwyżek
w ramach wewnętrznych sieci i unikanie kar za przekroczenia mocy zwiększając zarazem
przewidywalność kosztów energii. Ministerstwo Klimatu i Środowiska w tym celu realizuje
w ramach środków KPO Inwestycję B2.2.2/G1.1.2 „Instalacje OZE realizowane przez
społeczności energetyczne”, której celem jest rozwój lokalnych odnawialnych źródeł energii
realizowanych przez społeczności energetyczne (w tym klastry energii, spółdzielnie
energetyczne oraz inne społeczności energetyczne wynikające z wdrożenia Dyrektywy RED
II), grupowo działających prosumentów ze szczególnym uwzględnieniem roli JST. Na
realizację Inwestycji, która przyczyni się do w szczególności lepszego planowania rozwoju
-- 5 of 8 --
6
OZE oraz dostosowania tego procesu do lokalnych uwarunkowań, przewidziano łączną
kwotę ok. 845 mln zł, z czego 310,3 mln zł na wsparcie przedinwestycyjne istniejących
społeczności energetycznych lub podmiotów mających zamiar powołać takie społeczności
oraz 528 mln zł na wsparcie inwestycyjne o charakterze demonstracyjnym.
5. Czy przeprowadzono pełne analizy skutków regulacji (OSR) dla kluczowych decyzji
klimatycznych podejmowanych w ostatnich miesiącach?
Odpowiedź: Tak
1) Projekt rozporządzenia Ministra Klimatu i Środowiska w sprawie szczegółowego zakresu
sprawozdania z monitorowania wdrażania działań adaptacyjnych do zmian klimatu oraz
mierników monitorowania i wskaźników monitorowania zawartych w miejskich planach
adaptacji dostępny jest na stronie Rządowego Centrum Legislacji [link]. Obecnie
został przekazany do zaopiniowania przez KWRiST.
2) Projekt ustawy o zmianie niektórych ustaw w związku z przywracaniem retencji
i zapobieganiem skutkom suszy – obecnie przekazany do wpisu do Wykazu prac
legislacyjnych Rady Ministrów, razem z OSR.
3) Prognoza oddziaływania na środowisko projektu aKPEiK przeprowadzona zgodnie
z ustawą z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego
ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania
na środowisko [link].
6. Jak rząd zamierza zapewnić stabilność i przewidywalność prawa w obszarze klimatu i
energii, tak aby umożliwić planowanie inwestycji długoterminowych?
Rząd zamierza zapewnić stabilność i przewidywalność otoczenia regulacyjnego w obszarze
klimatu i energii poprzez rozwój oraz konsekwentne wdrażanie założeń strategicznych
dokumentów o horyzoncie średnio- i długoterminowym. Kluczowe znaczenie w tym
zakresie ma przytoczony wcześniej KPEiK do 2040 r., który określa cele, kierunki polityki
oraz ramy działań w obszarze transformacji energetycznej, stanowiąc podstawę dla
planowania inwestycji w perspektywie najbliższych dekad.
Uzupełnieniem powyższej strategii będzie opracowywana przez Ministerstwo Klimatu i
Środowiska Długoterminowa Strategia (LTS) do 2050 r. Dokument ten wyznaczy
długofalową ścieżkę redukcji emisji oraz transformacji gospodarki w kierunki neutralności
klimatycznej, zapewniając przewidywalność regulacyjną w horyzoncie do połowy XXI
wieku.
Ponadto, Ministerstwo Klimatu i Środowiska w ramach tworzenia stabilnych warunków dla
rozwoju OZE zapewnia i stale modyfikuje ramy prawne dla wsparcia inwestycyjnego
energetyki odnawialnej, zróżnicowane w zależności zarówno od charakteru wytwórcy (np.
prosumenci, spółdzielnie energetyczne, klastry energii), jak i wielkości poszczególnych
źródeł i rodzaju technologii OZE (net metering/net-billing, aukcje OZE, FIT/FIP, aukcje
offshore).
Obecnie główny system wsparcia OZE w Polsce dla wielkoskalowych instalacji stanowi
przede wszystkim mechanizm aukcyjny, polegający na przeprowadzaniu przez Urząd
Regulacji Energetyki (URE) aukcji w ramach tzw. koszyków technologicznych, których
zwycięzcy oferujący najniższe ceny sprzedaży określonego wolumenu energii, otrzymują
gwarancję stałego przychodu z każdej wyprodukowanej megawatogodziny (MWh) przez
okres 15 lat. Mechanizm aukcyjny został przedłużony do 31 grudnia 2027 roku.
-- 6 of 8 --
7
Ponadto wsparcie dla producentów energii elektrycznej z mniejszych elektrowni OZE:
biogazowych, wodnych oraz biomasowych zapewniają mechanizmy Taryf Gwarantowanych
FIT (feed in tariff) dla instalacji OZE o mocy do 400 kW oraz System Dopłat do Ceny
Rynkowej FIP (feed in premium) w postaci stałej ceny zakupu energii dla instalacji OZE
o mocy od 400 kW do 1 MW. Systemy FIT/FIP mają obowiązywać przez 15 lat, ale nie
dłużej niż do końca 2035 r.
Strategicznym komponentem z perspektywy stabilnego rozwoju sektora OZE w ramach
transformacji polskiego sektora energetycznego są również aukcje dla morskiej energetyki
wiatrowej (MFW) realizowane w ramach II fazy systemu wsparcia. W dniu 17 grudnia
2025 r. przeprowadzono pierwszą aukcję, obejmującą maksymalną łączną moc 4 GW.
Kolejne aukcje w ramach II fazy systemu wsparcia planowane są w cyklu dwuletnim
do 2031 r., przy czym następna aukcja przewidziana jest na 2027 r. Wsparcie dla
wytwórców w ramach tego systemu przydzielone jest na okres 25 lat. Zrealizowanie
wszystkich zaplanowanych aukcji II fazy systemu wsparcia MFW pozwoli na osiągnięcie
17,9 GW mocy zainstalowanej w tej technologii.
Wsparcie instalacji prosumenckich (tj. źródeł o mocy nie większej niż 50 kW) od kwietnia
2022 r. zapewnia system net-billing (opiera się na wartości wyprodukowanej energii
w przeciwieństwie do wcześniejszego systemu net-metering, gdzie rozliczenia odbywały się
ilościowo), w którym prosument sprzedaje nadwyżki wyprodukowanej energii do sieci po
cenach rynkowych, a uzyskane środki trafiają na indywidualny depozyt prosumencki, który
można później wykorzystać na zakup energii, gdy instalacja nie produkuje energii
w wystarczającej ilości.
Najbardziej aktualne założenia w zakresie długoterminowych celów strategicznych dla
rozwoju sektora OZE uwzględnia obecna aktualizacja KPEiK. Przyjęcie dokumentu będzie
stanowić podstawę dla zmian regulacyjnych w obszarze energii i klimatu, a także sprzyjać
większej przewidywalności otoczenia regulacyjnego, ułatwiając uczestnikom rynku
planowanie i podejmowanie decyzji inwestycyjnych w dłuższym horyzoncie czasowym.
7. W jaki sposób prowadzone są realne konsultacje społeczne dotyczące polityki
klimatycznej i jaki wpływ mają one na ostateczne decyzje rządu?
Rząd RP oraz Ministerstwo Klimatu i Środowiska angażuje samorządy i zainteresowane
podmioty (np. organizacje pozarządowe) już na wczesnych etapach prac nad dokumentami
strategicznymi i legislacyjnymi. W procesie tworzenia i doskonalenia rozwiązań dotyczących
ochrony środowiska i klimatu wykorzystywanych jest kilka komplementarnych narzędzi
włączania interesariuszy takich jak:
zespoły eksperckie i grupy robocze, które łączą przedstawicieli administracji
centralnej, samorządów, organizacji pozarządowych i innych podmiotów
posiadających wiedzę specjalistyczną. Ich zadaniem jest wspólne wypracowywanie
propozycji rozwiązań, analizowanie skutków regulacji oraz formułowanie
rekomendacji;
konsultacje publiczne, obejmujące zbieranie uwag i opinii od obywateli, organizacji
społecznych, branż i ekspertów;
spotkania konsultacyjne, które umożliwiają bezpośrednią wymianę argumentów,
doprecyzowanie zgłaszanych postulatów oraz budowanie wspólnego stanowiska;
uzgodnienia międzyresortowe, które pozwalają na zharmonizowanie stanowisk
różnych resortów i jednostek administracji, co zapewnia, że ostateczne rozwiązania
są zarówno merytorycznie poprawne, jak i akceptowalne dla kluczowych
interesariuszy.
-- 7 of 8 --
8
8. Czy Ministerstwo planuje przedstawienie harmonogramu działań klimatycznych wraz
z jasnym wskazaniem źródeł finansowania oraz podziału kosztów pomiędzy państwo,
obywateli i przedsiębiorców?
1) Filar – ochrona klimatu: harmonogram wdrażania oraz koszty zostały wskazane w
projekcie aktualizacji KPEIK: [link]
2) Filar - adaptacja do zmian klimatu: harmonogram i koszty działań adaptacyjnych
zostaną określone w KSA i PDA.
Z wyrazami szacunku
Z up. Ministra
Urszula Zielińska
Sekretarz Stanu
Ministerstwo Klimatu i Środowiska
/ – podpisany cyfrowo/
Do wiadomości:
Departament Spraw Parlamentarnych w KPRM
-- 8 of 8 --