Interpelacja nr 15026
Interpelacja w sprawie podjęcia pilnych działań w przedmiocie monopolizacji rynku aptecznego będącej efektem nowelizacji Prawa farmaceutycznego przez PiS, czyli ustawy "Apteka dla aptekarza"
Zgłaszający:
•
Adresat:
Zdrowie i Lecznictwo (35%)
Infrastruktura i Transport (30%)
Edukacja i Szkolnictwo (29%)
Treść wystąpienia poselskiego
Interpelacja w sprawie podjęcia pilnych działań w przedmiocie monopolizacji rynku aptecznego będącej efektem nowelizacji Prawa farmaceutycznego przez PiS, czyli ustawy "Apteka dla aptekarza"
Interpelacja nr 15026
do ministra zdrowia
w sprawie podjęcia pilnych działań w przedmiocie monopolizacji rynku aptecznego będącej efektem nowelizacji Prawa farmaceutycznego przez PiS, czyli ustawy "Apteka dla aptekarza"
Zgłaszający: Urszula Pasławska
Data wpływu: 02-02-2026
Na mocy art. 14 ustawy o wykonywaniu mandatu posła i senatora oraz art. 192 Regulaminu Sejmu zwracam się z interpelacją poselską o podjęcie pilnych działań w sprawie monopolizacji rynku aptecznego będącej efektem nowelizacji Prawa farmaceutycznego przez PiS, czyli ustawy „Apteka dla aptekarza“, która weszła w życie we wrześniu 2023 roku. Po zmianach zezwolenie na prowadzenie apteki może otrzymać jedynie farmaceuta prowadzący jednoosobową działalność gospodarczą, spółka jawna lub partnerska farmaceutów albo uczelnia prowadząca kształcenie farmaceutyczne. Ten stan rzeczy skutkuje jednak rażącymi dysproporcjami w cenach leków oraz ograniczeniem dostępu do aptek na terenach wiejskich i w małych miastach.
Zgodnie z definicją apteki są kluczowym elementem podstawowej infrastruktury zdrowotnej. Tymczasem po wejściu w życie wspomnianej ustawy rządu PiS zamknęło się ok. 2 tys. z nich, szczególnie w małych miastach i na terenach wiejskich. W rezultacie w ponad 520 gminach w Polsce nie ma żadnej apteki, a w ok. 800 funkcjonuje tylko jedna placówka.
Brak konkurencji, czyli monopol, przełożył się na drastyczny wzrost cen leków. Z niedawnego raportu Forum Konsumentów wynika, że pacjenci w małych miejscowościach płacą za medykamenty średnio o 30 proc. więcej od mieszkańców dużych miast. W przypadku popularnych leków, jak np. Zyrtec, dysproporcje sięgają nawet 120 proc. Forum Konsumentów obliczyło, że w gminach objętych monopolem koszt koszyka najczęściej kupowanych medykamentów wynosi ok. 200 zł, gdy w Warszawie niecałe 124 zł. Te dysproporcje w oczywisty sposób pogłębiają nierówności w dostępie do terapii, będąc poważnym zagrożeniem zdrowia publicznego mieszkańców małych miast i wsi.
Zwracam się zatem o podjęcie działań prowadzących do zmiany art. 99 Prawa farmaceutycznego, czyli odwrócenia zmian wprowadzonych przez PiS ustawą „Apteka dla aptekarza“, tak by mieszkańcy mniejszych miast i wsi również mieli stały dostęp do apteki w miejscu zamieszkania, a stan ich zdrowia nie zależał od kodu pocztowego i zasobności portfela.
Niniejszym proszę o udzielenie odpowiedzi na następujące pytania:
Czy Ministerstwo Zdrowia zauważa problem gorszego dostępu do aptek na terenach wiejskich i w małych miastach, wynikający z wejścia w życie we wrześniu znowelizowanego art. 99 Prawa farmaceutycznego, czyli ustawy „Apteka dla aptekarza“?
Czy resort podejmie działania legislacyjne w celu zmiany ww. zapisów, które doprowadziły do ograniczenia konkurencji na rynku aptecznym, a w efekcie do drastycznego wzrostu cen leków w małych miastach i na terenach wiejskich?
Jakie działania podjął resort w celu ograniczenia różnic w cenach leków między dużymi miastami a małymi gminami, gdzie pacjenci płacą nawet o 120 proc. więcej za te same preparaty?
Czy Ministerstwo Zdrowia przeprowadziło analizę wpływu nowelizacji z 2023 r. na dostępność aptek w poszczególnych gminach, w szczególności na obszarach wiejskich i w małych miastach?
Interpelacja nr 15026
do ministra zdrowia
w sprawie podjęcia pilnych działań w przedmiocie monopolizacji rynku aptecznego będącej efektem nowelizacji Prawa farmaceutycznego przez PiS, czyli ustawy "Apteka dla aptekarza"
Zgłaszający: Urszula Pasławska
Data wpływu: 02-02-2026
Na mocy art. 14 ustawy o wykonywaniu mandatu posła i senatora oraz art. 192 Regulaminu Sejmu zwracam się z interpelacją poselską o podjęcie pilnych działań w sprawie monopolizacji rynku aptecznego będącej efektem nowelizacji Prawa farmaceutycznego przez PiS, czyli ustawy „Apteka dla aptekarza“, która weszła w życie we wrześniu 2023 roku. Po zmianach zezwolenie na prowadzenie apteki może otrzymać jedynie farmaceuta prowadzący jednoosobową działalność gospodarczą, spółka jawna lub partnerska farmaceutów albo uczelnia prowadząca kształcenie farmaceutyczne. Ten stan rzeczy skutkuje jednak rażącymi dysproporcjami w cenach leków oraz ograniczeniem dostępu do aptek na terenach wiejskich i w małych miastach.
Zgodnie z definicją apteki są kluczowym elementem podstawowej infrastruktury zdrowotnej. Tymczasem po wejściu w życie wspomnianej ustawy rządu PiS zamknęło się ok. 2 tys. z nich, szczególnie w małych miastach i na terenach wiejskich. W rezultacie w ponad 520 gminach w Polsce nie ma żadnej apteki, a w ok. 800 funkcjonuje tylko jedna placówka.
Brak konkurencji, czyli monopol, przełożył się na drastyczny wzrost cen leków. Z niedawnego raportu Forum Konsumentów wynika, że pacjenci w małych miejscowościach płacą za medykamenty średnio o 30 proc. więcej od mieszkańców dużych miast. W przypadku popularnych leków, jak np. Zyrtec, dysproporcje sięgają nawet 120 proc. Forum Konsumentów obliczyło, że w gminach objętych monopolem koszt koszyka najczęściej kupowanych medykamentów wynosi ok. 200 zł, gdy w Warszawie niecałe 124 zł. Te dysproporcje w oczywisty sposób pogłębiają nierówności w dostępie do terapii, będąc poważnym zagrożeniem zdrowia publicznego mieszkańców małych miast i wsi.
Zwracam się zatem o podjęcie działań prowadzących do zmiany art. 99 Prawa farmaceutycznego, czyli odwrócenia zmian wprowadzonych przez PiS ustawą „Apteka dla aptekarza“, tak by mieszkańcy mniejszych miast i wsi również mieli stały dostęp do apteki w miejscu zamieszkania, a stan ich zdrowia nie zależał od kodu pocztowego i zasobności portfela.
Niniejszym proszę o udzielenie odpowiedzi na następujące pytania:
Czy Ministerstwo Zdrowia zauważa problem gorszego dostępu do aptek na terenach wiejskich i w małych miastach, wynikający z wejścia w życie we wrześniu znowelizowanego art. 99 Prawa farmaceutycznego, czyli ustawy „Apteka dla aptekarza“?
Czy resort podejmie działania legislacyjne w celu zmiany ww. zapisów, które doprowadziły do ograniczenia konkurencji na rynku aptecznym, a w efekcie do drastycznego wzrostu cen leków w małych miastach i na terenach wiejskich?
Jakie działania podjął resort w celu ograniczenia różnic w cenach leków między dużymi miastami a małymi gminami, gdzie pacjenci płacą nawet o 120 proc. więcej za te same preparaty?
Czy Ministerstwo Zdrowia przeprowadziło analizę wpływu nowelizacji z 2023 r. na dostępność aptek w poszczególnych gminach, w szczególności na obszarach wiejskich i w małych miastach?
Odpowiedź urzędowa
Podsekretarz stanu Katarzyna Anna Kacperczyk
Audyt odpowiedzi: Wskaźnik lania wody & konkretności
Bardzo konkretna
Automatyczna analiza lingwistyczno-statystyczna pisma resortu
Lanie wody
28%
Konkretność
72%
Odpowiedź wysoce rzeczowa – zawiera liczne dane twarde, kwoty, daty lub bezpośrednie odniesienie do zadanych pytań.
Twarde liczby / kwoty
0 kwot, 1 %
Precyzyjne daty
1
Odpowiedź na punkty
Brak podziału
Gęstość faktów
4 / 1k zn.
- Podaje wskaźniki procentowe (1)
- Wymienia precyzyjne daty lub terminy (1)
Urzędowe załączniki i odpowiedzi:
Pełna treść wyekstrahowana z załącznika PDF (odpowiedź urzędowa)
5209 znaków
telefon: +48 22 250 01 46 ul. Miodowa 15
adres email: kancelaria@mz.gov.pl 00-952 Warszawa
www.gov.pl/zdrowie
PLPR.050.5.2026.PR
Warszawa, 20 lutego 2026
Pan
Włodzimierz Czarzasty
Marszałek Sejmu RP
Szanowny Panie Marszałku,
w odpowiedzi na interpelację nr 15026 Pani Poseł Urszuli Pasławskiej w sprawie podjęcia
pilnych działań w przedmiocie monopolizacji rynku aptecznego będącej efektem
nowelizacji Prawa farmaceutycznego przez PiS, czyli ustawy "Apteka dla aptekarza",
Minister Zdrowia przedstawia następujące stanowisko względem kolejno zadanych w
interpelacji pytań.
W odpowiedzi na pytanie pierwsze, Minister Zdrowia wskazuje, że znane mu jest
i obserwowane od wielu lat zjawisko deficytu dostępu do usług aptecznych w małych
miejscowościach, w tym na wsi. Natomiast należy podnieść, że zjawisko to istniało dużo
wcześniej niż wprowadzenie ww. regulacji. O ile na wsiach brakuje aptek, to nie dlatego, że
przestały istnieć wskutek przywołanych przepisów, tylko w zasadniczej większości
przypadków nigdy tam w przeszłości nie powstały i nie funkcjonowały, ponieważ byłoby to
nieopłacalne finansowo.
Należy wskazać, że w Polsce funkcjonuje blisko 2,5 tysiąca gmin. W około 300 gminach nie
funkcjonuje faktycznie apteka ogólnodostępna, przy czym w zaledwie ok. co trzeciej z nich
(w około 100 gminach) nie funkcjonuje również żaden punkt apteczny. Zatem można
stwierdzić, że w mniej niż 5% gmin nie ma zapewnionego dostępu do usług aptecznych, co
jest stosunkowo niewielkim odsetkiem. Ponadto należy nadmienić, że na gruncie
obowiązujących regulacji Prawa farmaceutycznego, za stan dostępności lokalnych
społeczności do usług farmaceutycznych uznaje się taki, w którym na terenie danego
powiatu (a nie pojedynczej gminy), funkcjonuje przynajmniej jedna apteka. Ministrowi
Zdrowia nie jest znany przypadek, w którym w Polsce istniałby powiat, w którym nie ma
żadnej apteki.
W odpowiedzi na pytanie drugie, Minister Zdrowia wskazuje, że planowana jest nowelizacja
przepisów ustawowych mająca na celu wzmacnianie bezpieczeństwa lekowego.
W odpowiedzi na pytanie trzecie Minister Zdrowia wskazuje, że nie jest regulatorem cen
leków, poza tymi przypadkami, kiedy leki te są objęte refundacją ze środków publicznych.
-- 1 of 2 --
telefon: +48 22 250 01 46 ul. Miodowa 15
adres email: kancelaria@mz.gov.pl 00-952 Warszawa
www.gov.pl/zdrowie
2
Na wsiach podaż aptek jest niewielka. Relatywnie niewielki jest również popyt wynikający
z niewielkiej liczby mieszkańców. Apteka na wsi zazwyczaj nie posiada lokalnej konkurencji,
więc mechanizmy rynkowe nie wymuszają na niej wprost konkurencji cenowej.
Ponadto na wsi apteka zazwyczaj nie jest pełnoasortymentowa, więc w swojej ofercie
posiada ograniczone spektrum produktów oraz relatywnie niewielkie zapasy. W związku
z powyższym musi oferować ceny na takim poziomie, aby gwarantowały zachowanie
rentowności.
Dodatkowo zwraca uwagę, że pomiędzy aptekami ogólnodostępnymi mogą występować
różnice w cenach wyłącznie w odniesieniu do asortymentu nierefundowanego. Większość
leków kluczowych z punktu widzenia pryncypiów zdrowotnych, jest dostępna w refundacji
aptecznej. Dlatego też wskazywane drastyczne różnice w cenach asortymentu mogą
odnosić się do leków niemających podstawowego znaczenia dla ochrony zdrowia, w tym
leków niewymagających recepty, czy wręcz dotyczyć asortymentu nielekowego.
W odpowiedzi na pytanie czwarte, Minister Zdrowia wskazuje, że nie prowadził takiej
analizy, ponieważ, jak już wskazał, nie dostrzega związku pomiędzy kontestowanymi w
interpelacji przepisami, a stanem dostępności do usług farmaceutycznych na wsiach, czy
w małych miejscowościach.
Ww. ustawa w zasadzie nie różnicuje sytuacji prawnej podmiotu zamierzającego
wnioskować o wydanie zezwolenia na prowadzenie apteki ogólnodostępnej przez wgląd na
to, czy lokalizacja apteki byłaby miejska, czy wiejska. Ustawa stawia w tym zakresie równe
wymagania. Niemniej jednak w związku z tym, że zasadniczo na wsi podaż aptek jest mała,
a w miastach duża, obowiązujące rozwiązania prawne poniekąd promują, a nie degradują,
pozycję wnioskodawców dla aptek ogólnodostępnych mających znajdować się na obszarach
słabo zurbanizowanych. Obecnie obowiązujące obostrzenia geograficzne i demograficzne
w praktyce często nie mają szans nawet zafunkcjonować na wsi. Tego rodzaju bariery
istnieją prawie wyłącznie w miastach, zwłaszcza tych największych. Na wsi odległość
planowanej apteki do innej już istniejącej apteki najczęściej przekracza w linii prostej
odległość 1 kilometra (najczęściej jednak faktyczna odległość jest multiplikacją ww.
odległości), w związku z czym bardzo rzadko podlegają tamże uruchomieniu jakiekolwiek
ograniczenia, tak w wymiarze przestrzennym lokacji apteki, jak i demograficznym.
Ponadto należy wskazać, że nowelizacja ustawy – Prawo farmaceutyczne, o której mowa w
pytaniu, tj. przeprowadzona w 2023 r., dotyczyła kwestii związanych z przejmowaniem
kontroli na rynku aptecznym, nie zaś kwestii lokalizacji aptek, w tym różnicowania ich
pozycji w kontekście tego, gdzie apteka miałaby funkcjonować (w mieście czy na wsi).
Z wyrazami szacunku
z upoważnienia Ministra Zdrowia
Katarzyna Kacperczyk
Podsekretarz Stanu
/dokument podpisany elektronicznie/
-- 2 of 2 --
adres email: kancelaria@mz.gov.pl 00-952 Warszawa
www.gov.pl/zdrowie
PLPR.050.5.2026.PR
Warszawa, 20 lutego 2026
Pan
Włodzimierz Czarzasty
Marszałek Sejmu RP
Szanowny Panie Marszałku,
w odpowiedzi na interpelację nr 15026 Pani Poseł Urszuli Pasławskiej w sprawie podjęcia
pilnych działań w przedmiocie monopolizacji rynku aptecznego będącej efektem
nowelizacji Prawa farmaceutycznego przez PiS, czyli ustawy "Apteka dla aptekarza",
Minister Zdrowia przedstawia następujące stanowisko względem kolejno zadanych w
interpelacji pytań.
W odpowiedzi na pytanie pierwsze, Minister Zdrowia wskazuje, że znane mu jest
i obserwowane od wielu lat zjawisko deficytu dostępu do usług aptecznych w małych
miejscowościach, w tym na wsi. Natomiast należy podnieść, że zjawisko to istniało dużo
wcześniej niż wprowadzenie ww. regulacji. O ile na wsiach brakuje aptek, to nie dlatego, że
przestały istnieć wskutek przywołanych przepisów, tylko w zasadniczej większości
przypadków nigdy tam w przeszłości nie powstały i nie funkcjonowały, ponieważ byłoby to
nieopłacalne finansowo.
Należy wskazać, że w Polsce funkcjonuje blisko 2,5 tysiąca gmin. W około 300 gminach nie
funkcjonuje faktycznie apteka ogólnodostępna, przy czym w zaledwie ok. co trzeciej z nich
(w około 100 gminach) nie funkcjonuje również żaden punkt apteczny. Zatem można
stwierdzić, że w mniej niż 5% gmin nie ma zapewnionego dostępu do usług aptecznych, co
jest stosunkowo niewielkim odsetkiem. Ponadto należy nadmienić, że na gruncie
obowiązujących regulacji Prawa farmaceutycznego, za stan dostępności lokalnych
społeczności do usług farmaceutycznych uznaje się taki, w którym na terenie danego
powiatu (a nie pojedynczej gminy), funkcjonuje przynajmniej jedna apteka. Ministrowi
Zdrowia nie jest znany przypadek, w którym w Polsce istniałby powiat, w którym nie ma
żadnej apteki.
W odpowiedzi na pytanie drugie, Minister Zdrowia wskazuje, że planowana jest nowelizacja
przepisów ustawowych mająca na celu wzmacnianie bezpieczeństwa lekowego.
W odpowiedzi na pytanie trzecie Minister Zdrowia wskazuje, że nie jest regulatorem cen
leków, poza tymi przypadkami, kiedy leki te są objęte refundacją ze środków publicznych.
-- 1 of 2 --
telefon: +48 22 250 01 46 ul. Miodowa 15
adres email: kancelaria@mz.gov.pl 00-952 Warszawa
www.gov.pl/zdrowie
2
Na wsiach podaż aptek jest niewielka. Relatywnie niewielki jest również popyt wynikający
z niewielkiej liczby mieszkańców. Apteka na wsi zazwyczaj nie posiada lokalnej konkurencji,
więc mechanizmy rynkowe nie wymuszają na niej wprost konkurencji cenowej.
Ponadto na wsi apteka zazwyczaj nie jest pełnoasortymentowa, więc w swojej ofercie
posiada ograniczone spektrum produktów oraz relatywnie niewielkie zapasy. W związku
z powyższym musi oferować ceny na takim poziomie, aby gwarantowały zachowanie
rentowności.
Dodatkowo zwraca uwagę, że pomiędzy aptekami ogólnodostępnymi mogą występować
różnice w cenach wyłącznie w odniesieniu do asortymentu nierefundowanego. Większość
leków kluczowych z punktu widzenia pryncypiów zdrowotnych, jest dostępna w refundacji
aptecznej. Dlatego też wskazywane drastyczne różnice w cenach asortymentu mogą
odnosić się do leków niemających podstawowego znaczenia dla ochrony zdrowia, w tym
leków niewymagających recepty, czy wręcz dotyczyć asortymentu nielekowego.
W odpowiedzi na pytanie czwarte, Minister Zdrowia wskazuje, że nie prowadził takiej
analizy, ponieważ, jak już wskazał, nie dostrzega związku pomiędzy kontestowanymi w
interpelacji przepisami, a stanem dostępności do usług farmaceutycznych na wsiach, czy
w małych miejscowościach.
Ww. ustawa w zasadzie nie różnicuje sytuacji prawnej podmiotu zamierzającego
wnioskować o wydanie zezwolenia na prowadzenie apteki ogólnodostępnej przez wgląd na
to, czy lokalizacja apteki byłaby miejska, czy wiejska. Ustawa stawia w tym zakresie równe
wymagania. Niemniej jednak w związku z tym, że zasadniczo na wsi podaż aptek jest mała,
a w miastach duża, obowiązujące rozwiązania prawne poniekąd promują, a nie degradują,
pozycję wnioskodawców dla aptek ogólnodostępnych mających znajdować się na obszarach
słabo zurbanizowanych. Obecnie obowiązujące obostrzenia geograficzne i demograficzne
w praktyce często nie mają szans nawet zafunkcjonować na wsi. Tego rodzaju bariery
istnieją prawie wyłącznie w miastach, zwłaszcza tych największych. Na wsi odległość
planowanej apteki do innej już istniejącej apteki najczęściej przekracza w linii prostej
odległość 1 kilometra (najczęściej jednak faktyczna odległość jest multiplikacją ww.
odległości), w związku z czym bardzo rzadko podlegają tamże uruchomieniu jakiekolwiek
ograniczenia, tak w wymiarze przestrzennym lokacji apteki, jak i demograficznym.
Ponadto należy wskazać, że nowelizacja ustawy – Prawo farmaceutyczne, o której mowa w
pytaniu, tj. przeprowadzona w 2023 r., dotyczyła kwestii związanych z przejmowaniem
kontroli na rynku aptecznym, nie zaś kwestii lokalizacji aptek, w tym różnicowania ich
pozycji w kontekście tego, gdzie apteka miałaby funkcjonować (w mieście czy na wsi).
Z wyrazami szacunku
z upoważnienia Ministra Zdrowia
Katarzyna Kacperczyk
Podsekretarz Stanu
/dokument podpisany elektronicznie/
-- 2 of 2 --