Interpelacja w sprawie dostępności programów audiowizualnych
Treść wystąpienia poselskiego
Interpelacja nr 14966
do ministra kultury i dziedzictwa narodowego
w sprawie dostępności programów audiowizualnych
Zgłaszający: Daria Gosek-Popiołek
Data wpływu: 29-01-2026
Szanowna Pani Ministro,
w ustawie z dnia 26 kwietnia 2024 r. o zapewnianiu spełniania wymagań dostępności niektórych produktów i usług przez podmioty gospodarcze wprowadzone zostały regulacje dotyczące wymagań dostępności produktów i usług, obowiązków podmiotów gospodarczych w zakresie zapewniania spełniania wymagań dostępności produktów i usług, a także system, zasady i tryb sprawowania nadzoru rynku w zakresie zapewniania spełniania wymagań dostępności produktów i usług. Podmiotem odpowiedzialnym za ten obszar ustanowiony został prezes Urzędu Komunikacji Elektronicznej (UKE).
Dostrzegamy, że dostępność programów audiowizualnych dla osób głuchych zwiększa się – wciąż jednak nie jest to poziom satysfakcjonujący, a osoby głuche wskazują na szereg barier, z którymi muszą się mierzyć w zakresie dostępności programów telewizyjnych czy materiałów zamieszczanych na platformach typu VOD. Jednym z problemów jest wielkość i położenie postaci tłumacza pojawiającej się na ekranie, jak również odsetek programów z opcją tzw. audiodeskrypcji. Obecnie przyjęto, że wielkość postaci tłumacza to 1/12 ekranu, przy czym zachęca się producentów do zwiększenia postaci do 1/8 wielkości ekranu. Wciąż jednak bazujemy na zaleceniach, bowiem żadna ustawa nie stawia wymagań związanych z wielkością tłumacza.
W związku z powyższym proszę o odpowiedź na następujące pytanie:
Czy MKiDN rozważa inicjatywę legislacyjną dotyczącą uszczegółowienia wymagań związanych z zapewnieniem większej dostępności programów zarówno telewizyjnych, jak i udostępnianych przez platformy typu VOD?
Z wyrazami szacunku
Daria Gosek-Popiołek
Sekretarz stanu Maciej Wróbel
Odpowiedź wysoce rzeczowa – zawiera liczne dane twarde, kwoty, daty lub bezpośrednie odniesienie do zadanych pytań.
- Podaje wskaźniki procentowe (6)
- Wymienia precyzyjne daty lub terminy (12)
Pełna treść wyekstrahowana z załącznika PDF (odpowiedź urzędowa)
8151 znakówktórych dane są przetwarzane została zamieszczona na stronie www.gov.pl/kultura/bip w zakładce Polityka przetwarzania danych osobowych.
Identyfikator dokumentu: 2387895.10537102.9993729
+48 22 42 10 100 Ministerstwo Kultury i Dziedzictwa Narodowego
esp@kultura.gov.pl ul. Krakowskie Przedmieście 15
www.gov.pl/kultura 00-071 Warszawa
Marta Cienkowska
Pan
Włodzimierz Czarzasty
Marszałek Sejmu Rzeczypospolitej Polskiej
Szanowny Panie Marszałku,
odpowiadając na interpelację nr 14966 poseł Darii Gosek-Popiołek z 2 lutego 2026 roku
w sprawie dostępności programów audiowizualnych, uprzejmie proszę o przyjęcie
następujących wyjaśnień.
Ustawa z dnia 29 grudnia 1992 r. o radiofonii i telewizji1 (dalej: „URiT”) zobowiązuje
nadawców programów telewizyjnych oraz dostawców audiowizualnych usług medialnych
na żądanie (tj. dostawców usług VOD) do zapewnienia dostępności audycji dla osób
z niepełnosprawnościami wzroku oraz osób z niepełnosprawnościami słuchu.
Zgodnie z art. 18a URiT nadawcy programów telewizyjnych są zobowiązani do zapewniania
dostępności audycji dla osób z niepełnosprawnościami wzroku oraz osób
z niepełnosprawnościami słuchu przez wprowadzanie udogodnień. W latach 2019-2024
wymiar kwartalnego czasu nadawania programu (z wyłączeniem reklam i telesprzedaży),
który ma posiadać udogodnienia dla osób z niepełnosprawnościami, był corocznie
zwiększany do obecnie wymaganego poziomu minimalnego 50% kwartalnego czasu
nadawania programu.2 Dlatego rok 2024 był pierwszym rokiem, w którym nadawcy
telewizyjni byli zobowiązani do realizacji tego obowiązku w wymiarze co najmniej 50%
kwartalnego czasu nadawania programu, wskazanego w art. 18a URiT.
W odniesieniu do audiowizualnych usług medialnych na żądanie (tzw. platform
streamingowych)3 podobna regulacja została wprowadzona do URiT w 2021 r.4 Również
w odniesieniu do przewidzianego w niej obowiązku podmiotów dostarczających ww. usługi,
w latach 2022-2026 stopniowo zwiększano obowiązkowy udział audycji umieszczonych
w udostępnianym publicznie katalogu, które mają posiadać udogodnienia do zapewniania
dostępności audycji dla osób z niepełnosprawnościami wzroku oraz osób
z niepełnosprawnościami słuchu. W 2022 r. był to poziom co najmniej 5%, w 2023 r. –
co najmniej 10%, w latach 2024 i 2025 - co najmniej 20%, a od 2026 r. co najmniej 30%
audycji umieszczonych w udostępnianym publicznie katalogu powinno posiadać takie
udogodnienia.5 Dlatego dopiero w 2026 r. obowiązek ten jest nałożony w zakresie
wskazanym w art. 47g URiT.
1 Dz.U. z 2022 r. poz. 1722, z późn. zm.
2 Art. 2 ustawy o zmianie ustawy o radiofonii i telewizji z dnia 22 marca 2018 r. (Dz.U. z 2018 r. poz. 915).
3 Art. 47g ust. 1 URiT.
4 Ustawa o zmianie ustawy o radiofonii i telewizji oraz ustawy o kinematografii z dnia 11 sierpnia 2021 r. (Dz.U. z 2021 r.
poz. 1676), która weszła w życie z dniem 1 listopada 2021 r.
5 Art. 4 ust. 1 ustawy o zmianie ustawy o radiofonii i telewizji oraz ustawy o kinematografii z dnia 11 sierpnia 2021 r. (Dz.U.
z 2021 r. poz. 1676).
-- 1 of 3 --
+48 22 42 10 100 Ministerstwo Kultury i Dziedzictwa Narodowego
esp@kultura.gov.pl ul. Krakowskie Przedmieście 15
www.gov.pl/kultura 00-071 Warszawa
Nadawcy telewizyjni zostali także zobowiązani do informowania Krajowej Rady Radiofonii
i Telewizji (dalej: „KRRiT”) oraz odbiorców o terminie, czasie emisji i czasie trwania audycji
zawierającej udogodnienia dla osób z niepełnosprawnościami oraz rodzaju tych
udogodnień.6 Nadawcy przekazują ww. informacje odbiorcom m.in. za pośrednictwem swojej
strony internetowej, w teletekście, ogłoszeniach czy też Elektronicznym Przewodniku
po Programach (EPG).7 Podobny obowiązek został nałożony na podmioty dostarczające
audiowizualne usługi medialne na żądanie. Zostały one zobowiązane do informowania
KRRiT oraz odbiorców o audycjach zawierających udogodnienia dla osób
z niepełnosprawnościami oraz o rodzaju tych udogodnień.8
W 2025 r. KRRiT przedstawiła „Raport z realizacji obowiązku zapewnienia w latach 2019-
2024 udogodnień w programach telewizyjnych” (dalej: „Raport”)9, gdzie m.in. wskazano
na procentowy udział dostępności z podziałem na poszczególne formy jej zapewnienia
(audiodeskrypcji oraz napisów i języka migowego).10 Z raportu wynika, że nadawcy
wprowadzają udogodnienia w zakresie wykraczającym ponad minimalny poziom wskazany
w ustawie.11 W ramach samoregulacji nadawcy zawarli bowiem „Porozumienie dostawców
usług medialnych w zakresie sposobu realizacji obowiązków zapewnienia udogodnień
dla osób z niepełnosprawnościami w audiowizualnych usługach medialnych na żądanie
oraz w programach telewizyjnych dla dzieci”12, które weszło w życie 1 marca 2022 r.
W Raporcie zauważono, że wprowadzenie ewentualnych kolejnych regulacji
zobowiązujących do zwiększenia udziału udogodnień w programach telewizyjnych
wymagałoby dalszej analizy rynku audiowizualnego, nie tylko pod względem stopnia
realizacji przez nadawców telewizyjnych obowiązku zapewnienia udogodnień dla osób
z dysfunkcją narządu wzroku lub słuchu, ale także w korelacji ze zmianami technologicznymi
zwiększającymi dostępność i powszechność narzędzi wspomagających odbiór treści
audiowizualnych, takich jak automatyczne generowanie napisów czy awatar języka
migowego (animowana, wirtualna postać). Z jednej bowiem strony dostępność tych narzędzi
może obniżyć koszty po stronie nadawców związane z zapewnień udogodnień w programach
telewizyjnych, co powinno przełożyć się na zwiększenie udziału tych udogodnień, z drugiej
ich powszechność powoduje, że odbiorcy mogą w większym niż dotychczas stopniu
samodzielnie z nich korzystać przy wyborze treści audiowizualnych.13
W tym kontekście należy również wziąć pod uwagę zmiany w sposobie konsumpcji treści
audiowizualnych. Zauważalny jest bowiem wzrost popularności audiowizualnych usług
medialnych na żądanie, przy jednoczesnym zmniejszającym się zainteresowaniu odbiorców
telewizją linearną. Niemniej dopiero w 2026 r. przewodniczący KRRiT ma przedstawić raport
z realizacji obowiązku wprowadzenia udogodnień dla osób z niepełnosprawnościami w
ramach audiowizualnych usług medialnych na żądanie, w tym możliwości zwiększenia
6 Art. 18a ust. 1 zdanie drugie URiT.
7 § 12 rozporządzenia Krajowej Rady Radiofonii i Telewizji w sprawie udogodnień dla osób z niepełnosprawnościami
w programach telewizyjnych z dnia 13 kwietnia 2022 r. (Dz.U. z 2022 r. poz. 982).
8 Art. 47g ust. 1 zdanie drugie URiT.
9 Sejm RP X Kadencji, druk nr 2083, z dnia 3 grudnia 2025 r. – zgodnie z art. 4 ustawy o zmianie ustawy o radiofonii i telewizji
oraz ustawy o kinematografii z dnia 11 sierpnia 2021 r. (Dz.U. z 2021 r. poz. 1676).
10 Punkt 7 i 9, str. 4-5 Raportu.
11 Punkt 8, str. 4 Raportu.
12 Punkt 5, str. 3 Raportu. Porozumienie umieszczone jest na stronie internetowej pod adresem:
https://www.iab.org.pl/wp-content/uploads/2022/03/Porozumienie-ws.-udogodnien-w-VOD-i-audycjach-dla-dzieci.pdf -
dostęp z 11.02.2026 r.
13 Punkt 15, str. 9 Raportu.
-- 2 of 3 --
+48 22 42 10 100 Ministerstwo Kultury i Dziedzictwa Narodowego
esp@kultura.gov.pl ul. Krakowskie Przedmieście 15
www.gov.pl/kultura 00-071 Warszawa
poziomu udogodnień dla osób z niepełnosprawnościami w udostępnianych publicznie
katalogach audiowizualnych usług medialnych na żądanie.14
W związku z powyższym właściwym wydaje się, aby Minister Kultury i Dziedzictwa
Narodowego przedstawił stanowisko w zakresie możliwości zmiany obecnego zakresu
obowiązków zapewniania dostępności audycji dla osób z niepełnosprawnościami wzroku
oraz słuchu, dopiero gdy będzie dysponował szerszym zakresem informacji, obejmującym
zapewniania dostępności przez nadawców telewizyjnych oraz dostawców usług
audiowizualnych na żądanie, a także po analizie sytuacji na rynku audiowizualnych usług
medialnych.
Z poważaniem
z up. Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego
Sekretarz Stanu
Maciej Wróbel
/podpisano kwalifikowanym podpisem elektronicznym/
14 Art. 4 ust. 2 ustawy o zmianie ustawy o radiofonii i telewizji oraz ustawy o kinematografii z dnia 11 sierpnia 2021 r. (Dz.U.
z 2021 r. poz. 1676).
-- 3 of 3 --