Interpelacja w sprawie różnicowania sytuacji emerytów mundurowych w zależności od roku wstąpienia do służby oraz pobierania składek emerytalno-rentowych
Treść wystąpienia poselskiego
Interpelacja nr 14961
do ministra spraw wewnętrznych i administracji
w sprawie różnicowania sytuacji emerytów mundurowych w zależności od roku wstąpienia do służby oraz pobierania składek emerytalno-rentowych
Zgłaszający: Michał Wawer, Krzysztof Szymański
Data wpływu: 29-01-2026
Szanowny Panie Premierze,
zwracam się do Pana z interpelacją w sprawie dyskryminacji emerytów mundurowych, którzy wstąpili do służb przed 1 stycznia 1999 r. i po zakończeniu służby podjęli pracę cywilną. Wspomniani emeryci opłacają składki na ubezpieczenia społeczne do Zakładu Ubezpieczeń Społecznych (ZUS), jednak nie otrzymują z nich żadnych świadczeń. Ich emerytura pochodzi wyłącznie z systemu zaopatrzeniowego (emerytalno-rentowego dla służb mundurowych), a wpłacone składki nie zwiększają wysokości świadczeń ani nie podlegają zwrotowi. Problem najprawdopodobniej dotyczy około 200 tysięcy osób, w tym byłych policjantów, żołnierzy zawodowych, strażaków PSP, funkcjonariuszy Straży Granicznej oraz Służby Więziennej. W odróżnieniu od nich, emeryci mundurowi, którzy wstąpili do służby po 1999 r., mają możliwość otrzymywania emerytury zarówno z systemu mundurowego, jak i z ZUS, pod warunkiem spełnienia określonych kryteriów. Ta różnica prowadzi do nierównego traktowania obywateli, co budzi wątpliwości co do zgodności z Konstytucją RP, w szczególności z zasadą równości wobec prawa (art. 32 Konstytucji RP).
Emeryci ci czują się pokrzywdzeni, co wyrazili ostatnio w proteście zorganizowanym 20 stycznia 2026 r. przed Kancelarią Prezesa Rady Ministrów i Sejmem RP, gdzie złożono petycje z żądaniami zmian. Wskazują oni na archaiczność zakazu pobierania świadczeń z dwóch systemów, który narusza ich prawa i prowadzi do sytuacji, w której państwo pobiera składki bez ekwiwalentu w postaci świadczeń.
W związku z powyższym zwracam się do Pana z następującymi pytaniami:
Jakie jest uzasadnienie różnicowania sytuacji emerytów mundurowych w zależności od rocznika wstąpienia do służby (przed i po 1999 r.), co prowadzi do nierównego dostępu do świadczeń z ZUS? Czy rząd planuje zniesienie tego zakazu, aby zapewnić równouprawnienie wszystkich ubezpieczonych?
Czy pobieranie składek emerytalno-rentowych od emerytów mundurowych, z których nie wynikają żadne świadczenia (ani zwiększenie emerytury, ani zwrot), jest zgodne z Konstytucją RP, w szczególności z zasadą równości i zakazem dyskryminacji? Czy przeprowadzono analizę konstytucyjności tych przepisów?
Jakie kroki rząd zamierza podjąć w odpowiedzi na żądania emerytów mundurowych, w tym ewentualny zwrot wpłaconych składek lub ich uwzględnienie w wysokości świadczeń? Czy planowane są zmiany legislacyjne w tym zakresie?
Ilu dokładnie emerytów mundurowych dotyka ten problem i jaka jest szacunkowa wartość składek, które wpłacili do ZUS bez możliwości ich wykorzystania?
Czy rząd otrzymał petycje złożone podczas manifestacji 20 stycznia 2026 r. i jaka jest planowana odpowiedź na nie?
Z poważaniem Poseł na Sejm RP
Michał Wawer
Sekretarz stanu Wiesław Szczepański
Odpowiedź wysoce rzeczowa – zawiera liczne dane twarde, kwoty, daty lub bezpośrednie odniesienie do zadanych pytań.
- Wymienia precyzyjne daty lub terminy (3)