Interpelacja w sprawie wątpliwości dotyczących dotacji dla Stowarzyszenia Demagog w konkursie Narodowego Instytutu Wolności
Treść wystąpienia poselskiego
Interpelacja nr 14822
do ministra - członka Rady Ministrów, szefa Kancelarii Prezesa Rady Ministrów
w sprawie wątpliwości dotyczących dotacji dla Stowarzyszenia Demagog w konkursie Narodowego Instytutu Wolności
Zgłaszający: Piotr Gliński
Data wpływu: 23-01-2026
Warszawa, 22.01.2026 r.
Szanowny Panie Ministrze,
Stowarzyszenie Demagog otrzymało w 2025 r. z Narodowego Instytutu Wolności dotację w wysokości 461 tys. zł w ramach wsparcia organizacji wolontariatu w Rządowym Programie Wsparcia i Rozwoju Wolontariatu Systematycznego na lata 2018-2030 "Korpus Solidarności" na realizację projektu pn. „Obywatele na rzecz rzetelnych informacji. Rozwój wolontariatu w Stowarzyszeniu Demagog”.
W ramach programu "Korpus Solidarności" realizowana jest dotacyjna ścieżka wsparcia pn. „Wsparcie zarządzania wolontariatem w NGO”, której głównym celem jest wzmocnienie organizacji pozarządowych w zakresie profesjonalnego podejścia do organizacji i zarządzania wolontariatem poprzez: dofinansowanie kosztów wynagrodzenia koordynatora wolontariatu, pakiet finansowego wsparcia rozwoju wolontariatu w organizacji, pakiet pozafinansowego wsparcia rozwoju wolontariatu. Ścieżka wsparcia organizacji wolontariatu w programie „Korpus Solidarności” nie służy do dofinansowania bieżącej działalności NGO, a wzmocnieniu zasobów organizacji, które pozwolą zbudować w perspektywie czasowej stabilny zespół zajmujący się zarządzaniem wolontariatem.
Mając na uwadze powyższe, na podstawie ustawy o wykonywaniu mandatu posła i senatora z dnia 9 maja 1996 r. (tj. Dz. U. z 2022 r. poz. 1339), oraz z uwagi na nadzór przewodniczącego Komitetu ds. Pożytku Publicznego nad Narodowym Instytutem Wolności uprzejmie proszę Pana Ministra o udzielenie odpowiedzi na następujące pytania:
W jaki sposób finansowanie kampanii weryfikacji podmiotów gospodarczych prowadzonej przez Stowarzyszenie Demagog w ramach dotacji otrzymanej w 2025 r. z Narodowego Instytutu Wolności w ramach wsparcia organizacji wolontariatu w Rządowym Programie Wsparcia i Rozwoju Wolontariatu Systematycznego na lata 2018-2030 „Korpus Solidarności” na realizację projektu pn. „Obywatele na rzecz rzetelnych informacji. Rozwój wolontariatu w Stowarzyszeniu Demagog” służy realizacji celów programu, tj. wzmocnieniu organizacji pozarządowych w zakresie profesjonalnego podejścia do organizacji i zarządzania wolontariatem? Proszę o przekazanie w odpowiedzi na niniejszą interpelację umowy na realizację zadania, o którym mowa wyżej, wraz z załącznikiem, tj. ofertą Stowarzyszenia Demagog złożoną w konkursie dotacyjnym i zatwierdzoną do dofinansowania.
Jakie czynności zamierza Pan podjąć w trybie nadzoru nad Narodowym Instytutem Wolności w związku z możliwym przekazaniem środków publicznych podmiotowi spoza sfery finansów publicznych niezgodnie z celem określonym w uchwale Rady Ministrów nr 97/2023 z dnia 12 czerwca 2023 r. zmieniającej uchwałę w sprawie przyjęcia programu wspierania rozwoju społeczeństwa obywatelskiego pod nazwą Rządowy Program Wspierania i Rozwoju Wolontariatu Długoterminowego na lata 2018-2030 "Korpus Solidarności"?
Jakie czynności zamierza Pan podjąć w trybie nadzoru nad Narodowym Instytutem Wolności w celu ustalenia, czy inne dotacje przekazane w 2025 r. w ramach wsparcia organizacji wolontariatu w Rządowym Programie Wsparcia i Rozwoju Wolontariatu Systematycznego na lata 2018-2030 „Korpus Solidarności” realizują cele określone w uchwale Rady Ministrów nr 97/2023 z dnia 12 czerwca 2023 r.?
Z poważaniem
Piotr Gliński
Poseł na Sejm RP
Sekretarz stanu Adriana Porowska
Odpowiedź zawiera znaczną ilość ogólników lub zapowiedzi dalszych analiz przy ograniczonej liczbie konkretów.
- Wymienia precyzyjne daty lub terminy (3)
- Resort odnosi się punkt po punkcie do pytań posła
- Wykryto zwrot wymijający: „nie posiada kompetencji” (brak właściwości / odesłanie do innego organu)
Pełna treść wyekstrahowana z załącznika PDF (odpowiedź urzędowa)
10281 znakówTelefon 22 694 75 29 Al. Ujazdowskie 1/3
adres email sekretariat_DOB@kprm.gov.pl 00-583 Warszawa
strona www gov.pl/web/pozytek
Przewodniczący Komitetu do spraw Pożytku Publicznego
Jan Grabiec
DOB.WPKS.4510.1.2026
Warszawa, 17 lutego 2026 r.
Pan
Włodzimierz Czarzasty
Marszałek Sejmu
Rzeczypospolitej Polskiej
Szanowny Panie Marszałku,
w odpowiedzi na interpelację poselską nr 14822 Pana Posła Piotra Glińskiego1 w sprawie
wątpliwości dotyczących dotacji dla Stowarzyszenia Demagog w konkursie Narodowego Instytutu
Wolności proszę o przyjęcie poniższych informacji.
Zgodnie z art. 26 ust. 1 ustawy z dnia 15 września 2017 r. o Narodowym Instytucie Wolności
– Centrum Rozwoju Społeczeństwa Obywatelskiego2 (Dz.U. z 2026 r. poz. 94), nadzór nad
działalnością Narodowego Instytutu Wolności sprawuje Przewodniczący Komitetu
do Spraw Pożytku Publicznego.
Nadzór ten dotyczy legalności, prawidłowości i zgodności działania Instytutu
z obowiązującymi przepisami prawa oraz dokumentami programowymi, w tym rządowymi
programami wspierania rozwoju społeczeństwa obywatelskiego. Ustawa nie przyznaje
Przewodniczącemu Komitetu do Spraw Pożytku Publicznego kompetencji do ingerowania
w indywidualne rozstrzygnięcia konkursowe ani do oceny merytorycznej poszczególnych
projektów realizowanych przez beneficjentów dotacji.
Jednocześnie, zgodnie z postanowieniami Programu „Korpus Solidarności – Rządowy
Program Wspierania i Rozwoju Wolontariatu Długoterminowego na lata 2018–2030”,
realizacja Programu podlega systemowi monitorowania, w ramach którego funkcjonuje
Komitet Monitorująco-Sterujący Programu. Komitet ten pełni funkcję opiniodawczo-
doradczą i monitorującą w ujęciu strategicznym, w szczególności w zakresie:
opiniowania zasad i warunków uzyskiwania dotacji w ramach Programu,
okresowego kontrolowania postępu w zakresie osiągania celów Programu, na podstawie
informacji przedkładanych przez Instytucję Zarządzającą, analizowanie rezultatów realizacji
Programu, przede wszystkim osiągania wyznaczonych celów oraz wyników ewaluacji
związanych z monitorowaniem realizacji Programu,
1 Wpływ do KPRM 28 stycznia 2026 r.
2 Dalej NIW-CRSO.
-- 1 of 4 --
prezentowania uwag dotyczących wdrażania i ewaluacji Programu, jak również
monitorowanie działań podjętych w ich następstwie,
analizowania sprawozdań z realizacji Programu.
Komitet Monitorująco-Sterujący nie posiada kompetencji do kontroli indywidualnych
beneficjentów ani do oceny zgodności realizacji konkretnych projektów z warunkami umów
dotacyjnych. Kompetencje te przysługują Narodowemu Instytutowi Wolności jako instytucji
wdrażającej Program.
W przypadku powzięcia informacji mogących wskazywać na nieprawidłowości,
Przewodniczący Komitetu do Spraw Pożytku Publicznego, wykonując nadzór na podstawie
ustawy, może wystąpić do Dyrektora Narodowego Instytutu Wolności o przedstawienie
informacji lub wyjaśnień, jednak nie zastępuje organów Instytutu w realizacji czynności
kontrolnych wobec beneficjentów.
Jednocześnie, w odniesieniu do dotacji przyznanych w 2025 r. w ramach Programu „Korpus
Solidarności”, zgodność realizowanych projektów z celami Programu jest przedmiotem:
bieżącego monitoringu prowadzonego przez NIW-CRSO,
analiz sprawozdań merytorycznych z realizacji projektów ,
kontroli realizacji zadań, prowadzonych zgodnie z ustawą i postanowieniami
zawartych umów o dofinansowanie projektów.
Dodatkowo, zgodnie z założeniami Programu, jego realizacja podlega monitorowaniu
na poziomie strategicznym przez Komitet Monitorująco-Sterujący, który analizuje zbiorcze
dane dotyczące wdrażania Programu i przedstawia rekomendacje dotyczące jego
funkcjonowania. Rekomendacje te mają charakter ogólny i systemowy.
Niezależnie od powyższego, w przypadku powzięcia informacji mogących wskazywać
na wystąpienie nieprawidłowości w realizacji zadań finansowanych w ramach Programu
„Korpus Solidarności”, Narodowy Instytut Wolności – działając na podstawie ustawy o NIW-
CRSO, w szczególności przepisów regulujących kompetencje Instytutu w zakresie kontroli
realizacji zadań finansowanych ze środków publicznych, oraz postanowień zawartych umów
dotacyjnych – może podjąć czynności kontrolne wobec beneficjentów dotacji, w tym
kontrole dokumentacji lub kontrole realizacji zadania.
Przewodniczący Komitetu do Spraw Pożytku Publicznego, sprawując nadzór nad
Narodowym Instytutem Wolności, uwzględnia informacje wynikające z działalności
Komitetu Monitorująco-Sterującego, jednak nie prowadzi odrębnych postępowań
kontrolnych wobec poszczególnych beneficjentów dotacji.
Odnosząc się do pytania w sprawie wątpliwości dotyczących dotacji dla Stowarzyszenia
Demagog w konkursie NIW-CRSO, uprzejmie informuję, że Dyrektor NIW-CRSO w swoich
wyjaśnieniach przekazał, że Stowarzyszenie Demagog wzięło udział w konkursie „Wsparcie
Organizacji Wolontariatu WOW w NGO!”, edycja 2025 (dalej: „Konkurs”) realizowanym
w ramach Rządowego Programu Wsparcia i Rozwoju Wolontariatu Systematycznego na lata
2018-2030 „Korpus Solidarności” (dalej: „Program”). W ramach przedmiotowego konkursu,
Stowarzyszenie Demagog zaoferowało realizację zadania pn: „Obywatele na rzecz
rzetelnych informacji. Rozwój wolontariatu w Stowarzyszeniu Demagog”. Oferta Organizacji
spełniła kryteria formalne, a w ocenie merytorycznej zewnętrznych ekspertów uzyskała
łącznie 184 punkty i została tym samym uznana za wpisującą się w cele Programu. Na tej
-- 2 of 4 --
podstawie, oferta została wybrana do dofinansowania. Dyrektor NIW-CRSO wyjaśnił, że nie
miał żadnych podstaw do tego, by kwestionować zasadność oceny merytorycznej dokonanej
przez ekspertów.
Dyrektor NIW-CRSO przekazał, że zgodnie z opisem zawartym we wniosku Organizacji,
zadanie pn: „Obywatele na rzecz rzetelnych informacji. Rozwój wolontariatu w
Stowarzyszeniu Demagog” zakłada profesjonalizację oraz rozwój systemowego
wolontariatu prowadzonego przez organizację. Wolontariuszki i wolontariusze stanowią
istotną część zespołu organizacji. W związku z tym, celem zadania jest wzmocnienie i
profesjonalizacja wolontariatu, poprzez rozwój systemów wspierających zarządzanie
wolontariatem, podniesienie kompetencji osób zaangażowanych oraz wdrożenie
mechanizmów zwiększających ich wpływ na funkcjonowanie organizacji.
Dyrektor NIW-CRSO podkreślił, że Stowarzyszenie Demagog nie oferuje w swoim wniosku,
jak wskazuje Pan poseł w interpelacji, zadania w postaci przeprowadzenia kampanii
weryfikacyjnej podmiotów gospodarczych, lecz oferuje zadanie polegające na rozwoju
wolontariatu, poprzez pracę wolontariacką świadczoną na rzecz tej organizacji. W związku
z tym, że Stowarzyszenie Demagog jest organizacją, do której statutowych celów należy m.in.
realizacja działań strażniczych, praca wolontariacka, świadczona na rzecz tej organizacji,
może dotyczyć m.in. właśnie takich działań, co wcale nie oznacza, że przedmiotem działania
dofinansowanego przez NIW-CRSO jest przeprowadzenie jakiejkolwiek kampanii
weryfikacyjnej. Przedmiotem działania jest aktywizacja wolontariatu i jego rozwój.
Dyrektor NIW-CRSO wyjaśnił, że organizacja podkreśliła, że celem realizacji zaoferowanego
działania:
1) zatrudni koordynatorkę/a wolontariatu,
2) zapewni wsparcie i szkolenia dla koordynatorki/a wolontariatu,
3) zapewni udział koordynatorki/a wolontariatu w Szkole Dobrego Wolontariatu,
4) opracuje dokument „Strategia Rozwoju Wolontariatu 2025–2030”, zintegrowany
z ogólną strategią organizacji,
5) wdroży usystematyzowany proces onboardingu wolontariuszy,
6) podejmie działania rozwijające kompetencje wolontariuszy,
7) będzie organizować spotkania i zjazdy wolontariuszy,
8) wdroży programu doceniania wolontariuszy,
9) wdroży program minigrantów,
10) podejmie działania w celu uzyskania certyfikatu „Miejsce Przyjazne Wolontariuszom”,
11) podejmie działania promujące wolontariat.
Dyrektor Narodowego Instytutu Wolności wyjaśnił, że wszystkie wymienione działania
mieszczą się w katalogu działań, które mogą być realizowane w ramach Konkursu. Nie ma
również wątpliwości co do ich zgodności z celami Programu.
Opisane w ofercie rezultaty zadania wskazują jednoznacznie na związki pomiędzy
proponowanymi działaniami, a przedmiotem działalności organizacji, pokazując jak działania
na rzecz rozwoju wolontariuszy przełożą się na wykonywanie przez nich pracy na rzecz
organizacji. Rezultaty te to m. in.:
1) zgłoszone treści do sprawdzenia - monitoring treści dezinformacyjnych w sieci,
2) zorganizowanie szkoleń rozwojowych dla wolontariuszy (fact-checking, przeciwdziałanie
dezinformacji),
-- 3 of 4 --
3) przygotowanie fact-checku i/lub artykułu i/lub materiału edukacyjnego i/lub
opracowanie materiału OSINTowego.
Dyrektor NIW-CRSO podkreślił, że rezultaty te nie budzą wątpliwości z punku widzenia
celów Programu. W szczególności celem strategicznym Programu jest „wsparcie rozwoju
społeczeństwa obywatelskiego poprzez wypracowanie i wdrożenie rozwiązań ułatwiających
i zachęcających do systematycznego oraz długoterminowego angażowania się obywateli
w wolontariat”, a jego realizacja ma m.in. „umocnić postawy obywatelskie w społeczeństwie”.
Należy więc podkreślić, że profesjonalne zarządzanie wolontariatem nie jest celem samym
w sobie, ale ma służyć wzmocnieniu organizacji pozarządowych i ich działalności.
Wskazanie przez organizację, że działania związane z rozwojem wolontariatu przełożą się
także na rozwój jej działalności statutowej, nie może zatem zostać uznane za wykraczające
poza cele Programu. Praca wolontariuszy musi mieć związek z przedmiotem działania
podmiotu korzystającego ze świadczeń wolontariuszy.
Co więcej, na poziomie celów operacyjnych Programu (cel 4.2.1. Wzrost liczby wolontariuszy
angażujących się w sposób trwały w działania wolontariatu długoterminowego)
przewidziano, że działania realizowane w jego ramach mogą obejmować „realizację
branżowych, tematycznych projektów wolontariackich angażujących ochotników
w wybranych obszarach życia społecznego”.
Podsumowując, zgodnie z wyjaśnieniami Dyrektora NIW-CRSO, działania realizowane przez
Stowarzyszenie Demagog służą realizacji celów Programu.
Z wyrazami szacunku
z upoważnienia
Przewodniczącego Komitetu do spraw Pożytku Publicznego
Adriana Porowska
Sekretarz Stanu w Kancelarii Prezesa Rady Ministrów
Wiceprzewodnicząca Komitetu do spraw Pożytku Publicznego
/dokument podpisany elektronicznie/
-- 4 of 4 --