Interpelacja nr 1474
Interpelacja w sprawie odwoływanych pociągów Polregio w woj. lubuskim
Zgłaszający:
•
Adresat:
Infrastruktura i Transport (63%)
Treść wystąpienia poselskiego
Interpelacja w sprawie odwoływanych pociągów Polregio w woj. lubuskim
Interpelacja nr 1474
do prezesa Rady Ministrów
w sprawie odwoływanych pociągów Polregio w woj. lubuskim
Zgłaszający: Paulina Matysiak
Data wpływu: 15-02-2024
Szanowny Panie Premierze,
z coraz większym niepokojem przyglądam się notorycznym problemom w kursowaniu pociągów regionalnych uruchamianych przez Polregio w województwie lubuskim. Pasażerowie skarżą się na dziesiątki odwoływanych połączeń dziennie, opóźnienia oraz niewydolną autobusową komunikację zastępczą.
W mediach pojawiają się już komentarze porównujące podróżowanie po Lubuskiem do loterii –trudno się z tym nie zgodzić, kiedy każdego dnia mieszkańcy nie mają pewności, czy ich kurs zostanie zrealizowany zgodnie z planem. Dostanie się do pracy, szkoły czy lekarza w innej miejscowości na czas staje się coraz częściej niemożliwe, co wywołuje uzasadnioną frustrację, a także nie buduje zaufania do korzystania z transportu publicznego.
W związku z powyższym pragnę zwrócić Panu Premierowi – jako pełniącemu nadzór nad Agencją Rozwoju Przemysłu SA, do której należy większość udziałów Polregio SA – uwagę na pogłębiający się kryzys w funkcjonowaniu regionalnych połączeń kolejowych w województwie lubuskim i palące problemy tysięcy pasażerów.
Działając na podstawie art. 14 ust. 1 pkt 7 ustawy z dnia 9 maja 1996 r. o wykonywaniu mandatu posła i senatora (t.j. Dz. U. z 2022 r. poz. 1339), proszę o udzielenie odpowiedzi na następujące pytania:
1. Ile pociągów regionalnych Polregio w województwie lubuskim zostało odwołanych w całym 2023 roku?
2. Ile pociągów regionalnych Polregio w województwie lubuskim zostało odwołanych w styczniu 2024 roku?
3. Proszę również o przedstawienie powyższych danych w stosunku do liczby pociągów Polregio, które w tych okresach miały realizować kursy zgodnie z planem.
4. Co było przyczyną odwoływania tych pociągów? Proszę o stosowne zestawienie wraz z liczbą występowania danej przyczyny.
5. Jakie działania mają zostać podjęte, aby spółka Polregio mogła bezproblemowo realizować wszystkie zaplanowane kursy pociągów w województwie lubuskim?
Z wyrazami szacunku Paulina Matysiak
Posłanka na Sejm RP
Interpelacja nr 1474
do prezesa Rady Ministrów
w sprawie odwoływanych pociągów Polregio w woj. lubuskim
Zgłaszający: Paulina Matysiak
Data wpływu: 15-02-2024
Szanowny Panie Premierze,
z coraz większym niepokojem przyglądam się notorycznym problemom w kursowaniu pociągów regionalnych uruchamianych przez Polregio w województwie lubuskim. Pasażerowie skarżą się na dziesiątki odwoływanych połączeń dziennie, opóźnienia oraz niewydolną autobusową komunikację zastępczą.
W mediach pojawiają się już komentarze porównujące podróżowanie po Lubuskiem do loterii –trudno się z tym nie zgodzić, kiedy każdego dnia mieszkańcy nie mają pewności, czy ich kurs zostanie zrealizowany zgodnie z planem. Dostanie się do pracy, szkoły czy lekarza w innej miejscowości na czas staje się coraz częściej niemożliwe, co wywołuje uzasadnioną frustrację, a także nie buduje zaufania do korzystania z transportu publicznego.
W związku z powyższym pragnę zwrócić Panu Premierowi – jako pełniącemu nadzór nad Agencją Rozwoju Przemysłu SA, do której należy większość udziałów Polregio SA – uwagę na pogłębiający się kryzys w funkcjonowaniu regionalnych połączeń kolejowych w województwie lubuskim i palące problemy tysięcy pasażerów.
Działając na podstawie art. 14 ust. 1 pkt 7 ustawy z dnia 9 maja 1996 r. o wykonywaniu mandatu posła i senatora (t.j. Dz. U. z 2022 r. poz. 1339), proszę o udzielenie odpowiedzi na następujące pytania:
1. Ile pociągów regionalnych Polregio w województwie lubuskim zostało odwołanych w całym 2023 roku?
2. Ile pociągów regionalnych Polregio w województwie lubuskim zostało odwołanych w styczniu 2024 roku?
3. Proszę również o przedstawienie powyższych danych w stosunku do liczby pociągów Polregio, które w tych okresach miały realizować kursy zgodnie z planem.
4. Co było przyczyną odwoływania tych pociągów? Proszę o stosowne zestawienie wraz z liczbą występowania danej przyczyny.
5. Jakie działania mają zostać podjęte, aby spółka Polregio mogła bezproblemowo realizować wszystkie zaplanowane kursy pociągów w województwie lubuskim?
Z wyrazami szacunku Paulina Matysiak
Posłanka na Sejm RP
Odpowiedź urzędowa
Sekretarz stanu Grzegorz Karpiński
Audyt odpowiedzi: Wskaźnik lania wody & konkretności
Bardzo konkretna
Automatyczna analiza lingwistyczno-statystyczna pisma resortu
Lanie wody
7%
Konkretność
93%
Odpowiedź wysoce rzeczowa – zawiera liczne dane twarde, kwoty, daty lub bezpośrednie odniesienie do zadanych pytań.
Twarde liczby / kwoty
0 kwot, 4 %
Precyzyjne daty
16
Odpowiedź na punkty
✓ Tak (Ad 1, Pkt...)
Gęstość faktów
5 / 1k zn.
- Podaje wskaźniki procentowe (4)
- Wymienia precyzyjne daty lub terminy (16)
- Resort odnosi się punkt po punkcie do pytań posła
Urzędowe załączniki i odpowiedzi:
Pełna treść wyekstrahowana z załącznika PDF (odpowiedź urzędowa)
13477 znaków
telefon: +48 22 694 75 70 adres: Al. Ujazdowskie 1/3
adres email: bprm@kprm.gov.pl 00-583 Warszawa
adres strony internetowej: www.gov.pl/premier
Jan Grabiec
DSP.INT. 4610.581.2024
Warszawa, 07 marca 2024 r.
Pan
Szymon Hołownia
Marszałek Sejmu
Rzeczypospolitej Polskiej
Szanowny Panie Marszałku,
odpowiadając na interpelację numer K10INT1474 Pani Poseł Pauliny Matysiak w sprawie
odwoływanych pociągów Polregio w woj. lubuskim, proszę przyjąć informacje opracowane na
podstawie danych uzyskanych od spółki Agencja Rozwoju Przemysłu S.A., będącej
akcjonariuszem posiadającym 50% plus jedną akcję POLREGIO S.A. (dalej: „POLREGIO” lub
„Spółka”).
Z uzyskanych informacji wynika, że regionalne przewozy kolejowe na terenie województwa
lubuskiego realizowane są przez Lubuski Zakład POLREGIO w Zielonej Górze. Zgodnie
z treścią umowy PSC zawartej przez POLREGIO z Marszałkiem Województwa Lubuskiego na
świadczenie usług publicznych w zakresie kolejowych przewozów pasażerskich do
uruchomienia w 2023 r. zaplanowano 63 600 połączeń regionalnych.
Operator zgodnie z umową realizował przewozy w relacjach: (1) Zielona Góra Gł. – Wrocław
Gł., (2) Zielona Góra Gł. – Węgliniec – Goerlitz / Jelenia Góra, (3) Leszno – Wschowa, (4)
Małomice – Żary – Forst (Lausitz), (5) Zielona Góra Gł. – Guben – Cottbus Hbf., (6) Zielona
Góra Gł. – Rzepin – Szczecin Gł. (Świnoujście) / Frankfurt nad Odrą, (7) Zielona Góra Gł. –
Zbąszynek – Gorzów Wlkp. / Poznań Gł., (8) Poznań Gł. – Krzyż – Gorzów Wlkp. – Kostrzyn,
(9) Rzepin – Zbąszynek, (10) Toporów – Łagów, (11) Gorzów Wlkp. – Międzyrzecz – Pszczew
– Wierzbno.
Odnosząc się do kwestii pociągów regionalnych odwołanych w 2023 r. w województwie
lubuskim, informuję, że w ubiegłym roku odwołanych zostało 4 991 połączeń w całości lub
części relacji. Było to spowodowane trudną sytuacją taborową, w tym dodatkowo
zdarzeniami losowymi, zarówno po stronie taboru przewoźnika, jak i pojazdów skierowanych
do przewozów przez Urząd Marszałkowski, które w zdecydowanej większości obejmują
trakcję spalinową. Dodać należy, że w 98% w zamian za odwołane połączenia przewoźnik
uruchamiał zastępczą komunikację autobusową. Niewielki procent przypadków braku
możliwości zapewnienia komunikacji zastępczej obejmował przede wszystkim sytuacje
związane
z defektami pojazdów na szlaku, gdzie wprowadzenie komunikacji zastępczej w krótkim
czasie nie jest możliwe.
-- 1 of 5 --
telefon: +48 22 694 75 70 adres: Al. Ujazdowskie 1/3
adres email: bprm@kprm.gov.pl 00-583 Warszawa
adres strony internetowej: www.gov.pl/premier
Jeśli chodzi o liczbę połączeń odwołanych na terenie województwa lubuskiego w styczniu
2024 r., to z zaplanowanych do uruchomienia, zgodnie z rozkładem jazdy, 5 176 pociągów,
doszło do odwołania 522 połączeń regionalnych na całości lub na części trasy. Wpływ na tę
sytuację miała trudna sytuacja taborowa oraz niskie temperatury powietrza występujące
w tym czasie na terenie wielu lokalizacji w kraju, również w województwie lubuskim, które
powodowały defekty elektrycznych i spalinowych zespołów trakcyjnych.
Z powyższych danych wynika, że w 2023 r. odwołanych zostało ok 7,8% wszystkich
zaplanowanych połączeń, natomiast w styczniu 2024 r. liczba odwołanych połączeń
w stosunku do zaplanowanych wyniosła ok. 10,0%.
Jedną z zasadniczych przyczyn mających bezpośredni wpływ na liczne odwołania pociągów
na liniach niezelektryfikowanych w 2023 r., z przeniesieniem jej skutku co najmniej na
pierwszy kwartał 2024 r. jest nagromadzenie, wynikających z obowiązkowego resursu
utrzymaniowego, napraw okresowych na poziomie P4 i P5 pojazdów z lat 2022 – 2023. W
tym okresie, wskutek wymienionych poziomów utrzymania, nie było dostępnych lub
odstawiono łącznie 11 jednostek spalinowych, z czego 8 pojazdów należących do
województwa i 3 należące do POLREGIO. Na 2024 r. do ukończenia napraw okresowych
pojazdów spalinowych własności Urzędu Marszałkowskiego z terminem odstawienia w 2023
r. pozostanie 7 pojazdów, w tym 1 pojazd, którego wyłączenie nastąpi w pierwszej dekadzie
marca br.
W przypadku POLREGIO do zakończenia napraw okresowych pojazdów odstawionych
w miesiącu grudniu 2023 r. pozostaną 2 jednostki w trakcji spalinowej z terminem realizacji
napraw na miesiąc kwiecień 2024 r.
Podsumowując, z 28-29 teoretycznie dostępnych spalinowych zespołów trakcyjnych,
w rzeczywistej dyspozycji Spółki w okresie drugiej połowy 2023 r. oraz stycznia i początku
lutego 2024 r., z uwagi na wspomniane powyżej pobyty lub odstawienia do napraw
okresowych, a także obowiązkowe przeglądy okresowe na poziomie P1-P3, naprawy bieżące
i naprawy awaryjne po zdarzeniach, pozostaje dobowo od 11 – 14 pojazdów. Należy
podkreślić, że zapotrzebowanie dobowe w trakcji spalinowej do pełnego zapewnienia
uruchomień pociągów w planie rozkładu jazdy bez rezerwy taborowej wynosi 17 pojazdów
w dni robocze, przy czym brak tylko jednego pojazdu do niniejszego zestawienia może już
generować konieczność odwołania 2-3 pociągów. Należy przy tym podkreślić, że do realizacji
umowy PSC na liniach niezelektryfikowanych, począwszy od grudnia 2020 r. z wymienionej
powyżej liczby teoretycznie dostępnych pojazdów spalinowych na poziomie 28 - 29
jednostek, Urząd Marszałkowski udostępnił 20 pojazdów, przy 1 zespole trakcyjnym
zapewnionym po stronie POLREGIO. Od tego okresu park taborowy pojazdów spalinowych
własności UM nie uległ zmianie; z kolei POLREGIO do 2023 r. uzupełniła zasoby o 8 pojazdów
spalinowych różnego typu, natomiast w II kwartale 2024 r. zamierza powiększyć wskazaną
ilość o kolejny nowoczesny, 3-członowy spalinowy zespół trakcyjny.
Dodatkowo istotnym elementem ograniczonej sprawności technicznej pojazdów
spalinowych w województwie lubuskim wpływającym na ich zwiększoną awaryjność
wymagającą ich napraw bieżących, pozostaje również nadmierne wykorzystanie
eksploatacyjne pojazdów na dobę, gdzie średniodobowe przebiegi wszystkich jednostek
-- 2 of 5 --
telefon: +48 22 694 75 70 adres: Al. Ujazdowskie 1/3
adres email: bprm@kprm.gov.pl 00-583 Warszawa
adres strony internetowej: www.gov.pl/premier
spalinowych (UM i operatora)
w okresie od stycznia 2023 r. do stycznia 2024 r. wynosiły odpowiednio od 640 do 800 km.
Dla porównania średniodobowy przebieg pojazdów spalinowych POLREGIO użytkowanych
w pozostałych częściach kraju w tym samym okresie wyniósł odpowiednio od 422 do 456
km.
W 2023 r. łącznie, w tym w szczególności w jego drugiej połowie, z przyczyn, o których mowa
powyżej, w długotrwałym okresie wyłączone z ruchu pozostawały następujące pojazdy:
1) SA133-003 (własność UM) wyłączony do 26.05.2023 r. Po naprawie okresowej P5, po
krótkim okresie eksploatacji, powrócił do wykonawcy naprawy na usunięcie usterek
gwarancyjnych (łącznie 69 dni w 2023 r.). Po powrocie uczestniczył w zdarzeniu
(wykolejenie na stacji Żagań). Aktualnie ponad 100 dni znajduje się poza eksploatacją
w naprawie powypadkowej i likwidacji usterek gwarancyjnych;
2) SA137-005 wyłączony do 29.05.2023 r. (własność UM – na naprawę okresową P4);
3) SA139-004 wyłączony do 28.08.2023 r. (własność UM – na naprawę okresową P4);
4) SA139-003 wyłączony do 30.10.2023 r. (własność UM – na naprawę okresową P4);
5) SA105-102 wyłączony przez cały 2023 r. (własność UM – w naprawie okresowej P5);
6) SA139-005 wyłączony od 16.07.2023 r. (własność UM – w naprawie okresowej P4);
7) SA108-006 wyłączony od 18.07.2023 r. (własność UM – w naprawie okresowej P5);
8) SA133-007 wyłączony od 05.08.2023 r. (własność UM – w naprawie okresowej P4);
9) SA139-006 wyłączony od 20.11.2023 r. (własność UM – w naprawie okresowej P4);
10) SA105-104 wyłączony od 20.11.2023 r. (własność UM – w naprawie okresowej P4);
11) SA139-001 wyłączony od 11.12.2023 r. (własność POLREGIO – w naprawie okresowej
P4);
12) SA139-002 wyłączony od 31.12.2023 r. (własność POLREGIO – w naprawie okresowej
P4);
13) SA133-006 wyłączony przez cały 2023 r. (własność UM – zderzenie na przejeździe
kolejowo-drogowym - obecnie w naprawie awaryjnej).
Kolejnym ważnym aspektem dostępności pojazdów pozostają przeglądy okresowe na
3. poziomie utrzymania, które z reguły wymagają prac dodatkowych, co powoduje
wydłużenie przeglądów do 30 – 40 dni. W okresie 2023 r. wskazany poziom przeglądowy
przechodziły 3 spalinowe zespoły trakcyjne, w tym: SA139-031, SA139-032, SA95-001.
Aktualnie na poziomie P3 przebywają dwa pojazdy tj. SA95-002 i SN83-007. Do niniejszego
zestawienia,
z uwagi na wspomniane wcześniej wysokie przebiegi dobowe pojazdów spalinowych, należy
dodać zwiększoną ilość defektów i czas pozostawania taboru w naprawie bieżącej, wydłużany
niejednokrotnie z uwagi na ograniczoną dostępność oraz terminy dostaw części zamiennych.
Z kolei odrębnym, lecz istotnym, czynnikiem wpływającym na problemy taborowe Zakładu
Lubuskiego Spółki pozostaje jakość wykonywanych napraw okresowych przez podmioty
zewnętrzne wyłonione w wyniku postępowań przetargowych. Przykładem może być pojazd
serii SA139-004, który powrócił z naprawy okresowej na poziomie P4 i tylko w ciągu
pierwszego miesiąca od zakończenia czynności utrzymaniowych ulegał sześciokrotnie
defektom gwarancyjnym, które skutkowały unieruchomieniem pojazdu i odwołaniem
pociągów na całości lub części trasy. Podobne problemy występowały z pojazdami po
-- 3 of 5 --
telefon: +48 22 694 75 70 adres: Al. Ujazdowskie 1/3
adres email: bprm@kprm.gov.pl 00-583 Warszawa
adres strony internetowej: www.gov.pl/premier
naprawie okresowej serii SA139-003 i SA137-005, na które tylko w 2023 r. zgłoszone zostały
do wykonawcy napraw 44 usterki gwarancyjne.
Dodać należy, że całość zagadnień, o których mowa w niniejszym piśmie, opisujących
podstawowe problemy taborowe w latach 2021 – 2024 na terenie województwa lubuskiego,
została przedstawiona w formie prezentacji przez POLREGIO na spotkaniu Parlamentarnego
Zespołu ds. Walki z Wykluczeniem Transportowym dotyczącym sytuacji w województwie
lubuskim, które odbyło się w dniu 20 lutego 2024 r.
Odnosząc się do kwestii działań podejmowanych przez POLREGIO w celu poprawy sytuacji
taborowej w województwie lubuskim informuję, że od lutego 2024 r. sytuacja ta, wskutek
usilnych działań Spółki, ulega systematycznej i zdecydowanej poprawie. Wszystkie pojazdy,
jakie zostały zaplanowane do napraw okresowych lub przeglądów na 3 poziomie utrzymania
w pikowym okresie 2023 - 2024, albo powróciły w części z napraw albo zostały skierowane
do wykonawców usług utrzymaniowych. Dotyczy to zarówno pojazdów będących własnością
Samorządu Województwa Lubuskiego, jak i POLREGIO.
Zakład Lubuski Spółki w Zielonej Górze pod nowym kierownictwem podjął i podejmuje liczne
kroki, które mają umożliwić POLREGIO oczekiwaną dostępność taboru, która będzie
zabezpieczać wystarczającą ilość jednostek, włącznie z konieczną rezerwą pojazdów. Między
innymi zwiększono nadzór nad prowadzonymi postępowaniami przetargowymi dotyczącymi
wyboru wykonawców przeglądów poziomów P3 dla pojazdów spalinowych obejmujących
okres 12 miesięcy od podpisania umowy oraz wykonania naprawy okresowej pojazdu
własności Spółki serii SA139-023, która zgodnie z planem odstawienia jednostki powinna
odbyć się na przełomie listopada i grudnia 2024 r. Dodatkowe działania zostały
ukierunkowane na przyspieszenie realizacji napraw bieżących i ścisłego nadzoru nad
naprawami reklamacyjnymi. Zakład wprowadził dodatkowe dyżury pracowników zajmujących
się utrzymaniem taboru w czasie weekendów. Trwają prace w zakresie działań inwestycyjnych,
których celem jest poprawa funkcjonowania zaplecza technicznego
w Rzepinie oraz odbudowa zaplecza w Żaganiu. Ponadto zakład zintensyfikował działania
w zakresie pozyskania specjalistów utrzymania taboru podejmując proefektywne działania na
trudnym rynku pracy województwa lubuskiego. Prowadzone są rozmowy z agencjami pracy
tymczasowej w zakresie możliwej współpracy, jak również uczestnictwo w lokalnych targach
pracy, trwa rekrutacja pracowników z wykorzystaniem ogłoszeń i informacji w pociągach,
a także w urzędach pracy i na stronach internetowych.
Nadzieje na osiągnięcie stabilności sytuacji taborowej w województwie lubuskim stwarza
harmonogram powrotu taboru z napraw okresowych w 2024 r., zgodnie z którym do końca
czerwca br. ma nastąpić zwrotne pozyskanie 10 pojazdów spalinowych, co pozwoli nie tylko
na osiągnięcie wymaganego zapotrzebowania dobowego w trakcji spalinowej, ale również
na stopniowe utworzenie stałej rezerwy pojazdów na poziomie minimum 2 szt. taboru.
Dodatkowo w okresie lipiec – sierpień 2024 r. do ruchu powinny powrócić 2 kolejne pojazdy
z napraw okresowych realizowanych na pojazdach własności urzędu marszałkowskiego,
a ponadto od maja br. POLREGIO zamierza włączyć dodatkowo do eksploatacji nowoczesny
spalinowy zespół trakcyjny serii SA 136.
-- 4 of 5 --
telefon: +48 22 694 75 70 adres: Al. Ujazdowskie 1/3
adres email: bprm@kprm.gov.pl 00-583 Warszawa
adres strony internetowej: www.gov.pl/premier
Na marginesie powyższych wyjaśnień uprzejmie informuję, że w związku z wejściem w życie
w dniu 5 marca 2024 r. rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 1 marca 2024 r. zmieniającego
rozporządzenie w sprawie wykazu spółek, w których prawa z akcji Skarbu Państwa wykonuje
Prezes Rady Ministrów lub inni członkowie Rady Ministrów, pełnomocnicy Rządu lub
państwowe osoby prawne, w tym jednoosobowe spółki Skarbu Państwa, wykonywanie praw
z akcji Skarbu Państwa w Agencji Rozwoju Przemysłu S.A. zostało przekazane Ministrowi
Aktywów Państwowych.
Z wyrazami szacunku
wz. Grzegorz Karpiński
Sekretarz Stanu
Zastępca Szefa KPRM
/podpisano kwalifikowanym podpisem elektronicznym/
-- 5 of 5 --
adres email: bprm@kprm.gov.pl 00-583 Warszawa
adres strony internetowej: www.gov.pl/premier
Jan Grabiec
DSP.INT. 4610.581.2024
Warszawa, 07 marca 2024 r.
Pan
Szymon Hołownia
Marszałek Sejmu
Rzeczypospolitej Polskiej
Szanowny Panie Marszałku,
odpowiadając na interpelację numer K10INT1474 Pani Poseł Pauliny Matysiak w sprawie
odwoływanych pociągów Polregio w woj. lubuskim, proszę przyjąć informacje opracowane na
podstawie danych uzyskanych od spółki Agencja Rozwoju Przemysłu S.A., będącej
akcjonariuszem posiadającym 50% plus jedną akcję POLREGIO S.A. (dalej: „POLREGIO” lub
„Spółka”).
Z uzyskanych informacji wynika, że regionalne przewozy kolejowe na terenie województwa
lubuskiego realizowane są przez Lubuski Zakład POLREGIO w Zielonej Górze. Zgodnie
z treścią umowy PSC zawartej przez POLREGIO z Marszałkiem Województwa Lubuskiego na
świadczenie usług publicznych w zakresie kolejowych przewozów pasażerskich do
uruchomienia w 2023 r. zaplanowano 63 600 połączeń regionalnych.
Operator zgodnie z umową realizował przewozy w relacjach: (1) Zielona Góra Gł. – Wrocław
Gł., (2) Zielona Góra Gł. – Węgliniec – Goerlitz / Jelenia Góra, (3) Leszno – Wschowa, (4)
Małomice – Żary – Forst (Lausitz), (5) Zielona Góra Gł. – Guben – Cottbus Hbf., (6) Zielona
Góra Gł. – Rzepin – Szczecin Gł. (Świnoujście) / Frankfurt nad Odrą, (7) Zielona Góra Gł. –
Zbąszynek – Gorzów Wlkp. / Poznań Gł., (8) Poznań Gł. – Krzyż – Gorzów Wlkp. – Kostrzyn,
(9) Rzepin – Zbąszynek, (10) Toporów – Łagów, (11) Gorzów Wlkp. – Międzyrzecz – Pszczew
– Wierzbno.
Odnosząc się do kwestii pociągów regionalnych odwołanych w 2023 r. w województwie
lubuskim, informuję, że w ubiegłym roku odwołanych zostało 4 991 połączeń w całości lub
części relacji. Było to spowodowane trudną sytuacją taborową, w tym dodatkowo
zdarzeniami losowymi, zarówno po stronie taboru przewoźnika, jak i pojazdów skierowanych
do przewozów przez Urząd Marszałkowski, które w zdecydowanej większości obejmują
trakcję spalinową. Dodać należy, że w 98% w zamian za odwołane połączenia przewoźnik
uruchamiał zastępczą komunikację autobusową. Niewielki procent przypadków braku
możliwości zapewnienia komunikacji zastępczej obejmował przede wszystkim sytuacje
związane
z defektami pojazdów na szlaku, gdzie wprowadzenie komunikacji zastępczej w krótkim
czasie nie jest możliwe.
-- 1 of 5 --
telefon: +48 22 694 75 70 adres: Al. Ujazdowskie 1/3
adres email: bprm@kprm.gov.pl 00-583 Warszawa
adres strony internetowej: www.gov.pl/premier
Jeśli chodzi o liczbę połączeń odwołanych na terenie województwa lubuskiego w styczniu
2024 r., to z zaplanowanych do uruchomienia, zgodnie z rozkładem jazdy, 5 176 pociągów,
doszło do odwołania 522 połączeń regionalnych na całości lub na części trasy. Wpływ na tę
sytuację miała trudna sytuacja taborowa oraz niskie temperatury powietrza występujące
w tym czasie na terenie wielu lokalizacji w kraju, również w województwie lubuskim, które
powodowały defekty elektrycznych i spalinowych zespołów trakcyjnych.
Z powyższych danych wynika, że w 2023 r. odwołanych zostało ok 7,8% wszystkich
zaplanowanych połączeń, natomiast w styczniu 2024 r. liczba odwołanych połączeń
w stosunku do zaplanowanych wyniosła ok. 10,0%.
Jedną z zasadniczych przyczyn mających bezpośredni wpływ na liczne odwołania pociągów
na liniach niezelektryfikowanych w 2023 r., z przeniesieniem jej skutku co najmniej na
pierwszy kwartał 2024 r. jest nagromadzenie, wynikających z obowiązkowego resursu
utrzymaniowego, napraw okresowych na poziomie P4 i P5 pojazdów z lat 2022 – 2023. W
tym okresie, wskutek wymienionych poziomów utrzymania, nie było dostępnych lub
odstawiono łącznie 11 jednostek spalinowych, z czego 8 pojazdów należących do
województwa i 3 należące do POLREGIO. Na 2024 r. do ukończenia napraw okresowych
pojazdów spalinowych własności Urzędu Marszałkowskiego z terminem odstawienia w 2023
r. pozostanie 7 pojazdów, w tym 1 pojazd, którego wyłączenie nastąpi w pierwszej dekadzie
marca br.
W przypadku POLREGIO do zakończenia napraw okresowych pojazdów odstawionych
w miesiącu grudniu 2023 r. pozostaną 2 jednostki w trakcji spalinowej z terminem realizacji
napraw na miesiąc kwiecień 2024 r.
Podsumowując, z 28-29 teoretycznie dostępnych spalinowych zespołów trakcyjnych,
w rzeczywistej dyspozycji Spółki w okresie drugiej połowy 2023 r. oraz stycznia i początku
lutego 2024 r., z uwagi na wspomniane powyżej pobyty lub odstawienia do napraw
okresowych, a także obowiązkowe przeglądy okresowe na poziomie P1-P3, naprawy bieżące
i naprawy awaryjne po zdarzeniach, pozostaje dobowo od 11 – 14 pojazdów. Należy
podkreślić, że zapotrzebowanie dobowe w trakcji spalinowej do pełnego zapewnienia
uruchomień pociągów w planie rozkładu jazdy bez rezerwy taborowej wynosi 17 pojazdów
w dni robocze, przy czym brak tylko jednego pojazdu do niniejszego zestawienia może już
generować konieczność odwołania 2-3 pociągów. Należy przy tym podkreślić, że do realizacji
umowy PSC na liniach niezelektryfikowanych, począwszy od grudnia 2020 r. z wymienionej
powyżej liczby teoretycznie dostępnych pojazdów spalinowych na poziomie 28 - 29
jednostek, Urząd Marszałkowski udostępnił 20 pojazdów, przy 1 zespole trakcyjnym
zapewnionym po stronie POLREGIO. Od tego okresu park taborowy pojazdów spalinowych
własności UM nie uległ zmianie; z kolei POLREGIO do 2023 r. uzupełniła zasoby o 8 pojazdów
spalinowych różnego typu, natomiast w II kwartale 2024 r. zamierza powiększyć wskazaną
ilość o kolejny nowoczesny, 3-członowy spalinowy zespół trakcyjny.
Dodatkowo istotnym elementem ograniczonej sprawności technicznej pojazdów
spalinowych w województwie lubuskim wpływającym na ich zwiększoną awaryjność
wymagającą ich napraw bieżących, pozostaje również nadmierne wykorzystanie
eksploatacyjne pojazdów na dobę, gdzie średniodobowe przebiegi wszystkich jednostek
-- 2 of 5 --
telefon: +48 22 694 75 70 adres: Al. Ujazdowskie 1/3
adres email: bprm@kprm.gov.pl 00-583 Warszawa
adres strony internetowej: www.gov.pl/premier
spalinowych (UM i operatora)
w okresie od stycznia 2023 r. do stycznia 2024 r. wynosiły odpowiednio od 640 do 800 km.
Dla porównania średniodobowy przebieg pojazdów spalinowych POLREGIO użytkowanych
w pozostałych częściach kraju w tym samym okresie wyniósł odpowiednio od 422 do 456
km.
W 2023 r. łącznie, w tym w szczególności w jego drugiej połowie, z przyczyn, o których mowa
powyżej, w długotrwałym okresie wyłączone z ruchu pozostawały następujące pojazdy:
1) SA133-003 (własność UM) wyłączony do 26.05.2023 r. Po naprawie okresowej P5, po
krótkim okresie eksploatacji, powrócił do wykonawcy naprawy na usunięcie usterek
gwarancyjnych (łącznie 69 dni w 2023 r.). Po powrocie uczestniczył w zdarzeniu
(wykolejenie na stacji Żagań). Aktualnie ponad 100 dni znajduje się poza eksploatacją
w naprawie powypadkowej i likwidacji usterek gwarancyjnych;
2) SA137-005 wyłączony do 29.05.2023 r. (własność UM – na naprawę okresową P4);
3) SA139-004 wyłączony do 28.08.2023 r. (własność UM – na naprawę okresową P4);
4) SA139-003 wyłączony do 30.10.2023 r. (własność UM – na naprawę okresową P4);
5) SA105-102 wyłączony przez cały 2023 r. (własność UM – w naprawie okresowej P5);
6) SA139-005 wyłączony od 16.07.2023 r. (własność UM – w naprawie okresowej P4);
7) SA108-006 wyłączony od 18.07.2023 r. (własność UM – w naprawie okresowej P5);
8) SA133-007 wyłączony od 05.08.2023 r. (własność UM – w naprawie okresowej P4);
9) SA139-006 wyłączony od 20.11.2023 r. (własność UM – w naprawie okresowej P4);
10) SA105-104 wyłączony od 20.11.2023 r. (własność UM – w naprawie okresowej P4);
11) SA139-001 wyłączony od 11.12.2023 r. (własność POLREGIO – w naprawie okresowej
P4);
12) SA139-002 wyłączony od 31.12.2023 r. (własność POLREGIO – w naprawie okresowej
P4);
13) SA133-006 wyłączony przez cały 2023 r. (własność UM – zderzenie na przejeździe
kolejowo-drogowym - obecnie w naprawie awaryjnej).
Kolejnym ważnym aspektem dostępności pojazdów pozostają przeglądy okresowe na
3. poziomie utrzymania, które z reguły wymagają prac dodatkowych, co powoduje
wydłużenie przeglądów do 30 – 40 dni. W okresie 2023 r. wskazany poziom przeglądowy
przechodziły 3 spalinowe zespoły trakcyjne, w tym: SA139-031, SA139-032, SA95-001.
Aktualnie na poziomie P3 przebywają dwa pojazdy tj. SA95-002 i SN83-007. Do niniejszego
zestawienia,
z uwagi na wspomniane wcześniej wysokie przebiegi dobowe pojazdów spalinowych, należy
dodać zwiększoną ilość defektów i czas pozostawania taboru w naprawie bieżącej, wydłużany
niejednokrotnie z uwagi na ograniczoną dostępność oraz terminy dostaw części zamiennych.
Z kolei odrębnym, lecz istotnym, czynnikiem wpływającym na problemy taborowe Zakładu
Lubuskiego Spółki pozostaje jakość wykonywanych napraw okresowych przez podmioty
zewnętrzne wyłonione w wyniku postępowań przetargowych. Przykładem może być pojazd
serii SA139-004, który powrócił z naprawy okresowej na poziomie P4 i tylko w ciągu
pierwszego miesiąca od zakończenia czynności utrzymaniowych ulegał sześciokrotnie
defektom gwarancyjnym, które skutkowały unieruchomieniem pojazdu i odwołaniem
pociągów na całości lub części trasy. Podobne problemy występowały z pojazdami po
-- 3 of 5 --
telefon: +48 22 694 75 70 adres: Al. Ujazdowskie 1/3
adres email: bprm@kprm.gov.pl 00-583 Warszawa
adres strony internetowej: www.gov.pl/premier
naprawie okresowej serii SA139-003 i SA137-005, na które tylko w 2023 r. zgłoszone zostały
do wykonawcy napraw 44 usterki gwarancyjne.
Dodać należy, że całość zagadnień, o których mowa w niniejszym piśmie, opisujących
podstawowe problemy taborowe w latach 2021 – 2024 na terenie województwa lubuskiego,
została przedstawiona w formie prezentacji przez POLREGIO na spotkaniu Parlamentarnego
Zespołu ds. Walki z Wykluczeniem Transportowym dotyczącym sytuacji w województwie
lubuskim, które odbyło się w dniu 20 lutego 2024 r.
Odnosząc się do kwestii działań podejmowanych przez POLREGIO w celu poprawy sytuacji
taborowej w województwie lubuskim informuję, że od lutego 2024 r. sytuacja ta, wskutek
usilnych działań Spółki, ulega systematycznej i zdecydowanej poprawie. Wszystkie pojazdy,
jakie zostały zaplanowane do napraw okresowych lub przeglądów na 3 poziomie utrzymania
w pikowym okresie 2023 - 2024, albo powróciły w części z napraw albo zostały skierowane
do wykonawców usług utrzymaniowych. Dotyczy to zarówno pojazdów będących własnością
Samorządu Województwa Lubuskiego, jak i POLREGIO.
Zakład Lubuski Spółki w Zielonej Górze pod nowym kierownictwem podjął i podejmuje liczne
kroki, które mają umożliwić POLREGIO oczekiwaną dostępność taboru, która będzie
zabezpieczać wystarczającą ilość jednostek, włącznie z konieczną rezerwą pojazdów. Między
innymi zwiększono nadzór nad prowadzonymi postępowaniami przetargowymi dotyczącymi
wyboru wykonawców przeglądów poziomów P3 dla pojazdów spalinowych obejmujących
okres 12 miesięcy od podpisania umowy oraz wykonania naprawy okresowej pojazdu
własności Spółki serii SA139-023, która zgodnie z planem odstawienia jednostki powinna
odbyć się na przełomie listopada i grudnia 2024 r. Dodatkowe działania zostały
ukierunkowane na przyspieszenie realizacji napraw bieżących i ścisłego nadzoru nad
naprawami reklamacyjnymi. Zakład wprowadził dodatkowe dyżury pracowników zajmujących
się utrzymaniem taboru w czasie weekendów. Trwają prace w zakresie działań inwestycyjnych,
których celem jest poprawa funkcjonowania zaplecza technicznego
w Rzepinie oraz odbudowa zaplecza w Żaganiu. Ponadto zakład zintensyfikował działania
w zakresie pozyskania specjalistów utrzymania taboru podejmując proefektywne działania na
trudnym rynku pracy województwa lubuskiego. Prowadzone są rozmowy z agencjami pracy
tymczasowej w zakresie możliwej współpracy, jak również uczestnictwo w lokalnych targach
pracy, trwa rekrutacja pracowników z wykorzystaniem ogłoszeń i informacji w pociągach,
a także w urzędach pracy i na stronach internetowych.
Nadzieje na osiągnięcie stabilności sytuacji taborowej w województwie lubuskim stwarza
harmonogram powrotu taboru z napraw okresowych w 2024 r., zgodnie z którym do końca
czerwca br. ma nastąpić zwrotne pozyskanie 10 pojazdów spalinowych, co pozwoli nie tylko
na osiągnięcie wymaganego zapotrzebowania dobowego w trakcji spalinowej, ale również
na stopniowe utworzenie stałej rezerwy pojazdów na poziomie minimum 2 szt. taboru.
Dodatkowo w okresie lipiec – sierpień 2024 r. do ruchu powinny powrócić 2 kolejne pojazdy
z napraw okresowych realizowanych na pojazdach własności urzędu marszałkowskiego,
a ponadto od maja br. POLREGIO zamierza włączyć dodatkowo do eksploatacji nowoczesny
spalinowy zespół trakcyjny serii SA 136.
-- 4 of 5 --
telefon: +48 22 694 75 70 adres: Al. Ujazdowskie 1/3
adres email: bprm@kprm.gov.pl 00-583 Warszawa
adres strony internetowej: www.gov.pl/premier
Na marginesie powyższych wyjaśnień uprzejmie informuję, że w związku z wejściem w życie
w dniu 5 marca 2024 r. rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 1 marca 2024 r. zmieniającego
rozporządzenie w sprawie wykazu spółek, w których prawa z akcji Skarbu Państwa wykonuje
Prezes Rady Ministrów lub inni członkowie Rady Ministrów, pełnomocnicy Rządu lub
państwowe osoby prawne, w tym jednoosobowe spółki Skarbu Państwa, wykonywanie praw
z akcji Skarbu Państwa w Agencji Rozwoju Przemysłu S.A. zostało przekazane Ministrowi
Aktywów Państwowych.
Z wyrazami szacunku
wz. Grzegorz Karpiński
Sekretarz Stanu
Zastępca Szefa KPRM
/podpisano kwalifikowanym podpisem elektronicznym/
-- 5 of 5 --