Interpelacja w sprawie pilnych działań w obszarze gospodarki odpadami tekstylnymi w Polsce
Treść wystąpienia poselskiego
Interpelacja nr 14698
do ministra klimatu i środowiska
w sprawie pilnych działań w obszarze gospodarki odpadami tekstylnymi w Polsce
Zgłaszający: Robert Warwas, Wioletta Maria Kulpa, Lidia Czechak, Bogumiła Olbryś, Janusz Kowalski, Michał Kowalski, Magdalena Filipek-Sobczak, Piotr Król
Data wpływu: 19-01-2026
Szanowna Pani Minister,
od 1 stycznia 2025 r. w Polsce obowiązuje selektywna zbiórka odpadów tekstylnych, lecz jak alarmują samorządy, eksperci i organizacje branżowe – wdrożenie nowych przepisów wywołało kryzys w zagospodarowaniu tekstyliów. W kontenerowych zbiórkach odzieży używanej aż 60 proc. stanowią odpady, co pozbawia organizacje charytatywne źródła finansowania i zmusza wiele z nich do ograniczenia działalności. Jednocześnie firmy przetwarzające odpady mierzą się z kilkukrotnym wzrostem kosztów utylizacji, a samorządy i przedsiębiorstwa gospodarujące odpadami ostrzegają, że obciążenia finansowe ostatecznie spadną na konsumentów. Niepokoi również rosnąca skala porzucania odzieży na ulicach i w lasach.
Wobec powyższego, proszę o udzielenie odpowiedzi na poniższe pytania:
1. Jakie działania zostały podjęte dotychczas w celu zapewnienia skutecznej selektywnej zbiórki odpadów tekstylnych w gminach, zgodnie z wymogami prawa unijnego obowiązującego od 2025 roku?
2. Jakie działania planuje ministerstwo w celu wsparcia gmin w zwiększeniu dostępności i efektywności punktów PSZOK, tak aby mieszkańcy nie musieli pokonywać dużych odległości lub stać w kolejkach, żeby oddać tekstylia?
3. W jaki sposób ministerstwo zamierza wesprzeć rozwój infrastruktury recyklingu tekstyliów?
Z poważaniem
Robert Warwas
Podsekretarz stanu Anita Sowińska
Odpowiedź standardowa – resort odnosi się merytorycznie do zagadnienia z umiarkowaną ilością danych szczegółowych.
- Zawiera 3 wskazania konkretnych kwot finansowych
- Wymienia precyzyjne daty lub terminy (7)
- Wykryto zwrot wymijający: „trwają prace koncepcyjne” (odwlekanie w czasie / nieustające analizy)
Pełna treść wyekstrahowana z załącznika PDF (odpowiedź urzędowa)
7871 znakówinfo@klimat.gov.pl Ministerstwo Klimatu i Środowiska
www.gov.pl/klimat
Działamy zgodnie z EMAS - zarządzając instytucją, dbamy o środowisko
$Znak pisma.PL
4196149.16935602.13780126
Warszawa, 29-01-2026
Pan
Włodzimierz Czarzasty
Marszałek Sejmu
Rzeczypospolitej Polskiej
Szanowny Panie Marszałku,
w związku z interpelacją z dnia 21 stycznia 2026 r. Pana Posła Roberta Warwasa oraz grupy
posłów w sprawie pilnych działań w obszarze gospodarki odpadami tekstylnymi w Polsce
(znak: K10INT14698) przedstawiam poniżej wyjaśnienia.
Na wstępie należy wyjaśnić, że obowiązek selektywnego zbierania tekstyliów, odzieży
i obuwia wynika z przepisów Dyrektywy Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2018/851
z dnia 30 maja 2018 r., która zmieniła dyrektywę 2008/98/WE w sprawie odpadów. Polska
zaimplementowała ten obowiązek poprzez nowelizację ustawy o utrzymaniu czystości
i porządku w gminach w 2019 r., która zobowiązała gminy do przyjmowania tekstyliów
minimum w Punktach Selektywnego Zbierania Odpadów Komunalnych (PSZOK) w ramach
systemu gospodarowania odpadami komunalnymi. Obowiązek ten wszedł w życie
1 stycznia 2025 r. (zapewniono odpowiednio długi okres przejściowy na wdrożenie
przepisów).
Jest to podstawowy zakres, w jakim gmina musi zapewnić przyjmowanie odpadów
tekstyliów od mieszkańców. Gminy mają możliwość dostosowania systemu zbierania
odpadów komunalnych. Oznacza to, że mogą zapewnić inne formy zbierania/odbierania
ww. odpadów, np. poprzez mobilne punkty, kontenery wystawiane w miejscach publicznych
lub zadecydować o zapewnieniu dodatkowych pojemników/worków i odbierać te odpady
bezpośrednio od mieszkańców. Decyzja w tym zakresie należy do gminy i powinna
uwzględniać zarówno koszty, jak i jakość zbieranych odpadów oraz możliwości
zagospodarowania zgodnie z hierarchią sposobów postępowania z odpadami i uzyskiwania
wymaganych poziomów przygotowania do ponownego użycia i recyklingu odpadów
komunalnych.
Ponadto Ministerstwo wystosowało pismo do wszystkich gmin w Polsce, w którym
przypomniano o obowiązku selektywnego zbierania tekstyliów oraz przedstawiono
rekomendacje dotyczące organizacji systemu. Ministerstwo zachęca gminy do
podejmowania inicjatyw, które wykraczają poza standardowe działania. Zwróciliśmy uwagę
na możliwość współpracy z organizacjami charytatywnymi, przedsiębiorstwami
recyklingowymi oraz lokalnymi społecznościami, co może znacząco obniżyć koszty
wdrożenia nowych rozwiązań. Ministerstwo dostrzega potrzebę dalszego wspierania gmin
w realizacji ich obowiązków. W tym celu przygotowywane są kampanie edukacyjne
promujące odpowiedzialną konsumpcję i segregację tekstyliów. Na stronie Ministerstwa
dostępne są materiały edukacyjne oraz katalog dobrych praktyk, które mogą być inspiracją
dla gmin (materiały można znaleźć na stronie https://www.gov.pl/web/klimat/tekstylia).
-- 1 of 3 --
Ministerstwo Klimatu i Środowiska wspiera gminy w realizacji obowiązków dotyczących
selektywnego zbierania odpadów tekstyliów m.in. prowadzenie działań informacyjnych
i edukacyjnych, ukierunkowanych na zwiększenie świadomości dotyczącej prawidłowego
postępowania z tekstyliami. Prowadzone działania obejmowały różnorodne formy dotarcia
do społeczeństwa – od projektów edukacyjnych dla młodzieży, przez promocję w mediach
aż po konferencje prasowe i wywiady eksperckie. Aby ułatwić dostęp do najważniejszych
informacji Ministerstwo przygotowało także dedykowaną stronę internetową, poświęconą
selektywnemu zbieraniu tekstyliów1.
Odnosząc się do kwestii wspierania gmin w zakresie budowy infrastruktury informuję, że
Minister Klimatu i Środowiska bierze udział w realizacji Programu Fundusze Europejskie na
Infrastrukturę, Klimat, Środowisko 2021-2027 (FEnIKS). Program FEnIKS jest programem
ogólnokrajowym. Od roku 2023 ogłoszono kilka naborów wniosków o dofinansowanie2,
w tym w zakresie selektywnego zbierania odpadów oraz ich zagospodarowania. Środki
przeznaczone na ten cel w naborach dedykowanych wyłącznie do samorządów
przekroczyły 450 mln zł wkładu UE. Dotychczas zawarto prawie 30 umów
o dofinansowanie z gminami lub podmiotami reprezentującymi samorządy w obszarze
gospodarki odpadami na kwotę niemal 300 mln zł. Ocena pozostałych kilku złożonych
wniosków o dofinansowanie jest finalizowana, wobec czego spodziewane jest zawarcie
kolejnych umów. Ponadto na początku grudnia 2025 r., w związku z dostępnością środków
w programie FEnIKS, ogłoszono kolejny nabór adresowany do podmiotów samorządowych,
z terminem składania wniosków do 30 stycznia 2026 r. W ramach tego naboru możliwe jest
aplikowanie o wsparcie na projekty dotyczące instalacji przetwarzania odpadów
komunalnych. Kwota środków przeznaczonych na dofinansowanie projektów w ramach
tego postępowania wynosi 160 mln zł ze środków UE – z możliwością jej potencjalnej
zmiany w przyszłości w zależności od stwierdzonych uwarunkowań wdrożeniowych.
Zakłada się, że ocena wniosków o dofinansowanie oraz zawarcie umów o dofinansowanie
będą możliwe jeszcze w 2026 r.3
Warto również wskazać na ofertę wsparcia ze środków Narodowego Funduszu Ochrony
Środowiska i Gospodarki Wodnej (NFOŚiGW). Zgodnie z uzgodnioną listą programów
priorytetowych na rok 2026 NFOŚiGW, w ramach obszaru Gospodarka o obiegu zamkniętym,
w tym gospodarowanie odpadami, ochrona wód i gospodarka wodna, w 2026 r. planowane jest
dofinasowanie działań z zakresu gospodarki odpadami.. Szczegółowe informacje
zamieszczane są na stronie internetowej NFOŚiGW:
https://www.gov.pl/web/nfosigw/harmonogram-naborow.
Ponadto obecnie w MKiŚ trwają prace koncepcyjne nad transpozycją postanowień art. 22a–
22d dyrektywy 2008/98/WE, które dotyczą ustanowienia systemu rozszerzonej
odpowiedzialności producenta (ROP) w odniesieniu do wyrobów włókienniczych, wyrobów
zawierających materiały włókiennicze oraz wyrobów obuwniczych. Termin transpozycji
tych przepisów do prawodawstwa krajowego to 17 czerwca 2027 r., natomiast system ROP
ma zostać ustanowiony do 17 kwietnia 2028 r. Powyższa zmiana ma przyczynić się do
zwiększenia zrównoważonego rozwoju z punktu widzenia przedsiębiorstw i konsumentów
przy jednoczesnym zharmonizowaniu jednolitego rynku używanej odzieży i odpadów
tekstyliów. Tym samym ponosząc odpowiedzialność za koniec cyklu życia sprzedawanych
przez siebie produktów, producenci będą zachęcani do projektowania trwalszych
produktów tekstylnych, które łatwiej będzie ponownie wykorzystać, naprawić czy poddać
1 https://www.gov.pl/web/klimat/tekstylia
2 w działaniu FENX.01.04 Gospodarka odpadami oraz gospodarka o obiegu zamkniętym
3 W zależności od jakości wniosków złożonych w naborze oraz gotowości wnioskodawców do zawarcia umów.
-- 2 of 3 --
recyklingowi. Wkład ten będzie również sprzyjał inwestycjom w możliwości selektywnego
zbierania, sortowania, ponownego użycia i recyklingu, czy innowacyjne technologie.
Należy również wskazać, że aktualnie w Ministerstwie trwają prace nad zmianami
w przepisach ww. ustawy o utrzymaniu czystości i porządku w gminach – projekt uzyskał
wpis do wykazu prac Rady Ministrów pod numerem UD252. Projekt ten zakłada
doprecyzowanie przepisów, uszczelnienie systemu gospodarowania odpadami
komunalnymi oraz wprowadzenie możliwości dla samorządów doskonalenia optymalnego
systemu gospodarowania tymi odpadami, dostosowanego do lokalnych warunków.
W projekcie zaproponowano m.in. rozwiązania mające na celu zwiększenie dostępności
punktów selektywnego zbierania odpadów komunalnych lub zapewnienie dla mieszkańców
przez gminny innej formy możliwości zgodnego z przepisami przekazania odpadów
komunalnych. Aktualnie trwa analiza uwag zgłoszonych do projektu ustawy w ramach
konsultacji publicznych i opiniowania.
Z wyrazami szacunku
Z up. Ministra
Anita Sowińska
Podsekretarz Stanu
Ministerstwo Klimatu i Środowiska
/ – podpisany cyfrowo/
Do wiadomości:
Departament Spraw Parlamentarnych w KPRM
-- 3 of 3 --