Interpelacja w sprawie zagrożeń dla transparentności środowiskowej i bezpieczeństwa ekologicznego w związku z projektem rozporządzenia zmieniającego rozporządzenie w sprawie przestrzegania przepisów o ochronie środowiska w komórkach i jednostkach organizacyjnych podległych Ministrowi Obrony Narodowej lub przez niego nadzorowanych
Treść wystąpienia poselskiego
Interpelacja nr 14626
do ministra obrony narodowej
w sprawie zagrożeń dla transparentności środowiskowej i bezpieczeństwa ekologicznego w związku z projektem rozporządzenia zmieniającego rozporządzenie w sprawie przestrzegania przepisów o ochronie środowiska w komórkach i jednostkach organizacyjnych podległych Ministrowi Obrony Narodowej lub przez niego nadzorowanych
Zgłaszający: Klaudia Jachira
Data wpływu: 13-01-2026
Szanowny Panie Ministrze,
w dniu 19 grudnia 2025 r. do uzgodnień międzyresortowych trafił projekt rozporządzenia Ministra Obrony Narodowej dotyczący przestrzegania przepisów o ochronie środowiska w resorcie. Analiza proponowanych zmian budzi uzasadnione wątpliwości co do utrzymania dotychczasowych standardów bezpieczeństwa ekologicznego na terenach wojskowych.
Szczególny niepokój budzi rezygnacja z obowiązku prowadzenia ewidencji niebezpiecznych substancji chemicznych w jednostkach organizacyjnych resortu. W uzasadnieniu do projektu wskazano wprost, że wykreślenie tych przepisów wynika z braku literalnego obowiązku w ustawie Prawo ochrony środowiska. Takie podejście, choć formalnie dopuszczalne, w praktyce oznacza demontaż wewnętrznego systemu kontroli nad substancjami, które w przypadku awarii mogą stanowić krytyczne zagrożenie dla środowiska i społeczności lokalnych.
Jako posłanka na Sejm RP stoję na stanowisku, że brak ustawowego przymusu nie zwalnia resortu odpowiedzialnego za bezpieczeństwo państwa z dbałości o najwyższe standardy nadzoru nad materiałami niebezpiecznymi. Brak odpowiednich przepisów w tym obszarze może prowadzić do utraty wiedzy o rzeczywistym stanie zagrożeń na terenach jednostek wojskowych.
Wątpliwości budzi również nowa rola dowódców w procesie tworzenia planów ochrony dla obszarów Natura 2000. Konieczne jest zapewnienie, aby udział ten służył merytorycznemu dialogowi, a nie systemowemu obniżaniu standardów ochrony przyrody pod pretekstem potrzeb obronnych.
W związku z powyższym, działając na podstawie art. 14 ust. 1 pkt 7 ustawy o wykonywaniu mandatu posła i senatora, zwracam się do Pana Ministra z prośbą o odpowiedź na następujące pytania:
W jaki sposób Ministerstwo Obrony Narodowej zamierza monitorować ilość, rodzaj i sposób składowania niebezpiecznych substancji chemicznych w podległych jednostkach po wejściu w życie projektowanych zmian, które znoszą obowiązek prowadzenia ich sformalizowanej ewidencji?
Czy rezygnacja z ewidencji substancji niebezpiecznych była konsultowana z organami Inspekcji Ochrony Środowiska pod kątem potencjalnych ryzyk dla środowiska gruntowo-wodnego w sąsiedztwie terenów wojskowych?
Czy w miejsce uchylanych przepisów resort planuje wprowadzić inne, wewnętrzne mechanizmy nadzoru nad gospodarką chemiczną, które zapobiegną niekontrolowanemu gromadzeniu odpadów niebezpiecznych na terenach zamkniętych?
W jaki sposób ministerstwo zdefiniuje rolę dowódców w procesie tworzenia planów ochrony dla obszarów Natura 2000? Czy zostaną stworzone przejrzyste procedury gwarantujące, że udział wojska w tych pracach nie wpłynie negatywnie na cele ochrony siedlisk i gatunków?
Czy w świetle wyłączenia jednostek wojskowych z cywilnych przepisów o przeciwdziałaniu poważnym awariom przemysłowym (art. 248 Prawa ochrony środowiska) usunięcie dodatkowego zabezpieczenia w postaci ewidencji chemicznej nie stanowi nadmiernego ryzyka dla bezpieczeństwa publicznego?
Z poważaniem
Sekretarz stanu Paweł Bejda
Odpowiedź wysoce rzeczowa – zawiera liczne dane twarde, kwoty, daty lub bezpośrednie odniesienie do zadanych pytań.
- Wymienia precyzyjne daty lub terminy (4)
Pełna treść wyekstrahowana z załącznika PDF (odpowiedź urzędowa)
3754 znakówAl. Niepodległości 218
00-911 Warszawa
1
Sekretarz Stanu
Paweł BEJDA
BMON-WP.053.60.2026/In-21-26/SL
Warszawa, 03.02.2026 r.
Pan Włodzimierz CZARZASTY
Marszałek Sejmu Rzeczypospolitej Polskiej
Do wiadomości: Dyrektor Departamentu Spraw Parlamentarnych w KPRM
ePuap
Dotyczy: interpelacji Pani Poseł Klaudii Jachiry nr 14626 w sprawie zagrożeń dla transparentności
środowiskowej i bezpieczeństwa ekologicznego w związku z projektem rozporządzenia zmieniającego
rozporządzenie w sprawie przestrzegania przepisów o ochronie środowiska w komórkach i jednostkach
organizacyjnych podległych Ministrowi Obrony Narodowej lub przez niego nadzorowanych
Szanowny Panie Marszałku,
odpowiadając, z upoważnienia Ministra Obrony Narodowej, na interpelację Pani Poseł Klaudii Jachiry
nr 14626 w sprawie zagrożeń dla transparentności środowiskowej i bezpieczeństwa ekologicznego w
związku z projektem rozporządzenia zmieniającego rozporządzenie w sprawie przestrzegania przepisów
o ochronie środowiska w komórkach i jednostkach organizacyjnych podległych Ministrowi Obrony
Narodowej lub przez niego nadzorowanych, uprzejmie proszę o przyjęcie poniższych informacji.
Podstawę do opracowania projektu rozporządzenia Ministra Obrony Narodowej zmieniającego
rozporządzenie w sprawie przestrzegania przepisów o ochronie środowiska w komórkach i jednostkach
organizacyjnych podległych Ministrowi Obrony Narodowej albo przez niego nadzorowanych, stanowi
art. 385 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 27 kwietnia 2001 r. Prawo ochrony środowiska (Dz. U. z 2025 r., poz.
647). Przywołana ustawa w swej treści nie zawiera postanowień nakładających obowiązek prowadzenia
ewidencji niebezpiecznych substancji chemicznych, przez co w projekcie ww. rozporządzenia
przewidziano uchylenie dotychczas istniejących przepisów w tym zakresie.
Niemniej jednak, nie jest to równoznaczne z zaniechaniem prowadzenia w resorcie obrony narodowej
ewidencji niebezpiecznych substancji chemicznych, ponieważ taki obowiązek spoczywa na każdym
pracodawcy, zgodnie z ustawą z dnia 26 czerwca 1974 r. Kodeks pracy (Dz. U. z 2025 r., poz. 277) oraz
ustawą z dnia 25 lutego 2011 r. o substancjach chemicznych i ich mieszaninach (Dz. U. z 2022 r., poz.
1816). Oznacza to, że problematyka ewidencji substancji niebezpiecznych mieści się w zakresie
dziedziny bezpieczeństwa i higieny pracy, a nie ochrony środowiska. Prowadzenie przedmiotowej
ewidencji jest i nadal będzie realizowane przez Departament Administracyjny Ministerstwa Obrony
Narodowej oraz Centralny Ośrodek Analizy Skażeń, który to otrzymuje finalnie dane we wskazany
zakresie ze wszystkich komórek i jednostek podległych lub nadzorowanych przez Ministra Obrony
Narodowej.
Odnosząc się do kwestii procesu tworzenia planów ochrony dla obszarów Natura 2000, wskazać należy,
iż obecność dowódców ma za zadanie przede wszystkim przedstawienie planowanej aktywności Sił
Zbrojnych RP podczas procesu szkoleniowego żołnierzy. Wspólne uzgadnianie granic obszarów
chronionych ma łączyć cele obronne, jaki i kwestie ochrony środowiska. Wskazać należy, iż obszary
preferowane pod kątem ćwiczeń militarnych to lokalizacje, z których ludność nie korzysta, a z drugiej
strony te, które nie posiadają szczególnych walorów przyrodniczych mogących podlegać ochronie.
Obecność dowódców w trakcie tworzenia planów ochrony, posiadających wiedzę na temat przebiegu i
zakresu planowanych szkoleń żołnierzy, jest konieczna do wypracowania najkorzystniejszych rozwiązań
umożliwiających zarówno szkolenie Sił Zbrojnych RP, jak zapewnienie ochrony przyrody.
-- 1 of 2 --
www.gov.pl/web/obrona narodowa
Al. Niepodległości 218
00-911 Warszawa
2
Z wyrazami szacunku
Paweł BEJDA
/dokument podpisany kwalifikowanym podpisem elektronicznym/
-- 2 of 2 --