Interpelacja w sprawie skutków zdrowotnych długotrwałej pracy stojącej i potrzeby działań profilaktycznych w handlu i usługach
Treść wystąpienia poselskiego
Interpelacja nr 14596
do ministra zdrowia
w sprawie skutków zdrowotnych długotrwałej pracy stojącej i potrzeby działań profilaktycznych w handlu i usługach
Zgłaszający: Marta Stożek
Data wpływu: 12-01-2026
Na podstawie art. 192 Regulaminu Sejmu RP składam interpelację dotyczącą wpływu długotrwałej pracy stojącej na zdrowie pracowników, w szczególności zatrudnionych w handlu detalicznym i usługach.
Pytania do ministra:
1. Czy Ministerstwo Zdrowia posiada lub planuje opracować ocenę ryzyk zdrowotnych związanych z długotrwałą pracą stojącą w sektorach o wysokiej ekspozycji (handel/usługi)?
2. Czy rozważane są zalecenia/standardy profilaktyczne (np. dla medycyny pracy) dotyczące:
- dopuszczalnych czasów pozostawania w pozycji stojącej,
- konieczności przerw i odpoczynku w pozycji siedzącej,
- minimalnych wymogów ergonomii stanowisk pracy w handlu i usługach?
3. Czy ministerstwo planuje działania w zakresie profilaktyki chorób układu krążenia i schorzeń układu mięśniowo-szkieletowego w grupach zawodowych szczególnie narażonych (np. programy edukacyjne, rekomendacje dla pracodawców)?
4. Czy ministerstwo analizuje wpływ takich warunków pracy na absencję chorobową oraz koszty pośrednie dla systemu ochrony zdrowia i zabezpieczenia społecznego?
5. Czy ministerstwo widzi potrzebę wspólnych działań z resortem właściwym ds. pracy w kierunku ograniczenia praktyk organizacyjnych, które prowadzą do przewlekłego przeciążenia zdrowotnego pracowników?
Z poważaniem
Marta Stożek
Posłanka na Sejm RP
Podsekretarz stanu Katarzyna Kęcka
Odpowiedź wysoce rzeczowa – zawiera liczne dane twarde, kwoty, daty lub bezpośrednie odniesienie do zadanych pytań.
- Wymienia precyzyjne daty lub terminy (4)
Pełna treść wyekstrahowana z załącznika PDF (odpowiedź urzędowa)
5266 znakówadres email: kancelaria@mz.gov.pl 00-952 Warszawa
www.gov.pl/zdrowie
ZPM.050.1.2026.IP
Warszawa, 28 stycznia 2026
Pan
Włodzimierz Czarzasty
Marszałek Sejmu Rzeczypospolitej Polskiej
Szanowny Panie Marszałku,
w odpowiedzi na Interpelację nr 14596 z dnia 14 stycznia 2026 r., Pani Poseł Marty Stożek,
w sprawie skutków zdrowotnych długotrwałej pracy stojącej i potrzeby działań
profilaktycznych w handlu i usługach, uprzejmie proszę o przyjęcie poniższych informacji.
Wskazać należy, że zgodnie z § 39 ust. 1 rozporządzenia Ministra Pracy i Polityki Socjalnej z
dnia 26 września 1997 r. w sprawie ogólnych przepisów bezpieczeństwa i higieny pracy (Dz.
U. z 2003 r. poz. 1650 z późn. zm), pracodawca realizuje obowiązek zapewnienia
pracownikom bezpieczeństwa i higieny pracy, w szczególności przez zapobieganie
zagrożeniom związanym z wykonywaną pracą, właściwą organizację pracy, stosowanie
koniecznych środków profilaktycznych oraz informowanie i szkolenie pracowników.
Ponadto jak stanowi § 49 ust. 1 i 2 ww. rozporządzenia przy wykonywaniu pracy
niewymagającej stale pozycji stojącej należy zapewnić pracownikom możliwość siedzenia.
Natomiast przy wykonywaniu pracy wymagającej stale pozycji stojącej lub chodzenia
należy zapewnić pracownikom możliwość odpoczynku w pobliżu miejsca pracy w pozycji
siedzącej.
Jednocześnie Instytut Medycyny Pracy im. prof. J. Nofera opracowuje oraz rozpowszechnia
zalecenia dotyczące minimalizowania negatywnych konsekwencji zdrowotnych,
związanych z pracą, a przede wszystkim ze sposobem jej wykonywania.
Również według Międzynarodowej Organizacji Pracy (MOP), jeśli praca musi być
wykonywana w pozycji stojącej, pracownikowi należy zapewnić krzesło lub stołek, a także
możliwość regularnego siadania.
W ramach Narodowego Programu Zdrowia, który jest dokumentem strategicznym dla
zdrowia publicznego, a więc podstawą działań w tym zakresie, są realizowane zadania w
odniesieniu do długotrwałej pracy siedzącej, a opracowane materiały dostępne są m.in. na:
-- 1 of 3 --
telefon: +48 22 250 01 46 ul. Miodowa 15
adres email: kancelaria@mz.gov.pl 00-952 Warszawa
www.gov.pl/zdrowie
2
https://www.imp.lodz.pl/zalecenia-dotyczace-prawidlowej-organizacji-biura-
domowego-zgodnej-z-wymaganiami-ergonomii;
https://www.imp.lodz.pl/organizacja-pracy-przy-komputerze-w-warunkach-pracy-
zdalnej;
https://www.imp.lodz.pl/wplyw-narazenia-na-sztuczne-oswietlenie.
Dodatkowo także Centralny Instytut Ochrony Pracy – Państwowy Instytut Badawczy
(CIOP-PIB), prowadzi działania, które polegają m.in. na informowaniu pracodawców, służby
BHP oraz pracowników o możliwości wykonywania pracy naprzemiennie w pozycji stojącej
i siedzącej lub stojącej z podparciem, w tym dostrzegając zagrożenia dla zdrowia i
bezpieczeństwa pracy, wynikające z długotrwałego utrzymywania określonych pozycji
ciała, prowadzone są badania w tym zakresie – w ramach projektów i zadań realizowanych
np. w programie wieloletnim pn. Rządowy Program Poprawy Bezpieczeństwa i Warunków
Pracy.
Niezależnie od powyższego, w zakresie usług lekarza lub pielęgniarki podstawowej opieki
zdrowotnej (POZ), realizowany jest program profilaktyki chorób układu krążenia (ChUK),
który obejmuje ocenę czynników ryzyka (m.in. praca stojąca jako czynnik obciążający układ
krążenia), jak również badania określające ryzyko wystąpienia choroby układu krążenia:
stężenie we krwi cholesterolu całkowitego, LDL ‑cholesterolu, HDL ‑cholesterolu,
triglicerydów i poziomu glukozy, dokonanie pomiaru ciśnienia tętniczego krwi, określenie
współczynnika masy ciała (BMI)oraz edukację zdrowotną. W przypadku rozpoznania
choroby układu krążenia przez lekarza lub pielęgniarkę POZ, świadczeniobiorca oprócz
zaleceń dotyczących konieczności zmiany trybu życia, w razie potrzeby jest kierowany na
dalszą diagnostykę lub leczenie. Program CHUK jest narzędziem profilaktycznym również
w przypadku osób wykonujących długotrwałą pracę stojącą, gdyż umożliwia wczesne
wykrywanie zaburzeń krążenia i chorób sercowo‑naczyniowych, które mogą być nasilane
przez obciążenia wynikające z charakteru pracy.
Ponadto z dniem 5 maja 2025 r. wprowadzono do POZ nowe świadczenie „Moje zdrowie–
bilans zdrowia osoby dorosłej”, które stanowi istotne narzędzie wspierające wczesne
wykrywanie zaburzeń zdrowotnych. Program jest dostępny dla wszystkich
świadczeniodawców udzielających świadczeń gwarantowanych, mających podpisane
umowy z Narodowym Funduszem Zdrowia na realizację świadczeń z zakresu podstawowej
opieki zdrowotnej, do których pacjenci złożyli deklaracje wyboru. Program jest elementem
systemowego podejścia do profilaktyki chorób przewlekłych, w tym chorób układu
krążenia oraz promocji zdrowego stylu życia.
Podsumowując, obecnie ocena ryzyka zdrowotnego w związku z wykonywaną pracą opiera
się na przeprowadzanej ocenie ryzyka zawodowego, która jest obligatoryjnie realizowana w
-- 2 of 3 --
telefon: +48 22 250 01 46 ul. Miodowa 15
adres email: kancelaria@mz.gov.pl 00-952 Warszawa
www.gov.pl/zdrowie
3
celu określenia wszystkich czynników niebezpiecznych, szkodliwych oraz uciążliwych
występujących na danym stanowisku pracy.
Z wyrazami szacunku
z upoważnienia Ministra Zdrowia
Katarzyna Kęcka
Podsekretarz Stanu
/dokument podpisany elektronicznie/
-- 3 of 3 --