Interpelacja nr 14497
Interpelacja w sprawie niewystarczającej kontroli przejmowanych do wykonania orzeczeń sądów zagranicznych w kontekście ochrony praw obywatelskich i gwarancji wynikających z Konwencji o ochronie praw człowieka i podstawowych wolności, na przykładzie wyroku wydanego przez sąd brytyjski wobec obywatela RP
Zgłaszający:
•
Adresat:
Sprawiedliwość i Sądy (100%)
Treść wystąpienia poselskiego
Interpelacja w sprawie niewystarczającej kontroli przejmowanych do wykonania orzeczeń sądów zagranicznych w kontekście ochrony praw obywatelskich i gwarancji wynikających z Konwencji o ochronie praw człowieka i podstawowych wolności, na przykładzie wyroku wydanego przez sąd brytyjski wobec obywatela RP
Interpelacja nr 14497
do ministra sprawiedliwości
w sprawie niewystarczającej kontroli przejmowanych do wykonania orzeczeń sądów zagranicznych w kontekście ochrony praw obywatelskich i gwarancji wynikających z Konwencji o ochronie praw człowieka i podstawowych wolności, na przykładzie wyroku wydanego przez sąd brytyjski wobec obywatela RP
Zgłaszający: Roman Fritz
Data wpływu: 06-01-2026
Na podstawie art. 115 ust. 1 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej oraz art. 192 Regulaminu Sejmu RP kieruję do Pana Ministra interpelację w sprawie zasadności i trybu przejęcia do wykonania w Polsce wyroku pozbawienia wolności orzeczonego wobec obywatela RP przez sąd brytyjski w kontekście potencjalnego naruszenia przepisów prawa krajowego oraz gwarancji wynikających z europejskiej konwencji praw człowieka.
Pan P. C., obywatel Polski, został skazany w 2015 r. przez Sąd Koronny w Wielkiej Brytanii na karę 16 lat pozbawienia wolności. W 2018 r. Sąd Okręgowy w Olsztynie (sygn. akt II KOP 39/18) przejął ten wyrok do wykonania na podstawie przepisów o współpracy w sprawach karnych z państwami UE. Od 2018 r. pan C. odbywa karę w zakładzie karnym w Polsce.
W przedmiotowej sprawie pojawiły się jednak poważne zarzuty dotyczące:
1) braku jurysdykcji sądu brytyjskiego do orzekania w sprawie dotyczącej dzieci posiadających obywatelstwo polskie w kontekście orzeczeń polskiego sądu rodzinnego z 2007 r.;
2) połączenia postępowania rodzinnego z postępowaniem karnym w reżimie brytyjskim, co mogło wpłynąć na naruszenie prawa do obrony i rzetelnego procesu;
3) niewystarczającej kontroli przejętego wyroku przez sąd polski pod kątem przesłanek z art. 611tk § 1 pkt 5 k.p.k., tj. ewentualnego naruszenia praw obywatelskich lub zasady habeas corpus;
4) dopuszczenia przez brytyjski Family Court apelacji w postępowaniu rodzinnym, która może podważać podstawy faktyczne wyroku karnego.
Zarzuty te, podnoszone m.in. w skardze do sądu penitencjarnego, wskazują na możliwość rażącego naruszenia prawa i konstytucyjnych wolności obywatela RP.
W związku z powyższym proszę Pana Ministra o odpowiedzi na następujące pytania:
Czy Ministerstwo Sprawiedliwości analizowało zgodność przejęcia do wykonania wyroku wobec P.C. z przepisami art. 611tk i art. 611tn k.p.k., w szczególności pod kątem ochrony praw obywatelskich?
Czy sąd przejmujący wyrok zagraniczny ma obowiązek weryfikacji jurysdykcji sądu wydającego orzeczenie w kontekście praw dziecka i orzeczeń sądu polskiego?
Czy ministerstwo rozważa podjęcie działań nadzorczych wobec tej sprawy lub wystąpienie do prokuratora generalnego z wnioskiem o kasację lub inną formę nadzoru nad zasadnością wykonywania kary?
Czy znane są Panu Ministrowi inne przypadki, w których mogło dojść do podobnych sytuacji braku wystarczającej kontroli przejmowanych orzeczeń zagranicznych?
Uprzejmie proszę o pilne potraktowanie sprawy z uwagi na możliwość naruszenia fundamentalnych praw człowieka i wolności obywatelskich.
Z poważaniem
Roman Fritz
Poseł na Sejm RP
Interpelacja nr 14497
do ministra sprawiedliwości
w sprawie niewystarczającej kontroli przejmowanych do wykonania orzeczeń sądów zagranicznych w kontekście ochrony praw obywatelskich i gwarancji wynikających z Konwencji o ochronie praw człowieka i podstawowych wolności, na przykładzie wyroku wydanego przez sąd brytyjski wobec obywatela RP
Zgłaszający: Roman Fritz
Data wpływu: 06-01-2026
Na podstawie art. 115 ust. 1 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej oraz art. 192 Regulaminu Sejmu RP kieruję do Pana Ministra interpelację w sprawie zasadności i trybu przejęcia do wykonania w Polsce wyroku pozbawienia wolności orzeczonego wobec obywatela RP przez sąd brytyjski w kontekście potencjalnego naruszenia przepisów prawa krajowego oraz gwarancji wynikających z europejskiej konwencji praw człowieka.
Pan P. C., obywatel Polski, został skazany w 2015 r. przez Sąd Koronny w Wielkiej Brytanii na karę 16 lat pozbawienia wolności. W 2018 r. Sąd Okręgowy w Olsztynie (sygn. akt II KOP 39/18) przejął ten wyrok do wykonania na podstawie przepisów o współpracy w sprawach karnych z państwami UE. Od 2018 r. pan C. odbywa karę w zakładzie karnym w Polsce.
W przedmiotowej sprawie pojawiły się jednak poważne zarzuty dotyczące:
1) braku jurysdykcji sądu brytyjskiego do orzekania w sprawie dotyczącej dzieci posiadających obywatelstwo polskie w kontekście orzeczeń polskiego sądu rodzinnego z 2007 r.;
2) połączenia postępowania rodzinnego z postępowaniem karnym w reżimie brytyjskim, co mogło wpłynąć na naruszenie prawa do obrony i rzetelnego procesu;
3) niewystarczającej kontroli przejętego wyroku przez sąd polski pod kątem przesłanek z art. 611tk § 1 pkt 5 k.p.k., tj. ewentualnego naruszenia praw obywatelskich lub zasady habeas corpus;
4) dopuszczenia przez brytyjski Family Court apelacji w postępowaniu rodzinnym, która może podważać podstawy faktyczne wyroku karnego.
Zarzuty te, podnoszone m.in. w skardze do sądu penitencjarnego, wskazują na możliwość rażącego naruszenia prawa i konstytucyjnych wolności obywatela RP.
W związku z powyższym proszę Pana Ministra o odpowiedzi na następujące pytania:
Czy Ministerstwo Sprawiedliwości analizowało zgodność przejęcia do wykonania wyroku wobec P.C. z przepisami art. 611tk i art. 611tn k.p.k., w szczególności pod kątem ochrony praw obywatelskich?
Czy sąd przejmujący wyrok zagraniczny ma obowiązek weryfikacji jurysdykcji sądu wydającego orzeczenie w kontekście praw dziecka i orzeczeń sądu polskiego?
Czy ministerstwo rozważa podjęcie działań nadzorczych wobec tej sprawy lub wystąpienie do prokuratora generalnego z wnioskiem o kasację lub inną formę nadzoru nad zasadnością wykonywania kary?
Czy znane są Panu Ministrowi inne przypadki, w których mogło dojść do podobnych sytuacji braku wystarczającej kontroli przejmowanych orzeczeń zagranicznych?
Uprzejmie proszę o pilne potraktowanie sprawy z uwagi na możliwość naruszenia fundamentalnych praw człowieka i wolności obywatelskich.
Z poważaniem
Roman Fritz
Poseł na Sejm RP
Odpowiedź urzędowa
Sekretarz stanu Arkadiusz Myrcha
Audyt odpowiedzi: Wskaźnik lania wody & konkretności
Przeciętnie konkretna
Automatyczna analiza lingwistyczno-statystyczna pisma resortu
Lanie wody
45%
Konkretność
55%
Odpowiedź standardowa – resort odnosi się merytorycznie do zagadnienia z umiarkowaną ilością danych szczegółowych.
Twarde liczby / kwoty
0 kwot, 0 %
Precyzyjne daty
6
Odpowiedź na punkty
✓ Tak (Ad 1, Pkt...)
Gęstość faktów
6 / 1k zn.
- Wymienia precyzyjne daty lub terminy (6)
- Resort odnosi się punkt po punkcie do pytań posła
- Wykryto zwrot wymijający: „nie posiada informacji” (brak danych / ewidencji w resorcie)
Zidentyfikowane zwroty wymijające:
„nie posiada informacji”
(brak danych / ewidencji w resorcie)
Urzędowe załączniki i odpowiedzi:
Pełna treść wyekstrahowana z załącznika PDF (odpowiedź urzędowa)
5738 znaków
+48 22 52 12 888 Al. Ujazdowskie 11
kontakt@ms.gov.pl 00-950 Warszawa P-33
www.gov.pl/sprawiedliwosc
Sekretarz Stanu
Arkadiusz Myrcha
BK-VII.0520.8.2026
Warszawa, 23 stycznia 2026 r.
Pan
Włodzimierz Czarzasty
Marszałek Sejmu
Rzeczypospolitej Polskiej
Szanowny Panie Marszałku,
uprzejmie przekazuję odpowiedź na interpelację nr 14497 Pana Posła Romana Fritza
w sprawie niewystarczającej kontroli przejmowanych do wykonania orzeczeń sądów
zagranicznych w kontekście ochrony praw obywatelskich i gwarancji wynikających
z Konwencji o ochronie praw człowieka i podstawowych wolności, na przykładzie wyroku
wydanego przez sąd brytyjski wobec obywatela RP.
Przekazywanie wyroków, w których orzeczono karę pozbawienia wolności – do wykonania
w innym państwie Unii Europejskiej regulują przepisy Decyzji ramowej Rady Unii
Europejskiej nr 2008/909/WSiSW z dnia 27 listopada 2008 r. o stosowaniu zasady
wzajemnego uznawania do wyroków skazujących na karę pozbawienia wolności lub inny
środek polegający na pozbawieniu wolności - w celu wykonania tych wyroków w Unii
Europejskiej, która została włączona do polskiego systemu prawnego w przepisach
Kodeksu postepowania karnego (przepisy rozdziałów 66f i 66g k.p.k.). Decyzję o przejęciu
do wykonania w Polsce kary pozbawienia wolności orzeczonej przez sąd innego państwa
UE – podejmuje właściwy sąd okręgowy.
-- 1 of 4 --
2
W przypadku przejmowania przez polskie sądy do wykonania wyroków innych państw
obowiązuje zasada wzajemnego uznawania orzeczeń, co oznacza m.in., że sądy polskie
nie mogą podważać prawomocnego wyroku państwa obcego w kontekście winy
skazanego, czy przeprowadzać postępowania dowodowego. W przypadku przejęcia
wyroku do wykonania w Polsce, sąd określa jedynie według polskiego prawa kwalifikację
prawną czynu oraz podlegającą wykonaniu karę lub inny środek przewidziany w tej
ustawie.
Podstawę określenia kary lub środka podlegającego wykonaniu stanowi wyrok wydany
przez sąd państwa obcego, kara grożąca za taki czyn w polskim prawie, okres
rzeczywistego pozbawienia wolności za granicą oraz wykonana tam kara lub inny środek,
z uwzględnieniem różnic na korzyść skazanego (art. 114 § 4 k.k.).
O przejęciu do wykonania w Polsce wyroku do wykonania, w którym orzeczono karę
pozbawiania wolności, sąd okręgowy orzeka postanowieniem. Decyzja sądu o przejęciu
wyroku sądu państwa obcego do wykonania w Polsce należy zatem do sfery niezawisłości
sędziowskiej.
Zgodnie z art. 9a § 2 i art. 37f § 1 ustawy z dnia 27 lipca 2001 r. Prawo o ustroju sądów
powszechnych (Dz. U. z 2024, poz. 334), Minister Sprawiedliwości sprawuje nad sądami
powszechnymi wyłącznie zewnętrzny nadzór administracyjny. Czynności z zakresu
nadzoru administracyjnego nie mogą wkraczać w dziedzinę, w której sędziowie i asesorzy
sądowi są niezawiśli. Kontrola prawidłowości orzeczeń sądowych skutkująca
ich ewentualnym uchyleniem bądź zmianą, dokonywana jest wyłącznie w drodze nadzoru
judykacyjnego, sprawowanego przez sądy wyższej instancji w ramach przysługujących
stronom środków odwoławczych lub nadzwyczajnych środków zaskarżenia.
Ad 1
W nawiązaniu do sprawy polskiego obywatela, której dotyczą pytania Pana Posła
wyjaśniam, że o przejęciu do wykonania w Polsce prawomocnego wyroku Sądu
Koronnego w Snarebrook z 15 października 2015 r. orzekł Sąd Okręgowy w Olsztynie
-- 2 of 4 --
3
postanowieniem z 5 czerwca 2018 r., na mocy przepisów k.p.k., stanowiących
implementację Decyzji ramowej Rady Unii Europejskiej nr 2008/909/WSiSW z dnia
27 listopada 2008 r. o stosowaniu zasady wzajemnego uznawania do wyroków
skazujących na karę pozbawienia wolności lub inny środek polegający na pozbawieniu
wolności – w celu wykonania tych wyroków w Unii Europejskiej (w momencie wydawania
ww. postanowienia Wielka Brytania była członkiem Unii Europejskiej). Orzeczenie Sądu
Okręgowego w Olsztynie było objęte nadzorem judykacyjnym przez Sąd Apelacyjny
w Białymstoku, który zmienił zaskarżone postanowienie poprzez zmniejszenie
podlegającej wykonaniu kary, dostosowując wyrok do polskiego prawa (kara pozbawienia
wolności została zmniejszona do 15 lat).
Mając na uwadze zakres ustawowych kompetencji Ministra Sprawiedliwości w sferze
zewnętrznego nadzoru administracyjnego nad działalnością administracyjną sądów
powszechnych, Ministerstwo Sprawiedliwości nie analizowało zgodności przejęcia
do wykonania wyroku z przepisami art. 611tk k.p.k. i 611tn k.p.k., w tym pod kątem
ochrony praw obywatelskich. Jak bowiem wyżej wskazano, Minister Sprawiedliwości RP
jako przedstawiciel władzy wykonawczej, nie może ingerować w kwestie należące
do wyłącznej kompetencji niezawisłych sądów, tym bardziej w kwestie orzecznicze sądów
innych państw.
Ad 2
Zgodnie z zasadą wzajemnego uznawania orzeczeń, sądy polskie nie mogą podważać
prawomocnego wyroku państwa obcego w kontekście winy skazanego ani badać
jurysdykcji sądu wydającego orzeczenie.
Ad 3 i 4
Po przejęciu kary pozbawienia wolności jest ona wykonywana według przepisów prawa
polskiego. Tym samym skazany może się ubiegać w Polsce na ogólnych zasadach
o przerwę w karze, warunkowe przedterminowe zwolnienie czy o ułaskawienie.
-- 3 of 4 --
4
Postanowienie Sądu Okręgowego w Olsztynie o przejęciu kary pozbawienia wolności
orzeczonej przez sąd brytyjski było poddane kontroli instancyjnej, nie można w niniejszej
sprawie mówić zatem o „braku wystarczającej kontroli”. Ministerstwo Sprawiedliwości
nie widzi podstaw do podjęcia działań nadzorczych.
Ministerstwo Sprawiedliwości nie posiada informacji o sprawach, w których doszło
do naruszenia prawa skazanego do odwołania się od postanowienia sądu okręgowego
w przedmiocie przejęcia kary orzeczonej wyrokiem państwa obcego.
Z wyrazami szacunku
Arkadiusz Myrcha
Sekretarz Stanu
/podpisano elektronicznie/
-- 4 of 4 --
kontakt@ms.gov.pl 00-950 Warszawa P-33
www.gov.pl/sprawiedliwosc
Sekretarz Stanu
Arkadiusz Myrcha
BK-VII.0520.8.2026
Warszawa, 23 stycznia 2026 r.
Pan
Włodzimierz Czarzasty
Marszałek Sejmu
Rzeczypospolitej Polskiej
Szanowny Panie Marszałku,
uprzejmie przekazuję odpowiedź na interpelację nr 14497 Pana Posła Romana Fritza
w sprawie niewystarczającej kontroli przejmowanych do wykonania orzeczeń sądów
zagranicznych w kontekście ochrony praw obywatelskich i gwarancji wynikających
z Konwencji o ochronie praw człowieka i podstawowych wolności, na przykładzie wyroku
wydanego przez sąd brytyjski wobec obywatela RP.
Przekazywanie wyroków, w których orzeczono karę pozbawienia wolności – do wykonania
w innym państwie Unii Europejskiej regulują przepisy Decyzji ramowej Rady Unii
Europejskiej nr 2008/909/WSiSW z dnia 27 listopada 2008 r. o stosowaniu zasady
wzajemnego uznawania do wyroków skazujących na karę pozbawienia wolności lub inny
środek polegający na pozbawieniu wolności - w celu wykonania tych wyroków w Unii
Europejskiej, która została włączona do polskiego systemu prawnego w przepisach
Kodeksu postepowania karnego (przepisy rozdziałów 66f i 66g k.p.k.). Decyzję o przejęciu
do wykonania w Polsce kary pozbawienia wolności orzeczonej przez sąd innego państwa
UE – podejmuje właściwy sąd okręgowy.
-- 1 of 4 --
2
W przypadku przejmowania przez polskie sądy do wykonania wyroków innych państw
obowiązuje zasada wzajemnego uznawania orzeczeń, co oznacza m.in., że sądy polskie
nie mogą podważać prawomocnego wyroku państwa obcego w kontekście winy
skazanego, czy przeprowadzać postępowania dowodowego. W przypadku przejęcia
wyroku do wykonania w Polsce, sąd określa jedynie według polskiego prawa kwalifikację
prawną czynu oraz podlegającą wykonaniu karę lub inny środek przewidziany w tej
ustawie.
Podstawę określenia kary lub środka podlegającego wykonaniu stanowi wyrok wydany
przez sąd państwa obcego, kara grożąca za taki czyn w polskim prawie, okres
rzeczywistego pozbawienia wolności za granicą oraz wykonana tam kara lub inny środek,
z uwzględnieniem różnic na korzyść skazanego (art. 114 § 4 k.k.).
O przejęciu do wykonania w Polsce wyroku do wykonania, w którym orzeczono karę
pozbawiania wolności, sąd okręgowy orzeka postanowieniem. Decyzja sądu o przejęciu
wyroku sądu państwa obcego do wykonania w Polsce należy zatem do sfery niezawisłości
sędziowskiej.
Zgodnie z art. 9a § 2 i art. 37f § 1 ustawy z dnia 27 lipca 2001 r. Prawo o ustroju sądów
powszechnych (Dz. U. z 2024, poz. 334), Minister Sprawiedliwości sprawuje nad sądami
powszechnymi wyłącznie zewnętrzny nadzór administracyjny. Czynności z zakresu
nadzoru administracyjnego nie mogą wkraczać w dziedzinę, w której sędziowie i asesorzy
sądowi są niezawiśli. Kontrola prawidłowości orzeczeń sądowych skutkująca
ich ewentualnym uchyleniem bądź zmianą, dokonywana jest wyłącznie w drodze nadzoru
judykacyjnego, sprawowanego przez sądy wyższej instancji w ramach przysługujących
stronom środków odwoławczych lub nadzwyczajnych środków zaskarżenia.
Ad 1
W nawiązaniu do sprawy polskiego obywatela, której dotyczą pytania Pana Posła
wyjaśniam, że o przejęciu do wykonania w Polsce prawomocnego wyroku Sądu
Koronnego w Snarebrook z 15 października 2015 r. orzekł Sąd Okręgowy w Olsztynie
-- 2 of 4 --
3
postanowieniem z 5 czerwca 2018 r., na mocy przepisów k.p.k., stanowiących
implementację Decyzji ramowej Rady Unii Europejskiej nr 2008/909/WSiSW z dnia
27 listopada 2008 r. o stosowaniu zasady wzajemnego uznawania do wyroków
skazujących na karę pozbawienia wolności lub inny środek polegający na pozbawieniu
wolności – w celu wykonania tych wyroków w Unii Europejskiej (w momencie wydawania
ww. postanowienia Wielka Brytania była członkiem Unii Europejskiej). Orzeczenie Sądu
Okręgowego w Olsztynie było objęte nadzorem judykacyjnym przez Sąd Apelacyjny
w Białymstoku, który zmienił zaskarżone postanowienie poprzez zmniejszenie
podlegającej wykonaniu kary, dostosowując wyrok do polskiego prawa (kara pozbawienia
wolności została zmniejszona do 15 lat).
Mając na uwadze zakres ustawowych kompetencji Ministra Sprawiedliwości w sferze
zewnętrznego nadzoru administracyjnego nad działalnością administracyjną sądów
powszechnych, Ministerstwo Sprawiedliwości nie analizowało zgodności przejęcia
do wykonania wyroku z przepisami art. 611tk k.p.k. i 611tn k.p.k., w tym pod kątem
ochrony praw obywatelskich. Jak bowiem wyżej wskazano, Minister Sprawiedliwości RP
jako przedstawiciel władzy wykonawczej, nie może ingerować w kwestie należące
do wyłącznej kompetencji niezawisłych sądów, tym bardziej w kwestie orzecznicze sądów
innych państw.
Ad 2
Zgodnie z zasadą wzajemnego uznawania orzeczeń, sądy polskie nie mogą podważać
prawomocnego wyroku państwa obcego w kontekście winy skazanego ani badać
jurysdykcji sądu wydającego orzeczenie.
Ad 3 i 4
Po przejęciu kary pozbawienia wolności jest ona wykonywana według przepisów prawa
polskiego. Tym samym skazany może się ubiegać w Polsce na ogólnych zasadach
o przerwę w karze, warunkowe przedterminowe zwolnienie czy o ułaskawienie.
-- 3 of 4 --
4
Postanowienie Sądu Okręgowego w Olsztynie o przejęciu kary pozbawienia wolności
orzeczonej przez sąd brytyjski było poddane kontroli instancyjnej, nie można w niniejszej
sprawie mówić zatem o „braku wystarczającej kontroli”. Ministerstwo Sprawiedliwości
nie widzi podstaw do podjęcia działań nadzorczych.
Ministerstwo Sprawiedliwości nie posiada informacji o sprawach, w których doszło
do naruszenia prawa skazanego do odwołania się od postanowienia sądu okręgowego
w przedmiocie przejęcia kary orzeczonej wyrokiem państwa obcego.
Z wyrazami szacunku
Arkadiusz Myrcha
Sekretarz Stanu
/podpisano elektronicznie/
-- 4 of 4 --