Interpelacja nr 14462
Interpelacja w sprawie systemowych zmian w leczeniu choroby otyłościowej w Polsce
Zgłaszający:
•
Adresat:
Zdrowie i Lecznictwo (100%)
Edukacja i Szkolnictwo (30%)
Treść wystąpienia poselskiego
Interpelacja w sprawie systemowych zmian w leczeniu choroby otyłościowej w Polsce
Interpelacja nr 14462
do ministra zdrowia
w sprawie systemowych zmian w leczeniu choroby otyłościowej w Polsce
Zgłaszający: Iwona Maria Kozłowska, Ewa Kołodziej
Data wpływu: 02-01-2026
Szanowna Pani Ministro,
otyłość jest obecnie jedną z najpoważniejszych chorób cywilizacyjnych oraz jednym z największych wyzwań zdrowia publicznego w Polsce. Zgodnie z danymi Głównego Urzędu Statystycznego nadwagę lub otyłość stwierdza się już u ponad 57% dorosłych Polaków, co oznacza blisko 22 miliony obywateli. Choroba ta istotnie skraca długość życia, zwiększa ryzyko chorób sercowo-naczyniowych, cukrzycy typu 2, nowotworów oraz prowadzi do znacznych kosztów społecznych i ekonomicznych.
W ostatnim czasie Europejskie Towarzystwo Badań nad Otyłością (EASO) opublikowało przełomowe wytyczne dotyczące leczenia choroby otyłościowej oparte na aktualnych dowodach naukowych. Wytyczne te jednoznacznie wskazują, że otyłość jest przewlekłą, postępującą i nawracającą chorobą wieloczynnikową, a nie problemem estetycznym czy wyłącznie skutkiem niewłaściwego stylu życia. Podkreślają one konieczność personalizacji terapii oraz leczenia powikłań narządowych, w tym powikłań metabolicznych, hormonalnych i zapalnych, wynikających z dysfunkcji tkanki tłuszczowej.
Zgodnie z nowym algorytmem EASO nowoczesna farmakoterapia - w szczególności leki takie jak semaglutyd i tirzepatyd - w wielu grupach pacjentów powinna stanowić leczenie pierwszego wyboru, zwłaszcza u osób z otyłością i współistniejącą cukrzycą typu 2, niewydolnością serca, obturacyjnym bezdechem sennym czy chorobami sercowo-naczyniowymi. Terapie te nie tylko prowadzą do redukcji masy ciała, ale także do remisji lub istotnego ograniczenia powikłań choroby otyłościowej.
Jednocześnie pacjenci w Polsce nadal mają ograniczony dostęp do kompleksowej, wielospecjalistycznej opieki nad chorobą otyłościową. Zapowiadany program KOS-BAR ma objąć jedynie osoby z najbardziej zaawansowaną postacią choroby kwalifikujące się do leczenia operacyjnego, podczas gdy znaczna grupa pacjentów z BMI ≥30, a także dzieci i młodzież z otyłością pozostają poza systemowym wsparciem.
Zwracam się z prośbą o udzielenie odpowiedzi na poniższe pytania oraz o przedstawienie planowanych działań w zakresie systemowego przeciwdziałania chorobie otyłościowej w Polsce:
Czy Ministerstwo Zdrowia planuje dostosowanie krajowych standardów leczenia choroby otyłościowej do najnowszych wytycznych Europejskiego Towarzystwa Badań nad Otyłością (EASO)?
Czy rozważane jest uznanie choroby otyłościowej za jeden z priorytetów polityki zdrowotnej państwa ze względu na jej skalę oraz konsekwencje zdrowotne, społeczne i ekonomiczne?
Czy Ministerstwo Zdrowia planuje rozszerzenie koszyka świadczeń gwarantowanych o kompleksowe programy leczenia otyłości dla pacjentów z BMI ≥30, w tym programy KOS-BMI 30+ oraz programy dedykowane dzieciom i młodzieży?
Czy prowadzone są prace nad poprawą dostępności nowoczesnej farmakoterapii o udowodnionej skuteczności w leczeniu otyłości i jej powikłań, w szczególności poprzez mechanizmy refundacyjne?
Jakie działania systemowe planuje Ministerstwo Zdrowia w celu odejścia od stygmatyzacji pacjentów z otyłością i wdrożenia podejścia traktującego tę chorobę jako przewlekłe schorzenie wymagające długofalowej, zintegrowanej opieki medycznej?
Czy Ministerstwo Zdrowia analizuje długoterminowe oszczędności dla systemu ochrony zdrowia i rynku pracy wynikające z wcześniejszego i skuteczniejszego leczenia choroby otyłościowej oraz jej powikłań?
Z wyrazami szacunku
Posłanka Iwona Maria Kozłowska
Interpelacja nr 14462
do ministra zdrowia
w sprawie systemowych zmian w leczeniu choroby otyłościowej w Polsce
Zgłaszający: Iwona Maria Kozłowska, Ewa Kołodziej
Data wpływu: 02-01-2026
Szanowna Pani Ministro,
otyłość jest obecnie jedną z najpoważniejszych chorób cywilizacyjnych oraz jednym z największych wyzwań zdrowia publicznego w Polsce. Zgodnie z danymi Głównego Urzędu Statystycznego nadwagę lub otyłość stwierdza się już u ponad 57% dorosłych Polaków, co oznacza blisko 22 miliony obywateli. Choroba ta istotnie skraca długość życia, zwiększa ryzyko chorób sercowo-naczyniowych, cukrzycy typu 2, nowotworów oraz prowadzi do znacznych kosztów społecznych i ekonomicznych.
W ostatnim czasie Europejskie Towarzystwo Badań nad Otyłością (EASO) opublikowało przełomowe wytyczne dotyczące leczenia choroby otyłościowej oparte na aktualnych dowodach naukowych. Wytyczne te jednoznacznie wskazują, że otyłość jest przewlekłą, postępującą i nawracającą chorobą wieloczynnikową, a nie problemem estetycznym czy wyłącznie skutkiem niewłaściwego stylu życia. Podkreślają one konieczność personalizacji terapii oraz leczenia powikłań narządowych, w tym powikłań metabolicznych, hormonalnych i zapalnych, wynikających z dysfunkcji tkanki tłuszczowej.
Zgodnie z nowym algorytmem EASO nowoczesna farmakoterapia - w szczególności leki takie jak semaglutyd i tirzepatyd - w wielu grupach pacjentów powinna stanowić leczenie pierwszego wyboru, zwłaszcza u osób z otyłością i współistniejącą cukrzycą typu 2, niewydolnością serca, obturacyjnym bezdechem sennym czy chorobami sercowo-naczyniowymi. Terapie te nie tylko prowadzą do redukcji masy ciała, ale także do remisji lub istotnego ograniczenia powikłań choroby otyłościowej.
Jednocześnie pacjenci w Polsce nadal mają ograniczony dostęp do kompleksowej, wielospecjalistycznej opieki nad chorobą otyłościową. Zapowiadany program KOS-BAR ma objąć jedynie osoby z najbardziej zaawansowaną postacią choroby kwalifikujące się do leczenia operacyjnego, podczas gdy znaczna grupa pacjentów z BMI ≥30, a także dzieci i młodzież z otyłością pozostają poza systemowym wsparciem.
Zwracam się z prośbą o udzielenie odpowiedzi na poniższe pytania oraz o przedstawienie planowanych działań w zakresie systemowego przeciwdziałania chorobie otyłościowej w Polsce:
Czy Ministerstwo Zdrowia planuje dostosowanie krajowych standardów leczenia choroby otyłościowej do najnowszych wytycznych Europejskiego Towarzystwa Badań nad Otyłością (EASO)?
Czy rozważane jest uznanie choroby otyłościowej za jeden z priorytetów polityki zdrowotnej państwa ze względu na jej skalę oraz konsekwencje zdrowotne, społeczne i ekonomiczne?
Czy Ministerstwo Zdrowia planuje rozszerzenie koszyka świadczeń gwarantowanych o kompleksowe programy leczenia otyłości dla pacjentów z BMI ≥30, w tym programy KOS-BMI 30+ oraz programy dedykowane dzieciom i młodzieży?
Czy prowadzone są prace nad poprawą dostępności nowoczesnej farmakoterapii o udowodnionej skuteczności w leczeniu otyłości i jej powikłań, w szczególności poprzez mechanizmy refundacyjne?
Jakie działania systemowe planuje Ministerstwo Zdrowia w celu odejścia od stygmatyzacji pacjentów z otyłością i wdrożenia podejścia traktującego tę chorobę jako przewlekłe schorzenie wymagające długofalowej, zintegrowanej opieki medycznej?
Czy Ministerstwo Zdrowia analizuje długoterminowe oszczędności dla systemu ochrony zdrowia i rynku pracy wynikające z wcześniejszego i skuteczniejszego leczenia choroby otyłościowej oraz jej powikłań?
Z wyrazami szacunku
Posłanka Iwona Maria Kozłowska
Odpowiedź urzędowa
Podsekretarz stanu Tomasz Maciejewski
Audyt odpowiedzi: Wskaźnik lania wody & konkretności
Bardzo konkretna
Automatyczna analiza lingwistyczno-statystyczna pisma resortu
Lanie wody
26%
Konkretność
74%
Odpowiedź wysoce rzeczowa – zawiera liczne dane twarde, kwoty, daty lub bezpośrednie odniesienie do zadanych pytań.
Twarde liczby / kwoty
0 kwot, 2 %
Precyzyjne daty
4
Odpowiedź na punkty
Brak podziału
Gęstość faktów
3.6 / 1k zn.
- Podaje wskaźniki procentowe (2)
- Wymienia precyzyjne daty lub terminy (4)
Urzędowe załączniki i odpowiedzi:
Pełna treść wyekstrahowana z załącznika PDF (odpowiedź urzędowa)
10432 znaków
telefon: +48 22 250 01 46 ul. Miodowa 15
adres email: kancelaria@mz.gov.pl 00-952 Warszawa
www.gov.pl/zdrowie
ASG.050.6.2026.MT
Warszawa, 13 lutego 2026
Pan
Włodzimierz Czarzasty
Marszałek Sejmu
Rzeczypospolitej Polskiej
Szanowny Panie Marszałku,
w odpowiedzi na interpelację nr 14462 w sprawie systemowych zmian w leczeniu choroby
otyłościowej w Polsce, złożoną przez Panią Poseł Iwonę Marię Kozłowską oraz Panią Poseł
Ewę Kołodziej, uprzejmie proszę o przyjęcie poniższego.
Choroba otyłościowa jest obecnie uznawana za jeden z kluczowych priorytetów
zdrowotnych, zarówno w Polsce, jak i globalnie. Jest to bowiem narastający i poważny
problem zdrowia publicznego, o czym świadczą zarówno skala rozpowszechnienia,
konsekwencje, jak i rosnące koszty leczenia tej choroby. W maju 2024 r. został
opublikowany raport NFZ o zdrowiu „Otyłość i jej konsekwencje”. Celem raportu było
przedstawienie danych za lata 2014-2023 dotyczących problemu otyłości w Polsce i
chorób towarzyszących otyłości. Raport zawiera m.in. omówienie wybranych konsekwencji
otyłości z perspektywy płatnika publicznego. W październiku 2025 r. została opublikowana
w portalu Zdrowe dane aktualizacja raportu o dane za 2024 r.
(https://ezdrowie.gov.pl/portal/home/badania-i-dane/zdrowe-dane/raporty/otylosc).
Działania na rzecz walki z nadwagą i otyłością są stale podkreślane w strategicznych
dokumentach, tj. m.in. w Narodowym Programie Zdrowia czy Narodowej Strategii
Onkologicznej. Przykładem jest także „Zdrowa Przyszłość”. Ramy strategiczne rozwoju
systemu ochrony zdrowia na lata 2021-2027, z perspektywą do 2030”, która ma charakter
parasolowy dla systemu ochrony zdrowia. Wskazano w niej konieczność realizacji
programów zdrowotnych dla kluczowych chorób przewlekłych o charakterze
cywilizacyjnym, takich jak otyłość.
Postrzeganie otyłości jako choroby, może wpływać na postawy społeczne wobec osób z
nadmierną masą ciała, w tym gotowość do podjęcia leczenia. Wśród dorosłych
mieszkańców Polski 85% postrzega otyłość jako chorobę. Wśród badanych, jedynie 8%
-- 1 of 4 --
telefon: +48 22 250 01 46 ul. Miodowa 15
adres email: kancelaria@mz.gov.pl 00-952 Warszawa
www.gov.pl/zdrowie
2
dorosłych mieszkańców Polski nie zgadzało się ze stwierdzeniem, że otyłość to choroba. W
zaleceniach klinicznych dotyczących postępowania u chorych na otyłość Polskiego
Towarzystwa Leczenia Otyłości podkreśla się konieczność przeciwdziałania dyskryminacji i
stygmatyzacji chorych na otyłość, wskazując, że ważne jest, by chronić pacjenta przed
stygmatyzacją ze strony osób wykonujących zawody medyczne, a także przed
zaniechaniem opieki i wszelkimi działaniami dyskryminującymi.
Niezależnie od powyższego informuję, że Narodowy Program Zdrowia (NPZ) to dokument
funkcjonujący w obszarze zdrowia publicznego, który obejmuje inicjatywy ukierunkowane
na ograniczanie wspólnych czynników ryzyka dla chorób cywilizacyjnych. NPZ w swoich
działaniach promuje zdrowy styl życia. W ramach realizacji Narodowego Programu
Zdrowia, w 2017 r. zostało utworzone Narodowe Centrum Edukacji Żywieniowej. Działanie
jest kontynuowane w ramach NPZ 2021-2025 i realizowane przez Narodowy Instytut
Zdrowia Publicznego PZH-Państwowy Instytut Badawczy. NCEŻ zajmuje się
rozpowszechnianiem rzetelnej wiedzy w zakresie żywienia i zdrowego stylu życia,
pozytywnej zmiany postaw i nawyków żywieniowych. Portal jest wiarygodnym i łatwo
dostępnym źródłem wiedzy. Każdy zainteresowany poprawą swojego zdrowia i jakości
życia ma dostęp do wyników najnowszych badań, szeregu artykułów edukacyjnych,
materiałów wideo i wielu innych praktycznych narzędzi pomagających w zmianie nawyków
na prozdrowotne. Wśród materiałów, które publikowane są na stronie NCEŻ znaleźć
można wiele informacji poświęconych tematyce nadwagi i otyłości, w tym e-book
poświęcony tej tematyce. Ponadto, w ramach NCEŻ w 2017 r. zostało uruchomione także
Centrum Dietetyczne Online. Działanie to wpisuje się zarówno w profilaktykę, jak i
wsparcie żywieniowe w procesie leczenia. Z usług mogą korzystać zarówno osoby zdrowe
w celu profilaktyki chorób zależnych od stylu życia, jak i chore, dla których dieta stanowi
istotny element skutecznego leczenia. Konsultacja dietetyczna może mieć charakter
indywidualny, a także rodzinny. Edukacja żywieniowa całej rodziny to kluczowy element w
procesie zmiany nawyków żywieniowych, szczególnie wśród dzieci z otyłością. Spotkania
mogą mieć charakter jednorazowej porady bądź długofalowej, bezpłatnej opieki. Warto
podkreślić, że CDO oferuje nie tylko porady dietetyka, ale także psychodietetyka oraz
specjalisty ds. aktywności fizycznej.
Od wielu lat podejmowane działania na rzecz walki z nadwagą i otyłością zarówno w
obszarze edukacji, jak i na polu legislacyjnym (rozporządzenie „sklepikowe”, wprowadzenie
tzw. „opłaty cukrowej”, stała realizacja pierwszego celu operacyjnego Narodowego
Programu Zdrowia, jakim jest profilaktyka nadwagi i otyłości. Dotychczasowy NPZ
przedłużono o rok, do 31 grudnia 2026 r., aby zachować ciągłość działań, tj. m.in.
kontynuacja działań podkreślających priorytety takie jak walka z otyłością).
-- 2 of 4 --
telefon: +48 22 250 01 46 ul. Miodowa 15
adres email: kancelaria@mz.gov.pl 00-952 Warszawa
www.gov.pl/zdrowie
3
W kwestii standardów leczenia choroby otyłościowej należy wskazać, że opracowanie
zaleceń postępowania diagnostyczno-leczniczego pozostaje w wyłącznej kompetencji
ekspertów zrzeszonych w stowarzyszeniach będących zgodnie z postanowieniami ich
statutów towarzystwami naukowymi o zasięgu krajowym. Zalecenia postępowania mogą
być opracowywane jako dokumenty krajowe albo w drodze adaptacji do polskich
warunków zaleceń międzynarodowych.
Odnosząc się do kwestii związanych z rozszerzeniem koszyka świadczeń gwarantowanych
informuję, że rozważane jest wprowadzenie do wykazu świadczeń gwarantowanych
świadczenia kompleksowej opieki specjalistycznej nad świadczeniobiorcami leczonymi z
powodu otyłości olbrzymiej, w oparciu o doświadczenia z programu pilotażowego KOS-
BAR.
W odniesieniu do zagadnienia dotyczącego poprawy dostępności nowoczesnej
farmakoterapii w leczeniu otyłości, informuję, że od 1 stycznia 2012 r. kwestie zasad oraz
sposobów finasowania różnych kategorii produktów leczniczych ze środków płatnika
publicznego są kompleksowo uregulowane w treści ustawy z 12 maja 2011 r. o refundacji
leków, środków spożywczych specjalnego przeznaczenia żywieniowego oraz wyrobów
medycznych (Dz. U. z 2025 r. poz. 907, z późn. zm.) - dalej jako ustawa o refundacji. Zgodnie
z treścią ww. aktu prawnego procedura objęcia refundacją i ustalenia ceny zbytu netto leku
(również środka spożywczego specjalnego przeznaczenia żywieniowego (śsspż) oraz
wyrobu medycznego) ma charakter postępowania administracyjnego, które rozpoczyna się
złożeniem stosownego wniosku do Ministra Zdrowia przez podmiot odpowiedzialny, jego
przedstawiciela lub podmiot uprawniony do importu wraz z kompletną dokumentacją
wymaganą przepisami prawa. W przypadku wpłynięcia takiego wniosku jest on
procedowany zgodnie z zapisami przedmiotowej ustawy, co dla leku zawierającego nową
substancję czynną lub nowy zakres wskazań dla substancji objętej już refundacją wymóg
przygotowania analizy weryfikacyjnej Agencji Oceny Technologii Medycznych i Taryfikacji
(dalej AOTMiT), stanowiska Rady Przejrzystości, rekomendacji Prezesa Agencji. Wydanie
rekomendacji, stanowiącej efekt oceny skuteczności, bezpieczeństwa oraz efektywności
kosztowej leku, przez Prezesa AOTMiT dla nowego produktu leczniczego/nowego zakresu
wskazań refundacyjnych umożliwia przekazanie wniosku do Komisji Ekonomicznej celem
przeprowadzenia negocjacji warunków cenowo kosztowych objęcia refundacją. Po
zakończeniu powyższych etapów prac, zgodnie z art. 12. ustawy o refundacji, uwzględniając
m.in. stanowisko Komisji Ekonomicznej i rekomendację Prezesa Agencji, minister właściwy
do spraw zdrowia wydaje decyzję administracyjną (pozytywną bądź negatywną) w
przedmiocie objęcia refundacją i ustaleniu ceny zbytu netto dla wnioskowanego produktu
leczniczego (śsspż lub wyrobu medycznego). Zgodnie z treścią art. 37 ustawy o refundacji
-- 3 of 4 --
telefon: +48 22 250 01 46 ul. Miodowa 15
adres email: kancelaria@mz.gov.pl 00-952 Warszawa
www.gov.pl/zdrowie
4
co trzy miesiące Minister Zdrowia ogłasza - w drodze obwieszczenia, wykazy
refundowanych leków, środków spożywczych specjalnego przeznaczenia żywieniowego,
wyrobów medycznych- w stosunku do których wydano ostateczne decyzje administracyjne
o objęciu refundacją albo ostateczne decyzje zmieniające, o których mowa w art. 16 tej
ustawy. Ww. wykaz stanowi zatem odzwierciedlenie zarówno wniosków o objęcie
refundacją jakie wpłynęły do Ministra Zdrowia jak i podjętych przez niego decyzji –
zarówno pozytywnych jak i negatywnych.
W ostatnim czasie do Ministerstwa Zdrowia wpłynęły wnioski o objęcie refundacją dwóch
substancji czynnych stosowanych w terapii otyłości. Aktualnie postępowania
administracyjne dotyczące ww. substancji czynnych znajdują się na początkowym etapie.
Szczegółowe informacje w zakresie przedmiotowych wniosków będą dostępne publicznie
w przypadku przekazania ich do oceny AOTMiT, który zobowiązany jest do publikacji w BIP
informacji o wpływających wnioskach oraz publikacji zanonimizowanych dokumentów
dotyczących prowadzonej oceny.
Niezależnie od powyższego podkreślenia wymaga, iż terapia farmakologiczna otyłości jest
tylko jednym z elementów składających się na kompleksową opiekę jaką powinien
otrzymać pacjent z otyłością, aby efekt był zadawalający oraz mógł się utrzymać. Objęcie
refundacją jakiegokolwiek leku stosowanego w farmakologicznej terapii otyłości jest
niecelowe bez zapewnienia pacjentowi opieki dietetycznej, psychologicznej, medycznej i
rehabilitacyjnej oraz nadzoru nad efektywnością prowadzonej terapii przez specjalistyczny
i multidyscyplinarny zespół (opieka koordynowana). Samo zastosowanie leków –
niezależnie od ich skuteczności, bez zmiany nawyków żywieniowych i innych niezbędnych
form wsparcia, nie przyniesie długotrwałych efektów i nie będzie stanowiło racjonalnego
wykorzystania środków publicznych. Dodatkowo należy zauważyć, iż już w badaniach
klinicznych stwierdzono, że odstawienie leków powoduje bardzo szybki przyrost masy ciała
w związku z czym pojawiają się głosy wskazujące, że taka terapia powinna być prowadzona
przez wiele lat.
Z wyrazami szacunku
z upoważnienia Ministra Zdrowia
Tomasz Maciejewski
Podsekretarz Stanu
/dokument podpisany elektronicznie/
-- 4 of 4 --
adres email: kancelaria@mz.gov.pl 00-952 Warszawa
www.gov.pl/zdrowie
ASG.050.6.2026.MT
Warszawa, 13 lutego 2026
Pan
Włodzimierz Czarzasty
Marszałek Sejmu
Rzeczypospolitej Polskiej
Szanowny Panie Marszałku,
w odpowiedzi na interpelację nr 14462 w sprawie systemowych zmian w leczeniu choroby
otyłościowej w Polsce, złożoną przez Panią Poseł Iwonę Marię Kozłowską oraz Panią Poseł
Ewę Kołodziej, uprzejmie proszę o przyjęcie poniższego.
Choroba otyłościowa jest obecnie uznawana za jeden z kluczowych priorytetów
zdrowotnych, zarówno w Polsce, jak i globalnie. Jest to bowiem narastający i poważny
problem zdrowia publicznego, o czym świadczą zarówno skala rozpowszechnienia,
konsekwencje, jak i rosnące koszty leczenia tej choroby. W maju 2024 r. został
opublikowany raport NFZ o zdrowiu „Otyłość i jej konsekwencje”. Celem raportu było
przedstawienie danych za lata 2014-2023 dotyczących problemu otyłości w Polsce i
chorób towarzyszących otyłości. Raport zawiera m.in. omówienie wybranych konsekwencji
otyłości z perspektywy płatnika publicznego. W październiku 2025 r. została opublikowana
w portalu Zdrowe dane aktualizacja raportu o dane za 2024 r.
(https://ezdrowie.gov.pl/portal/home/badania-i-dane/zdrowe-dane/raporty/otylosc).
Działania na rzecz walki z nadwagą i otyłością są stale podkreślane w strategicznych
dokumentach, tj. m.in. w Narodowym Programie Zdrowia czy Narodowej Strategii
Onkologicznej. Przykładem jest także „Zdrowa Przyszłość”. Ramy strategiczne rozwoju
systemu ochrony zdrowia na lata 2021-2027, z perspektywą do 2030”, która ma charakter
parasolowy dla systemu ochrony zdrowia. Wskazano w niej konieczność realizacji
programów zdrowotnych dla kluczowych chorób przewlekłych o charakterze
cywilizacyjnym, takich jak otyłość.
Postrzeganie otyłości jako choroby, może wpływać na postawy społeczne wobec osób z
nadmierną masą ciała, w tym gotowość do podjęcia leczenia. Wśród dorosłych
mieszkańców Polski 85% postrzega otyłość jako chorobę. Wśród badanych, jedynie 8%
-- 1 of 4 --
telefon: +48 22 250 01 46 ul. Miodowa 15
adres email: kancelaria@mz.gov.pl 00-952 Warszawa
www.gov.pl/zdrowie
2
dorosłych mieszkańców Polski nie zgadzało się ze stwierdzeniem, że otyłość to choroba. W
zaleceniach klinicznych dotyczących postępowania u chorych na otyłość Polskiego
Towarzystwa Leczenia Otyłości podkreśla się konieczność przeciwdziałania dyskryminacji i
stygmatyzacji chorych na otyłość, wskazując, że ważne jest, by chronić pacjenta przed
stygmatyzacją ze strony osób wykonujących zawody medyczne, a także przed
zaniechaniem opieki i wszelkimi działaniami dyskryminującymi.
Niezależnie od powyższego informuję, że Narodowy Program Zdrowia (NPZ) to dokument
funkcjonujący w obszarze zdrowia publicznego, który obejmuje inicjatywy ukierunkowane
na ograniczanie wspólnych czynników ryzyka dla chorób cywilizacyjnych. NPZ w swoich
działaniach promuje zdrowy styl życia. W ramach realizacji Narodowego Programu
Zdrowia, w 2017 r. zostało utworzone Narodowe Centrum Edukacji Żywieniowej. Działanie
jest kontynuowane w ramach NPZ 2021-2025 i realizowane przez Narodowy Instytut
Zdrowia Publicznego PZH-Państwowy Instytut Badawczy. NCEŻ zajmuje się
rozpowszechnianiem rzetelnej wiedzy w zakresie żywienia i zdrowego stylu życia,
pozytywnej zmiany postaw i nawyków żywieniowych. Portal jest wiarygodnym i łatwo
dostępnym źródłem wiedzy. Każdy zainteresowany poprawą swojego zdrowia i jakości
życia ma dostęp do wyników najnowszych badań, szeregu artykułów edukacyjnych,
materiałów wideo i wielu innych praktycznych narzędzi pomagających w zmianie nawyków
na prozdrowotne. Wśród materiałów, które publikowane są na stronie NCEŻ znaleźć
można wiele informacji poświęconych tematyce nadwagi i otyłości, w tym e-book
poświęcony tej tematyce. Ponadto, w ramach NCEŻ w 2017 r. zostało uruchomione także
Centrum Dietetyczne Online. Działanie to wpisuje się zarówno w profilaktykę, jak i
wsparcie żywieniowe w procesie leczenia. Z usług mogą korzystać zarówno osoby zdrowe
w celu profilaktyki chorób zależnych od stylu życia, jak i chore, dla których dieta stanowi
istotny element skutecznego leczenia. Konsultacja dietetyczna może mieć charakter
indywidualny, a także rodzinny. Edukacja żywieniowa całej rodziny to kluczowy element w
procesie zmiany nawyków żywieniowych, szczególnie wśród dzieci z otyłością. Spotkania
mogą mieć charakter jednorazowej porady bądź długofalowej, bezpłatnej opieki. Warto
podkreślić, że CDO oferuje nie tylko porady dietetyka, ale także psychodietetyka oraz
specjalisty ds. aktywności fizycznej.
Od wielu lat podejmowane działania na rzecz walki z nadwagą i otyłością zarówno w
obszarze edukacji, jak i na polu legislacyjnym (rozporządzenie „sklepikowe”, wprowadzenie
tzw. „opłaty cukrowej”, stała realizacja pierwszego celu operacyjnego Narodowego
Programu Zdrowia, jakim jest profilaktyka nadwagi i otyłości. Dotychczasowy NPZ
przedłużono o rok, do 31 grudnia 2026 r., aby zachować ciągłość działań, tj. m.in.
kontynuacja działań podkreślających priorytety takie jak walka z otyłością).
-- 2 of 4 --
telefon: +48 22 250 01 46 ul. Miodowa 15
adres email: kancelaria@mz.gov.pl 00-952 Warszawa
www.gov.pl/zdrowie
3
W kwestii standardów leczenia choroby otyłościowej należy wskazać, że opracowanie
zaleceń postępowania diagnostyczno-leczniczego pozostaje w wyłącznej kompetencji
ekspertów zrzeszonych w stowarzyszeniach będących zgodnie z postanowieniami ich
statutów towarzystwami naukowymi o zasięgu krajowym. Zalecenia postępowania mogą
być opracowywane jako dokumenty krajowe albo w drodze adaptacji do polskich
warunków zaleceń międzynarodowych.
Odnosząc się do kwestii związanych z rozszerzeniem koszyka świadczeń gwarantowanych
informuję, że rozważane jest wprowadzenie do wykazu świadczeń gwarantowanych
świadczenia kompleksowej opieki specjalistycznej nad świadczeniobiorcami leczonymi z
powodu otyłości olbrzymiej, w oparciu o doświadczenia z programu pilotażowego KOS-
BAR.
W odniesieniu do zagadnienia dotyczącego poprawy dostępności nowoczesnej
farmakoterapii w leczeniu otyłości, informuję, że od 1 stycznia 2012 r. kwestie zasad oraz
sposobów finasowania różnych kategorii produktów leczniczych ze środków płatnika
publicznego są kompleksowo uregulowane w treści ustawy z 12 maja 2011 r. o refundacji
leków, środków spożywczych specjalnego przeznaczenia żywieniowego oraz wyrobów
medycznych (Dz. U. z 2025 r. poz. 907, z późn. zm.) - dalej jako ustawa o refundacji. Zgodnie
z treścią ww. aktu prawnego procedura objęcia refundacją i ustalenia ceny zbytu netto leku
(również środka spożywczego specjalnego przeznaczenia żywieniowego (śsspż) oraz
wyrobu medycznego) ma charakter postępowania administracyjnego, które rozpoczyna się
złożeniem stosownego wniosku do Ministra Zdrowia przez podmiot odpowiedzialny, jego
przedstawiciela lub podmiot uprawniony do importu wraz z kompletną dokumentacją
wymaganą przepisami prawa. W przypadku wpłynięcia takiego wniosku jest on
procedowany zgodnie z zapisami przedmiotowej ustawy, co dla leku zawierającego nową
substancję czynną lub nowy zakres wskazań dla substancji objętej już refundacją wymóg
przygotowania analizy weryfikacyjnej Agencji Oceny Technologii Medycznych i Taryfikacji
(dalej AOTMiT), stanowiska Rady Przejrzystości, rekomendacji Prezesa Agencji. Wydanie
rekomendacji, stanowiącej efekt oceny skuteczności, bezpieczeństwa oraz efektywności
kosztowej leku, przez Prezesa AOTMiT dla nowego produktu leczniczego/nowego zakresu
wskazań refundacyjnych umożliwia przekazanie wniosku do Komisji Ekonomicznej celem
przeprowadzenia negocjacji warunków cenowo kosztowych objęcia refundacją. Po
zakończeniu powyższych etapów prac, zgodnie z art. 12. ustawy o refundacji, uwzględniając
m.in. stanowisko Komisji Ekonomicznej i rekomendację Prezesa Agencji, minister właściwy
do spraw zdrowia wydaje decyzję administracyjną (pozytywną bądź negatywną) w
przedmiocie objęcia refundacją i ustaleniu ceny zbytu netto dla wnioskowanego produktu
leczniczego (śsspż lub wyrobu medycznego). Zgodnie z treścią art. 37 ustawy o refundacji
-- 3 of 4 --
telefon: +48 22 250 01 46 ul. Miodowa 15
adres email: kancelaria@mz.gov.pl 00-952 Warszawa
www.gov.pl/zdrowie
4
co trzy miesiące Minister Zdrowia ogłasza - w drodze obwieszczenia, wykazy
refundowanych leków, środków spożywczych specjalnego przeznaczenia żywieniowego,
wyrobów medycznych- w stosunku do których wydano ostateczne decyzje administracyjne
o objęciu refundacją albo ostateczne decyzje zmieniające, o których mowa w art. 16 tej
ustawy. Ww. wykaz stanowi zatem odzwierciedlenie zarówno wniosków o objęcie
refundacją jakie wpłynęły do Ministra Zdrowia jak i podjętych przez niego decyzji –
zarówno pozytywnych jak i negatywnych.
W ostatnim czasie do Ministerstwa Zdrowia wpłynęły wnioski o objęcie refundacją dwóch
substancji czynnych stosowanych w terapii otyłości. Aktualnie postępowania
administracyjne dotyczące ww. substancji czynnych znajdują się na początkowym etapie.
Szczegółowe informacje w zakresie przedmiotowych wniosków będą dostępne publicznie
w przypadku przekazania ich do oceny AOTMiT, który zobowiązany jest do publikacji w BIP
informacji o wpływających wnioskach oraz publikacji zanonimizowanych dokumentów
dotyczących prowadzonej oceny.
Niezależnie od powyższego podkreślenia wymaga, iż terapia farmakologiczna otyłości jest
tylko jednym z elementów składających się na kompleksową opiekę jaką powinien
otrzymać pacjent z otyłością, aby efekt był zadawalający oraz mógł się utrzymać. Objęcie
refundacją jakiegokolwiek leku stosowanego w farmakologicznej terapii otyłości jest
niecelowe bez zapewnienia pacjentowi opieki dietetycznej, psychologicznej, medycznej i
rehabilitacyjnej oraz nadzoru nad efektywnością prowadzonej terapii przez specjalistyczny
i multidyscyplinarny zespół (opieka koordynowana). Samo zastosowanie leków –
niezależnie od ich skuteczności, bez zmiany nawyków żywieniowych i innych niezbędnych
form wsparcia, nie przyniesie długotrwałych efektów i nie będzie stanowiło racjonalnego
wykorzystania środków publicznych. Dodatkowo należy zauważyć, iż już w badaniach
klinicznych stwierdzono, że odstawienie leków powoduje bardzo szybki przyrost masy ciała
w związku z czym pojawiają się głosy wskazujące, że taka terapia powinna być prowadzona
przez wiele lat.
Z wyrazami szacunku
z upoważnienia Ministra Zdrowia
Tomasz Maciejewski
Podsekretarz Stanu
/dokument podpisany elektronicznie/
-- 4 of 4 --