Interpelacja w sprawie nierównego traktowania emerytów strażaków zatrudnionych w zakładowych strażach pożarnych w zakresie możliwości korzystania ze świadczeń emerytalnych wynikających z pełnionej służby i odprowadzanych składek

Interpelacja nr 14423

do ministra obrony narodowej

w sprawie nierównego traktowania emerytów strażaków zatrudnionych w zakładowych strażach pożarnych w zakresie możliwości korzystania ze świadczeń emerytalnych wynikających z pełnionej służby i odprowadzanych składek

Zgłaszający: Wioletta Maria Kulpa

Data wpływu: 30-12-2025

Szanowny Panie Ministrze,

zwracam się z interpelacją dotyczącą sytuacji emerytalnej strażaków, którzy w trakcie swojej kariery zawodowej pełnili służbę w jednostkach Państwowej Straży Pożarnej lub innych formacjach ochrony przeciwpożarowej funkcjonujących w strategicznych sektorach państwa, a następnie byli zatrudniani w zakładowych strażach pożarnych.

Dotyczy to szczególnie osób, które przeszły na emeryturę przed rokiem 2000 i które - w świetle obowiązujących wówczas przepisów - zostały zmuszone do wyboru jednego źródła świadczenia emerytalnego, rezygnując tym samym z części przysługujących im uprawnień wynikających z pełnionej służby oraz odprowadzanych składek. Oznaczało to, że mimo faktycznego wykonywania pracy w warunkach szczególnego zagrożenia zdrowia i życia oraz realnego obciążenia budżetu państwa świadczeniami emerytalnymi, funkcjonariusze ci zostali całkowicie pozbawieni możliwości łączenia świadczeń, z czego dziś korzystają osoby odchodzące ze służby po roku 2000.

Po roku 2000 nastąpiły zmiany przepisów umożliwiające mundurowym odchodzącym na emeryturę łączenie świadczeń pochodzących z różnych systemów. W konsekwencji doprowadziło to do sytuacji, w której osoby, które wykonywały tę samą służbę i ponosiły te same ryzyka dla państwa i obywateli, zostały potraktowane rażąco nierówno wyłącznie ze względu na datę zakończenia aktywności zawodowej.

W świetle konstytucyjnej zasady równości obywateli wobec prawa, zasady sprawiedliwości społecznej oraz zasady zaufania obywatela do państwa i stanowionego przez nie prawa stan ten budzi poważne wątpliwości natury prawnej, społecznej i moralnej.

W związku z powyższym zwracam się do Pana Ministra z prośbą o odpowiedź na następujące pytania:

1. Czy Ministerstwo Obrony Narodowej prowadzi obecnie jakiekolwiek analizy, prace koncepcyjne lub legislacyjne zmierzające do uregulowania sytuacji emerytów strażaków, którzy przed rokiem 2000 zostali pozbawieni możliwości łączenia świadczeń emerytalnych?

2. Czy ministerstwo dostrzega problem nierównego traktowania funkcjonariuszy, którzy przez lata pełnili służbę w strukturach odpowiedzialnych za bezpieczeństwo publiczne i narodowe państwa, a którzy - w przeciwieństwie do osób odchodzących po roku 2000 - zostali trwale wyłączeni z możliwości korzystania z pełnych uprawnień emerytalnych?

3. Jakie jest według wiedzy ministerstwa szacunkowe grono osób objętych tym problemem, a więc funkcjonariuszy, którzy zostali pozbawieni możliwości łączenia świadczeń wyłącznie z powodu daty przejścia na emeryturę?

4. Czy Ministerstwo Obrony Narodowej rozważa rozwiązania prawne, które:

• umożliwią ponowne przeliczenie świadczeń,

• umożliwią objęcie tych osób systemem prawnym obowiązującym po roku 2000,

• przewidzą mechanizm kompensacyjny dla poszkodowanej grupy emerytów?

5. Czy resort planuje analizę skutków finansowych i prawnych ewentualnej zmiany przepisów oraz czy prowadzone były w tej sprawie konsultacje międzyresortowe?

6. Czy ministerstwo przewiduje podjęcie dialogu ze środowiskami reprezentującymi poszkodowanych emerytów strażaków w celu wypracowania sprawiedliwego i systemowego rozwiązania tej kwestii?

Problem ten nie ma jedynie wymiaru prawnego - niesie ze sobą również poważny wymiar społeczny i moralny. Dotyczy bowiem osób, które przez lata pełniły służbę publiczną w warunkach szczególnego zagrożenia zdrowia i życia, działając na rzecz bezpieczeństwa państwa i obywateli, a które dziś czują się przez państwo pominięte i niesprawiedliwie potraktowane.