Interpelacja nr 14210
Interpelacja w sprawie planowanej restrukturyzacji TVP Wilno oraz jej konsekwencji dla bezpieczeństwa informacyjnego, sytuacji Polaków na Litwie i relacji polsko-litewskich
Zgłaszający:
•
Adresat:
Treść wystąpienia poselskiego
Interpelacja w sprawie planowanej restrukturyzacji TVP Wilno oraz jej konsekwencji dla bezpieczeństwa informacyjnego, sytuacji Polaków na Litwie i relacji polsko-litewskich
Interpelacja nr 14210
do ministra kultury i dziedzictwa narodowego
w sprawie planowanej restrukturyzacji TVP Wilno oraz jej konsekwencji dla bezpieczeństwa informacyjnego, sytuacji Polaków na Litwie i relacji polsko-litewskich
Zgłaszający: Jolanta Zięba-Gzik
Data wpływu: 12-12-2025
Szanowna Pani Minister,
zgodnie z danymi litewskiego spisu ludności z 2021 roku społeczność polska na Litwie liczy ponad 183 tysiące osób, co stanowi 6,52% mieszkańców kraju i czyni ją największą mniejszością narodową. Jej koncentracja osadnicza na Wileńszczyźnie powoduje funkcjonowanie w szczególnie wrażliwym środowisku informacyjnym, które od lat wskazywane jest przez ekspertów jako obszar narażony na oddziaływanie rosyjskiej propagandy i dezinformacji.
W tym kontekście 17 września 2019 roku, z udziałem władz Rzeczypospolitej Polskiej i Republiki Litewskiej, uruchomiono TVP Wilno – polskojęzyczną stację telewizyjną o charakterze lokalnym, finansowaną przez Polskę. Od momentu powstania była ona postrzegana nie tylko jako medium mniejszościowe, lecz także jako element zwiększający odporność informacyjną regionu, szczególnie po aneksji Krymu przez Federację Rosyjską oraz w warunkach trwającej wojny informacyjnej.
TVP Wilno przez lata pełniła funkcję kluczowego źródła informacji dla Polaków na Litwie, zwłaszcza osób starszych i mieszkańców obszarów wiejskich, którzy w ograniczonym stopniu posługują się językiem litewskim. Stacja skutecznie wypełniała lukę informacyjną, przeciwdziałała rosyjskiej dezinformacji, dokumentowała życie lokalnej społeczności oraz wzmacniała tożsamość narodową i spójność społeczną.
Szczególnego znaczenia nabrała w latach 2021–2025, w związku z kryzysem migracyjnym na granicy litewsko-białoruskiej, wprowadzaniem stanów wyjątkowych oraz incydentami związanymi z naruszeniami przestrzeni powietrznej Litwy. W tych okolicznościach dostępny w języku polskim, wiarygodny kanał informacyjny miał istotne znaczenie również z punktu widzenia stabilności i bezpieczeństwa państwa litewskiego.
Tymczasem Telewizja Polska rozpoczęła ograniczenia finansowe obejmujące projekty zagraniczne. Zgodnie z dostępnymi informacjami TVP Wilno ma zostać podporządkowane strukturze TVP World, co w praktyce może prowadzić do utraty lokalnego charakteru, autonomii redakcyjnej oraz ograniczenia produkcji treści odnoszących się bezpośrednio do życia polskiej społeczności na Litwie.
Zmiany te wywołały zaniepokojenie nie tylko wśród Polaków na Litwie, lecz także w litewskich środowiskach intelektualnych i politycznych. W obronie TVP Wilno wystąpili m.in. przedstawiciele forum „Jerzy Giedroyc dialogo ir bendradarbiavimo forumas”, a litewska posłanka Daiva Ulbinaitė publicznie wskazywała na możliwe negatywne skutki dla spójności społecznej i bezpieczeństwa informacyjnego regionu. Sprawa była szeroko komentowana w litewskich mediach głównego nurtu, co pokazuje jej wagę dla relacji polsko-litewskich.
Wobec powyższego zwracam się z następującymi pytaniami:
Czy ministerstwo analizowało wpływ planowanej restrukturyzacji TVP Wilno na bezpieczeństwo informacyjne Wileńszczyzny oraz odporność regionu na rosyjską dezinformację?
Czy rząd RP uwzględnia fakt, że TVP Wilno była dotychczas postrzegana przez stronę litewską jako element systemu bezpieczeństwa informacyjnego państwa?
Czy planowane podporządkowanie TVP Wilno strukturze TVP World oznacza ograniczenie autonomii redakcyjnej oraz redukcję lokalnej produkcji programowej?
Czy rząd RP prowadził lub planuje konsultacje w tej sprawie z przedstawicielami polskiej mniejszości na Litwie oraz z władzami Republiki Litewskiej?
Jakie działania zamierza podjąć rząd, aby zagwarantować Polakom na Litwie dalszy dostęp do profesjonalnego, lokalnego i polskojęzycznego medium publicznego?
Czy rozważane są alternatywne modele finansowania lub organizacji TVP Wilno, które pozwoliłyby zachować jej dotychczasową misję informacyjną i kulturową?
Interpelacja nr 14210
do ministra kultury i dziedzictwa narodowego
w sprawie planowanej restrukturyzacji TVP Wilno oraz jej konsekwencji dla bezpieczeństwa informacyjnego, sytuacji Polaków na Litwie i relacji polsko-litewskich
Zgłaszający: Jolanta Zięba-Gzik
Data wpływu: 12-12-2025
Szanowna Pani Minister,
zgodnie z danymi litewskiego spisu ludności z 2021 roku społeczność polska na Litwie liczy ponad 183 tysiące osób, co stanowi 6,52% mieszkańców kraju i czyni ją największą mniejszością narodową. Jej koncentracja osadnicza na Wileńszczyźnie powoduje funkcjonowanie w szczególnie wrażliwym środowisku informacyjnym, które od lat wskazywane jest przez ekspertów jako obszar narażony na oddziaływanie rosyjskiej propagandy i dezinformacji.
W tym kontekście 17 września 2019 roku, z udziałem władz Rzeczypospolitej Polskiej i Republiki Litewskiej, uruchomiono TVP Wilno – polskojęzyczną stację telewizyjną o charakterze lokalnym, finansowaną przez Polskę. Od momentu powstania była ona postrzegana nie tylko jako medium mniejszościowe, lecz także jako element zwiększający odporność informacyjną regionu, szczególnie po aneksji Krymu przez Federację Rosyjską oraz w warunkach trwającej wojny informacyjnej.
TVP Wilno przez lata pełniła funkcję kluczowego źródła informacji dla Polaków na Litwie, zwłaszcza osób starszych i mieszkańców obszarów wiejskich, którzy w ograniczonym stopniu posługują się językiem litewskim. Stacja skutecznie wypełniała lukę informacyjną, przeciwdziałała rosyjskiej dezinformacji, dokumentowała życie lokalnej społeczności oraz wzmacniała tożsamość narodową i spójność społeczną.
Szczególnego znaczenia nabrała w latach 2021–2025, w związku z kryzysem migracyjnym na granicy litewsko-białoruskiej, wprowadzaniem stanów wyjątkowych oraz incydentami związanymi z naruszeniami przestrzeni powietrznej Litwy. W tych okolicznościach dostępny w języku polskim, wiarygodny kanał informacyjny miał istotne znaczenie również z punktu widzenia stabilności i bezpieczeństwa państwa litewskiego.
Tymczasem Telewizja Polska rozpoczęła ograniczenia finansowe obejmujące projekty zagraniczne. Zgodnie z dostępnymi informacjami TVP Wilno ma zostać podporządkowane strukturze TVP World, co w praktyce może prowadzić do utraty lokalnego charakteru, autonomii redakcyjnej oraz ograniczenia produkcji treści odnoszących się bezpośrednio do życia polskiej społeczności na Litwie.
Zmiany te wywołały zaniepokojenie nie tylko wśród Polaków na Litwie, lecz także w litewskich środowiskach intelektualnych i politycznych. W obronie TVP Wilno wystąpili m.in. przedstawiciele forum „Jerzy Giedroyc dialogo ir bendradarbiavimo forumas”, a litewska posłanka Daiva Ulbinaitė publicznie wskazywała na możliwe negatywne skutki dla spójności społecznej i bezpieczeństwa informacyjnego regionu. Sprawa była szeroko komentowana w litewskich mediach głównego nurtu, co pokazuje jej wagę dla relacji polsko-litewskich.
Wobec powyższego zwracam się z następującymi pytaniami:
Czy ministerstwo analizowało wpływ planowanej restrukturyzacji TVP Wilno na bezpieczeństwo informacyjne Wileńszczyzny oraz odporność regionu na rosyjską dezinformację?
Czy rząd RP uwzględnia fakt, że TVP Wilno była dotychczas postrzegana przez stronę litewską jako element systemu bezpieczeństwa informacyjnego państwa?
Czy planowane podporządkowanie TVP Wilno strukturze TVP World oznacza ograniczenie autonomii redakcyjnej oraz redukcję lokalnej produkcji programowej?
Czy rząd RP prowadził lub planuje konsultacje w tej sprawie z przedstawicielami polskiej mniejszości na Litwie oraz z władzami Republiki Litewskiej?
Jakie działania zamierza podjąć rząd, aby zagwarantować Polakom na Litwie dalszy dostęp do profesjonalnego, lokalnego i polskojęzycznego medium publicznego?
Czy rozważane są alternatywne modele finansowania lub organizacji TVP Wilno, które pozwoliłyby zachować jej dotychczasową misję informacyjną i kulturową?
Odpowiedź urzędowa
Sekretarz stanu Maciej Wróbel
Audyt odpowiedzi: Wskaźnik lania wody & konkretności
Bardzo konkretna
Automatyczna analiza lingwistyczno-statystyczna pisma resortu
Lanie wody
30%
Konkretność
70%
Odpowiedź wysoce rzeczowa – zawiera liczne dane twarde, kwoty, daty lub bezpośrednie odniesienie do zadanych pytań.
Twarde liczby / kwoty
0 kwot, 0 %
Precyzyjne daty
2
Odpowiedź na punkty
Brak podziału
Gęstość faktów
5.3 / 1k zn.
- Wymienia precyzyjne daty lub terminy (2)
Urzędowe załączniki i odpowiedzi:
Pełna treść wyekstrahowana z załącznika PDF (odpowiedź urzędowa)
2724 znaków
Informacja dotycząca zasad przetwarzania danych osobowych przez Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego oraz praw osób,
których dane są przetwarzane została zamieszczona na stronie www.gov.pl/kultura/bip w zakładce Polityka przetwarzania danych osobowych.
Identyfikator dokumentu: 2340769.10593077.10002012
+48 22 42 10 100 Ministerstwo Kultury i Dziedzictwa Narodowego
esp@kultura.gov.pl ul. Krakowskie Przedmieście 15
www.gov.pl/kultura 00-071 Warszawa
Marta Cienkowska
Pan
Włodzimierz Czarzasty
Marszałek Sejmu Rzeczypospolitej Polskiej
Szanowny Panie Marszałku,
odpowiadając na interpelację nr 14210 poseł Jolanty Zięby-Gzik z 17 grudnia 2025 roku
w sprawie planowanej restrukturyzacji TVP Wilno oraz jej konsekwencji dla bezpieczeństwa
informacyjnego, sytuacji Polaków na Litwie i relacji polsko-litewskich, uprzejmie proszę
o przyjęcie następujących wyjaśnień.
Minister Kultury i Dziedzictwa Narodowego wykonuje prawo głosu z należących do Skarbu
Państwa akcji spółki pod firmą: TELEWIZJA POLSKA Spółka Akcyjna w likwidacji z siedzibą
w Warszawie (dalej: „spółka/TVP”), tj. działa jako Walne Zgromadzenie. Poza kompetencjami
Walnego Zgromadzenia pozostają kwestie programowe i struktury organizacyjnej spółki.
Zgodnie z art. 25 ust. 5 ustawy z 29 grudnia 1992 roku o radiofonii i telewizji zakres i sposób
prowadzenia działalności związanej z tworzeniem i rozpowszechnianiem programów dla
odbiorców za granicą w języku polskim i w językach innych niż język polski oraz zasady
pokrywania kosztów tej działalności są określane w formie porozumień zawieranych między
ministrem właściwym odpowiednio w sprawach zagranicznych oraz jednostką publicznej
telewizji.
Niemniej jednak z uwagi na istotę zagadnienia, jak i zainteresowanie społeczne
funkcjonowaniem TVP Wilno Minister Kultury i Dziedzictwa Narodowego wystąpił do spółki
o przedstawienie stanowiska w przedmiotowym zakresie.
Z przedstawionych wyjaśnień wynika, że wprowadzane przez spółkę zmiany wychodzą
naprzeciw dążeniom Ministerstwa Spraw Zagranicznych w celu uproszczenia systemu
finansowania i kontroli dyscypliny finansowej w procesach produkcyjnych TVP. Jak wskazuje
spółka, planowane zmiany przyczynią się do ograniczenia nadmiernie wysokich kosztów oraz
uproszczenia struktury organizacyjnej spółki. Chodzi również o wykorzystywanie wszelkich
możliwych synergii, a zwłaszcza ograniczenie liczebności zespołu zarządzającego tymi
antenami, uniknięcie dublowania się rozmaitych funkcji technicznych i umożliwienie ścisłej
współpracy między redakcjami, a przede wszystkim sprawnej wymiany programowej.
Z poważaniem
z up. Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego
Sekretarz Stanu
Maciej Wróbel
/podpisano kwalifikowanym podpisem elektronicznym/
-- 1 of 1 --
których dane są przetwarzane została zamieszczona na stronie www.gov.pl/kultura/bip w zakładce Polityka przetwarzania danych osobowych.
Identyfikator dokumentu: 2340769.10593077.10002012
+48 22 42 10 100 Ministerstwo Kultury i Dziedzictwa Narodowego
esp@kultura.gov.pl ul. Krakowskie Przedmieście 15
www.gov.pl/kultura 00-071 Warszawa
Marta Cienkowska
Pan
Włodzimierz Czarzasty
Marszałek Sejmu Rzeczypospolitej Polskiej
Szanowny Panie Marszałku,
odpowiadając na interpelację nr 14210 poseł Jolanty Zięby-Gzik z 17 grudnia 2025 roku
w sprawie planowanej restrukturyzacji TVP Wilno oraz jej konsekwencji dla bezpieczeństwa
informacyjnego, sytuacji Polaków na Litwie i relacji polsko-litewskich, uprzejmie proszę
o przyjęcie następujących wyjaśnień.
Minister Kultury i Dziedzictwa Narodowego wykonuje prawo głosu z należących do Skarbu
Państwa akcji spółki pod firmą: TELEWIZJA POLSKA Spółka Akcyjna w likwidacji z siedzibą
w Warszawie (dalej: „spółka/TVP”), tj. działa jako Walne Zgromadzenie. Poza kompetencjami
Walnego Zgromadzenia pozostają kwestie programowe i struktury organizacyjnej spółki.
Zgodnie z art. 25 ust. 5 ustawy z 29 grudnia 1992 roku o radiofonii i telewizji zakres i sposób
prowadzenia działalności związanej z tworzeniem i rozpowszechnianiem programów dla
odbiorców za granicą w języku polskim i w językach innych niż język polski oraz zasady
pokrywania kosztów tej działalności są określane w formie porozumień zawieranych między
ministrem właściwym odpowiednio w sprawach zagranicznych oraz jednostką publicznej
telewizji.
Niemniej jednak z uwagi na istotę zagadnienia, jak i zainteresowanie społeczne
funkcjonowaniem TVP Wilno Minister Kultury i Dziedzictwa Narodowego wystąpił do spółki
o przedstawienie stanowiska w przedmiotowym zakresie.
Z przedstawionych wyjaśnień wynika, że wprowadzane przez spółkę zmiany wychodzą
naprzeciw dążeniom Ministerstwa Spraw Zagranicznych w celu uproszczenia systemu
finansowania i kontroli dyscypliny finansowej w procesach produkcyjnych TVP. Jak wskazuje
spółka, planowane zmiany przyczynią się do ograniczenia nadmiernie wysokich kosztów oraz
uproszczenia struktury organizacyjnej spółki. Chodzi również o wykorzystywanie wszelkich
możliwych synergii, a zwłaszcza ograniczenie liczebności zespołu zarządzającego tymi
antenami, uniknięcie dublowania się rozmaitych funkcji technicznych i umożliwienie ścisłej
współpracy między redakcjami, a przede wszystkim sprawnej wymiany programowej.
Z poważaniem
z up. Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego
Sekretarz Stanu
Maciej Wróbel
/podpisano kwalifikowanym podpisem elektronicznym/
-- 1 of 1 --