Interpelacja w sprawie działań rządu na forum Unii Europejskiej w celu uzyskania zwrotu kosztów leczenia nielegalnych migrantów przerzucanych na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej
Treść wystąpienia poselskiego
Interpelacja nr 14179
do ministra zdrowia
w sprawie działań rządu na forum Unii Europejskiej w celu uzyskania zwrotu kosztów leczenia nielegalnych migrantów przerzucanych na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej
Zgłaszający: Dariusz Matecki
Data wpływu: 10-12-2025
W interpelacji nr 11105 zapytałem, czy w ocenie Ministerstwa Zdrowia Polska nie powinna występować do Unii Europejskiej o zwrot kosztów leczenia migrantów, którzy zostali nielegalnie przerzuceni na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej w związku z polityką „otwartych drzwi” prowadzoną przez niektóre państwa członkowskie.
Chodzi o sytuacje, w których polskie szpitale – w tym szpitale resortowe, jak placówka MSWiA w Szczecinie – udzielają świadczeń zdrowotnych osobom, które zostały de facto „odesłane” z Niemiec lub innych państw zachodniej Europy, a koszty tego leczenia ponosi polski system ochrony zdrowia i polscy podatnicy.
W odpowiedzi Ministerstwo Zdrowia nie udzieliło żadnej odpowiedzi na to pytanie, zasłaniając się rzekomym brakiem właściwości.
Oznacza to, że rząd Donalda Tuska albo:
nie podejmuje żadnych działań na forum UE, aby odzyskać choćby część kosztów wynikających z polityki migracyjnej innych państw, albo
podejmuje takie działania, lecz odmawia poinformowania o nich Sejmu RP, co w obu przypadkach jest absolutnie nie do przyjęcia w demokratycznym państwie prawa.
Brak odpowiedzi w tej kwestii jest skandalem, szczególnie w sytuacji, gdy rząd deklaruje „proeuropejskość” i „wspólnotową solidarność”, ale nie potrafi (lub nie chce) upomnieć się o konkretne środki finansowe należne Polsce za ponoszone koszty.
W związku z powyższym zwracam się do Pani Minister z następującymi pytaniami:
Czy Ministerstwo Zdrowia, samodzielnie lub we współpracy z innymi resortami (MSZ, MSWiA, MF), podejmowało działania na forum Unii Europejskiej w celu uzyskania zwrotu kosztów leczenia nielegalnych migrantów, którzy zostali przerzuceni na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej w związku z polityką „otwartych drzwi” prowadzoną przez inne państwa członkowskie, w szczególności Niemcy?
Jeżeli takie działania były podejmowane, proszę o przedstawienie:
a) dat, formy i treści wystąpień Polski w tej sprawie (np. na Radzie EPSCO, w korespondencji z Komisją Europejską),
b) odpowiedzi uzyskanych od instytucji unijnych,
c) efektów finansowych (kwoty środków przyznanych Polsce z tego tytułu).
Jeżeli nie podejmowano żadnych działań w tym zakresie, proszę o wyjaśnienie, dlaczego rząd nie broni interesu finansowego polskich podatników, a jednocześnie deklaruje pełne poparcie dla unijnej polityki migracyjnej i gotowość do ponoszenia jej kosztów.
Czy Pani Minister uważa, że brak odpowiedzi na to pytanie w odpowiedzi na interpelację nr 11105 był zgodny ze standardami przejrzystości i odpowiedzialności, czy też przyznaje, że doszło do świadomego zbagatelizowania obowiązku informacyjnego wobec Sejmu RP i opinii publicznej?
Podsekretarz stanu Tomasz Maciejewski
Odpowiedź standardowa – resort odnosi się merytorycznie do zagadnienia z umiarkowaną ilością danych szczegółowych.
- Wymienia precyzyjne daty lub terminy (7)
- Wykryto zwrot wymijający: „nie gromadzi danych” (brak danych / ewidencji w resorcie)
Pełna treść wyekstrahowana z załącznika PDF (odpowiedź urzędowa)
5880 znakówadres email: kancelaria@mz.gov.pl 00-952 Warszawa
www.gov.pl/zdrowie
DLF.050.87.2025.DP
Warszawa, 28 stycznia 2026
Pan
Włodzimierz Czarzasty
Marszałek Sejmu
Rzeczypospolitej Polskiej
Szanowny Panie Marszałku,
odpowiadając na następujące interpelacje z dnia 17 grudnia 2025 r. złożone przez Pana Posła
Dariusza Mateckiego:
- Interpelacja nr 14174 w sprawie liczby cudzoziemców nieposiadających tytułu do
świadczeń zdrowotnych, którym udzielono świadczeń zdrowotnych w Polsce,
- Interpelacja nr 14175 w sprawie kosztów świadczeń zdrowotnych udzielonych
cudzoziemcom nieposiadającym tytułu do świadczeń zdrowotnych w Polsce,
- Interpelacja nr 14176 w sprawie skuteczności dochodzenia należności za świadczenia
zdrowotne udzielone cudzoziemcom nieposiadającym tytułu doświadczeń,
- Interpelacja nr 14177 w sprawie udziału państw trzecich oraz instytucji
międzynarodowych w pokrywaniu kosztów leczenia cudzoziemców nieposiadających tytułu
do świadczeń zdrowotnych w Polsce,
- Interpelacja nr 14178 w sprawie planowanych zmian legislacyjnych i systemowych
dotyczących finansowania świadczeń zdrowotnych dla nielegalnych migrantów oraz
dochodzenia należności z tego tytułu,
- Interpelacja nr 14179 w sprawie działań rządu na forum Unii Europejskiej w celu uzyskania
zwrotu kosztów leczenia nielegalnych migrantów przerzucanych na terytorium
Rzeczypospolitej Polskiej,
uprzejmie informuję, że zgodnie z dotychczas przedstawionymi wyjaśnieniami, kwestie
poruszone w treści interpelacji nr 11105 jak również w interpelacjach nr 14174-14179
pozostają poza właściwością Ministra Zdrowia. Niezależnie od powyższego, mając na
-- 1 of 3 --
telefon: +48 22 250 01 46 ul. Miodowa 15
adres email: kancelaria@mz.gov.pl 00-952 Warszawa
www.gov.pl/zdrowie
2
względzie ponowne skierowanie pytań do Ministra Zdrowia, informuję, że Ministerstwo
Zdrowia wystąpiło o przekazanie informacji umożliwiających udzielenie odpowiedzi
na niniejsze interpelacje do Ministerstwa Spraw Wewnętrznych i Administracji (MSWiA).
Zgodnie z wyjaśnieniami przedstawionymi przez MSWiA, cudzoziemcy, którym opiekę
medyczną zapewnia Szef Urzędu do Spraw Cudzoziemców (UdSC) posiadają tytuł do
świadczeń zdrowotnych, uzyskany poprzez złożenie wniosku o udzielenie ochrony
międzynarodowej w Polsce lub poprzez otrzymanie zaświadczenia Szefa UdSC
potwierdzającego korzystanie z ochrony czasowej i przebywają w Polsce legalnie.
Ponadto MSWiA podkreśliło, że Straż Graniczna (SG) należy do organów administracji
niezespolonej, w związku z powyższym obszar działania poszczególnych oddziałów SG nie
pokrywa się podziałem administracyjnym kraju na województwa.
Jednocześnie MSWiA poinformowało, że SG nie gromadzi danych dotyczących liczby
cudzoziemców, którym udzielono świadczeń zdrowotnych, w szczególności w sposób
pozwalający na ich przedstawienie zgodnie z pytaniami ujętymi w treści ww. interpelacji.
Przedstawiając powyższe należy wyjaśnić, że koszty świadczeń medycznych udzielanych
cudzoziemcom pozostającym w dyspozycji SG (w szczególności zatrzymanym,
umieszczonym w ośrodkach strzeżonych, czy będących w trakcie przymusowego wykonania
decyzji o zobowiązaniu cudzoziemca do powrotu) są pokrywane z budżetu państwa – z części
pozostającej w dyspozycji Komendanta Głównego SG – i częściowo refinansowane ze
środków Unii Europejskiej (w ramach Funduszu Azylu, Migracji i Integracji, dalej: FAMI).
W okresie od 13 grudnia 2023 r. do 8 stycznia 2026 r. podmioty medyczne wystawiły SG
1 518 faktur za świadczenia zdrowotne udzielone cudzoziemcom będącym w dyspozycji SG.
Straż Graniczna nie ma możliwości ustalenia rozliczenia konkretnych przypadków, ponieważ
faktury wystawiane przez podmioty medyczne nierzadko dotyczą więcej niż jednego
cudzoziemca, a niekiedy jednemu cudzoziemcowi są udzielane świadczenia przez pewien
czas, za co jest wystawianych kilka faktur.
Koszty z tytułu świadczeń zdrowotnych udzielonych ww. cudzoziemcom, w okresie od
13 grudnia 2023 r. do 9 stycznia 2026 r., wyniosły 10 906 461,28 zł, z czego z części budżetu
państwa pozostającej w dyspozycji Komendanta Głównego SG wydatkowano
6 035 975,18 zł, a z FAMI – 4 870 486,10 zł.
W stosunku do cudzoziemców, którym decyzję o zobowiązaniu cudzoziemca do powrotu
wydaje się bez określenia terminu jej wykonania (o ile nie udziela mu się pomocy
w dobrowolnym powrocie), ustala się koszty związane z wydaniem i wykonaniem decyzji,
do których zalicza się m.in. koszty badania lekarskiego cudzoziemca oraz zapewnienia
cudzoziemcowi opieki medycznej i psychologicznej podczas pobytu w strzeżonym ośrodku
lub areszcie dla cudzoziemców.
-- 2 of 3 --
telefon: +48 22 250 01 46 ul. Miodowa 15
adres email: kancelaria@mz.gov.pl 00-952 Warszawa
www.gov.pl/zdrowie
3
Przedmiotowe koszty ponosi cudzoziemiec lub inne wskazane w ustawie z dnia 12 grudnia
2013 r. o cudzoziemcach (Dz. U. z 2025 r. poz. 1079, z późn. zm) podmioty, jak np.
zapraszający czy podmiot powierzający cudzoziemcowi pracę. Ustalenie kosztów może
zatem stanowić podstawę do egzekwowania od cudzoziemca ich pokrycia (o ile nie jest do
tego zobowiązany inny podmiot). Powyższa egzekucja jest jednak skuteczna jedynie
wówczas, gdy cudzoziemiec posiada środki pieniężne, które można zająć.
W ocenie MSWiA obowiązujące przepisy prawa w omawianym zakresie, odnoszące się do
zadań realizowanych przez SG należy uznać za adekwatne. W związku z powyższym MSWiA
poinformowało, że w resorcie obecnie nie są prowadzone prace analityczne bądź legislacyjne
w zakresie stanowiącym przedmiot ww. interpelacji.
Ponadto MSWiA poinformowało, że nie podejmowało na forum Unii Europejskiej działań
mających na celu uzyskanie systemowego mechanizmu rekompensaty dla Państw
Członkowskich, które ponoszą koszty leczenia cudzoziemców.
Z wyrazami szacunku
z upoważnienia Ministra Zdrowia
Tomasz Maciejewski
Podsekretarz Stanu
/dokument podpisany elektronicznie/
-- 3 of 3 --