Interpelacja nr 14167
Interpelacja w sprawie ograniczania działalności legalnie działających składowisk odpadów komunalnych w obliczu rosnącej liczby powstających dzikich wysypisk
Zgłaszający:
•
Adresat:
Klimat, Energia i Środowisko (88%)
Treść wystąpienia poselskiego
Interpelacja w sprawie ograniczania działalności legalnie działających składowisk odpadów komunalnych w obliczu rosnącej liczby powstających dzikich wysypisk
Interpelacja nr 14167
do ministra klimatu i środowiska
w sprawie ograniczania działalności legalnie działających składowisk odpadów komunalnych w obliczu rosnącej liczby powstających dzikich wysypisk
Zgłaszający: Tomasz Kostuś
Data wpływu: 10-12-2025
Szanowna Pani Minister,
w 2024 roku w Polsce zlikwidowano w ciągu roku 12 726 dzikich wysypisk - najwięcej od 2017 roku. Dodatkowo, na koniec 2024 roku istniało również najwięcej tego rodzaju obiektów od 2013 roku - 2 730 (stan na 31 grudnia). Z drugiej strony, rokrocznie w Polsce ubywa legalnie działających składowisk odpadów. Na koniec 2024 roku działało 247 takich zakładów - 7 mniej niż rok wcześniej i aż o 556 mniej niż w 2009 roku. Tymczasem w 2024 roku poprzez składowanie unieszkodliwiono w Polsce 4 257,1 tys. ton odpadów komunalnych (30,1% wszystkich tego rodzaju odpadów), a w 2023 roku - 4 067,3 tys. ton, co stanowiło 30,2% zebranych odpadów komunalnych.
Oczywiście, zgodnie z dyrektywą 2018/850 z dnia 30 maja 2018 roku w sprawie składowania odpadów do 2035 r. kraje UE muszą ograniczyć ilość odpadów komunalnych wystawianych na składowiska do 10% lub mniej ogółu wytwarzanych odpadów komunalnych. Jednakże, udział, a przede wszystkim nominalna masa unieszkodliwianych poprzez składowanie odpadów komunalnych nie maleje.
W tym kontekście wielkie obawy wzbudzają zabiegi podejmowane przez jednostki samorządu terytorialnego, wymierzone nie tylko w legalnie działające, ale też w zgodzie z najwyższymi standardami branżowymi, składowiska odpadów. Szczególnym przykładem takiej sytuacji jest wieloletni spór pomiędzy spółką Amest Otwock a miastem Otwock, które będąc udziałowcem spółki, jednocześnie podejmuje działania administracyjne skutkujące blokowaniem funkcjonowania składowiska. Pomimo korzystnych dla spółki rozstrzygnięć sądowych, decyzje miasta doprowadziły do faktycznego ograniczenia działalności instalacji, istotnej dla całego sektora.
Mając na względzie powyższe informacje, proszę o udzielenie odpowiedzi na poniższe pytania:
1. Czy Ministerstwo Klimatu i Środowiska monitoruje przypadki, w których jednostki samorządu terytorialnego podejmują działania mogące doprowadzić do ograniczenia lub likwidacji legalnie działających składowisk odpadów komunalnych, mimo że w ten sposób w 2024 roku unieszkodliwiono więcej odpadów niż w 2023 roku?
2. Czy resort dostrzega potrzebę wprowadzenia mechanizmów ochronnych dla przedsiębiorstw prowadzących legalne składowiska odpadów i czy ma prawne możliwości działania w tym obszarze np. poprzez weryfikację działań samorządów, które mogą naruszać stabilność funkcjonowania systemu gospodarki odpadami?
3. Czy ministerstwo planuje podjęcie działań legislacyjnych lub kontrolnych w przypadkach, gdy działania samorządów, zarówno administracyjne, jak i prawne skutkują faktycznym ograniczeniem dostępu do legalnych instalacji unieszkodliwiania odpadów, co może prowadzić do wzrostu liczby nielegalnych wysypisk?
Z poważaniem
Tomasz Kostuś
Interpelacja nr 14167
do ministra klimatu i środowiska
w sprawie ograniczania działalności legalnie działających składowisk odpadów komunalnych w obliczu rosnącej liczby powstających dzikich wysypisk
Zgłaszający: Tomasz Kostuś
Data wpływu: 10-12-2025
Szanowna Pani Minister,
w 2024 roku w Polsce zlikwidowano w ciągu roku 12 726 dzikich wysypisk - najwięcej od 2017 roku. Dodatkowo, na koniec 2024 roku istniało również najwięcej tego rodzaju obiektów od 2013 roku - 2 730 (stan na 31 grudnia). Z drugiej strony, rokrocznie w Polsce ubywa legalnie działających składowisk odpadów. Na koniec 2024 roku działało 247 takich zakładów - 7 mniej niż rok wcześniej i aż o 556 mniej niż w 2009 roku. Tymczasem w 2024 roku poprzez składowanie unieszkodliwiono w Polsce 4 257,1 tys. ton odpadów komunalnych (30,1% wszystkich tego rodzaju odpadów), a w 2023 roku - 4 067,3 tys. ton, co stanowiło 30,2% zebranych odpadów komunalnych.
Oczywiście, zgodnie z dyrektywą 2018/850 z dnia 30 maja 2018 roku w sprawie składowania odpadów do 2035 r. kraje UE muszą ograniczyć ilość odpadów komunalnych wystawianych na składowiska do 10% lub mniej ogółu wytwarzanych odpadów komunalnych. Jednakże, udział, a przede wszystkim nominalna masa unieszkodliwianych poprzez składowanie odpadów komunalnych nie maleje.
W tym kontekście wielkie obawy wzbudzają zabiegi podejmowane przez jednostki samorządu terytorialnego, wymierzone nie tylko w legalnie działające, ale też w zgodzie z najwyższymi standardami branżowymi, składowiska odpadów. Szczególnym przykładem takiej sytuacji jest wieloletni spór pomiędzy spółką Amest Otwock a miastem Otwock, które będąc udziałowcem spółki, jednocześnie podejmuje działania administracyjne skutkujące blokowaniem funkcjonowania składowiska. Pomimo korzystnych dla spółki rozstrzygnięć sądowych, decyzje miasta doprowadziły do faktycznego ograniczenia działalności instalacji, istotnej dla całego sektora.
Mając na względzie powyższe informacje, proszę o udzielenie odpowiedzi na poniższe pytania:
1. Czy Ministerstwo Klimatu i Środowiska monitoruje przypadki, w których jednostki samorządu terytorialnego podejmują działania mogące doprowadzić do ograniczenia lub likwidacji legalnie działających składowisk odpadów komunalnych, mimo że w ten sposób w 2024 roku unieszkodliwiono więcej odpadów niż w 2023 roku?
2. Czy resort dostrzega potrzebę wprowadzenia mechanizmów ochronnych dla przedsiębiorstw prowadzących legalne składowiska odpadów i czy ma prawne możliwości działania w tym obszarze np. poprzez weryfikację działań samorządów, które mogą naruszać stabilność funkcjonowania systemu gospodarki odpadami?
3. Czy ministerstwo planuje podjęcie działań legislacyjnych lub kontrolnych w przypadkach, gdy działania samorządów, zarówno administracyjne, jak i prawne skutkują faktycznym ograniczeniem dostępu do legalnych instalacji unieszkodliwiania odpadów, co może prowadzić do wzrostu liczby nielegalnych wysypisk?
Z poważaniem
Tomasz Kostuś
Odpowiedź urzędowa
Podsekretarz stanu Anita Sowińska
Audyt odpowiedzi: Wskaźnik lania wody & konkretności
Bardzo konkretna
Automatyczna analiza lingwistyczno-statystyczna pisma resortu
Lanie wody
17%
Konkretność
83%
Odpowiedź wysoce rzeczowa – zawiera liczne dane twarde, kwoty, daty lub bezpośrednie odniesienie do zadanych pytań.
Twarde liczby / kwoty
1 kwot, 0 %
Precyzyjne daty
3
Odpowiedź na punkty
Brak podziału
Gęstość faktów
6.5 / 1k zn.
- Zawiera 1 wskazania konkretnych kwot finansowych
- Wymienia precyzyjne daty lub terminy (3)
Urzędowe załączniki i odpowiedzi:
Pełna treść wyekstrahowana z załącznika PDF (odpowiedź urzędowa)
5073 znaków
Telefon: (+48) 22 369 29 00 ul. Wawelska 52/54, 00-922 Warszawa
info@klimat.gov.pl Ministerstwo Klimatu i Środowiska
www.gov.pl/klimat
Działamy zgodnie z EMAS - zarządzając instytucją, dbamy o środowisko
DGO-SGO.050.33.2025.AR
4139979.16738581.13620452
Warszawa, 27-12-2025
Pan
Włodzimierz Czarzasty,
Marszałek Sejmu RP
Szanowny Panie Marszałku,
w związku z interpelacją z dnia 17 grudnia 2025 r. nr K10INT14167 posła Tomasza Kostusia
w sprawie ograniczania działalności legalnie działających składowisk odpadów komunalnych
w obliczu rosnącej liczby powstających dzikich wysypisk, przekazuję odpowiedź w zakresie
kompetencji Ministra Klimatu i Środowiska.
Wskazać należy, że zgodnie z art. 171 ust. 1 i 2 Konstytucji Rzeczpospolitej Polskiej
z dnia 2 kwietnia 1997 r.1 ,,działalność samorządu terytorialnego podlega nadzorowi z punktu
widzenia legalności. Organami nadzoru nad działalnością jednostek samorządu terytorialnego są
Prezes Rady Ministrów i wojewodowie, a w zakresie spraw finansowych regionalne izby
obrachunkowe”. W konsekwencji MKiŚ nie posiada prawnych możliwości ingerowania ani
podejmowania działań kontrolnych wobec jednostek samorządu terytorialnego, także
w odniesieniu do działań, które mogą mieć wpływ na funkcjonowanie systemu gospodarki
odpadami.
Działania, które mogą być podejmowane przez administrację rządową, mają charakter
systemowy i pośredni i są związane w szczególności z realizacją zadań o charakterze koncepcyjnym
oraz legislacyjnym, w tym oceną funkcjonowania systemu gospodarki odpadami komunalnymi w
skali krajowej.
Jednocześnie trzeba wyjaśnić, że Główny Urząd Statystyczny (GUS) publikuje dane
dotyczące dzikich (nielegalnych) wysypisk odpadów definiowanych jako miejsce nieprzeznaczone
do składowania odpadów, na którym porzucane są odpady komunalne. Dane o liczbie tak
zdefiniowanych wysypisk GUS otrzymuje z urzędów gmin. Zatem trudno na podstawie
wspomnianych danych wyciągać wnioski o charakterze generalnym, zwłaszcza w kontekście
szeroko rozumianej gospodarki odpadami, czy też nawet odpadów niebezpiecznych z przemysłu
i usług w skali kraju, w zakresie których walka z nielegalnym obrotem oraz likwidacją miejsc po
takiej działalności stanowi priorytet rządu.
W MKiŚ prowadzone są prace nad projektem ustawy o zmianie ustawy o utrzymaniu
czystości i porządku w gminach (projekt nr UD 252)2. Jednymi z celów tych zmian jest
wzmocnienie gminnych systemów gospodarowania odpadami oraz ograniczenie zjawiska
porzucania odpadów w miejscach do tego nieprzeznaczonych. Kluczowym kierunkiem interwencji
jest zwiększenie dostępności Punktów Selektywnego Zbierania Odpadów Komunalnych (PSZOK)
oraz innych form zbierania odpadów komunalnych, w szczególności tych które nie są odbierane z
naszych nieruchomości. Co istotne zaproponowano rozszerzenie zakresu działania PSZOK —
punkty będą mogły fakultatywnie i odpłatnie przyjmować również inne odpady niż komunalne.
1 Dz. U. z 1997 r., poz. 78, poz. 483 z późn. zm.
2 Projekt dostępny na stronie Rządowego Centrum Legislacji: https://legislacja.gov.pl/projekt/12403751
-- 1 of 2 --
Projekt przewiduje możliwość odpłatnego przyjmowania odpadów od właścicieli nieruchomości
nieobjętych gminnym systemem gospodarowania odpadami komunalnymi.
Zaproponowane zmiany zwiększają dostępność legalnych kanałów odbioru odpadów,
dzięki którym mieszkańcy i przedsiębiorcy mogą pozbywać się odpadów, a tym samym skierowane
są na ograniczenie skali porzucania odpadów w lasach, na poboczach dróg czy na terenach
zielonych, a więc miejsc opisanych w GUS jako dzikie (nielegalne) wysypiska. Nowy model
funkcjonowania PSZOK będzie realnym narzędziem przeciwdziałania powstawaniu dzikich
wysypisk i poprawy stanu środowiska. Warto w tym miejscu przypomnieć, że MKiŚ podejmuje
również intensywne działania w ramach likwidacji miejsc nielegalnego nagromadzenia odpadów –
miejsc, które stwarzają szczególne zagrożenie dla zdrowia i życia ludzkiego oraz środowiska.
W 2025 r. oraz w latach kolejnych zostały zabezpieczone środki, zarówno z rezerwy celowej
budżetu państwa jak i Narodowego Funduszu Ochrony Środowiska i Gospodarki Wodnej
(NFOŚiGW). W 2025 r. łączna wysokość zabezpieczonych środków wyniosła 300 mln zł, które
zostały przeznaczone dla 23 miejsc nielegalnie nagromadzonych odpadów (wytypowanych
w ramach naboru do rezerw celowej na 2025 r.). Rozpoczęliśmy również w październiku 2025 r.
przygotowania do umożliwienia terenowym organom administracji starania się o środki finansowe
z rezerwy celowej w 2026 r. Działania w tym obszarze tematycznym będą również wsparte pracami
o charakterze legislacyjnym, w szczególności mającym na celu poprawę sytuacji związanej z
doprecyzowaniem przepisów dotyczących rozszerzonej odpowiedzialności wytwórców odpadów
niebezpiecznych, wydawaniem decyzji administracyjnych w zakresie gospodarowania odpadami
oraz modyfikacji procedur związanych z usuwaniem odpadów.
Z wyrazami szacunku
Z up. Ministra
Anita Sowińska
Podsekretarz Stanu
Ministerstwo Klimatu i Środowiska
/ – podpisany cyfrowo/
Do wiadomości:
Departament Spraw Parlamentarnych, KPRM
-- 2 of 2 --
info@klimat.gov.pl Ministerstwo Klimatu i Środowiska
www.gov.pl/klimat
Działamy zgodnie z EMAS - zarządzając instytucją, dbamy o środowisko
DGO-SGO.050.33.2025.AR
4139979.16738581.13620452
Warszawa, 27-12-2025
Pan
Włodzimierz Czarzasty,
Marszałek Sejmu RP
Szanowny Panie Marszałku,
w związku z interpelacją z dnia 17 grudnia 2025 r. nr K10INT14167 posła Tomasza Kostusia
w sprawie ograniczania działalności legalnie działających składowisk odpadów komunalnych
w obliczu rosnącej liczby powstających dzikich wysypisk, przekazuję odpowiedź w zakresie
kompetencji Ministra Klimatu i Środowiska.
Wskazać należy, że zgodnie z art. 171 ust. 1 i 2 Konstytucji Rzeczpospolitej Polskiej
z dnia 2 kwietnia 1997 r.1 ,,działalność samorządu terytorialnego podlega nadzorowi z punktu
widzenia legalności. Organami nadzoru nad działalnością jednostek samorządu terytorialnego są
Prezes Rady Ministrów i wojewodowie, a w zakresie spraw finansowych regionalne izby
obrachunkowe”. W konsekwencji MKiŚ nie posiada prawnych możliwości ingerowania ani
podejmowania działań kontrolnych wobec jednostek samorządu terytorialnego, także
w odniesieniu do działań, które mogą mieć wpływ na funkcjonowanie systemu gospodarki
odpadami.
Działania, które mogą być podejmowane przez administrację rządową, mają charakter
systemowy i pośredni i są związane w szczególności z realizacją zadań o charakterze koncepcyjnym
oraz legislacyjnym, w tym oceną funkcjonowania systemu gospodarki odpadami komunalnymi w
skali krajowej.
Jednocześnie trzeba wyjaśnić, że Główny Urząd Statystyczny (GUS) publikuje dane
dotyczące dzikich (nielegalnych) wysypisk odpadów definiowanych jako miejsce nieprzeznaczone
do składowania odpadów, na którym porzucane są odpady komunalne. Dane o liczbie tak
zdefiniowanych wysypisk GUS otrzymuje z urzędów gmin. Zatem trudno na podstawie
wspomnianych danych wyciągać wnioski o charakterze generalnym, zwłaszcza w kontekście
szeroko rozumianej gospodarki odpadami, czy też nawet odpadów niebezpiecznych z przemysłu
i usług w skali kraju, w zakresie których walka z nielegalnym obrotem oraz likwidacją miejsc po
takiej działalności stanowi priorytet rządu.
W MKiŚ prowadzone są prace nad projektem ustawy o zmianie ustawy o utrzymaniu
czystości i porządku w gminach (projekt nr UD 252)2. Jednymi z celów tych zmian jest
wzmocnienie gminnych systemów gospodarowania odpadami oraz ograniczenie zjawiska
porzucania odpadów w miejscach do tego nieprzeznaczonych. Kluczowym kierunkiem interwencji
jest zwiększenie dostępności Punktów Selektywnego Zbierania Odpadów Komunalnych (PSZOK)
oraz innych form zbierania odpadów komunalnych, w szczególności tych które nie są odbierane z
naszych nieruchomości. Co istotne zaproponowano rozszerzenie zakresu działania PSZOK —
punkty będą mogły fakultatywnie i odpłatnie przyjmować również inne odpady niż komunalne.
1 Dz. U. z 1997 r., poz. 78, poz. 483 z późn. zm.
2 Projekt dostępny na stronie Rządowego Centrum Legislacji: https://legislacja.gov.pl/projekt/12403751
-- 1 of 2 --
Projekt przewiduje możliwość odpłatnego przyjmowania odpadów od właścicieli nieruchomości
nieobjętych gminnym systemem gospodarowania odpadami komunalnymi.
Zaproponowane zmiany zwiększają dostępność legalnych kanałów odbioru odpadów,
dzięki którym mieszkańcy i przedsiębiorcy mogą pozbywać się odpadów, a tym samym skierowane
są na ograniczenie skali porzucania odpadów w lasach, na poboczach dróg czy na terenach
zielonych, a więc miejsc opisanych w GUS jako dzikie (nielegalne) wysypiska. Nowy model
funkcjonowania PSZOK będzie realnym narzędziem przeciwdziałania powstawaniu dzikich
wysypisk i poprawy stanu środowiska. Warto w tym miejscu przypomnieć, że MKiŚ podejmuje
również intensywne działania w ramach likwidacji miejsc nielegalnego nagromadzenia odpadów –
miejsc, które stwarzają szczególne zagrożenie dla zdrowia i życia ludzkiego oraz środowiska.
W 2025 r. oraz w latach kolejnych zostały zabezpieczone środki, zarówno z rezerwy celowej
budżetu państwa jak i Narodowego Funduszu Ochrony Środowiska i Gospodarki Wodnej
(NFOŚiGW). W 2025 r. łączna wysokość zabezpieczonych środków wyniosła 300 mln zł, które
zostały przeznaczone dla 23 miejsc nielegalnie nagromadzonych odpadów (wytypowanych
w ramach naboru do rezerw celowej na 2025 r.). Rozpoczęliśmy również w październiku 2025 r.
przygotowania do umożliwienia terenowym organom administracji starania się o środki finansowe
z rezerwy celowej w 2026 r. Działania w tym obszarze tematycznym będą również wsparte pracami
o charakterze legislacyjnym, w szczególności mającym na celu poprawę sytuacji związanej z
doprecyzowaniem przepisów dotyczących rozszerzonej odpowiedzialności wytwórców odpadów
niebezpiecznych, wydawaniem decyzji administracyjnych w zakresie gospodarowania odpadami
oraz modyfikacji procedur związanych z usuwaniem odpadów.
Z wyrazami szacunku
Z up. Ministra
Anita Sowińska
Podsekretarz Stanu
Ministerstwo Klimatu i Środowiska
/ – podpisany cyfrowo/
Do wiadomości:
Departament Spraw Parlamentarnych, KPRM
-- 2 of 2 --