Interpelacja nr 14155
Interpelacja w sprawie dostosowania przepisów o ochronie przyrody do potrzeb rozwoju gmin Beskidu Niskiego
Zgłaszający:
•
Adresat:
Klimat, Energia i Środowisko (95%)
Rolnictwo i Rozwój Wsi (33%)
Treść wystąpienia poselskiego
Interpelacja w sprawie dostosowania przepisów o ochronie przyrody do potrzeb rozwoju gmin Beskidu Niskiego
Interpelacja nr 14155
do ministra klimatu i środowiska
w sprawie dostosowania przepisów o ochronie przyrody do potrzeb rozwoju gmin Beskidu Niskiego
Zgłaszający: Joanna Frydrych
Data wpływu: 10-12-2025
Szanowna Pani Minister,
działając na podstawie art. 14 ust. 1 pkt 7 ustawy o wykonywaniu mandatu posła i senatora z dnia 9 maja 1996 r. (t.j. Dz. U. z 2024 r. poz. 907) oraz art. 191–193 Regulaminu Sejmu (t.j. M.P. z 2022 r. poz. 990, 1092 i 1204), zwracam się do Pani Minister z interpelacją w sprawie problemów gmin Beskidu Niskiego wynikających z obowiązujących przepisów o ochronie przyrody.
Rozległe obszary chronione – takie jak park narodowy, park krajobrazowy czy obszary Natura 2000 obejmują znaczną część terenów wielu gmin regionu. Ochrona przyrody jest niewątpliwie wartością nadrzędną, jednak obecne regulacje w praktyce blokują możliwość zabudowy nawet wzdłuż istniejących dróg wojewódzkich, powiatowych czy gminnych. Problem ten szczególnie dotyka mieszkańców i inwestorów, którzy chcieliby rozwijać turystykę poprzez budowę obiektów rekreacyjnych, mieszkalnych czy usługowych. W wielu gminach Beskidu Niskiego turystyka jest kluczową gałęzią gospodarki, a jej rozwój stanowi istotny element wizerunkowy i poznawczy regionu. Jednocześnie mieszkańcy utrzymują się z rolnictwa, które wymaga budowy i rozbudowy budynków gospodarczych. Obecne przepisy ograniczają te możliwości, co prowadzi do zahamowania rozwoju lokalnego.
W związku z powyższym proszę Panią Minister o odpowiedź na następujące pytania:
1. Czy Ministerstwo Klimatu i Środowiska dostrzega problem nadmiernych ograniczeń w zakresie zabudowy na terenach gmin objętych formami ochrony przyrody, szczególnie w Beskidzie Niskim?
2. Czy prowadzone są prace nad dostosowaniem przepisów tak, aby umożliwiały one rozwój zabudowy mieszkaniowej, usługowej i gospodarczej w sposób nienaruszający celów ochrony przyrody?
3. Czy ministerstwo rozważa wprowadzenie rozwiązań prawnych, które pozwoliłyby na zabudowę wzdłuż istniejących dróg publicznych, przy zachowaniu zasad ochrony środowiska?
4. Czy w toku prac legislacyjnych brane są pod uwagę potrzeby gmin turystycznych, dla których rozwój infrastruktury turystycznej stanowi kluczowy element utrzymania mieszkańców oraz rozwoju lokalnej gospodarki?
5. Czy ministerstwo planuje konsultacje z samorządami gmin Beskidu Niskiego w celu wypracowania kompromisowych rozwiązań, które pogodzą ochronę przyrody z rozwojem lokalnym?
Uważam, że dostosowanie przepisów w tym zakresie jest niezbędne, aby zapewnić równowagę między ochroną przyrody a rozwojem społeczno-gospodarczym gmin. Ochrona środowiska nie powinna oznaczać całkowitego zahamowania rozwoju lokalnych społeczności, które chcą budować swoją przyszłość w zgodzie z naturą.
Z wyrazami szacunku
Joanna Frydrych
Interpelacja nr 14155
do ministra klimatu i środowiska
w sprawie dostosowania przepisów o ochronie przyrody do potrzeb rozwoju gmin Beskidu Niskiego
Zgłaszający: Joanna Frydrych
Data wpływu: 10-12-2025
Szanowna Pani Minister,
działając na podstawie art. 14 ust. 1 pkt 7 ustawy o wykonywaniu mandatu posła i senatora z dnia 9 maja 1996 r. (t.j. Dz. U. z 2024 r. poz. 907) oraz art. 191–193 Regulaminu Sejmu (t.j. M.P. z 2022 r. poz. 990, 1092 i 1204), zwracam się do Pani Minister z interpelacją w sprawie problemów gmin Beskidu Niskiego wynikających z obowiązujących przepisów o ochronie przyrody.
Rozległe obszary chronione – takie jak park narodowy, park krajobrazowy czy obszary Natura 2000 obejmują znaczną część terenów wielu gmin regionu. Ochrona przyrody jest niewątpliwie wartością nadrzędną, jednak obecne regulacje w praktyce blokują możliwość zabudowy nawet wzdłuż istniejących dróg wojewódzkich, powiatowych czy gminnych. Problem ten szczególnie dotyka mieszkańców i inwestorów, którzy chcieliby rozwijać turystykę poprzez budowę obiektów rekreacyjnych, mieszkalnych czy usługowych. W wielu gminach Beskidu Niskiego turystyka jest kluczową gałęzią gospodarki, a jej rozwój stanowi istotny element wizerunkowy i poznawczy regionu. Jednocześnie mieszkańcy utrzymują się z rolnictwa, które wymaga budowy i rozbudowy budynków gospodarczych. Obecne przepisy ograniczają te możliwości, co prowadzi do zahamowania rozwoju lokalnego.
W związku z powyższym proszę Panią Minister o odpowiedź na następujące pytania:
1. Czy Ministerstwo Klimatu i Środowiska dostrzega problem nadmiernych ograniczeń w zakresie zabudowy na terenach gmin objętych formami ochrony przyrody, szczególnie w Beskidzie Niskim?
2. Czy prowadzone są prace nad dostosowaniem przepisów tak, aby umożliwiały one rozwój zabudowy mieszkaniowej, usługowej i gospodarczej w sposób nienaruszający celów ochrony przyrody?
3. Czy ministerstwo rozważa wprowadzenie rozwiązań prawnych, które pozwoliłyby na zabudowę wzdłuż istniejących dróg publicznych, przy zachowaniu zasad ochrony środowiska?
4. Czy w toku prac legislacyjnych brane są pod uwagę potrzeby gmin turystycznych, dla których rozwój infrastruktury turystycznej stanowi kluczowy element utrzymania mieszkańców oraz rozwoju lokalnej gospodarki?
5. Czy ministerstwo planuje konsultacje z samorządami gmin Beskidu Niskiego w celu wypracowania kompromisowych rozwiązań, które pogodzą ochronę przyrody z rozwojem lokalnym?
Uważam, że dostosowanie przepisów w tym zakresie jest niezbędne, aby zapewnić równowagę między ochroną przyrody a rozwojem społeczno-gospodarczym gmin. Ochrona środowiska nie powinna oznaczać całkowitego zahamowania rozwoju lokalnych społeczności, które chcą budować swoją przyszłość w zgodzie z naturą.
Z wyrazami szacunku
Joanna Frydrych
Odpowiedź urzędowa
Podsekretarz stanu Mikołaj Dorożała
Audyt odpowiedzi: Wskaźnik lania wody & konkretności
Bardzo konkretna
Automatyczna analiza lingwistyczno-statystyczna pisma resortu
Lanie wody
15%
Konkretność
85%
Odpowiedź wysoce rzeczowa – zawiera liczne dane twarde, kwoty, daty lub bezpośrednie odniesienie do zadanych pytań.
Twarde liczby / kwoty
0 kwot, 0 %
Precyzyjne daty
8
Odpowiedź na punkty
✓ Tak (Ad 1, Pkt...)
Gęstość faktów
3.8 / 1k zn.
- Wymienia precyzyjne daty lub terminy (8)
- Resort odnosi się punkt po punkcie do pytań posła
Urzędowe załączniki i odpowiedzi:
Pełna treść wyekstrahowana z załącznika PDF (odpowiedź urzędowa)
10569 znaków
Telefon: (+48) 22 369 29 00 ul. Wawelska 52/54, 00-922 Warszawa
info@klimat.gov.pl Ministerstwo Klimatu i Środowiska
www.gov.pl/klimat
Działamy zgodnie z EMAS - zarządzając instytucją, dbamy o środowisko
DOP-WŚ.050.99.2025.WŁ
4139978.16789737.13702171
Warszawa, 15-01-2026
Pan
Włodzimierz Czarzasty
Marszałek Sejmu Rzeczypospolitej Polskiej
Szanowny Panie Marszałku
w odpowiedzi na interpelację nr K10INT14155 Posłanki Joanny Frydrych w sprawie
dostosowania przepisów o ochronie przyrody do potrzeb rozwoju gmin Beskidu Niskiego
przekazuję poniższe wyjaśnienia.
Istniejące formy ochrony przyrody takie jak rezerwaty przyrody, obszary Natura 2000 oraz
Magurski Park Narodowy niewątpliwie mają wpływ na kształtowanie planowania
przestrzennego obszaru Beskidu Niskiego. Należy przy tym stwierdzić, że ww. obszary
cenne przyrodniczo zasadniczo mają pozytywny wpływ na rozwój turystyki regionu.
Gospodarowanie przestrzenią na obszarach gmin, zgodnie z przepisami ustawy z dnia
27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (Dz. U. z 2024 r.
poz. 1130, ze zm.), odbywa się na podstawie planu ogólnego gminy oraz miejscowego planu
zagospodarowania przestrzennego. Dokumenty te określają zasady zagospodarowania
obszaru gminy, z uwzględnieniem m.in. wymogów ochrony przyrody, w tym ograniczeń
wynikających z obecności form ochrony przyrody.
Natomiast dla obszarowych form ochrony przyrody tworzy się dokumenty planistyczne
jakimi są plany ochrony i plany zadań ochronnych. Każdy przedmiot ochrony danego
obszaru ma określone w nich indywidualne cele działań ochronnych i działania, które
eliminują bądź ograniczają stwierdzone zagrożenia. W proces tworzenia i aktualizowania
dokumentów planistycznych dla terenu Beskidu Niskiego włączane jest lokalne
społeczeństwo - odbywają się konsultacje społeczne oraz spotkania Zespołów Lokalnej
Współpracy.
Rezerwaty przyrody Beskidu Niskiego zlokalizowane są najczęściej na terenach leśnych,
będących pod zarządem PGL Lasy Państwowe. Tak więc w ich przypadku trudno mówić o
zahamowaniu czy ograniczeniu budowy i rozbudowy budynków gospodarczych.
Na części Beskidu Niskiego ustanowiono obszar specjalnej ochrony ptaków Beskid Niski
PLB180002, który chroni populacje 24 gatunków awifauny oraz ich siedliska. Dla części
ww. obszaru chronionego ustanowiono dokumenty planistycznie w postaci planów
urządzenia lasu z zakresem planu zadań ochronnych dla obszaru Natura 2000
(Nadleśnictwa: Komańcza, Rymanów, Lesko, Dukla i Kołaczyce). Dla pozostałej części
obszaru, położonej poza Magurskim Parkiem Narodowym, Regionalni Dyrektorzy Ochrony
Środowiska w Krakowie i Rzeszowie opracowują projekt planu zadań ochronnych. W
-- 1 of 5 --
ramach prac planistycznych, omawiany jest z lokalną społecznością zakres
przygotowywanego dokumentu. W wyniku prac Zespołu Lokalnej Współpracy nad
dokumentem stwierdzono m.in., że dla takich gatunków objętych ochroną jak trzmielojad,
orlik krzykliwy czy derkacz, zagrożeniem jest utrata siedlisk lęgowych przez zabudowę tego
terenu czy rozwój infrastruktury takiej jak kompleksy narciarskie czy tereny przemysłowe.
W związku z powyższym tereny te należy wyłączyć z lokowania takich inwestycji.
Na terenie Beskidu Niskiego znajdują się także obszary Natura 2000, które chronią siedliska
przyrodnicze oraz gatunki roślin i zwierząt. Są to specjalne obszary ochrony siedlisk: Ostoja
Jaśliska PLH180014, Trzciana PLH180018, Łysa Góra PLH180015, Ostoja Magurska
PLH180001, Kościół w Skalniku PLH180037, Bednarka PLH120033, Wisłoka z dopływami
PLH180052 czy Ostoje Nietoperzy Powiatu Gorlickiego PLH120094. Dla tych obszarów,
zagrożenia, cele działań ochronnych i działania ochronne, a także wskazania do istniejących
dokumentów planistycznych, określają plany zadań ochronnych, które zostały ustanowione
następującymi dokumentami:
zarządzenie Regionalnego Dyrektora Ochrony Środowiska w Rzeszowie z dnia
16 kwietnia 2015 r. w sprawie ustanowienia planu zadań ochronnych dla obszaru
Natura 2000 Ostoja Jaśliska PLH180014 (Dz. Urz. Woj. Podkarp. poz. 1332, z późn.
zm.).
zarządzenie Regionalnego Dyrektora Ochrony Środowiska w Rzeszowie z dnia 28
maja 2014 r. w sprawie ustanowienia planu zadań ochronnych dla obszaru Natura
2000 Trzciana PLH180018 (Dz. Urz. Woj. Podkarp. poz. 1653, z późn. zm.).
zarządzenie Regionalnego Dyrektora Ochrony Środowiska w Rzeszowie z dnia 24
czerwca 2014 r. w sprawie ustanowienia planu zadań ochronnych dla obszaru Natura
2000 Łysa Góra PLH180015 (Dz. Urz. Woj. Podkarp. poz. 1833, z późn. zm.).
zarządzenie Regionalnego Dyrektora Ochrony Środowiska w Rzeszowie z dnia 28
czerwca 2016 r. w sprawie ustanowienia planu zadań ochronnych dla obszaru Natura
2000 Kościół w Skalniku PLH180037 (Dz. Urz. Woj. Podkarp. poz. 2006).
zarządzenie Regionalnego Dyrektora Ochrony Środowiska w Krakowie i
Regionalnego Dyrektora Ochrony Środowiska w Rzeszowie z dnia 5 sierpnia 2014
r. w sprawie ustanowienia planu zadań ochronnych dla obszaru Natura 2000 Bednarka
PLH120033 (Dz. Urz. Woj. Małop. poz. 4389).
zarządzenie Regionalnego Dyrektora Ochrony Środowiska w Rzeszowie i
Regionalnego Dyrektora Ochrony Środowiska w Krakowie z dnia 30 sierpnia 2024
r. w sprawie ustanowienia planu zadań ochronnych dla obszaru Natura 2000 Wisłoka z
dopływami PLH180052 (Dz. Urz. Woj. Małop. poz. 5684).
Dla obszaru Natura 2000 Ostoja Magurska PLH180001, Regionalna Dyrekcja Ochrony
Środowiska (RDOŚ) przygotowuje plan zadań ochronnych, z wyłączeniem terenu
Magurskiego Parku Narodowego, dla którego jego dyrektor przygotowuje plan ochrony,
który będzie także dokumentem planistycznym dla ww. obszaru Natura 2000 w granicach
parku. Natomiast dla obszaru Natura 2000 Ostoje Nietoperzy Powiatu Gorlickiego
PLH120094, RDOŚ w Krakowie przygotowuje plan zadań ochronnych.
Generalny Dyrektor Ochrony Środowiska (GDOŚ), po zasięgnięciu opinii RDOŚ, może
zezwolić na obszarze rezerwatu przyrody na odstępstwa od zakazów, jeżeli jest to
uzasadnione realizacją inwestycji celu publicznego oraz wykonywaniem badań naukowych
-- 2 of 5 --
lub celami edukacyjnymi, kulturowymi, turystycznymi, rekreacyjnymi lub sportowymi lub
celami kultu religijnego i nie spowoduje to negatywnego oddziaływania na cele ochrony
przyrody rezerwatu przyrody. W odniesieniu do parków krajobrazowych zakazy nie dotyczą
realizacji inwestycji celu publicznego oraz realizacji przedsięwzięć mogących znacząco
oddziaływać na środowisko, dla których sporządzenie raportu o oddziaływaniu na
środowisko nie jest obowiązkowe i przeprowadzona procedura oceny oddziaływania na
środowisko wykazała brak niekorzystnego wpływu na przyrodę i krajobraz parku
krajobrazowego.
W odniesieniu do parku narodowego współpraca jednostek samorządu terytorialnego
z zarządzającymi parkiem narodowym umożliwia wypracowanie rozwiązań pozwalających
na rozwój regionu oraz skuteczną ochronę przyrody. Pewne ograniczenia są konieczne by
móc zachować wartości przyrodnicze parku narodowego, zgodnie z celem, dla którego
został utworzony. Niemniej, nawet w parku narodowym, przy zachowaniu szczególnych
warunków możliwe jest lokowanie infrastruktury (np. linii energetycznych, sieci wodno-
kanalizacyjnych), jeżeli nie powoduje ona zagrożenia dla wartości przyrodniczych tej formy
ochrony przyrody. Wskazane inwestycje także służą rozwojowi regionu.
Warto zwrócić uwagę, że nadmierna i chaotyczna zabudowa oddziałując negatywnie na
walory przyrodnicze i krajobrazowe danej gminy, zmniejsza wartości turystyczne danego
obszaru i generuje koszty dla gminy pod kątem transportu, infrastruktury, etc. Tym samym
niezwykle istotne jest poszukiwanie rozwiązań pozwalających pogodzić rozwój regionu z
ochroną przyrody. W wielu przypadkach, również w gminach położonych w Beskidzie
Niskim, rozwój gmin jest ściśle powiązany z ochroną przyrody i występowaniem tam form
ochrony przyrody. W odniesieniu do parku narodowego, już on sam w sobie stanowi
atrakcję turystyczną (najcenniejsze przyrodniczo miejsca w kraju), co wpływa na
atrakcyjność regionu, w którym park się znajduje, a tym samym sprzyja rozwojowi regionu.
To właśnie w oparciu o walory parku narodowego budowana jest marka regionu. Obecność
na obszarze gminy najwyższej formy ochrony przyrody świadczy o dobrym stanie
środowiska, co bez wątpienia jest atrybutem takiej gminy.
Tworząc lub powiększając parki narodowe, jak również przygotowując dla parku
narodowego dokumenty strategiczne takie jak plan ochrony zawsze brane są pod uwagę
zarówno uwarunkowania przyrodnicze, ale także uwarunkowania społeczne, w tym
wynikające z konieczności rozwoju gospodarstw rolnych. W miejscach, w których nie jest
to konieczne z uwagi na ochronę przyrody nie wprowadza się ograniczeń dla rozwoju
zabudowy. Istniejące regulacje dotyczące inwestycji na obszarach parków narodowych
umożliwiają zachowanie balansu między ochroną przyrody a rozwojem społeczno-
gospodarczym gmin. Ochrona przyrody w regionach, w których są parki narodowe, wspiera
i rozwija gospodarkę przez rozwój turystyki. Dzięki temu lokalne społeczności mogą z tego
korzystać i harmonijnie współistnieć w zgodzie z naturą.
Mając na uwadze powyższe wyjaśnienia, należy wskazać, że ograniczenia w zakresie
zabudowy na terenach gmin objętych formami ochrony przyrody, zdaniem Ministerstwa,
nie są nadmierne i mają umocowanie w przepisach polskiego prawa w tym Konstytucji RP,
zgodnie z którą władze publiczne prowadzą politykę zapewniającą bezpieczeństwo
ekologiczne współczesnemu i przyszłym pokoleniom, a ochrona środowiska jest
obowiązkiem władz publicznych. Nie jest przy tym właściwe ogólne stwierdzenie, że obecne
-- 3 of 5 --
regulacje w praktyce blokują możliwość zabudowy nawet wzdłuż istniejących dróg
wojewódzkich, powiatowych czy gminnych. Takie sytuacje mogą się zdarzać, natomiast
każdorazowo muszą być oparte o obowiązujące przepisy i być uzasadnione realną potrzebą
ochrony przyrody.
W ocenie Ministerstwa obecnie regulacje nie wymagają dostosowania w kierunku jeszcze
większych możliwości zabudowy na obszarach chronionych – takie zmiany miałyby
charakter negatywny dla potrzeb ochrony przyrody, a także możliwości rozwoju turystyki,
biorąc pod uwagę, że walory przyrodnicze są jedną z głównych atrakcji tego regionu i ich
zachowanie we właściwym stanie jest warunkiem dalszego funkcjonowania turystyki w
Beskidzie Niskim.
Z wyrazami szacunku
Z up. Ministra
Mikołaj Dorożała
Podsekretarz Stanu
Ministerstwo Klimatu i Środowiska
/ – podpisany cyfrowo/
Do wiadomości: Departament Spraw Parlamentarnych w Kancelarii Prezesa Rady Ministrów
Do wiadomości:
1. Departament Spraw Parlamentarnych w KPRM.
-- 4 of 5 --
-- 5 of 5 --
info@klimat.gov.pl Ministerstwo Klimatu i Środowiska
www.gov.pl/klimat
Działamy zgodnie z EMAS - zarządzając instytucją, dbamy o środowisko
DOP-WŚ.050.99.2025.WŁ
4139978.16789737.13702171
Warszawa, 15-01-2026
Pan
Włodzimierz Czarzasty
Marszałek Sejmu Rzeczypospolitej Polskiej
Szanowny Panie Marszałku
w odpowiedzi na interpelację nr K10INT14155 Posłanki Joanny Frydrych w sprawie
dostosowania przepisów o ochronie przyrody do potrzeb rozwoju gmin Beskidu Niskiego
przekazuję poniższe wyjaśnienia.
Istniejące formy ochrony przyrody takie jak rezerwaty przyrody, obszary Natura 2000 oraz
Magurski Park Narodowy niewątpliwie mają wpływ na kształtowanie planowania
przestrzennego obszaru Beskidu Niskiego. Należy przy tym stwierdzić, że ww. obszary
cenne przyrodniczo zasadniczo mają pozytywny wpływ na rozwój turystyki regionu.
Gospodarowanie przestrzenią na obszarach gmin, zgodnie z przepisami ustawy z dnia
27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (Dz. U. z 2024 r.
poz. 1130, ze zm.), odbywa się na podstawie planu ogólnego gminy oraz miejscowego planu
zagospodarowania przestrzennego. Dokumenty te określają zasady zagospodarowania
obszaru gminy, z uwzględnieniem m.in. wymogów ochrony przyrody, w tym ograniczeń
wynikających z obecności form ochrony przyrody.
Natomiast dla obszarowych form ochrony przyrody tworzy się dokumenty planistyczne
jakimi są plany ochrony i plany zadań ochronnych. Każdy przedmiot ochrony danego
obszaru ma określone w nich indywidualne cele działań ochronnych i działania, które
eliminują bądź ograniczają stwierdzone zagrożenia. W proces tworzenia i aktualizowania
dokumentów planistycznych dla terenu Beskidu Niskiego włączane jest lokalne
społeczeństwo - odbywają się konsultacje społeczne oraz spotkania Zespołów Lokalnej
Współpracy.
Rezerwaty przyrody Beskidu Niskiego zlokalizowane są najczęściej na terenach leśnych,
będących pod zarządem PGL Lasy Państwowe. Tak więc w ich przypadku trudno mówić o
zahamowaniu czy ograniczeniu budowy i rozbudowy budynków gospodarczych.
Na części Beskidu Niskiego ustanowiono obszar specjalnej ochrony ptaków Beskid Niski
PLB180002, który chroni populacje 24 gatunków awifauny oraz ich siedliska. Dla części
ww. obszaru chronionego ustanowiono dokumenty planistycznie w postaci planów
urządzenia lasu z zakresem planu zadań ochronnych dla obszaru Natura 2000
(Nadleśnictwa: Komańcza, Rymanów, Lesko, Dukla i Kołaczyce). Dla pozostałej części
obszaru, położonej poza Magurskim Parkiem Narodowym, Regionalni Dyrektorzy Ochrony
Środowiska w Krakowie i Rzeszowie opracowują projekt planu zadań ochronnych. W
-- 1 of 5 --
ramach prac planistycznych, omawiany jest z lokalną społecznością zakres
przygotowywanego dokumentu. W wyniku prac Zespołu Lokalnej Współpracy nad
dokumentem stwierdzono m.in., że dla takich gatunków objętych ochroną jak trzmielojad,
orlik krzykliwy czy derkacz, zagrożeniem jest utrata siedlisk lęgowych przez zabudowę tego
terenu czy rozwój infrastruktury takiej jak kompleksy narciarskie czy tereny przemysłowe.
W związku z powyższym tereny te należy wyłączyć z lokowania takich inwestycji.
Na terenie Beskidu Niskiego znajdują się także obszary Natura 2000, które chronią siedliska
przyrodnicze oraz gatunki roślin i zwierząt. Są to specjalne obszary ochrony siedlisk: Ostoja
Jaśliska PLH180014, Trzciana PLH180018, Łysa Góra PLH180015, Ostoja Magurska
PLH180001, Kościół w Skalniku PLH180037, Bednarka PLH120033, Wisłoka z dopływami
PLH180052 czy Ostoje Nietoperzy Powiatu Gorlickiego PLH120094. Dla tych obszarów,
zagrożenia, cele działań ochronnych i działania ochronne, a także wskazania do istniejących
dokumentów planistycznych, określają plany zadań ochronnych, które zostały ustanowione
następującymi dokumentami:
zarządzenie Regionalnego Dyrektora Ochrony Środowiska w Rzeszowie z dnia
16 kwietnia 2015 r. w sprawie ustanowienia planu zadań ochronnych dla obszaru
Natura 2000 Ostoja Jaśliska PLH180014 (Dz. Urz. Woj. Podkarp. poz. 1332, z późn.
zm.).
zarządzenie Regionalnego Dyrektora Ochrony Środowiska w Rzeszowie z dnia 28
maja 2014 r. w sprawie ustanowienia planu zadań ochronnych dla obszaru Natura
2000 Trzciana PLH180018 (Dz. Urz. Woj. Podkarp. poz. 1653, z późn. zm.).
zarządzenie Regionalnego Dyrektora Ochrony Środowiska w Rzeszowie z dnia 24
czerwca 2014 r. w sprawie ustanowienia planu zadań ochronnych dla obszaru Natura
2000 Łysa Góra PLH180015 (Dz. Urz. Woj. Podkarp. poz. 1833, z późn. zm.).
zarządzenie Regionalnego Dyrektora Ochrony Środowiska w Rzeszowie z dnia 28
czerwca 2016 r. w sprawie ustanowienia planu zadań ochronnych dla obszaru Natura
2000 Kościół w Skalniku PLH180037 (Dz. Urz. Woj. Podkarp. poz. 2006).
zarządzenie Regionalnego Dyrektora Ochrony Środowiska w Krakowie i
Regionalnego Dyrektora Ochrony Środowiska w Rzeszowie z dnia 5 sierpnia 2014
r. w sprawie ustanowienia planu zadań ochronnych dla obszaru Natura 2000 Bednarka
PLH120033 (Dz. Urz. Woj. Małop. poz. 4389).
zarządzenie Regionalnego Dyrektora Ochrony Środowiska w Rzeszowie i
Regionalnego Dyrektora Ochrony Środowiska w Krakowie z dnia 30 sierpnia 2024
r. w sprawie ustanowienia planu zadań ochronnych dla obszaru Natura 2000 Wisłoka z
dopływami PLH180052 (Dz. Urz. Woj. Małop. poz. 5684).
Dla obszaru Natura 2000 Ostoja Magurska PLH180001, Regionalna Dyrekcja Ochrony
Środowiska (RDOŚ) przygotowuje plan zadań ochronnych, z wyłączeniem terenu
Magurskiego Parku Narodowego, dla którego jego dyrektor przygotowuje plan ochrony,
który będzie także dokumentem planistycznym dla ww. obszaru Natura 2000 w granicach
parku. Natomiast dla obszaru Natura 2000 Ostoje Nietoperzy Powiatu Gorlickiego
PLH120094, RDOŚ w Krakowie przygotowuje plan zadań ochronnych.
Generalny Dyrektor Ochrony Środowiska (GDOŚ), po zasięgnięciu opinii RDOŚ, może
zezwolić na obszarze rezerwatu przyrody na odstępstwa od zakazów, jeżeli jest to
uzasadnione realizacją inwestycji celu publicznego oraz wykonywaniem badań naukowych
-- 2 of 5 --
lub celami edukacyjnymi, kulturowymi, turystycznymi, rekreacyjnymi lub sportowymi lub
celami kultu religijnego i nie spowoduje to negatywnego oddziaływania na cele ochrony
przyrody rezerwatu przyrody. W odniesieniu do parków krajobrazowych zakazy nie dotyczą
realizacji inwestycji celu publicznego oraz realizacji przedsięwzięć mogących znacząco
oddziaływać na środowisko, dla których sporządzenie raportu o oddziaływaniu na
środowisko nie jest obowiązkowe i przeprowadzona procedura oceny oddziaływania na
środowisko wykazała brak niekorzystnego wpływu na przyrodę i krajobraz parku
krajobrazowego.
W odniesieniu do parku narodowego współpraca jednostek samorządu terytorialnego
z zarządzającymi parkiem narodowym umożliwia wypracowanie rozwiązań pozwalających
na rozwój regionu oraz skuteczną ochronę przyrody. Pewne ograniczenia są konieczne by
móc zachować wartości przyrodnicze parku narodowego, zgodnie z celem, dla którego
został utworzony. Niemniej, nawet w parku narodowym, przy zachowaniu szczególnych
warunków możliwe jest lokowanie infrastruktury (np. linii energetycznych, sieci wodno-
kanalizacyjnych), jeżeli nie powoduje ona zagrożenia dla wartości przyrodniczych tej formy
ochrony przyrody. Wskazane inwestycje także służą rozwojowi regionu.
Warto zwrócić uwagę, że nadmierna i chaotyczna zabudowa oddziałując negatywnie na
walory przyrodnicze i krajobrazowe danej gminy, zmniejsza wartości turystyczne danego
obszaru i generuje koszty dla gminy pod kątem transportu, infrastruktury, etc. Tym samym
niezwykle istotne jest poszukiwanie rozwiązań pozwalających pogodzić rozwój regionu z
ochroną przyrody. W wielu przypadkach, również w gminach położonych w Beskidzie
Niskim, rozwój gmin jest ściśle powiązany z ochroną przyrody i występowaniem tam form
ochrony przyrody. W odniesieniu do parku narodowego, już on sam w sobie stanowi
atrakcję turystyczną (najcenniejsze przyrodniczo miejsca w kraju), co wpływa na
atrakcyjność regionu, w którym park się znajduje, a tym samym sprzyja rozwojowi regionu.
To właśnie w oparciu o walory parku narodowego budowana jest marka regionu. Obecność
na obszarze gminy najwyższej formy ochrony przyrody świadczy o dobrym stanie
środowiska, co bez wątpienia jest atrybutem takiej gminy.
Tworząc lub powiększając parki narodowe, jak również przygotowując dla parku
narodowego dokumenty strategiczne takie jak plan ochrony zawsze brane są pod uwagę
zarówno uwarunkowania przyrodnicze, ale także uwarunkowania społeczne, w tym
wynikające z konieczności rozwoju gospodarstw rolnych. W miejscach, w których nie jest
to konieczne z uwagi na ochronę przyrody nie wprowadza się ograniczeń dla rozwoju
zabudowy. Istniejące regulacje dotyczące inwestycji na obszarach parków narodowych
umożliwiają zachowanie balansu między ochroną przyrody a rozwojem społeczno-
gospodarczym gmin. Ochrona przyrody w regionach, w których są parki narodowe, wspiera
i rozwija gospodarkę przez rozwój turystyki. Dzięki temu lokalne społeczności mogą z tego
korzystać i harmonijnie współistnieć w zgodzie z naturą.
Mając na uwadze powyższe wyjaśnienia, należy wskazać, że ograniczenia w zakresie
zabudowy na terenach gmin objętych formami ochrony przyrody, zdaniem Ministerstwa,
nie są nadmierne i mają umocowanie w przepisach polskiego prawa w tym Konstytucji RP,
zgodnie z którą władze publiczne prowadzą politykę zapewniającą bezpieczeństwo
ekologiczne współczesnemu i przyszłym pokoleniom, a ochrona środowiska jest
obowiązkiem władz publicznych. Nie jest przy tym właściwe ogólne stwierdzenie, że obecne
-- 3 of 5 --
regulacje w praktyce blokują możliwość zabudowy nawet wzdłuż istniejących dróg
wojewódzkich, powiatowych czy gminnych. Takie sytuacje mogą się zdarzać, natomiast
każdorazowo muszą być oparte o obowiązujące przepisy i być uzasadnione realną potrzebą
ochrony przyrody.
W ocenie Ministerstwa obecnie regulacje nie wymagają dostosowania w kierunku jeszcze
większych możliwości zabudowy na obszarach chronionych – takie zmiany miałyby
charakter negatywny dla potrzeb ochrony przyrody, a także możliwości rozwoju turystyki,
biorąc pod uwagę, że walory przyrodnicze są jedną z głównych atrakcji tego regionu i ich
zachowanie we właściwym stanie jest warunkiem dalszego funkcjonowania turystyki w
Beskidzie Niskim.
Z wyrazami szacunku
Z up. Ministra
Mikołaj Dorożała
Podsekretarz Stanu
Ministerstwo Klimatu i Środowiska
/ – podpisany cyfrowo/
Do wiadomości: Departament Spraw Parlamentarnych w Kancelarii Prezesa Rady Ministrów
Do wiadomości:
1. Departament Spraw Parlamentarnych w KPRM.
-- 4 of 5 --
-- 5 of 5 --