Interpelacja w sprawie budowy farm wiatrowych na terenach oddziaływania górniczego
Treść wystąpienia poselskiego
Interpelacja nr 14132
do ministra klimatu i środowiska
w sprawie budowy farm wiatrowych na terenach oddziaływania górniczego
Zgłaszający: Wojciech Michał Zubowski
Data wpływu: 09-12-2025
Szanowna Pani Minister,
w związku z planami rozwoju energetyki wiatrowej, również na terenach województw śląskiego oraz dolnośląskiego (obszar LGOM), zwracam się z następującą interpelacją.
Jednostki samorządu terytorialnego coraz częściej informują, że na terenach tych rozważana jest (lub już są podejmowane działania) budowa farm wiatrowych. Jednocześnie znaczna część tych obszarów znajduje się w zasięgu istniejących albo potencjalnych terenów górniczych, na których prowadzone jest (lub może być w przyszłości) wydobycie kopalin. Z posiadanych przeze mnie informacji wynika, że tempo lokalizowania i budowy elektrowni wiatrowych znacznie wyprzedza aktualizację map oraz oznaczeń terenów oddziaływania górniczego (tzw. terenów górniczych w rozumieniu Prawa geologicznego i górniczego oraz obszarów deformacji nieciągłych).
W efekcie inwestorzy wiatrowi mogą uzyskiwać decyzje o warunkach zabudowy, decyzje środowiskowe i pozwolenia na budowę na gruntach, które w krótkim czasie mogą zostać formalnie uznane za tereny górnicze lub tereny zagrożone deformacjami nieciągłymi (zapadliska, leje, uskoki). Powoduje to poważne ryzyko konfliktów prawnych, roszczeń odszkodowawczych oraz zagrożenie dla trwałości posadowienia wież wiatrowych.
W związku z powyższym zwracam się do Pani Minister z pytaniami:
Czy Ministerstwo Klimatu i Środowiska posiada aktualną informację o liczbie i lokalizacji elektrowni wiatrowych (zbudowanych i planowanych) na terenach aktualnie lub potencjalnie objętych oddziaływaniem górniczym na obszarze województwa śląskiego oraz dolnośląskiego (LGOM)?
Jakie działania podjęło lub zamierza podjąć ministerstwo w celu przyspieszenia aktualizacji map zagrożeń górniczych i terenów górniczych przez organy nadzoru górniczego (OUG, OUG w Katowicach, WUG) oraz Państwowy Instytut Geologiczny, tak aby plany zagospodarowania przestrzennego i decyzje inwestycyjne w zakresie OZE były wydawane w oparciu o aktualny stan wiedzy geologiczno-górniczej?
Czy resort rozważa wprowadzenie obowiązku uzyskania opinii organu nadzoru górniczego przed wydaniem decyzji o warunkach zabudowy lub decyzji środowiskowej dla elektrowni wiatrowych na terenach byłej lub aktualnej działalności górniczej (analogicznie do istniejącego obowiązku dla budynków mieszkalnych)?
Czy planowane są zmiany legislacyjne (w ustawie – Prawo geologiczne i górnicze, ustawie o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym lub ustawie o OZE), które jednoznacznie uregulują możliwość lokalizowania farm wiatrowych na terenach górniczych i terenach zagrożonych deformacjami nieciągłymi?
Sekretarz stanu Urszula Zielińska
Odpowiedź wysoce rzeczowa – zawiera liczne dane twarde, kwoty, daty lub bezpośrednie odniesienie do zadanych pytań.
- Wymienia precyzyjne daty lub terminy (10)
- Resort odnosi się punkt po punkcie do pytań posła
Pełna treść wyekstrahowana z załącznika PDF (odpowiedź urzędowa)
9753 znakówinfo@klimat.gov.pl Ministerstwo Klimatu i Środowiska
www.gov.pl/klimat
Działamy zgodnie z EMAS - zarządzając instytucją, dbamy o środowisko
Sekretarz Stanu
Urszula Sara Zielińska
DOZE-III.050.29.2025.ŁZ
4140228.16921083.13773758
Warszawa, 28-01-2026
Dotyczy: odpowiedzi na interpelacje poselską Posła Wojciecha Michała Zubowskiego
(znak: K10INT14132).
Temat: w sprawie budowy farm wiatrowych na terenach oddziaływania górniczego.
Pan
Włodzimierz Czarzasty
Marszałek Sejmu RP
Szanowny Panie Marszałku,
w związku z interpelacją poselską znak: K10INT14132 Posła Wojciecha Michała
Zubowskiego przekazuję odpowiedź w zakresie kompetencji Ministra Klimatu i Środowiska.
1. Czy Ministerstwo Klimatu i Środowiska posiada aktualną informację o liczbie i lokalizacji
elektrowni wiatrowych (zbudowanych i planowanych) na terenach aktualnie lub potencjalnie
objętych oddziaływaniem górniczym na obszarze województwa śląskiego oraz dolnośląskiego
(LGOM)?
Zgodnie z danymi zawartymi na stronie internetowej Urzędu Regulacji Energetyki, według
stanu na dzień 30 września 2025 r., na terenie województwa śląskiego oraz dolnośląskiego
funkcjonowały 63 instalacje OZE zakwalifikowane, jako symbol „WIL” tj. „elektrownia
wiatrowa na lądzie”.
Warto podkreślić, że Ministerstwo Klimatu i Środowiska nie zbiera informacji o istniejących
lub planowanych elektrowniach wiatrowych lokalizowanych na terenach aktualnie lub
potencjalnie objętych oddziaływaniem górniczym.
Celem Ministerstwa Klimatu i Środowiska, jako gospodarza ustawy z dnia 20 maja 2016 r.
o inwestycjach w zakresie elektrowni wiatrowych1, dalej: „ustawa o inwestycjach”, jest
tworzenie takiego środowiska prawnego, które zagwarantuje zrównoważony rozwój
energetyki wiatrowej na lądzie z uwzględnieniem potrzeby upodmiotowienia społeczności
lokalnych mieszkających w pobliżu takich inwestycji.
Zgodnie z powyższym oznacza to, że aby takie inwestycje mogły zostać zrealizowane, muszą
przejść proces inwestycyjny składający się z wielu rozstrzygnięć na etapach m.in.:
planistycznym, środowiskowym, przyłączeniowym, budowlanym.
Zgodnie z powyższym Ministerstwo Klimatu i Środowiska nie prowadzi centralnego rejestru
elektrowni wiatrowych, który uwzględniałby ich położenie względem terenów objętych lub
1 Dz.U. z 2024 r. poz. 317.
-- 1 of 4 --
potencjalnie objętych oddziaływaniem górniczym. Informacje o liczbie i lokalizacji
elektrowni wiatrowych są gromadzone przez:
Organy administracji architektoniczno-budowlanej;
Organy środowiskowe;
Jednostki samorządu terytorialnego
– w ramach uchwalania planów miejscowych oraz wydawania właściwych rozstrzygnięć dla
ww. inwestycji.
Należy również wyjaśnić, że obszary i tereny górnicze są wyznaczane wyłącznie w związku
z planowaną eksploatacją złoża, po uzyskaniu koncesji – zgodnie z ustawą z dnia 9 czerwca
2011 r. – Prawo geologiczne i górnicze2, zwaną dalej: „P.g.g.”
Brak formalnie ustanowionego obszaru górniczego nie oznacza braku ochrony złoża, lecz
jedynie brak aktualnie prowadzonego procesu koncesyjnego.
2. Jakie działania podjęło lub zamierza podjąć Ministerstwo w celu przyspieszenia aktualizacji
map zagrożeń górniczych i terenów górniczych przez organy nadzoru górniczego (OUG, OUG w
Katowicach, WUG) oraz Państwowy Instytut Geologiczny, tak aby plany zagospodarowania
przestrzennego i decyzje inwestycyjne w zakresie OZE były wydawane w oparciu o aktualny
stan wiedzy geologiczno-górniczej?
Państwowy Instytut Geologiczny – PIB, w ramach zadań państwowej służby geologicznej,
prowadzi rejestr obszarów górniczych3. Rejestr ten jest:
aktualizowany na bieżąco,
oparty na dokumentach przekazywanych przez organy administracji geologicznej,
publicznie dostępny w bazie MIDAS (w formie opisowej i mapowej).
W zakresie aktualizacji map przez organy nadzoru górniczego Ministerstwo Klimatu i
Środowiska nie jest organem właściwym – w tym zakresie należy zwracać się bezpośrednio
do tych organów lub do ministra sprawującego nad nimi nadzór.
Jednocześnie Minister Klimatu i Środowiska:
opiniuje i uzgadnia odpowiednio projekty planów ogólnych i miejscowych,
uzgadnia projekty decyzji o warunkach zabudowy i inwestycjach celu publicznego
– w zakresie ochrony udokumentowanych złóż kopalin45.
Każdy z aktów planowania przestrzennego oraz planowanych inwestycji, już na etapie ich
projektowania, powinien uwzględniać obowiązujące przepisy prawa dotyczące ochrony złóż
kopalin, z poszanowaniem zasady proporcjonalności oraz konieczności ważenia interesów
publicznych, tak aby nie naruszać bezpieczeństwa surowcowego państwa, przy
jednoczesnym uwzględnieniu zasady zrównoważonego rozwoju, w tym zabezpieczenia
dostępu do surowców dla obecnych i przyszłych pokoleń.
Każda inwestycja, w tym inwestycje OZE, jest oceniana indywidualnie, z uwzględnieniem:
ochrony złóż,
2 Dz.U. z 2024 r. poz. 1290.
3 Rozporządzenie Ministra Środowiska z dnia 16 października 2014 r. w sprawie rejestru obszarów górniczych i
zamkniętych podziemnych składowisk dwutlenku węgla (Dz. U. 2014, poz. 1469)
4 Ustawa z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (Dz.U. z 2024 r. poz. 1130)
5 Ustawa z dnia 27 kwietnia 2001 r. Prawo ochrony środowiska Dz.U. z 2024 r. poz. 54
-- 2 of 4 --
bezpieczeństwa surowcowego państwa,
zasady zrównoważonego rozwoju.
W przypadku szczegółowego uzgadniania lokalizacji inwestycji z zakresu OZE organy
administracji geologicznej (o.a.g.), kierują się zasadą racjonalnej gospodarki złożami kopalin
sprawdzając, czy planowany sposób zagospodarowania terenu:
nie uniemożliwi w przyszłości wydobycia kopalin,
nie doprowadzi do trwałego lub istotnego ograniczenia dostępu do złoża.
Zasada ta stanowi jeden z podstawowych interesów publicznych i nakazów wymagających
uwzględniania w podejmowaniu przez o.a.g kierunków działań bądź rozstrzygnięć
Oznacza to, że ochrona złóż dotyczy zarówno obecnych, jak i przyszłych możliwości ich
wykorzystania, a ocena wpływu inwestycji odbywa się już na etapie ich planowania i
stanowi o jednym z elementów zapewnienia bezpieczeństwa surowcowego państwa.
3. Czy resort rozważa wprowadzenie obowiązku uzyskania opinii organu nadzoru górniczego
przed wydaniem decyzji o warunkach zabudowy lub decyzji środowiskowej dla elektrowni
wiatrowych na terenach byłej lub aktualnej działalności górniczej (analogicznie do istniejącego
obowiązku dla budynków mieszkalnych)?
W pierwszej kolejności należy wyraźnie podkreślić, że elektrownie wiatrowe nie mogą być
lokalizowane w ramach decyzji o warunkach zabudowy. Zgodnie z art. 3 ustawy o
inwestycjach lokalizacja elektrowni wiatrowej następuje wyłącznie na podstawie planu
miejscowego. Zaczynając od samych planów ogólnych, zgodnie z art. 13i ust. 3 pkt 5 lit. a
tiret siódme ustawy z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu
przestrzennym6, dalej: „ustawa o planowaniu” wójt, burmistrz albo prezydent rady miasta
po podjęciu przez radę gminy uchwały o przystąpieniu do sporządzania planu ogólnego,
występuje o opinie do właściwego organu nadzoru górniczego w zakresie
zagospodarowania terenów górniczych.
Z kolei zgodnie z art. 17 pkt 6 lit. b tiret szóste ustawy o planowaniu, w przypadku
sporządzania projektu planu miejscowego, wójt, burmistrz albo prezydent miasta uzgadnia
ten projekt planu miejscowego z właściwym organem nadzoru górniczego w zakresie
zagospodarowania terenów górniczych.
Tym samym organy nadzoru górniczego, już w obecnym stanie prawnym, są wyposażone w
uprawnienia do wypowiadania się w zakresie posiadanych kompetencji – na temat
projektów poszczególnych aktów planistycznych. Oznacza to, że organy te mają obecnie
realny wpływ na proces planowania przestrzennego.
4 Czy planowane są zmiany legislacyjne (w ustawie – Prawo geologiczne i górnicze, ustawie o
planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym lub ustawie o OZE), które jednoznacznie
uregulują możliwość lokalizowania farm wiatrowych na terenach górniczych i terenach
zagrożonych deformacjami nieciągłymi?
Należy wskazać, że Ministerstwo Klimatu i Środowiska w swoim zakresie merytorycznym
nie przewiduje ww. zmian prawa. Przyjmuje się, że obecny system lokalizacji inwestycji
wiatrakowych jest wystarczający w tym zakresie.
6 Dz.U. z 2024 r. poz. 1130.
-- 3 of 4 --
Jednocześnie warto podkreślić, że zgodnie z art 125 ust 3 ustawy z dnia 27 kwietnia 2001 r.
– Prawo ochrony środowiska7 - nie narusza ochrony złóż kopalin lokalizowanie na obszarach
występowania udokumentowanych złóż kopalin morskich farm wiatrowych w rozumieniu
ustawy z dnia 17 grudnia 2020 r. o promowaniu wytwarzania energii elektrycznej w
morskich farmach wiatrowych8 oraz instalacji odnawialnych źródeł energii w rozumieniu
ww. ustawy o odnawialnych źródłach energii – jeżeli te instalacje nie są trwale związane z
gruntem w sposób uniemożliwiający eksploatację złoża w przyszłości.
Pragnę również zaznaczyć, że obowiązujące przepisy prawa, w szczególności rangi
ustawowej, zapewniają ochronę wszystkich udokumentowanych złóż kopalin jako istotnego
interesu publicznego, który podlega ważeniu z innymi interesami publicznymi i prywatnymi
w procesach planistycznych. Ochrona udokumentowanych złóż kopalin, w tym
zabezpieczenie możliwości ich przyszłej eksploatacji, realizowana jest w obowiązującym
stanie prawnym przede wszystkim poprzez instrumenty planowania i zagospodarowania
przestrzennego. Mechanizmy te służą zapewnieniu bezpieczeństwa surowcowego państwa,
przy jednoczesnym poszanowaniu zasady zrównoważonego rozwoju oraz konieczności
ważenia konkurencyjnych interesów publicznych i prywatnych.
Z wyrazami szacunku
Urszula Zielińska
Sekretarz Stanu
Ministerstwo Klimatu i Środowiska
/ – podpisany cyfrowo/
7 Dz.U. z 2025 r. poz. 647.
8 Dz. U. z 2025 r. poz. 498, z późn. zm.
-- 4 of 4 --