tel.: +48 22 694 55 55 ul. Świętokrzyska 12
fax: +48 22 694 36 84 00-916 Warszawa
gov.pl/finanse
e-mail: kancelaria@mf.gov.pl
1/4
Warszawa, 5 marca 2024 roku
Sprawa: odpowiedź Ministra Finansów na interpelację nr 1413
Znak sprawy: IF9.054.1.2024
Kontakt: Kancelaria MF
tel.: +48 22 694 55 55
e-mail: kancelaria@mf.gov.pl
Pan
Szymon Hołownia
Marszałek Sejmu Rzeczypospolitej Polskiej
Szanowny Panie Marszałku,
w odpowiedzi na interpelację nr 1413 w sprawie unijnego maksymalnego limitu płatności
gotówkowych wynoszących 10 000 EUR, skierowaną przez Pana Posła Krzysztofa
Mulawę, Panią Poseł Karinę Annę Bosak, Pana Posła Krzysztofa Bosaka oraz Pana Posła
Witolda Tumanowicza do Ministra właściwego ds. Unii Europejskiej, przekazaną
następnie do Ministra Finansów przedstawiam następujące informacje.
1. Czy polski rząd popiera zmiany zaproponowane w pakiecie na rzecz
przeciwdziałania praniu pieniędzy?
W aktualnej niestabilnej sytuacji zwiększonych zagrożeń w sferze bezpieczeństwa, Rząd
RP uznaje za zasadne wzmocnienie i ujednolicenie ram prawnych UE w obszarze
zwalczania prania pieniędzy i finansowania terroryzmu jako rozwiązanie dające szansę
na likwidację istniejących luk i uszczelnienie aktualnych regulacji, a co za tym idzie,
utrudniające działalność przestępczą w tym obszarze.
2. Czy w ramach płatności gotówkowych w całej UE będzie obowiązywać maksymalny
limit płatności gotówkowych wynoszący 10 000 EUR?
Zgodnie z art. 59 ust. 1 projektu rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady w
sprawie przeciwdziałania korzystaniu z systemu finansowego w celu prania pieniędzy lub
finansowania terroryzmu (AMLR)1 przedsiębiorcy prowadzący obrót towarami lub
1 Ze względu na fakt, że w momencie opracowywania odpowiedzi na interpelację nr 1413
rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady w sprawie przeciwdziałania korzystaniu z systemu
finansowego w celu prania pieniędzy lub finansowania terroryzmu nie zostało jeszcze przyjęte odpowiedź
odwołuje się do jednostek redakcyjnych wg najbardziej aktualnej wersji AMLR.

-- 1 of 4 --

2/4
świadczący usługi będą mogli dokonywać płatności lub akceptować płatności w gotówce
o wartości nieprzekraczającej równowartości 10.000 EUR. Ponadto, przepisy AMLR
umożliwiają państwom członkowskim wprowadzenie niższych progów dla płatności
gotówkowych niż te przewidziane w art. 59 ust. 1 AMLR (art. 59 ust. 2 AMLR) lub
utrzymanie w mocy obecnie stosowanych niższych progów dla płatności gotówkowych
(art. 59 ust. 3 AMLR). Ograniczenie wprowadzone na mocy art. 59 ust. 1 AMLR nie
znajdzie zastosowania do płatności niezwiązanych z prowadzoną działalnością
zawodową dokonywanych pomiędzy osobami fizycznymi oraz do płatności
dokonywanych w placówkach instytucji kredytowych, instytucji pieniądza
elektronicznego oraz instytucji płatniczych (art. 59 ust. 4 AMLR). Ponadto, przewidziano
możliwość zawieszenia stosowania ww. ograniczeń w dokonywaniu oraz akceptowaniu
płatności gotówkowych w przypadku zaistnienia okoliczności związanych z tzw. „siłą
wyższą” (art. 59 ust. 6a AMLR).
3. Kogo będzie dotyczył limit płatności gotówkowych?
Ograniczenie w dokonywaniu oraz akceptacji płatności gotówkowych, przewidziane
w art. 59 ust. 1 AMLR skierowane jest do przedsiębiorców prowadzących obrót
towarami lub świadczących usługi.
4. Czy polski rząd ma zamiar obniżyć limit płatności gotówkowych z 10 000 EUR?
W ocenie Ministerstwa Finansów ta kwestia powinna być jeszcze przedmiotem analizy z
uwagi na istniejące obecnie przepisy i uzasadnienie, jakie przyświecało ich
wprowadzeniu.
Tak jak wskazano powyżej, przepisy AMLR umożliwiają państwom członkowskim
wprowadzenie niższych progów dla płatności gotówkowych niż te przewidziane w art.
59 ust. 1 AMLR lub utrzymanie w mocy obecnie stosowanych niższych progów dla
płatności gotówkowych.
Obecnie obowiązujący art. 19 ustawy z dnia 6 marca 2018 r. - Prawo przedsiębiorców
wskazuje, że dokonywanie lub przyjmowanie płatności związanych z wykonywaną
działalnością gospodarczą następuje za pośrednictwem rachunku płatniczego
przedsiębiorcy, w każdym przypadku gdy:
 stroną transakcji, z której wynika płatność, jest inny przedsiębiorca oraz
 jednorazowa wartość transakcji, bez względu na liczbę wynikających z niej
płatności, przekracza 15 000 zł lub równowartość tej kwoty, przy czym
transakcje w walutach obcych przelicza się na złote według średniego kursu
walut obcych ogłaszanego przez Narodowy Bank Polski z ostatniego dnia
roboczego poprzedzającego dzień dokonania transakcji.
5. Zgodnie ze wstępnym porozumieniem podmioty zobowiązane będą musiały
ponadto zidentyfikować i zweryfikować tożsamość osoby, która dokonuje transakcji
sporadycznej gotówką w kwocie od 3 000 EUR do 10,000 EUR, proszę o wyjaśnienie
kogo miałaby dotyczyć taka kontrola i jak miałaby wyglądać identyfikacja
i weryfikacja tożsamości?

-- 2 of 4 --

3/4
Zgodnie z art. 15 ust. 2b AMLR, w przypadku przeprowadzania transakcji okazjonalnej
na instytucje obowiązane nałożony został obowiązek zastosowania środka należytej
staranności wobec klienta, o którym mowa w art. 16 ust. 1 lit. b AMLR (identyfikacja oraz
weryfikacja tożsamości klienta). Identyfikacja klienta oraz weryfikacji jego tożsamości
stanowi podstawowy środek należytej staranności (środek bezpieczeństwa finansowego
wg terminologii używanej w krajowych przepisach o przeciwdziałaniu praniu pieniędzy
oraz finansowaniu terroryzmu) stosowany przez instytucje obowiązane wobec swoich
klientów, również na podstawie obecnie obowiązujących przepisów (art. 34 ust. 1 pkt 1
w zw. z art. 36 oraz art. 37 ustawy z dnia 1 marca 2018 r. o przeciwdziałaniu praniu
pieniędzy oraz finasowaniu terroryzmu). Szczegółowe informacje dotyczące stosowania
przez instytucje obowiązane tego środka bezpieczeństwa finansowego dostępne są m.in.
na stronach www. Ministerstwa Finansów oraz Komisji Nadzoru Finansowego.
6. Szczególnie banki, instytucje finansowe, firmy zarządzające aktywami, kasyna, biura
nieruchomości, sklepy i firmy usługowe będą zobowiązane do przechowywania
danych o swoich klientach, czy nie budzi to zastrzeżeń Pana Ministra, ponieważ może
naruszać wiele przepisów związanych z ochroną danych osobowych?
Zarówno obecnie obowiązujące, jak i aktualnie projektowane przepisy unijne oraz
przepisy krajowe o przeciwdziałaniu praniu pieniędzy oraz finansowaniu terroryzmu
nakładają na instytucje obowiązek przechowywania określonych, w tych przepisach
informacji o swoich klientach. Informacje te gromadzone są przez instytucje obowiązane
w celu realizacji ich obowiązków związanych z przeciwdziałaniem praniu pieniędzy
finansowaniem terroryzmu, w tym obowiązków związanych z przekazywaniem
uprawnionym organom informacji o powziętych podejrzeniach popełnienia
przestępstwa prania pieniędzy oraz finansowania terroryzmu. Podstawa prawna
do przetwarzania danych osobowych przez instytucje obowiązane uregulowana została
w art. 55 AMLR. Zgodnie z art. 55 ust. 4 AMLR instytucje obowiązane na podstawie
AMLR mogą przetwarzać dane osobowe wyłącznie w celach związanych
z przeciwdziałaniem praniu pieniędzy oraz finansowaniem terroryzmu. Nie jest
dozwolone przetwarzanie tych danych osobowych w celach komercyjnych.
7. Czy zdaniem Pana Ministra limit płatności gotówkowych w krajach członkowskich
powinien być przedmiotem regulacji UE? Czy Unia w tym obszarze nie podejmuje
działań poza swoimi kompetencjami? Jeśli nie proszę o podanie podstawy prawnej?
Celem AMLR oraz innych aktów prawnych wchodzących w skład unijnego pakietu
o przeciwdziałaniu praniu pieniędzy oraz finansowaniu terroryzmu jest ochrona systemu
finansowego przed zagrożeniami związanymi z praniem pieniędzy oraz finansowaniem
terroryzmu. Transgraniczny charakter wielu form prania pieniędzy i finansowania
terroryzmu sprawia, że środki podejmowane w celu przeciwdziałania tym zjawiskom na
poziomie krajowym są niewystarczające. Przepływy pieniędzy pochodzących
z nielegalnych źródeł i finansowanie terroryzmu mogą zaszkodzić stabilności
i wiarygodności systemu finansowego UE oraz zagrozić należytemu funkcjonowaniu
rynku wewnętrznego. W związku z powyższym działanie UE jest uzasadnione celem
utrzymania równych warunków działania instytucji obowiązanych w całej UE. Zgodnie
z zasadami pomocniczości i proporcjonalności określonymi w art. 5 Traktatu o Unii
Europejskiej, jeżeli określone cele nie mogą zostać w wystarczającym stopniu osiągnięte

-- 3 of 4 --

4/4
przez państwa członkowskie, możliwe jest podjęcie działań zmierzających do ich
skuteczniejszego osiągnięcia na szczeblu UE. Podstawę prawną do przyjęcia AMLR
stanowi art. 114 Traktatu o Unii Europejskiej.
Z wyrazami szacunku
Andrzej Domański
Minister Finansów

-- 4 of 4 --