Interpelacja w sprawie zapewnienia przepustowości i modernizacji dróg ewakuacyjnych oraz wojskowych na Opolszczyźnie
Treść wystąpienia poselskiego
Interpelacja nr 14066
do ministra infrastruktury
w sprawie zapewnienia przepustowości i modernizacji dróg ewakuacyjnych oraz wojskowych na Opolszczyźnie
Zgłaszający: Tomasz Kostuś
Data wpływu: 08-12-2025
Szanowny Panie Ministrze,
zwracam uwagę Pana Ministra na konieczność pilnego wzmocnienia infrastruktury drogowej na terenie województwa opolskiego, ze szczególnym uwzględnieniem jej roli w systemie bezpieczeństwa państwa. W kontekście rosnącego zagrożenia militarnego ze strony Federacji Rosyjskiej oraz potrzeby zapewnienia sprawnych tras ewakuacyjnych, transportowych i militarnych modernizacja opolskich ciągów komunikacyjnych nabiera znaczenia strategicznego.
Opolszczyzna jest regionem o kluczowym położeniu tranzytowym, łączącym południe kraju z centralną i zachodnią częścią Polski. To obszar wykorzystywany zarówno przez ruch cywilny, jak i transport wojskowy, a jednocześnie region, który od lat zmaga się z niedoinwestowaną siecią drogową, wąskimi gardłami i brakiem obwodnic w wielu miejscowościach. Na terenie województwa znajduje się szereg tras, które w przypadku zagrożenia pełniłyby funkcję dróg ewakuacyjnych lub ciągów logistycznych dla sił zbrojnych, jednak ich obecny stan techniczny oraz przepustowość budzą poważne wątpliwości.
Szczególnego wzmocnienia wymagają drogi krajowe nr 45, 46 i 94, które pełnią funkcję podstawowych korytarzy transportowych dla regionu. Ich stan na wielu odcinkach jest niewystarczający – pojawiły się liczne zgłoszenia dotyczące złej jakości nawierzchni, niewydolności skrzyżowań, zbyt małej liczby pasów oraz braku rozwiązań poprawiających płynność ruchu. Brak niektórych obwodnic powoduje dodatkowe zatorowości, zwłaszcza w miejscowościach takich jak Krapkowice, Otmuchów, Prudnik, Łambinowice, Zawadzkie czy Głuchołazy, które regularnie stają się wąskimi gardłami regionu.
Obecna infrastruktura nie zapewnia przepustowości, która byłaby wymagana w przypadku masowej ewakuacji ludności, zintensyfikowanego transportu wojskowego czy konieczności utrzymania ciągłości dostaw logistycznych. Eksperci ds. bezpieczeństwa podkreślają, że brak przygotowanych korytarzy krytycznych – dróg o zapewnionej drożności, nośności i przepustowości – stanowi istotne ryzyko dla zdolności obronnych państwa. Opolszczyzna wymaga w tym zakresie precyzyjnych analiz, planów i inwestycji.
Jednocześnie znaczna część dróg krajowych przebiega przez zwarte zabudowy miejscowości, co w sytuacji kryzysowej mogłoby doprowadzić do poważnych zatorów uniemożliwiających sprawny przejazd służb ratunkowych lub sił sojuszniczych. W wielu powiatach brakuje również odpowiednich objazdów alternatywnych, co jeszcze bardziej utrudniałoby działania kryzysowe.
Opolszczyzna, z uwagi na swoje położenie i strukturę sieci drogowej, wymaga szczególnej uwagi państwa. Zapewnienie przepustowości i modernizacja kluczowych tras nie są wyłącznie kwestią komfortu transportowego, ale elementem infrastruktury krytycznej wpływającym na bezpieczeństwo mieszkańców, odporność państwa i zdolności operacyjne sił zbrojnych.
W związku z powyższym zwracam się do Pana Ministra z prośbą o odpowiedź na następujące pytania:
Czy Ministerstwo Infrastruktury prowadzi analizy dotyczące przepustowości dróg krajowych w województwie opolskim w kontekście ich funkcji transportowych na wypadek sytuacji kryzysowych i działań obronnych państwa?
Czy resort planuje opracowanie lub aktualizację mapy korytarzy krytycznych obejmujących drogi krajowe nr 45, 46, 94 oraz inne kluczowe ciągi komunikacyjne Opolszczyzny?
Czy w najbliższej perspektywie finansowej przewidziane są środki na modernizację wskazanych dróg krajowych, w tym poszerzenie jezdni, usprawnienie skrzyżowań oraz zwiększenie nośności?
Czy ministerstwo planuje budowę lub przyspieszenie budowy obwodnic w miejscowościach, które stanowią wąskie gardła regionu i utrudniają zarówno ruch codzienny, jak i potencjalne działania ewakuacyjne?
Czy resort analizuje potrzebę dostosowania infrastruktury mostowej na Opolszczyźnie do wymogów transportów wojskowych o dużej masie?
Czy Ministerstwo Infrastruktury w ramach współpracy z Ministerstwem Obrony Narodowej prowadzi ocenę przygotowania sieci drogowej województwa opolskiego do wsparcia ewentualnych operacji wojskowych, w tym ruchu sojuszniczego?
Czy planowane jest uruchomienie dedykowanego programu inwestycyjnego dla regionów o znaczeniu strategicznym, takich jak województwo opolskie, którego celem byłoby wzmocnienie dróg wykorzystywanych w sytuacjach kryzysowych?
Z poważaniem
Tomasz Kostuś
Sekretarz stanu Stanisław Bukowiec
Odpowiedź wysoce rzeczowa – zawiera liczne dane twarde, kwoty, daty lub bezpośrednie odniesienie do zadanych pytań.
- Zawiera 6 wskazania konkretnych kwot finansowych
- Podaje wskaźniki procentowe (2)
- Wymienia precyzyjne daty lub terminy (5)
- Resort odnosi się punkt po punkcie do pytań posła
Pełna treść wyekstrahowana z załącznika PDF (odpowiedź urzędowa)
10431 znakówkancelaria@mi.gov.pl ul. Chałubińskiego 4/6
www.gov.pl/web/infrastruktura 00-928 Warszawa
Znak pisma: DDP-6.054.136.2025
Warszawa, 05 stycznia 2026
Pan
Włodzimierz Czarzasty
Marszałek Sejmu RP
Szanowny Panie Marszałku,
w związku z interpelacją nr 14066 Posła na Sejm RP pana Tomasza Kostusia z 12 grudnia
2025 roku w sprawie zapewnienia przepustowości i modernizacji dróg ewakuacyjnych
oraz wojskowych na Opolszczyźnie, przekazuję poniższe informacje.
Ministerstwo Infrastruktury wspólnie z resortem obrony narodowej na bieżąco prowadzi
analizę i aktualizację dróg o znaczeniu obronnym oraz tras predefiniowanych
do przemieszczeń wojsk, w tym także na terenie województwa opolskiego. Każda
aktualizacja udostępniana jest wojewodom oraz marszałkom województw w celu
wykorzystania do planowania, między innymi ewakuacji ludności, bezkonfliktowego lub
w jak najmniejszym stopniu, przemieszczeniu wojsk. Dokumenty te są niejawne.
Zarówno na terenie województwa, jak i całego kraju, Ministerstwo Infrastruktury we
współpracy z Transportem i Ruchem Wojsk – Centrum Koordynacji Ruchu Wojsk
z Inspektoratu Wsparcia Sił Zbrojnych, Centralnym Punktem Kontaktowym HNS oraz
Departamentem Infrastruktury Ministerstwa Obrony Narodowej prowadzi na bieżąco
analizę potrzeb i ocenę przygotowania wytypowanej infrastruktury drogowej na potrzeby
przemieszczenia i logistycznego wsparcia sił zbrojnych. Na te zadania przez teren
województwa opolskiego wyznaczone zostały drogi spełniające kryteria i potrzeby sił
zbrojnych. Ich przebiegi określa wydawane wspólnie przez Ministra Infrastruktury
i Ministra Obrony Narodowej zarządzenia w sprawie wykazu dróg o znaczeniu obronnym
lub ich odcinków. Dokument ten jest niejawny.
Również w zakresie infrastruktury mostowej sukcesywnie, w ramach prowadzonych
zabiegów, obiekty mostowe na drogach o znaczeniu obronnym (w tym także na terenie
-- 1 of 5 --
2
województw opolskiego) są weryfikowane i dostosowywane są wymogów zawartych
w rozporządzeniu Ministra w sprawie przepisów techniczno-budowlanych dotyczących
dróg publicznych oraz zarządzeniu w sprawie wdrażania wymagań techniczno-obronnych
dotyczących dróg o znaczeniu obronnym.
Natomiast w zakresie planów inwestycyjnych na terenie województwa opolskiego, także
z uwzględnieniem aspektów obronności, należy przede wszystkim wskazać, że w ramach
Rządowego Programu Budowy 100 Obwodnic na lata 2020-2030 na terenie województwa
opolskiego zostaną wybudowane 4 obwodnice z listy podstawowej Programu, o łącznej
długości 23,3 km. Trzy z nich uzyskały już decyzje środowiskowe, tj. obwodnice Sidziny
w ciągu DK46 oraz Brzegu w ciągu DK39. Dodatkowo dla obwodnicy Sidziny wybrano już
wykonawcę i wkrótce przewidywane jest podpisanie umowy na projekt i realizację
inwestycji - firmą Mirbud. Dla obwodnicy Prudnika w ciągu DK41, 28 listopada 2025 roku
GDDKiA ogłosiła przetarg na realizację. Najmniej zaawansowany etap dotyczy budowy
obwodnicy Lędzin w ciągu DK46 - trwają prace nad dokumentacją, a wniosek o DŚU
złożono w maju 2024 roku.
W przypadku istniejących odcinków dróg krajowych, w tym na drogach krajowych nr 45,
46 i 94 na terenie województwa opolskiego, zadania polegające zarówno
na kompleksowej przebudowie/rozbudowie czy poprawie bezpieczeństwa jak i zabiegi
remontowe, są realizowane w ramach Programu Wzmocnienia Krajowej Sieci Drogowej
do 2030 roku, który określa ramy finansowe tych zadań. W przypadku wymienionych dróg
krajowych, do najważniejszych planów inwestycyjnych, dla których zapewniono
finansowanie, należą rozbudowa odcinków drogi krajowej nr 45 Zawada – granica
województwa łódzkiego czy drogi krajowej nr 46 Dąbrowa – Opole, kompleksowa
przebudowa/rozbudowa odcinków związana z usuwaniem skutków powodzi z 2024 roku
w Krapkowicach (DK45), Skorogoszczy (DK94) oraz Kamienicy (DK46), czy zadania BRD
zlokalizowane w Skarbimierzu i Żłobiźnie (DK94), Paczkowie, Wilamowej, czy na odcinku
Ozimek – Grodziec (DK46).
Odnośnie do nowego programu inwestycyjnego dla regionów ukierunkowanego
na wzmocnienie dróg wykorzystywanych w sytuacjach kryzysowych informuję,
że Ministerstwo Infrastruktury nie ma takich planów. Należy przy tym podkreślić, że za
drogi wojewódzkie, powiatowe i gminne odpowiadają odpowiednie jednostki samorządu
terytorialnego. Do zarządcy drogi należy m.in. opracowywanie projektów planów rozwoju
sieci drogowej, opracowywanie projektów planów finansowania budowy, przebudowy
dróg oraz drogowych obiektów inżynierskich, pełnienie funkcji inwestora, koordynacja
robot w pasie drogowym oraz wykonywanie robót interwencyjnych, robót
utrzymaniowych i zabezpieczających.
Biorąc pod uwagę obowiązujące przepisy prawa, minister właściwy do spraw transportu
nie nadzoruje i nie pełni żadnych funkcji kontrolnych wobec organów jednostek
samorządu terytorialnego ani nie uczestniczy bezpośrednio w procesie inwestycyjnym na
-- 2 of 5 --
3
drogach zarządzanych przez jednostki samorządu terytorialnego. W zakresie możliwości
wsparcia finansowego bazuje na wnioskach poszczególnych jednostek samorządu
terytorialnego, które wskazują, jakie zadanie należy wesprzeć, a w jego gestii są dwa
mechanizmy wsparcia samorządów w realizacji zadań drogowych: Rządowy Fundusz
Rozwoju Dróg oraz rezerwa subwencji.
Rządowy Fundusz Rozwoju Dróg powołany został ustawą z dnia 23 października 2018 r.
o Rządowym Funduszu Rozwoju Dróg (tj. Dz.U. z 2025 r. poz. 94). Fundusz stanowi
kompleksowy instrument wsparcia realizacji zadań na drogach zarządzanych przez
jednostki samorządu terytorialnego. Fundusz ma również na celu poprawę
bezpieczeństwa ruchu drogowego i parametrów technicznych lokalnej sieci drogowej,
a także poprawę oraz zwiększenie atrakcyjności i dostępności terenów inwestycyjnych.
Rozwój lokalnej infrastruktury drogowej stanowi przy tym działanie komplementarne do
inicjatyw podejmowanych na szczeblu krajowym w odniesieniu do budowy systemu
autostrad i dróg ekspresowych, przyczyniając się do stworzenia spójnego
i zintegrowanego systemu transportowego.
Środki RFRD zgodnie z ustawą powołującą Fundusz mogą być przekazywane między
innymi na:
zadania gminne i powiatowe: dofinansowanie budowy, przebudowy i remontu
dróg powiatowych i dróg gminnych,
zadania obronne: finansowanie budowy, przebudowy i remontu dróg
wojewódzkich, powiatowych i gminnych o znaczeniu obronnym,
zadania obwodnicowe: dofinansowanie budowy obwodnic lokalizowanych
w ciągach dróg wojewódzkich.
W przypadku zadań gminnych i powiatowych, nabory wniosków przeprowadzane są
każdego roku przez wojewodów. Maksymalne dofinansowanie wynosi 30 mln zł i nic nie
stoi na przeszkodzie, aby gminy i powiaty korzystały z dofinansowania w celu budowy,
przebudowy lub remontu obwodnic w ramach dróg, którymi zarządzają. Nabór na 2026
rok już się zakończył, najbliższy zostanie przeprowadzony w drugiej połowie 2026 roku.
W latach 2024-2025 gminy i powiaty w województwa opolskiego otrzymały na realizację
zadań drogowych ponad 150 mln zł.
Odnośnie do zadań obwodnicowych, województwo opolskie otrzymało dofinansowanie
na realizację trzech zadań:
Budowa obwodnicy miejscowości Nysy w ciągu dróg wojewódzkich nr 411 i nr 489
(dofinansowanie RFRD: 39 mln zł),
Budowa obwodnicy miejscowości Strzeleczki w ciągu drogi wojewódzkiej nr 409
(dofinansowanie RFRD: 14 mln zł).
-- 3 of 5 --
4
Budowa obwodnicy miejscowości Głogówek w ciągu drogi wojewódzkiej nr 416
(dofinansowanie RFRD: 28,5 mln zł).
Zadania są realizowane i są planowane do oddania w latach 2028-2030.
Jednostki samorządu terytorialnego mogą otrzymać środki także na budowę, przebudowę
lub remont dróg wojewódzkich, dróg powiatowych lub dróg gminnych o znaczeniu
obronnym, to tzw. zadania obronne. Zgodnie z art. 39 tej ustawy, Minister Obrony
Narodowej wskazuje Prezesowi Rady Ministrów zadania obronne rekomendowane do
sfinansowania ze środków Funduszu. Prezes Rady Ministrów zatwierdza zadania obronne
do sfinansowania ze środków Funduszu. Następnie Minister Obrony Narodowej informuje
ministra właściwego do spraw transportu o rozstrzygnięciu, w którym Prezes Rady
Ministrów wskazał zadania obronne do sfinansowania. Jest to korespondencja niejawna.
W konsekwencji minister właściwy do spraw transportu zawiera z właściwą jednostką
samorządu terytorialnego umowę o udzielenie finansowania.
Aby zostać objęty finansowaniem w ramach ww. mechanizmu konieczne jest, by droga
lub odcinek drogi w ciągu, której most jest umiejscowiony znajdował się w wykazie dróg
o znaczeniu obronnym lub ich odcinków. Wykaz jest określany w drodze zarządzenia
ministra właściwego do spraw transportu wydawanego w porozumieniu z Ministrem
Obrony Narodowej, przy czym zarządzenie to nie podlega ogłoszeniu.
Na wsparcie zadań na drogach zarządzanych przez jednostki samorządu terytorialnego
przewidziana jest także rezerwa subwencji tworzona w budżecie państwa na podstawie
ustawy o dochodach jednostek samorządu terytorialnego. Środki rezerwy mogą być
przeznaczone dla jednostek samorządu terytorialnego realizujących zadania bieżące lub
inwestycyjne między innymi w obszarze budowy, przebudowy, remontu, utrzymania lub
ochrony dróg publicznych, którymi zarządzają jednostki samorządu terytorialnego.
Zgodnie z art. 34 ustawy z dnia 1 października 2024 r. o dochodach jednostek samorządu
terytorialnego (Dz. U. z 2024 r. poz. 1572 z późn. zm.) w budżecie państwa tworzy się
rezerwę na uzupełnienie dochodów jednostek samorządu terytorialnego w wysokości
stanowiącej równowartość 1% kwoty potrzeb finansowych ustalonych dla wszystkich
jednostek samorządu terytorialnego.
Rezerwą dysponuje minister właściwy do spraw finansów publicznych. Reprezentacja
jednostek samorządu terytorialnego może wskazać, w terminie do dnia 31 marca roku
budżetowego obszary i przypadki, według których rozdzielane będą środki stanowiące
80% rezerwy. Podziału dokonuje minister finansów w porozumieniu z ministrem
właściwym w zakresie danego obszaru po uzgodnieniu z reprezentacją jednostek
samorządu terytorialnego.
Samorządy z województwa opolskiego otrzymały w latach 2024-2025 niemal 35 mln zł
z rezerwy na realizację zadań drogowych. W 2026 roku odbędzie się kolejny nabór zadań
-- 4 of 5 --
5
w ramach rezerwy subwencji. Jednostki samorządu terytorialnego z terenu województwa
będą mogły starać się o środki z tego mechanizmu.
Z poważaniem
Dokument podpisany elektronicznie przez:
z upoważnienia Ministra Infrastruktury
Stanisław Bukowiec
Sekretarz Stanu
-- 5 of 5 --