Interpelacja nr 14059
Interpelacja w sprawie dostosowania struktury organizacyjnej sądów do rzeczywistych potrzeb mieszkańców, w szczególności rozważenia możliwości powołania wydziału gospodarczego oraz wydziału pracy w Sądzie Rejonowym w Gnieźnie
Zgłaszający:
•
Adresat:
Sprawiedliwość i Sądy (100%)
Treść wystąpienia poselskiego
Interpelacja w sprawie dostosowania struktury organizacyjnej sądów do rzeczywistych potrzeb mieszkańców, w szczególności rozważenia możliwości powołania wydziału gospodarczego oraz wydziału pracy w Sądzie Rejonowym w Gnieźnie
Interpelacja nr 14059
do ministra sprawiedliwości
w sprawie dostosowania struktury organizacyjnej sądów do rzeczywistych potrzeb mieszkańców, w szczególności rozważenia możliwości powołania wydziału gospodarczego oraz wydziału pracy w Sądzie Rejonowym w Gnieźnie
Zgłaszający: Tomasz Piotr Nowak
Data wpływu: 08-12-2025
Szanowny Panie Ministrze,
zwracam się z interpelacją dotyczącą potrzeby podjęcia działań zmierzających do utworzenia wydziału gospodarczego oraz wydziału pracy przy Sądzie Rejonowym w Gnieźnie.
Do mojego biura poselskiego, jak również do lokalnych samorządowców i instytucji, coraz częściej wpływają postulaty mieszkańców powiatu gnieźnieńskiego wskazujące na znaczne utrudnienia związane z koniecznością dojazdu do sądów w Poznaniu celem prowadzenia spraw z zakresu prawa pracy oraz prawa gospodarczego. Trasa ta jest czasochłonna, a w godzinach szczytu komunikacyjnego wyjątkowo niekomfortowa, co stanowi poważne obciążenie zarówno dla pracowników dochodzących swych praw, jak i dla osób prowadzących działalność gospodarczą.
Jednocześnie dostępne dane lokalne oraz sygnały od praktyków prawa wskazują na dużą liczbę spraw mieszkańców powiatu gnieźnieńskiego, które obecnie rozpatrywane są przez wyspecjalizowane wydziały sądów w Poznaniu. Powiat gnieźnieński jest jednym z najludniejszych w województwie wielkopolskim, a samo Gniezno jest znaczącym ośrodkiem miejskim z dynamicznie rozwijającym się sektorem przedsiębiorczości. W związku z tym zapotrzebowanie na lokalny dostęp do wyspecjalizowanych wydziałów sądowych ma uzasadnienie zarówno społeczne, jak i ekonomiczne.
Utworzenie wydziału gospodarczego oraz wydziału pracy w Gnieźnie mogłoby zatem usprawnić obsługę stron postępowań, skrócić czas oczekiwania na rozprawy, odciążyć sądy w Poznaniu oraz zwiększyć dostępność wymiaru sprawiedliwości dla mieszkańców regionu.
W związku z powyższym zwracam się do Pana Ministra z uprzejmymi pytaniami:
Czy Ministerstwo Sprawiedliwości analizuje obecnie możliwość utworzenia wydziału gospodarczego oraz wydziału pracy przy Sądzie Rejonowym w Gnieźnie?
Czy w resorcie prowadzone są prace dotyczące dostosowania struktury organizacyjnej sądów do rzeczywistych potrzeb mieszkańców powiatu gnieźnieńskiego i obciążenia sprawami?
Jakie kryteria i dane brane są pod uwagę przy podejmowaniu decyzji o tworzeniu wyspecjalizowanych wydziałów sądowych w sądach rejonowych i czy obecna sytuacja Gniezna spełnia te warunki?
Czy ministerstwo przewiduje możliwość rozpoczęcia stosownych analiz lub konsultacji w tej sprawie z lokalnymi samorządami i środowiskami prawniczymi?
Z wyrazami szacunku
Interpelacja nr 14059
do ministra sprawiedliwości
w sprawie dostosowania struktury organizacyjnej sądów do rzeczywistych potrzeb mieszkańców, w szczególności rozważenia możliwości powołania wydziału gospodarczego oraz wydziału pracy w Sądzie Rejonowym w Gnieźnie
Zgłaszający: Tomasz Piotr Nowak
Data wpływu: 08-12-2025
Szanowny Panie Ministrze,
zwracam się z interpelacją dotyczącą potrzeby podjęcia działań zmierzających do utworzenia wydziału gospodarczego oraz wydziału pracy przy Sądzie Rejonowym w Gnieźnie.
Do mojego biura poselskiego, jak również do lokalnych samorządowców i instytucji, coraz częściej wpływają postulaty mieszkańców powiatu gnieźnieńskiego wskazujące na znaczne utrudnienia związane z koniecznością dojazdu do sądów w Poznaniu celem prowadzenia spraw z zakresu prawa pracy oraz prawa gospodarczego. Trasa ta jest czasochłonna, a w godzinach szczytu komunikacyjnego wyjątkowo niekomfortowa, co stanowi poważne obciążenie zarówno dla pracowników dochodzących swych praw, jak i dla osób prowadzących działalność gospodarczą.
Jednocześnie dostępne dane lokalne oraz sygnały od praktyków prawa wskazują na dużą liczbę spraw mieszkańców powiatu gnieźnieńskiego, które obecnie rozpatrywane są przez wyspecjalizowane wydziały sądów w Poznaniu. Powiat gnieźnieński jest jednym z najludniejszych w województwie wielkopolskim, a samo Gniezno jest znaczącym ośrodkiem miejskim z dynamicznie rozwijającym się sektorem przedsiębiorczości. W związku z tym zapotrzebowanie na lokalny dostęp do wyspecjalizowanych wydziałów sądowych ma uzasadnienie zarówno społeczne, jak i ekonomiczne.
Utworzenie wydziału gospodarczego oraz wydziału pracy w Gnieźnie mogłoby zatem usprawnić obsługę stron postępowań, skrócić czas oczekiwania na rozprawy, odciążyć sądy w Poznaniu oraz zwiększyć dostępność wymiaru sprawiedliwości dla mieszkańców regionu.
W związku z powyższym zwracam się do Pana Ministra z uprzejmymi pytaniami:
Czy Ministerstwo Sprawiedliwości analizuje obecnie możliwość utworzenia wydziału gospodarczego oraz wydziału pracy przy Sądzie Rejonowym w Gnieźnie?
Czy w resorcie prowadzone są prace dotyczące dostosowania struktury organizacyjnej sądów do rzeczywistych potrzeb mieszkańców powiatu gnieźnieńskiego i obciążenia sprawami?
Jakie kryteria i dane brane są pod uwagę przy podejmowaniu decyzji o tworzeniu wyspecjalizowanych wydziałów sądowych w sądach rejonowych i czy obecna sytuacja Gniezna spełnia te warunki?
Czy ministerstwo przewiduje możliwość rozpoczęcia stosownych analiz lub konsultacji w tej sprawie z lokalnymi samorządami i środowiskami prawniczymi?
Z wyrazami szacunku
Odpowiedź urzędowa
Podsekretarz stanu Dariusz Mazur
Audyt odpowiedzi: Wskaźnik lania wody & konkretności
Bardzo konkretna
Automatyczna analiza lingwistyczno-statystyczna pisma resortu
Lanie wody
15%
Konkretność
85%
Odpowiedź wysoce rzeczowa – zawiera liczne dane twarde, kwoty, daty lub bezpośrednie odniesienie do zadanych pytań.
Twarde liczby / kwoty
0 kwot, 0 %
Precyzyjne daty
4
Odpowiedź na punkty
✓ Tak (Ad 1, Pkt...)
Gęstość faktów
4 / 1k zn.
- Wymienia precyzyjne daty lub terminy (4)
- Resort odnosi się punkt po punkcie do pytań posła
Urzędowe załączniki i odpowiedzi:
Pełna treść wyekstrahowana z załącznika PDF (odpowiedź urzędowa)
5259 znaków
+48 22 52 12 888 Al. Ujazdowskie 11
kontakt@ms.gov.pl 00-950 Warszawa P-33
www.gov.pl/sprawiedliwosc
Podsekretarz Stanu
Dariusz Mazur
BK-VII.0520.547.2025
Warszawa, 16 stycznia 2026 r.
Pan
Włodzimierz Czarzasty
Marszałek Sejmu
Rzeczypospolitej Polskiej
Szanowny Panie Marszałku,
uprzejmie przekazuję odpowiedź na interpelację nr 14059 Pana Posła Tomasza Nowaka
w sprawie dostosowania struktury organizacyjnej sądów do rzeczywistych potrzeb
mieszkańców, w szczególności rozważenia możliwości powołania wydziału gospodarczego
oraz wydziału pracy w Sądzie Rejonowym w Gnieźnie.
W nawiązaniu do pytań Pana Posła wyjaśniam, że przesłanki tworzenia wydziałów
w sądach powszechnych zostały określone w art. 19 § 1 ustawy z 27 lipca 2001 r. Prawo
o ustroju sądów powszechnych (Dz.U. z 2024 r. poz. 334 z późn. zm.) – dalej ustawa.
Zgodnie z ww. przepisem Minister Sprawiedliwości tworzy wydziały oraz wydziały
i ośrodki zamiejscowe sądów mając na względzie „potrzebę zapewnienia racjonalnej
organizacji sądownictwa, w szczególności przez dostosowanie liczby, rodzaju i wielkości
wydziałów do obciążenia wpływem spraw, właściwą skalę etatyzacji, ekonomię
postępowania sądowego oraz konieczność prawidłowego wykonywania czynności
nadzorczych, w celu zagwarantowania realizacji prawa obywatela do rozpoznania jego
sprawy w rozsądnym terminie”.
-- 1 of 3 --
2
Jednocześnie Minister Sprawiedliwości, po zasięgnięciu opinii Krajowej Rady
Sądownictwa, może przekazać – na mocy art. 20 pkt 2 ustawy jednemu sądowi
rejonowemu rozpoznawanie spraw z zakresu prawa pracy z właściwości lub części
obszarów właściwości innych sądów rejonowych, działających w tym samym okręgu
sądowym, zaś na mocy art. 20 pkt 3 ustawy jednemu sądowi rejonowemu rozpoznawanie
spraw gospodarczych oraz innych spraw z zakresu prawa gospodarczego i cywilnego,
należących do sądu gospodarczego na podstawie odrębnych ustaw, z właściwości
lub części obszarów właściwości innych sądów rejonowych.
Realizacją powyższego uprawnienia są:
1) rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z dnia 7 października 2014 r. w sprawie
przekazania niektórym sądom rejonowym rozpoznawania spraw z zakresu prawa
pracy lub ubezpieczeń społecznych z obszarów właściwości innych sądów
rejonowych (Dz.U. z 2025 r. poz. 1569) - zgodnie z którym sprawy z zakresu prawa
pracy z obszaru właściwości Sądu Rejonowego w Gnieźnie rozpoznawane są
w Sądzie Rejonowym Poznań-Grunwald i Jeżyce w Poznaniu,
2) rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z dnia 7 października 2014 r. w sprawie
przekazania niektórym sądom okręgowym i sądom rejonowym rozpoznawania
spraw gospodarczych z obszarów właściwości innych sądów okręgowych i sądów
rejonowych (Dz.U. z 2023 r. poz. 2544) - zgodnie z którym sprawy gospodarcze
oraz inne sprawy z zakresu prawa gospodarczego i cywilnego, należące do sądu
gospodarczego na podstawie odrębnych ustaw z obszaru właściwości Sądu
Rejonowego w Gnieźnie rozpoznawane są w Sądzie Rejonowym Poznań-Stare
Miasto w Poznaniu.
Zlokalizowanie wydziałów orzeczniczych (w niniejszym przypadku – pracy
i gospodarczych) w określonych sądach rejonowych, zakłada takie rozmieszczanie kadry
sędziowskiej, aby wydolność wymiaru sprawiedliwości była jak największa,
a rozpoznawanie spraw odbywało się w jak najszybszym terminie, bez zbędnej zwłoki, przy
zachowaniu odpowiedniego dostępu obywateli do sądu. Mając na uwadze względy
organizacyjne, a także potrzebę zapewnienia ekonomii postępowania sądowego,
-- 2 of 3 --
3
strukturę rozpoznawania spraw z zakresu prawa pracy i spraw gospodarczych co do
zasady ograniczono do większych jednostek sądowych w poszczególnych okręgach,
w których orzeka wyspecjalizowana w tych kategoriach spraw kadra orzecznicza
i urzędnicza. W przedmiotowej sprawie należy mieć bowiem na uwadze, że konstytucyjna
zasada dostępu do sądu realizowana jest przede wszystkim poprzez zapewnienie
sprawnego rozpoznania sprawy przez właściwy merytorycznie sąd, co niekoniecznie
oznaczać musi jego fizyczną bliskość.
W zakresie dostosowania struktury organizacyjnej sądów Ministerstwo Sprawiedliwości
w trybie ciągłym monitoruje ruch spraw wpływających do sądów powszechnych
i wynikające z niego potrzeby etatyzacyjne. W celu zagwarantowania sprawnego
rozpoznania spraw, w tym zapewnienia zaplecza kadrowego niezbędnego
do wykonywania przez sądy zadań z zakresu sprawowania wymiaru sprawiedliwości,
w miarę potrzeb i możliwości, dokonywane są stosowne przesunięcia etatowe,
a w uzasadnionych przypadkach wprowadzane są zmiany w kognicji lub obszarach
właściwości poszczególnych sądów.
Odnosząc się do organizacji rozpoznawania spraw gospodarczych z obszaru właściwości
Sądu Rejonowego w Gnieźnie informuję, że w ostatnich latach nie odnotowano wpływu
wniosku o zmianę właściwości sądów rejonowych okręgu poznańskiego w tym
przedmiocie ani sygnałów, że przyjęta struktura rozpoznawania ww. spraw jest
nieefektywna, co mogłoby stanowić podstawę do wszczęcia prac analitycznych
i koncepcyjnych w omawianym zakresie.
W odniesieniu do spraw z zakresu prawa pracy Ministerstwo Sprawiedliwości obecnie
prowadzi analizę możliwości utworzenia dodatkowych wydziałów pracy na poziomie
sądów rejonowych, w tym także w Sądzie Rejonowym w Gnieźnie.
Z wyrazami szacunku
Dariusz Mazur/podpisano elektronicznie/
-- 3 of 3 --
kontakt@ms.gov.pl 00-950 Warszawa P-33
www.gov.pl/sprawiedliwosc
Podsekretarz Stanu
Dariusz Mazur
BK-VII.0520.547.2025
Warszawa, 16 stycznia 2026 r.
Pan
Włodzimierz Czarzasty
Marszałek Sejmu
Rzeczypospolitej Polskiej
Szanowny Panie Marszałku,
uprzejmie przekazuję odpowiedź na interpelację nr 14059 Pana Posła Tomasza Nowaka
w sprawie dostosowania struktury organizacyjnej sądów do rzeczywistych potrzeb
mieszkańców, w szczególności rozważenia możliwości powołania wydziału gospodarczego
oraz wydziału pracy w Sądzie Rejonowym w Gnieźnie.
W nawiązaniu do pytań Pana Posła wyjaśniam, że przesłanki tworzenia wydziałów
w sądach powszechnych zostały określone w art. 19 § 1 ustawy z 27 lipca 2001 r. Prawo
o ustroju sądów powszechnych (Dz.U. z 2024 r. poz. 334 z późn. zm.) – dalej ustawa.
Zgodnie z ww. przepisem Minister Sprawiedliwości tworzy wydziały oraz wydziały
i ośrodki zamiejscowe sądów mając na względzie „potrzebę zapewnienia racjonalnej
organizacji sądownictwa, w szczególności przez dostosowanie liczby, rodzaju i wielkości
wydziałów do obciążenia wpływem spraw, właściwą skalę etatyzacji, ekonomię
postępowania sądowego oraz konieczność prawidłowego wykonywania czynności
nadzorczych, w celu zagwarantowania realizacji prawa obywatela do rozpoznania jego
sprawy w rozsądnym terminie”.
-- 1 of 3 --
2
Jednocześnie Minister Sprawiedliwości, po zasięgnięciu opinii Krajowej Rady
Sądownictwa, może przekazać – na mocy art. 20 pkt 2 ustawy jednemu sądowi
rejonowemu rozpoznawanie spraw z zakresu prawa pracy z właściwości lub części
obszarów właściwości innych sądów rejonowych, działających w tym samym okręgu
sądowym, zaś na mocy art. 20 pkt 3 ustawy jednemu sądowi rejonowemu rozpoznawanie
spraw gospodarczych oraz innych spraw z zakresu prawa gospodarczego i cywilnego,
należących do sądu gospodarczego na podstawie odrębnych ustaw, z właściwości
lub części obszarów właściwości innych sądów rejonowych.
Realizacją powyższego uprawnienia są:
1) rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z dnia 7 października 2014 r. w sprawie
przekazania niektórym sądom rejonowym rozpoznawania spraw z zakresu prawa
pracy lub ubezpieczeń społecznych z obszarów właściwości innych sądów
rejonowych (Dz.U. z 2025 r. poz. 1569) - zgodnie z którym sprawy z zakresu prawa
pracy z obszaru właściwości Sądu Rejonowego w Gnieźnie rozpoznawane są
w Sądzie Rejonowym Poznań-Grunwald i Jeżyce w Poznaniu,
2) rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z dnia 7 października 2014 r. w sprawie
przekazania niektórym sądom okręgowym i sądom rejonowym rozpoznawania
spraw gospodarczych z obszarów właściwości innych sądów okręgowych i sądów
rejonowych (Dz.U. z 2023 r. poz. 2544) - zgodnie z którym sprawy gospodarcze
oraz inne sprawy z zakresu prawa gospodarczego i cywilnego, należące do sądu
gospodarczego na podstawie odrębnych ustaw z obszaru właściwości Sądu
Rejonowego w Gnieźnie rozpoznawane są w Sądzie Rejonowym Poznań-Stare
Miasto w Poznaniu.
Zlokalizowanie wydziałów orzeczniczych (w niniejszym przypadku – pracy
i gospodarczych) w określonych sądach rejonowych, zakłada takie rozmieszczanie kadry
sędziowskiej, aby wydolność wymiaru sprawiedliwości była jak największa,
a rozpoznawanie spraw odbywało się w jak najszybszym terminie, bez zbędnej zwłoki, przy
zachowaniu odpowiedniego dostępu obywateli do sądu. Mając na uwadze względy
organizacyjne, a także potrzebę zapewnienia ekonomii postępowania sądowego,
-- 2 of 3 --
3
strukturę rozpoznawania spraw z zakresu prawa pracy i spraw gospodarczych co do
zasady ograniczono do większych jednostek sądowych w poszczególnych okręgach,
w których orzeka wyspecjalizowana w tych kategoriach spraw kadra orzecznicza
i urzędnicza. W przedmiotowej sprawie należy mieć bowiem na uwadze, że konstytucyjna
zasada dostępu do sądu realizowana jest przede wszystkim poprzez zapewnienie
sprawnego rozpoznania sprawy przez właściwy merytorycznie sąd, co niekoniecznie
oznaczać musi jego fizyczną bliskość.
W zakresie dostosowania struktury organizacyjnej sądów Ministerstwo Sprawiedliwości
w trybie ciągłym monitoruje ruch spraw wpływających do sądów powszechnych
i wynikające z niego potrzeby etatyzacyjne. W celu zagwarantowania sprawnego
rozpoznania spraw, w tym zapewnienia zaplecza kadrowego niezbędnego
do wykonywania przez sądy zadań z zakresu sprawowania wymiaru sprawiedliwości,
w miarę potrzeb i możliwości, dokonywane są stosowne przesunięcia etatowe,
a w uzasadnionych przypadkach wprowadzane są zmiany w kognicji lub obszarach
właściwości poszczególnych sądów.
Odnosząc się do organizacji rozpoznawania spraw gospodarczych z obszaru właściwości
Sądu Rejonowego w Gnieźnie informuję, że w ostatnich latach nie odnotowano wpływu
wniosku o zmianę właściwości sądów rejonowych okręgu poznańskiego w tym
przedmiocie ani sygnałów, że przyjęta struktura rozpoznawania ww. spraw jest
nieefektywna, co mogłoby stanowić podstawę do wszczęcia prac analitycznych
i koncepcyjnych w omawianym zakresie.
W odniesieniu do spraw z zakresu prawa pracy Ministerstwo Sprawiedliwości obecnie
prowadzi analizę możliwości utworzenia dodatkowych wydziałów pracy na poziomie
sądów rejonowych, w tym także w Sądzie Rejonowym w Gnieźnie.
Z wyrazami szacunku
Dariusz Mazur/podpisano elektronicznie/
-- 3 of 3 --