Interpelacja w sprawie podawania leków pacjentom w placówkach nocnej i świątecznej opieki zdrowotnej
Treść wystąpienia poselskiego
Interpelacja nr 14021
do ministra zdrowia
w sprawie podawania leków pacjentom w placówkach nocnej i świątecznej opieki zdrowotnej
Zgłaszający: Wioletta Maria Kulpa, Robert Warwas, Lidia Czechak, Bogumiła Olbryś
Data wpływu: 04-12-2025
Szanowna Pani Minister,
na podstawie art. 192 Regulaminu Sejmu RP zwracam się z interpelacją w sprawie funkcjonowania nocnej i świątecznej opieki zdrowotnej (NiŚOZ), w szczególności w zakresie dostępności leków do natychmiastowego podania pacjentom.
Do mojego biura poselskiego napływają liczne sygnały od mieszkańców okręgu płocko-ciechanowskiego oraz pacjentów korzystających ze świadczeń NiŚOZ, którzy wskazują, że w wielu placówkach udzielających tej pomocy lekarze nie wydają niezbędnych leków na miejscu, ograniczając się jedynie do wystawienia recepty. Problem ten jest szczególnie dotkliwy w godzinach nocnych, weekendowych oraz w okresie świątecznym, kiedy znaczna część aptek jest zamknięta, a pacjent – mimo uzyskania konsultacji lekarskiej – nie ma możliwości natychmiastowej realizacji zaleceń terapeutycznych.
Taka praktyka w ocenie pacjentów i personelu medycznego podważa sens organizacji świątecznej pomocy medycznej, której zadaniem jest zapewnienie doraźnej opieki w sytuacjach nagłych, wymagających szybkiego podania leków łagodzących objawy choroby, obniżających gorączkę czy umożliwiających rozpoczęcie leczenia zakażeń.
W związku z powyższym proszę Panią Minister o odpowiedź na następujące pytania:
1. Czy podmioty lecznicze realizujące świadczenia nocnej i świątecznej opieki zdrowotnej mają obowiązek posiadania na miejscu podstawowych leków oraz możliwości ich wydania lub podania pacjentom?
2. Czy Ministerstwo Zdrowia lub NFZ określiły katalog leków, które powinny znajdować się w wyposażeniu punktów NiŚOZ, tak aby możliwe było rozpoczęcie leczenia bez konieczności poszukiwania czynnej apteki?
3. Czy w ostatnich latach przeprowadzano kontrole placówek NiŚOZ w zakresie wyposażenia w leki oraz sposobu realizacji świadczeń? Jeśli tak – jakie były wyniki tych kontroli?
4. Czy do NFZ lub Ministerstwa Zdrowia wpłynęły skargi pacjentów dotyczące braku leków wydawanych w ramach NiŚOZ w latach 2023–2025? Jakie działania podjęto w odpowiedzi na te skargi?
5. Czy ministerstwo planuje doprecyzowanie przepisów lub standardów funkcjonowania NiŚOZ, tak aby zagwarantować pacjentom realną dostępność leków i skuteczność udzielanej pomocy medycznej?
Zapewnienie pacjentom rzeczywistej, kompleksowej pomocy w godzinach nocnych i świątecznych jest kluczowe dla bezpieczeństwa zdrowotnego obywateli. Wydanie recepty zamiast leku, który powinien zostać podany natychmiast, pozostawia pacjenta bez realnej pomocy – często w stanie wymagającym pilnego działania.
Zwracam się zatem o pilną analizę problemu oraz przedstawienie informacji, jakie działania zamierza podjąć Ministerstwo Zdrowia w celu wyeliminowania wskazanych nieprawidłowości.
Podsekretarz stanu Katarzyna Kęcka
Odpowiedź wysoce rzeczowa – zawiera liczne dane twarde, kwoty, daty lub bezpośrednie odniesienie do zadanych pytań.
- Wymienia precyzyjne daty lub terminy (8)
- Resort odnosi się punkt po punkcie do pytań posła
Pełna treść wyekstrahowana z załącznika PDF (odpowiedź urzędowa)
8470 znakówadres email: kancelaria@mz.gov.pl 00-952 Warszawa
www.gov.pl/zdrowie
DLG.050.208.2025.TK
Warszawa, 02 stycznia 2026
Pan
Włodzimierz Czarzasty
Marszałek
Sejmu Rzeczypospolitej Polskiej
Szanowny Panie Marszałku,
w związku z interpelacją nr 14 021 Poseł na Sejm RP, Pani Wioletty Marii Kulpy i grupy
Posłów, w sprawie podawania leków pacjentom w placówkach nocnej i świątecznej opieki
zdrowotnej, uprzejmie proszę o przyjęcie poniższych informacji.
Odnosząc się do informacji odnośnie trudności doświadczanych przez pacjentów w
zakresie realizacji recept, wystawionych przy okazji korzystania ze świadczeń z nocnej i
świątecznej opieki zdrowotnej ze względu na fakt, że część aptek jest zamknięta, uprzejmie
wyjaśniam, że ustawą z dnia 17 sierpnia 2023 r. o zmianie ustawy o refundacji leków,
środków spożywczych specjalnego przeznaczenia żywieniowego oraz wyrobów
medycznych oraz niektórych innych ustaw (Dz.U. poz. 1938) zmieniono art. 94 ustawy z
dnia 6 września 2001 r. Prawo farmaceutyczne (Dz.U. z 2025 r. poz. 750) dalej „u.p.f”.
Zmiana została dokonana w związku z wieloletnimi apelami zarówno władz powiatowych,
jak podmiotów prowadzących apteki dotyczącymi problemów związanych z realizowaniem
podejmowanych uchwał z uwagi na nierentowność całonocnego dyżurowania. W związku z
obowiązującymi wówczas przepisami samorządy skarżyły się na niemożność
wyegzekwowania i zapewnienia dyżurów aptek, a także multiplikowanie postępowań
administracyjnych prowadzonych przez organy inspekcji farmaceutycznej. Powyższe
powodowało, że obowiązująca norma prawna w praktyce nie była w pełni respektowana.
Obecne brzmienie art. 94 u.p.f. to wypracowany kompromis, poprzedzony analizą danych o
realizacji recept w godzinach nocnych oraz w dni wolne od pracy, z której wynikało, że po
23:00 ich skala jest znikoma. Dokonując zmiany, oparto się o dane dotyczące realizacji
recept, gdyż leki o podstawowym znaczeniu dla ochrony zdrowia są lekami wydawanymi z
przepisu lekarza i powinny dotyczyć sytuacji gdy pacjent bezpośrednio po wizycie lekarskiej
realizuje receptę i wykupuje leki.
Jednocześnie podkreślić należy, że aktualnie obowiązujące przepisy u.p.f. nie wykluczają
możliwości wyznaczania aptek prowadzących dyżury apteczne w dowolnej skali, o ile
finansowanie ich będzie następowało ze środków powiatu. Organ wykonawczy powiatu
ocenia, czy na jego terenie zaspokajane się potrzeby lokalnej społeczności w zakresie
dostępu do usług aptecznych. Analizy potrzeb zarząd powiatu dokonuje samodzielnie,
dostępnymi sobie środkami i metodami.
-- 1 of 3 --
telefon: +48 22 250 01 46 ul. Miodowa 15
adres email: kancelaria@mz.gov.pl 00-952 Warszawa
www.gov.pl/zdrowie
2
Ad. 1
Czy podmioty lecznicze realizujące świadczenia nocnej i świątecznej opieki zdrowotnej
mają obowiązek posiadania na miejscu podstawowych leków oraz możliwości ich wydania
lub podania pacjentom?
Zgodnie z obowiązującymi przepisami, świadczenia nocnej i świątecznej opieki zdrowotnej
(NiŚOZ) są udzielane doraźne w razie nagłego zachorowania lub nagłego pogorszenia stanu
zdrowia świadczeniobiorcy, który nie jest stanem nagłym. Świadczenia te udzielane są poza
godzinami pracy poradni podstawowej opieki zdrowotnej (POZ), tj. w dni powszednie w
godzinach od 18:00 dnia danego do 8:00 dnia następnego oraz całodobowo w weekendy i
święta. Świadczenia te obejmują poradę lekarską oraz świadczenia udzielane przez
pielęgniarkę w warunkach ambulatoryjnych, w bezpośrednim kontakcie z pacjentem lub na
odległość przy użyciu systemów teleinformatycznych lub systemów łączności, oraz w
miejscu zamieszkania lub pobytu świadczeniobiorcy. Zgodnie z warunkami wymaganymi do
realizowania niniejszych świadczeń podmiot zobowiązany jest do posiadania zestawu
przeciwwstrząsowego zawierającego produkty lecznicze określone w przepisach wydanych
na podstawie art. 68 ust. 7 ustawy z dnia 6 września 2001 r. Prawo farmaceutyczne (Dz. U. z
2022 r. poz. 2301, z późn. zm.). Przepisy nie wskazują na obowiązek posiadania oraz
ordynowania pacjentom innych leków, czy produktów leczniczych.
Ad. 2
2. Czy Ministerstwo Zdrowia lub NFZ określiły katalog leków, które powinny znajdować się
na wyposażeniu punktów NiŚOZ, tak aby możliwe było rozpoczęcie leczenia bez
konieczności poszukiwania czynnej apteki?
Mając na uwadze, że świadczenia z zakresu NiŚOZ są świadczeniami doraźnymi,
udzielanymi w sytuacjach nagłego zachorowania lub nagłego pogorszenia stanu zdrowia
pacjenta, niebędącego stanem nagłym1, jak również fakt, że przedmiotowe świadczenia są
udzielane bez dostępu do historii choroby i wpisów w dokumentacji medycznej oraz
różnorodność przyczyn z powodu, których pacjenci korzystają ze przedmiotowych
świadczeń Ministerstwo Zdrowia nie określało katalogu leków, które powinny znajdować
się na wyposażeniu punktów NiŚOZ. Ponadto, zgodnie z obowiązującymi przepisami2
świadczenia NiŚOZ udzielane są przez wszystkich świadczeniodawców zakwalifikowanych
do odpowiednich poziomów zabezpieczenia podstawowego zabezpieczenia szpitalnego i w
przypadkach uzasadnionych stanem klinicznym istnieje możliwość skierowania pacjenta do
świadczeniodawcy udzielającego świadczeń z zakresu leczenia szpitalnego w celu
udzielenia odpowiednich świadczeń.
Ad.3
Czy w ostatnich latach przeprowadzano kontrole placówek NiŚOZ w zakresie wyposażenia
w leki oraz sposobu realizacji świadczeń? Jeśli tak - jakie były wyniki tych kontroli?
Świadczeniodawcy przestępujący do postępowania konkursowego lub rokowań na
udzielanie świadczeń z zakresu nocnej i świątecznej opieki zdrowotnej zobowiązani są do
1 Zgodnie z definicją zawartą w ustawie z dnia 8 września 2006 r. o Państwowym Ratownictwie
Medycznym (Dz. U. z 2025 r. poz. 91, z późn. zm.). stan nagły to stan polegający na nagłym lub
przewidywanym w krótkim czasie pojawieniu się objawów pogorszenia zdrowia, którego
bezpośrednim następstwem może być poważne uszkodzenie funkcji organizmu lub uszkodzenie ciała
lub utrata życia, wymagający podjęcia natychmiastowych medycznych czynności ratunkowych i
leczenia
2 Art./ 95l. ust.1 oraz 132 b. ust. 1 ustawy z 27 sierpnia 2004 r. o świadczeniach opieki zdrowotnej
udzielanych ze środków publicznych (Dz. U. z 2025 r., poz. 1461)
-- 2 of 3 --
telefon: +48 22 250 01 46 ul. Miodowa 15
adres email: kancelaria@mz.gov.pl 00-952 Warszawa
www.gov.pl/zdrowie
3
spełnienia warunków wymaganych przepisami prawa odnośnie do personelu udzielającego
świadczeń oraz wyposażenia. Ponadto, Narodowy Fundusz Zdrowia prowadzi planowane i
doraźne kontrole świadczeniodawców, z którymi ma podpisane umowy na udzielanie
świadczeń, w zakresie prawidłowości realizacji umów.
Ad.4
Czy do NFZ lub Ministerstwa Zdrowia płynęły skargi pacjentów dotyczące braku leków
wydawanych w ramach NiŚOZ w latach 2023–2025? Jakie działania podjęto w odpowiedzi
na te skargi?
Tak, do Ministerstwa Zdrowia, jak i Narodowego Funduszu Zdrowia nie wpływały skargi
dotyczące braku leków wydawanych w ramach korzystania ze świadczeń nocnej i
świątecznej opieki zdrowotnej w latach 2023 – 2025, w związku z powyższym nie
podejmowano działań .dotyczących wydawania leków w ramach NiŚOZ.
Ad. 5
Czy Ministerstwo planuje doprecyzowanie przepisów lub standardów funkcjonowania
NiŚOZ tak, aby zagwarantować pacjentom realną dostępność leków i skuteczność
udzielanej pomocy medycznej?
Uprzejmie informuję, że w zakresie standardów udzielania świadczeń z zakresu nocna i
świąteczna opieka zdrowotna nie występuje katalog leków, poza zestawem
przeciwwstrząsowym, które winny być wydawane pacjentom przez lekarzy udzielających
świadczeń z zakresu NiŚOZ oraz Ministerstwo Zdrowia i nie planuje zmian z
przedmiotowego zakresu . Jednocześnie, na podkreślenie zasługuje fakt, że Ministerstwo
Zdrowia w sposób ciągły prowadzi prace analityczne mające na celu udostępnienie
pacjentom kompleksowych, zgodnych ze standardami świadczeń. Wyrazem tego jest
udostępnienie świadczeniodawcom udzielającym świadczeń z zakresu NiŚOZ,
posiadającym dostęp do laboratoriom analitycznego możliwości kierowania pacjentów na
badania w przypadku potrzeby zdiagnozowania stanu zdrowia3.
Z wyrazami szacunku
z upoważnienia Ministra Zdrowia
Katarzyna Kęcka
Podsekretarz Stanu
/dokument podpisany elektronicznie/
3 Zmiana obowiązująca od 1 listopada 2023 r. na mocy Rozporządzenia Ministra Zdrowia z dnia 9
października 2023 r. zmieniające rozporządzenie w sprawie świadczeń gwarantowanych z zakresu
podstawowej opieki zdrowotnej (Dz. U. z 2023 r. poz. 2226 z póżn. zm.)
-- 3 of 3 --