Interpelacja w sprawie problemu stosowania stawki 0% podatku VAT przy darowiznach sprzętu dla placówek oświatowych i dostosowania przepisów do obecnych realiów technologicznych
Treść wystąpienia poselskiego
Interpelacja nr 14003
do ministra finansów i gospodarki
w sprawie problemu stosowania stawki 0% podatku VAT przy darowiznach sprzętu dla placówek oświatowych i dostosowania przepisów do obecnych realiów technologicznych
Zgłaszający: Janusz Kowalski
Data wpływu: 03-12-2025
Obecne przepisy ustawy o podatku od towarów i usług uniemożliwiają stosowanie stawki 0% VAT przy darowiznach nowoczesnego sprzętu komputerowego dla placówek oświatowych, co prowadzi do sytuacji, w której preferencja podatkowa obejmuje wyłącznie urządzenia przestarzałe technologicznie, a sprzęt faktycznie wykorzystywany w szkołach – taki jak laptopy, tablety czy urządzenia wielofunkcyjne – pozostaje opodatkowany stawką podstawową.
Obecnie obowiązujące regulacje, zawarte w art. 83 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług oraz w załączniku nr 8 do tej ustawy, w praktyce nie odpowiadają rzeczywistym potrzebom szkół w zakresie wyposażenia informatycznego. Katalog sprzętu objętego preferencją podatkową obejmuje bowiem zestawy komputerów stacjonarnych, jednostki centralne, serwery, monitory, drukarki, skanery i urządzenia do transmisji danych. Lista ta powstała wiele lat temu i od tego czasu nie była aktualizowana, mimo że technologia edukacyjna uległa znaczącej zmianie, a współczesne szkoły opierają swoją działalność w coraz większym stopniu na urządzeniach mobilnych.
Problemy praktyczne potęgują interpretacje organów podatkowych, w których konsekwentnie odmawia się stosowania stawki 0% VAT wobec sprzętu powszechnie wykorzystywanego w edukacji, takiego jak laptopy, tablety czy urządzenia wielofunkcyjne. Sprzęt ten jest dla uczniów i nauczycieli podstawowym narzędziem dydaktycznym wykorzystywanym zarówno w ramach standardowych zajęć, jak również podczas nauki hybrydowej, pracy indywidualnej, zajęć wyrównawczych czy udzielania wsparcia uczniom ze specjalnymi potrzebami edukacyjnymi.
Obecna sytuacja prowadzi do oczywistego paradoksu: szkoły mogą bez podatku otrzymać technologicznie przestarzałe urządzenia, których rzadko używa się we współczesnej edukacji, natomiast sprzęt faktycznie niezbędny obciążony jest pełną stawką VAT, co zniechęca darczyńców i ogranicza liczbę realnych darowizn.
Taki stan prawny stoi w sprzeczności z celami polityki państwa w obszarze cyfryzacji edukacji, wyrównywania szans uczniów i rozwijania kompetencji cyfrowych. Nie sprzyja także współpracy szkół z biznesem i organizacjami społecznymi, które mogłyby znacząco wesprzeć system edukacji w zakresie wyposażenia.
W wielu krajach Unii Europejskiej przepisy podatkowe zachęcają do takich darowizn, podczas gdy w Polsce obecna konstrukcja przepisów działa w praktyce w kierunku odwrotnym.
W związku z powyższym zachodzi pilna potrzeba kompleksowej rewizji przepisów dotyczących stawki 0% VAT na darowizny sprzętu komputerowego dla placówek oświatowych oraz dostosowania katalogu sprzętu do realiów technologicznych, tak aby preferencje podatkowe obejmowały urządzenia faktycznie wykorzystywane w szkołach. Jednocześnie istotne jest uproszczenie procedur oraz zapewnienie stabilności i jednoznaczności przepisów, aby darczyńcy mieli pewność co do skutków podatkowych przekazywanych darowizn.
W świetle powyższego – wniosek o udzielenie odpowiedzi na poniższe pytania:
1. Czy Ministerstwo Finansów planuje przeprowadzenie analizy skutków obowiązywania obecnej konstrukcji art. 83 ustawy o VAT oraz załącznika nr 8 w kontekście ich adekwatności do współczesnych potrzeb cyfrowych szkół, a jeśli tak - jaki jest zakres i przewidywany termin zakończenia tych prac?
2. Czy resort dostrzega konieczność aktualizacji katalogu sprzętu komputerowego objętego stawką 0% VAT, tak aby obejmował on urządzenia mobilne powszechnie wykorzystywane w edukacji, takie jak laptopy, tablety, chromebooki, urządzenia wielofunkcyjne czy sprzęt do komunikacji online, i czy analizowane są konkretne propozycje rozszerzenia listy?
3. Czy ministerstwo przewiduje przygotowanie zmian legislacyjnych, które umożliwią stosowanie stawki 0% VAT przy darowiznach sprzętu komputerowego niezależnie od formy technicznej urządzenia, z naciskiem na funkcjonalność w procesie edukacyjnym?
4. Czy prowadzone są prace nad ujednoliceniem zasad dokumentowania darowizn dla placówek oświatowych, tak aby procedura korzystania ze stawki 0% VAT była prosta i zrozumiała zarówno dla podmiotów gospodarczych, jak i dla organizacji społecznych, które przekazują darowizny?
5. Czy ministerstwo jest świadome, że brak możliwości zastosowania stawki 0% VAT dla laptopów i tabletów prowadzi do zmniejszenia realnej liczby darowizn dla szkół, i czy posiada dane lub analizy wskazujące, jak obecne regulacje wpływają na skalę przekazywanego wsparcia sprzętowego?
6. Czy Ministerstwo Finansów prowadzi dialog z Ministerstwem Edukacji Narodowej oraz ekspertami ds. cyfryzacji edukacji w celu zapewnienia, aby przepisy podatkowe odpowiadały faktycznym potrzebom szkół i kierunkom polityki państwa w zakresie rozwoju kompetencji cyfrowych dzieci i młodzieży?
7. Czy resort planuje opracowanie oficjalnych wytycznych lub interpretacji ogólnych dotyczących stosowania stawki 0% VAT przy darowiznach sprzętu na rzecz placówek oświatowych, aby zakończyć aktualny stan niepewności prawnej oraz rozbieżności w interpretacjach organów podatkowych?
8. Czy ministerstwo analizuje możliwość wprowadzenia dodatkowych preferencji podatkowych (np. odliczeń, ulg lub rozszerzonej stawki 0% VAT) na darowizny sprzętu edukacyjnego innego niż komputerowy, takiego jak sprzęt multimedialny, urządzenia audio-wideo, tablice interaktywne czy oprogramowanie edukacyjne?
9. Czy resort rozważa przygotowanie harmonogramu lub strategii długoletnich zmian legislacyjnych, dzięki którym system wsparcia darowizn dla placówek oświatowych byłby przewidywalny, spójny i zgodny z kierunkiem cyfrowej transformacji edukacji w Polsce, a jeśli tak - kiedy można spodziewać się przedstawienia tych założeń?
Podsekretarz stanu Jarosław Neneman
Odpowiedź wysoce rzeczowa – zawiera liczne dane twarde, kwoty, daty lub bezpośrednie odniesienie do zadanych pytań.
- Podaje wskaźniki procentowe (2)
- Wymienia precyzyjne daty lub terminy (8)
Pełna treść wyekstrahowana z załącznika PDF (odpowiedź urzędowa)
4734 znakówfax: +48 22 694 36 84 00-916 Warszawa
gov.pl/finanse
e-mail: kancelaria@mf.gov.pl
1/2
Warszawa, 17 grudnia 2025 roku
Sprawa: Interpelacja nr 14003 dotycząca opodatkowania sprzętu
komputerowego dla szkół
Znak sprawy: PT1.054.29.2025
Kontakt: Kancelaria MF
tel.: +48 22 694 55 55
e-mail: kancelaria@mf.gov.pl
Pan Włodzimierz Czarzasty
Marszałek Sejmu
Rzeczypospolitej Polskiej
Szanowny Panie Marszałku,
w nawiązaniu do interpelacji z 8 grudnia 2025 r. nr 14003 Pana posła Janusza
Kowalskiego, przedstawiam następujące wyjaśnienia.
Przepisy dotyczące podatku od wartości dodanej w całości objęte są zakresem
prawa Unii Europejskiej, a Polska jako członek Unii Europejskiej zobowiązana jest
do przestrzegania acquis communautaire. W odniesieniu do podatku od towarów
i usług oznacza to przestrzeganie postanowień przede wszystkim dyrektywy
2006/112/WE Rady z dnia 28 listopada 2006 r. w sprawie wspólnego systemu
podatku od wartości dodanej1 – dalej „dyrektywa VAT”, oraz orzecznictwa
Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej dotyczącego podatku od wartości
dodanej.
Objęcie prawa krajowego w zakresie opodatkowania podatkiem od wartości
dodanej obowiązkiem harmonizacji z prawem unijnym oznacza, że przyjęte w tym
obszarze rozwiązania powinny mieścić się w ramach nakreślonych przepisami
unijnymi.
Zgodnie z dyrektywą VAT dostawa towarów i świadczenie usług podlegające
opodatkowaniu podatkiem VAT są, co do zasady, opodatkowane według stawki
podstawowej, stosowanie przez państwa członkowskie stawek obniżonych czy
zwolnień od podatku jest możliwe – na zasadzie wyjątku od ww. zasady ogólnej –
wyłącznie w ramach wyraźnie wskazanych w dyrektywie. Zwolnienie z prawem
do odliczenia podatku VAT naliczonego na poprzednim etapie (w Polsce jako
stawka podatku w wysokości 0%) przewidziane jest zasadniczo dla transakcji
o charakterze transgranicznym oraz dla niewielkiego katalogu towarów i usług
1 Dyrektywa Rady 2006/112/WE z dnia 28 listopada 2006 r. w sprawie wspólnego systemu podatku
od wartości dodanej (Dz. Urz. UE L Nr 347, str. 1, z późn. zm.).
-- 1 of 2 --
2/2
wskazanych w dyrektywie, w którym nie jest wprost wskazany sprzęt
komputerowy, o którym mowa w interpelacji.
Wyjaśnienia wymaga, że uregulowania dotyczące podatku VAT, nie zakładają –
co do zasady – opodatkowania darowizn towarów (w tym także darowizn sprzętu
komputerowego dla jednostek oświatowych). Opodatkowaniu podatkiem
od towarów i usług podlegają transakcje odpłatne, m. in. odpłatna dostawa
towarów i odpłatne świadczenie usług2. Nieodpłatne przekazanie przez podatnika
towarów należących do jego przedsiębiorstwa, w szczególności wszelkie
darowizny, uznawane jest za odpłatną dostawę towarów podlegającą
opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług, jednak wyłącznie w przypadku,
gdy podatnikowi przysługiwało, w całości lub w części, prawo do obniżenia kwoty
podatku należnego o kwotę podatku naliczonego z tytułu nabycia, importu lub
wytworzenia tych towarów lub ich części składowych3.
Przechodząc do przepisów dotyczących dostaw sprzętu komputerowego dla
placówek oświatowych zauważyć należy, że przepis art. 83 ust. 1 pkt 26 ustawy
o VAT umożliwia stosowanie stawki VAT w wysokości 0% na dostawy (odpłatne,
jak i nieodpłatne) sprzętu komputerowego, wymienionego w załączniku nr 8
do ustawy, dla placówek oświatowych oraz dla organizacji humanitarnych,
charytatywnych lub edukacyjnych w celu dalszego nieodpłatnego przekazania
placówkom oświatowym– przy spełnieniu warunków wskazanych w art. 83
ust. 13 – 15 ustawy o VAT. Rozwiązanie to obowiązuje od dnia 1 maja 2004 r.
i stanowi kontynuację preferencji podatkowych funkcjonujących w tym obszarze
na podstawie regulacji obowiązujących przed dniem 1 maja 2004 r.4.
Jak wskazano powyżej, przepisy dyrektywy VAT nie przewidują możliwości
stosowania obniżonej stawki VAT na sprzęt, o którym mowa w interpelacji.
Nie jest zatem obecnie możliwe rozszerzenie katalogu towarów wymienionych
w załączniku nr 8 do ustawy o VAT, ponieważ byłoby to niezgodne wprost
z dyrektywą VAT.
Z uwagi na to, że przepisy dotyczące dostaw sprzętu komputerowego dla placówek
oświatowych jednoznacznie określają zakres stosowania preferencji, obecnie nie
jest planowane wydawanie wytycznych lub interpretacji ogólnej w tym zakresie.
Z wyrazami szacunku
Z upoważnienia Ministra Finansów i Gospodarki
Jarosław Neneman
Podsekretarz Stanu
w Ministerstwie Finansów
2 Art. 5 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług (Dz. U. z 2025 r.,
poz. 775 z późn. zm.) – dalej: „ustawa o VAT”.
3 Art. 7 ust. 2 pkt 2 ustawy o VAT.
4 Ustawa z dnia 8 stycznia 1993 r o podatku od towarów i usług oraz o podatku akcyzowym (Dz. U.
Nr 11, poz. 50, z późn. zm.).
-- 2 of 2 --