Interpelacja w sprawie pomnika ku czci członków UPA w gminie Dołhobyczów
Treść wystąpienia poselskiego
Interpelacja nr 13874
do ministra kultury i dziedzictwa narodowego
w sprawie pomnika ku czci członków UPA w gminie Dołhobyczów
Zgłaszający: Andrzej Tomasz Zapałowski
Data wpływu: 27-11-2025
Pani Minister,
w dniu 17 października 2025 r. na Facebooku w poście Ігорa Кінаш (https://www.facebook.com/share/p/1AWscEFW2x/) została opublikowana relacja z rekonstrukcji pomnika bandytów z UPA w gminie Dołhobyczów miejscowość Białystok pod Liskami.
W związku z powyższym proszę o wyjaśnienia w następujących kwestiach:
Kto i na jakiej podstawie prawnej wybudował ten pomnik poświęcony zbrodniczej formacji UPA?
Czy toczy się postępowanie administracyjne w sprawie jego budowy?
Czy wspomniany pomnik nie narusza ustawy z dnia 1 kwietnia 2016 r. o zakazie propagowania komunizmu lub innego ustroju totalitarnego przez nazwy jednostek organizacyjnych, jednostek pomocniczych gminy, budowli, obiektów i urządzeń użyteczności publicznej oraz pomników, a zwłaszcza art. 5a wspomnianej ustawy, gdyż UPA była formacją totalitarną (nazistowską) odpowiedzialną za ludobójstwo na narodzie polskim, co znalazło wyraz w uchwalonej ustawie z dnia 4 czerwca 2025 r. o ustanowieniu 11 lipca Narodowym Dniem Pamięci o Polakach - Ofiarach Ludobójstwa dokonanego przez OUN i UPA na ziemiach wschodnich II Rzeczypospolitej Polskiej?
Czy obywatele Ukrainy remontujący ten pomnik mieli odpowiednie zgody władz Rzeczypospolitej Polskiej?
Sekretarz stanu Maciej Wróbel
Odpowiedź zawiera znaczną ilość ogólników lub zapowiedzi dalszych analiz przy ograniczonej liczbie konkretów.
- Wymienia precyzyjne daty lub terminy (3)
- Resort odnosi się punkt po punkcie do pytań posła
- Wykryto zwrot wymijający: „nie posiada danych” (brak danych / ewidencji w resorcie)
Pełna treść wyekstrahowana z załącznika PDF (odpowiedź urzędowa)
2196 znakówosób, których dane są przetwarzane została zamieszczona na stronie http://bip.mkidn.gov.pl w zakładce ochrona danych
osobowych.
+48 22 42 10 100 Ministerstwo Kultury i Dziedzictwa Narodowego
esp@kultura.gov.pl ul. Krakowskie Przedmieście 15
www.gov.pl/kultura 00-071 Warszawa
Marta Cienkowska
Pan
Włodzimierz Czarzasty
Marszałek Sejmu Rzeczypospolitej Polskiej
Szanowny Panie Marszałku,
odpowiadając na interpelację nr 13874 posła Andrzeja Tomasza Zapałowskiego z 2 grudnia
2025 roku w sprawie pomnika ku czci członków UPA w gminie Dołhobyczów, uprzejmie
proszę o przyjęcie następujących wyjaśnień.
Ad 1.
Pomnik na mogile zbiorowej członków Ukraińskiej Powstańczej Armii (UPA), którzy polegli
26 lutego 1946 r. w starciu z oddziałami NKWD w miejscowości Białystok (gmina
Dołhobyczów, powiat hrubieszowski), powstał prawdopodobnie w latach 1996-1997.
W 2019 r. na mogile umieszczono duży kamień granitowy z wygrawerowanym godłem
Ukrainy, pod którym znajduje się napis z danymi pochowanych osób.
Urząd Gminy w Dołhobyczowie nie posiada danych dotyczących osoby lub instytucji, która
ufundowała obiekt. Ponadto nie jest on wpisany do ewidencji grobów i cmentarzy
wojennych województwa lubelskiego.
Ad 2.
Ministerstwo Kultury i Dziedzictwa Narodowego nie posiada informacji dotyczącej
ewentualnego postępowania administracyjnego w sprawie upamiętnienia.
Ad 3.
Zapisy ustawy z dnia 1 kwietnia 2016 r. o zakazie propagowania komunizmu lub innego ustroju
totalitarnego przez nazwy jednostek organizacyjnych, jednostek pomocniczych gminy, budowli,
obiektów i urządzeń użyteczności publicznej oraz pomniki (Dz. U. z 2018 r. poz.1103) nie mają
zastosowania do ww. upamiętnienia, ponieważ na pomniku nie ma symboli określanych jako
propagujące systemy totalitarne.
Ad 4.
Zgodnie z informacjami przekazanymi przez Lubelski Urząd Wojewódzki w Lublinie obiekt
znajduje się na terenie prywatnym i brak jest informacji o zastosowaniu jakiejkolwiek
procedury administracyjnej podczas remontu.
Z poważaniem
z up. MINISTRA KULTURY
I DZIEDZICTWA NARODOWEGO
SEKRETARZ STANU
Maciej Wróbel
-- 1 of 1 --