Interpelacja w sprawie dramatycznej sytuacji finansowej szpitali powiatowych, w tym Szpitala Powiatowego w Sochaczewie oraz braku wypłat należności za wykonane nadwykonania świadczeń przez NFZ
Treść wystąpienia poselskiego
Interpelacja nr 13835
do ministra zdrowia
w sprawie dramatycznej sytuacji finansowej szpitali powiatowych, w tym Szpitala Powiatowego w Sochaczewie oraz braku wypłat należności za wykonane nadwykonania świadczeń przez NFZ
Zgłaszający: Maciej Małecki
Data wpływu: 26-11-2025
Szanowna Pani Minister,
zwracam się do Pani Minister w sprawie krytycznej sytuacji finansowej Szpitala Powiatowego w Sochaczewie, która - jak wynika z informacji przekazanych przez dyrektora tej placówki - narasta z powodu systematycznego braku wypłat należności przez Mazowiecki Oddział Wojewódzki NFZ za wykonanie świadczeń gwarantowanych i nielimitowanych. Zjawisko to nie tylko destabilizuje pracę szpitala, ale stwarza realne zagrożenie dla zdrowia i życia mieszkańców powiatu sochaczewskiego oraz całego regionu. Stoi to w całkowitej sprzeczności z obietnicami składanymi w kampanii wyborczej przez polityków rządzącej koalicji:
- minister Izabela Leszczyna publicznie zapewniała, że problemy służby zdrowia znikną „jak za dotknięciem czarodziejskiej różdżki”;
- posłowie Nitras i Arłukowicz na wiecu KO w Tarnowie w 2023 roku obiecywali: „zniesiemy limity w NFZ-cie dla szpitali, oraz że „już nikt nigdy nie zostanie odesłany ze szpitala, dlatego, że skończyły się limity”;
- wicepremier Władysław Kosiniak-Kamysz oraz marszałek Szymon Hołownia w październiku 2023 r. wspólnie obiecali, że: „Jeśli ktoś przez dwa miesiące nie dostanie się do specjalisty z NFZ - państwo zwróci mi pieniądze za wizytę prywatną. Ludzie w końcu muszą przestać umierać w kolejkach do lekarza!”
Tymczasem sytuacja w szpitalach powiatowych jest dramatyczna, prezes Naczelnej Rady Lekarskiej alarmuje, że rząd dopuścił do bankructwa NFZ, który nie ma środków na wypłaty wykonane zabiegi. Szpital Powiatowy w Sochaczewie wykonał świadczenia ratujące zdrowie i życie, obejmujące m.in. badania tomografii komputerowej, rezonansu magnetycznego, porody, świadczenia na rzecz dzieci, świadczenia związane z endoprotezoplastyką oraz rehabilitację. Wszystkie te procedury zostały wykonane zgodnie z prawem i obowiązkiem zapewnienia pomocy medycznej osobom w stanie nagłym. Pomimo tego szpital nie otrzymał zapłaty za świadczenia o łącznej wartości przekraczającej 11 milionów złotych, co - jak podkreśla dyrekcja - zmusza placówkę do kredytowania działalności NFZ i potęguje spiralę zadłużenia.
Szpital zrealizował świadczenia ryczałtowe w oddziałach na poziomie 111% wartości umowy, a mimo to pozostają one niewypłacone. Drastyczne opóźnienia w zapłacie za wykonane zabiegi prowadzą do sytuacji, w której to szpital w Sochaczewie kredytuje rząd w zakresie opieki medycznej. Placówka zmuszona jest do ograniczania planów modernizacyjnych, podwyższania kosztów bieżącej działalności i podejmowania trudnych decyzji dotyczących organizacji świadczeń.
W związku z powyższym oraz licznymi sygnałami ze strony środowiska medycznego i pacjentów, zwracam się do Pani Minister z prośbą o pilne odniesienie się do tej sprawy i udzielenie odpowiedzi na następujące kwestie:
1. Z jakich powodów Mazowiecki Oddział Wojewódzki NFZ nie wypłacił dotychczas należnych środków za wykonane świadczenia na rzecz Szpitala Powiatowego w Sochaczewie?
2. W jakim terminie szpital otrzyma wypłatę przysługujących mu środków finansowych za wykonane nadwykonania świadczeń?
3. Jakie działania podejmie Pani Minister wobec zgłoszonej przeze mnie niedopuszczalnej sytuacji?
Szanowna Pani Minister, sytuacja ta nie może być dłużej ignorowana. Mówimy tutaj o szpitalu, który każdego dnia ratuje życie i zdrowie mieszkańców powiatu, a który został postawiony w sytuacji, w której płynność finansowa zależy nie od jakości i liczby wykonanych świadczeń, lecz od tego, czy NFZ wywiąże się ze swoich zobowiązań. Personel medyczny wykonuje swoją pracę z oddaniem, a pacjenci ufają, że otrzymają pomoc na czas - tymczasem system pozostawia szpital samemu sobie.
Dlatego apeluję do Pani Minister o natychmiastową reakcję i podjęcie niezbędnych działań. Każdy kolejny dzień zwłoki oznacza kolejne opóźnione zabiegi, kolejne przepełnione listy oczekujących, kolejne dramaty ludzi, którzy nie powinni być ofiarami administracyjnych zatorów płatniczych. Szpital Powiatowy w Sochaczewie nie prosi o przywileje - prosi jedynie o elementarną sprawiedliwość i uczciwą zapłatę za wykonaną pracę medyczną, która ratowała ludzkie życie.
Z poważaniem
Maciej Małecki
Poseł na Sejm RP
Podsekretarz stanu Tomasz Maciejewski
Odpowiedź wysoce rzeczowa – zawiera liczne dane twarde, kwoty, daty lub bezpośrednie odniesienie do zadanych pytań.
- Zawiera 10 wskazania konkretnych kwot finansowych
- Podaje wskaźniki procentowe (3)
- Wymienia precyzyjne daty lub terminy (8)
- Resort odnosi się punkt po punkcie do pytań posła
Pełna treść wyekstrahowana z załącznika PDF (odpowiedź urzędowa)
9074 znakówadres email: kancelaria@mz.gov.pl 00-952 Warszawa
www.gov.pl/zdrowie
DLF.050.79.2025.DP
Warszawa, 17 grudnia 2025
Pan
Włodzimierz Czarzasty
Marszałek Sejmu
Rzeczypospolitej Polskiej
Szanowny Panie Marszałku,
odpowiadając na interpelację nr 13835 z 28 listopada 2025 r. Pana Macieja Małeckiego,
Posła na Sejm RP, w sprawie dramatycznej sytuacji finansowej szpitali powiatowych, w tym
Szpitala Powiatowego w Sochaczewie oraz braku wypłat należności za wykonane
nadwykonania świadczeń przez NFZ, uprzejmie proszę o przyjęcie następujących informacji.
Na wstępie wyjaśniam, że finansowanie przez Narodowy Fundusz Zdrowia zrealizowanych
przez świadczeniodawców świadczeń opieki zdrowotnej odbywa się zgodnie
z postanowieniami umów o udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej i przepisami:
- art. 132 ust. 5 ustawy z dnia 27 sierpnia 2004 r. o świadczeniach opieki zdrowotnej
finansowanych ze środków publicznych, zgodnie z którymi wysokość łącznych zobowiązań
Funduszu wynikających z zawartych ze świadczeniodawcami umów nie może przekroczyć
wysokości kosztów przewidzianych na ten cel w planie finansowym Funduszu;
- § 14 załącznika do rozporządzenia Ministra Zdrowia z dnia 8 września 2015 r. w sprawie
ogólnych warunków umów o udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej, zgodnie z którymi
Fundusz zobowiązany jest do finansowania świadczeń udzielonych w okresie
rozliczeniowym, do kwoty zobowiązania Funduszu wobec świadczeniodawcy określonej
w umowie dla danego zakresu świadczeń.
Powyższe oznacza, że zrealizowane w danym okresie sprawozdawczym świadczenia opieki
zdrowotnej finansowane są do poziomu określonego w planie rzeczowo-finansowym
stanowiącym załącznik do umowy.
-- 1 of 4 --
telefon: +48 22 250 01 46 ul. Miodowa 15
adres email: kancelaria@mz.gov.pl 00-952 Warszawa
www.gov.pl/zdrowie
2
Jednocześnie pragnę zapewnić, że w zakresie posiadanych kompetencji oraz środków
finansowych oddziały wojewódzkie NFZ prowadzą na bieżąco działania zmierzające do
zmiany warunków finansowych umów o udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej, zarówno
na wniosek świadczeniodawców jak i z inicjatywy własnej oddziału wojewódzkiego NFZ,
uwzględniające m.in. wyniki analizy stopnia wykorzystania przez świadczeniodawców
środków zaangażowanych w umowy o udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej. Działania te
ukierunkowane są na optymalne wykorzystanie środków finansowych przeznaczonych na
finansowanie świadczeń opieki zdrowotnej określonych w planie oddziału wojewódzkiego
NFZ i wzrostu wartości umów o udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej – w kontekście
poprawy dostępności do świadczeń zdrowotnych, zakontraktowania większej liczby
świadczeń i opłacenia nadwykonań.
Niezależnie od powyższego, pragnę podkreślić, że Ministerstwo Zdrowia wspólnie
z Narodowym Funduszem Zdrowia na bieżąco monitoruje sytuację finansową szpitali oraz
nieustannie podejmuje działania mające na celu zachowanie stabilności finansowej
świadczeniodawców i zapewnienie bezpieczeństwa zdrowotnego świadczeniobiorców.
W planie NFZ na 2025 r. pierwotna wysokość środków zapisana na koszty świadczeń opieki
zdrowotnej NFZ wynosiła 183,6 mld zł, tj. była wyższa o 26,07 mld zł w porównaniu do
pierwotnego planu finansowego NFZ na 2024 rok. W wyniku dokonanych w trakcie
bieżącego roku zmian ww. planu, środki te wzrosły już o ponad 18,7 mld zł do wysokości
ponad 202,3 mld zł.
Zaplanowana pierwotnie dotacja podmiotowa z budżetu państwa dla NFZ na 2025 r.
wyniosła 18,35 mld zł (ponad dwukrotnie więcej niż zaplanowana pierwotnie na 2024 r.),
natomiast dzięki decyzjom Minister Zdrowia oraz Ministra Finansów, środki te wynoszą
aktualnie ponad 31,8 mld zł.
Dzięki decyzji Ministra Finansów z dnia 1 lipca 2025 r., zostały przyznane środki finansowe
dla NFZ w kwocie blisko 1,58 mld zł, przeznaczone na zwiększenie funduszu zapasowego
NFZ.
Minister Finansów i Gospodarki wyemitował obligacje skarbowe przeznaczone na
podwyższenie funduszu zapasowego Narodowego Funduszu Zdrowia. Wyemitowane
obligacje o łącznej wartości nominalnej 922 mln zł zostały przekazane 20 listopada
2025 roku.
Ponadto pragnę wskazać, że rozporządzenie Ministra Zdrowia z dnia 10 czerwca 2025 r.
zmieniające rozporządzenie w sprawie ogólnych warunków umów o udzielanie świadczeń
opieki zdrowotnej wprowadziło przepis umożliwiający wypłatę w 2025 r. specjalnych
dodatków do ryczałtu PSZ świadczeniodawcom, którzy za poprzedni okres rozliczeniowy
(2024 r.) wykazali tzw. nadwykonania tego ryczałtu w wysokości 27% wartości
wypracowanych świadczeń powyżej wartości ryczałtu, z jednoczesnym uwzględnieniem
-- 2 of 4 --
telefon: +48 22 250 01 46 ul. Miodowa 15
adres email: kancelaria@mz.gov.pl 00-952 Warszawa
www.gov.pl/zdrowie
3
kwot dodatków wypłaconych w 2024 r. (dodatkowe pieniądze dla szpitali PSZ w łącznej
wysokości 300 mln zł).
Ponadto wejście w życie nowelizacji ustawy o Funduszu Medycznym, której celem jest m.in.
zwiększenie limitu określonego na 2025 r. na finansowanie nadwykonań świadczeń opieki
zdrowotnej udzielanych osobom do ukończenia 18. roku życia, będzie oznaczało dodatkowe
środki Funduszu Medycznego w wysokości 3,56 mld zł, możliwe do przekazania NFZ jeszcze
w bieżącym roku.
Jednocześnie pragnę wskazać, że Ministerstwo Zdrowia podejmuje działania systemowe,
mające na celu poprawę sytuacji finansowej szpitali między innymi w zakresie rentowności
i płynności finansowej. Ustawa z dnia 5 sierpnia 2025 r. o zmianie ustawy o świadczeniach
opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych oraz ustawy o działalności
leczniczej, wprowadza szereg zmian, mających na celu umożliwienie podejmowania działań
zmierzających do poprawy sytuacji finansowej szpitali. Rozwiązania zawarte w ww. ustawie
uelastyczniają funkcjonowanie systemu podstawowego szpitalnego zabezpieczenia
świadczeń opieki zdrowotnej (PSZ) i polegają na tym, że świadczeniodawcy uzyskają,
za zgodą Prezesa NFZ, możliwość:
zamiany danego profilu w trybie hospitalizacji na hospitalizację planową/leczenie
jednego dnia;
rezygnacji z danego profilu.
Takie zmiany powinny przyczynić się do koncentracji świadczeń szpitalnych, udzielanych
w warunkach pełnej gotowości całodobowej, w ośrodkach dysponujących większym
doświadczeniem i potencjałem kadrowym, a zatem również do lepszego wykorzystania
ograniczonych zasobów, zwłaszcza kadrowych. Pozwolą także na lepsze dostosowanie
działalności szpitali PSZ do lokalnych potrzeb zdrowotnych, z uwzględnieniem zmian
demograficznych.
Zmiany obejmują także proces sporządzania, opiniowania i zatwierdzania programów
naprawczych, mające na celu podniesienie jakości ich przygotowania oraz zwiększenie
nadzoru podmiotów tworzących w procesie ich przyjmowania.
Ponadto w ww. ustawie, w art. 3 ust. 1, zawarto regulację stanowiącą, że w latach 2025–2029
korekta wysokości ryczałtu systemu zabezpieczenia, o której mowa w art. 136 c ust. 4 ustawy
o świadczeniach opieki zdrowotnej, w przypadku zmiany zakresu działalności leczniczej
świadczeniodawcy dokonanej na podstawie art. 159a ust. 4 tej ustawy nie może przekroczyć
50% wartości ryczałtu systemu zabezpieczenia przypadającej na część okresu
rozliczeniowego po dokonaniu tej zmiany, odpowiadającej świadczeniom udzielanym
w ramach wykreślonego profilu systemu zabezpieczenia. Oznacza to, że szpitale, które
skorzystają z możliwości rezygnacji z określonego profilu systemu zabezpieczenia,
na podstawie nowego przepisu wprowadzonego w art. 159a ust. 4 ustawy o świadczeniach
-- 3 of 4 --
telefon: +48 22 250 01 46 ul. Miodowa 15
adres email: kancelaria@mz.gov.pl 00-952 Warszawa
www.gov.pl/zdrowie
4
opieki zdrowotnej, zachowają część środków finansowych przypadających na taki profil
do końca bieżącego okresu rozliczeniowego.
Równocześnie w art. 3 ust. 2 ww. ustawy zawarto regulację, zgodnie z którą przy ustalaniu
wartości ryczałtu systemu zabezpieczenia w latach 2026–2029, dla świadczeniodawcy,
który dokonał zmiany zakresu działalności leczniczej, realizowanej w ramach PSZ,
polegającej na rezygnacji z udzielania świadczeń w ramach danego profilu systemu
zabezpieczenia, uwzględnia się dodatkowo nie więcej niż 50% liczby świadczeń opieki
zdrowotnej zrealizowanych w ramach wykreślonego profilu systemu zabezpieczenia.
Odnosząc się natomiast do kwestii sytuacji finansowej Szpitala Powiatowego
w Sochaczewie, Mazowiecki Oddział Wojewódzki NFZ (MOW NFZ) poinformował,
że w 2025 r. sfinansował świadczenia zrealizowane przez świadczeniodawcę ponad limit
określony w umowach na łączną kwotę 4 079 693,87 zł w zakresach:
- nielimitowanych w wysokości 3 123 897,19 zł,
- limitowanych w wysokości 955 796,68 zł.
Ponadto Oddział poinformował, że w związku z nowelizacją ustawy o Funduszu Medycznym,
sfinansuje nadwykonania w zakresach dedykowanych dzieciom, w ramach Funduszu
Medycznego.
Zapłata za świadczenia wykonane ponad plan w zakresach limitowanych realizowana będzie
w ramach rozliczania umów za 2025 r., na zasadach jednolitych wobec wszystkich
świadczeniodawców.
Z wyrazami szacunku
z upoważnienia Ministra Zdrowia
Tomasz Maciejewski
Podsekretarz Stanu
/dokument podpisany elektronicznie/
-- 4 of 4 --