Interpelacja w sprawie austro-węgierskiego cmentarza wojennego w Przemyślu
Treść wystąpienia poselskiego
Interpelacja nr 13832
do ministra kultury i dziedzictwa narodowego, ministra spraw wewnętrznych i administracji
w sprawie austro-węgierskiego cmentarza wojennego w Przemyślu
Zgłaszający: Andrzej Tomasz Zapałowski
Data wpływu: 26-11-2025
Szanowni Państwo,
w latach 90-tych ubiegłego wieku w Przemyślu przy ul. Kasztanowej pochowano szczątki banderowców, którzy zginęli przy próbie wymordowania miasteczka Bircza na części grobów żołnierzy austro-węgierskich, w tym pomników oficerów węgierskich na działce 974/4. Pomniki oficerów przeniesiono w inne miejsca, a część z nich zakopano z gruzem i śmieciami w pobliskim lasku (są one do dzisiaj tam odnajdywane). Na terenie wspomnianej działki spoczywają szczątki kilku tysięcy żołnierzy austro-węgierskich i ponad stu Rosjan armii Denikina z korpusu gen. Bredowa.
Przez szereg lat wspomniany cmentarz na działce 974/4 służył jako parking dla Ukraińców, którzy przyjeżdżali na panachydę na cmentarz przylegający do tego cmentarza z I wojny światowej, czyli na działkę 974/3.
W 2021 r. na zlecenie Podkarpackiego Urzędu Wojewódzkiego we współpracy z przedstawicielami ministerstwa obrony Węgier i przy ich współudziale przeprowadzono tam prace archeologiczne, które potwierdziły istnienie tam masowych żołnierskich grobów, a ich układ idealnie pokrywa się z dokumentacją archiwalną, czyli cmentarza wojennego z I wojny światowej (osobiście jako pracownik naukowy brałem udział w pracach archeologicznych). Jest to dla mnie osobiście ważne, gdyż być może leży tam brat mojej babci, który walczył w obronie Twierdzy Przemyśl.
W ostatnim okresie dochodzą do mnie informacje potwierdzające wcześniejsze działania Związku Ukraińców w Polsce, który to związek chciałby przejąć działkę 974/4 na swoje cele, a szczątki tysięcy żołnierzy austro-węgierskich usunąć (oby nie jak poprzednio ze śmieciami do pobliskiego lasku).
W związku z powyższym mam pytania:
Czy podczas rozmów toczonych ze stroną ukraińską na temat poszukiwań i ekshumacji szczątków Polaków i Ukraińców po oby stronach granicy strona ukraińska podnosiła temat przejęcia cmentarza na działce nr 974/4 przy ul. Kasztanowej w Przemyślu? Jeżeli tak, to jakiego typu są te roszczenia?
Czy w skład zespołu polsko-ukraińskiego ds. poszukiwań ze strony ukraińskiej wchodzi Światosław Szeremeta, osoba, która przez szereg ostatnich lat blokowała możliwości poszukiwań i ekshumacji zarówno polskich żołnierzy z 1939 roku jak i ofiar ukraińskiego ludobójstwa na Polakach na Wołyniu i w Małopolsce Wschodniej?
Czy rząd polski bierze pod uwagę ekshumacje członków UPA leżących na terenie cmentarza wojennego żołnierzy austro-węgierskich z okresu I wojny światowej, czyli na działce 974/4 i przeniesienie ich na cmentarz żołnierzy Ukraińskiej Armii Halickiej, czyli na działkę 974/3 w Przemyślu?
Sekretarz stanu Tomasz Szymański
Odpowiedź wysoce rzeczowa – zawiera liczne dane twarde, kwoty, daty lub bezpośrednie odniesienie do zadanych pytań.
- Wymienia precyzyjne daty lub terminy (2)
- Resort odnosi się punkt po punkcie do pytań posła
Pełna treść wyekstrahowana z załącznika PDF (odpowiedź urzędowa)
1947 znakówosób, których dane są przetwarzane została zamieszczona na stronie http://bip.mkidn.gov.pl w zakładce ochrona danych
osobowych.
+48 22 42 10 100 Ministerstwo Kultury i Dziedzictwa Narodowego
esp@kultura.gov.pl ul. Krakowskie Przedmieście 15
www.gov.pl/kultura 00-071 Warszawa
Marta Cienkowska
Pan
Włodzimierz Czarzasty
Marszałek Sejmu Rzeczypospolitej Polskiej
Szanowny Panie Marszałku,
odpowiadając na interpelację nr 13832 posła Andrzeja Tomasza Zapałowskiego
z 28 listopada 2025 roku w sprawie austro-węgierskiego cmentarza wojennego
w Przemyślu, uprzejmie proszę o przyjęcie następujących wyjaśnień.
Ad 1.
Strona ukraińska podczas spotkań Grupy roboczej ds. dialogu historycznego nie podnosiła
tematu przejęcia terenu cmentarza z okresu I wojny światowej zlokalizowanego na działce
974/4 przy ul. Kasztanowej w Przemyślu.
Ad 2.
Światosław Szeremeta pełni funkcję dyrektora Przedsiębiorstwa Komunalnego Lwowskiej
Rady Obwodowej „Dolya” dysponującego koncesją władz ukraińskich na prowadzenie prac
poszukiwawczo-ekshumacyjnych na terytorium Ukrainy i ma możliwość uzyskiwania
pozwoleń na prowadzenie takich prac. Polski podmiot, który zaangażuje się w ich
współprowadzenie, będzie współpracować z podmiotem ukraińskim, który uzyskał zgodę.
Ad 3.
Zgodnie z obowiązującymi przepisami prawa, tj. art. 4 ust. 1 i 2 ustawy z dnia 28 marca
1933 r. o grobach i cmentarzach wojennych (Dz. U. z 2018 r. poz. 2337), organem
właściwym do zarządzania ekshumacjami z grobów wojennych przeprowadzanymi zarówno
z urzędu, jak i na wniosek jest Prezes Instytutu Pamięci Narodowej. Z uwagi na fakt, że do
Ministerstwa Kultury i Dziedzictwa Narodowego nie wpłynęła korespondencja w tej
sprawie, urząd nie dysponuje informacjami w tym zakresie.
Z poważaniem
z up. MINISTRA KULTURY
I DZIEDZICTWA NARODOWEGO
SEKRETARZ STANU
Maciej Wróbel
-- 1 of 1 --