Interpelacja nr 13824
Interpelacja w sprawie stworzenia form wsparcia dla podmiotów zapewniających schronienie koniom uratowanym przed ubojem lub porzuceniem
Zgłaszający:
•
Adresat:
Rolnictwo i Rozwój Wsi (73%)
Infrastruktura i Transport (55%)
Treść wystąpienia poselskiego
Interpelacja w sprawie stworzenia form wsparcia dla podmiotów zapewniających schronienie koniom uratowanym przed ubojem lub porzuceniem
Interpelacja nr 13824
do ministra rolnictwa i rozwoju wsi
w sprawie stworzenia form wsparcia dla podmiotów zapewniających schronienie koniom uratowanym przed ubojem lub porzuceniem
Zgłaszający: Wioletta Maria Kulpa
Data wpływu: 26-11-2025
Szanowny Panie Ministrze,
na terenie całej Polski działa szereg fundacji, stowarzyszeń oraz osób prywatnych, które z ogromnym poświęceniem ratują konie - zwierzęta szczególnie wrażliwe, wymagające stałej opieki, odpowiedniej infrastruktury oraz znacznych nakładów finansowych na utrzymanie, leczenie i wyżywienie. Podmioty te często przejmują konie w bardzo złym stanie zdrowia lub prawnego zobowiązania, a także wykupują je bezpośrednio przed wysyłką na ubój. Ich działalność jest nie tylko wyrazem empatii, ale również realnym wsparciem państwa w zakresie ochrony zwierząt gospodarskich.
Jednocześnie zauważyć należy, że w polskim systemie prawnym funkcjonują mechanizmy wsparcia np. dla opiekunów kotów wolnobytujących oraz niektórych innych działań pomocowych w zakresie ochrony zwierząt, natomiast brakuje analogicznych narzędzi w odniesieniu do koni, mimo że skala potrzeb jest tu niewspółmiernie większa. Utrzymanie jednego konia wiąże się z kosztami znacznie przewyższającymi potrzeby innych zwierząt domowych, obejmującymi m.in. paszę, opiekę weterynaryjną, kowala, szczepienia, odrobaczanie, specjalistyczny sprzęt, a także zapewnienie odpowiednich warunków bytowych i przestrzeni.
Wielu opiekunów koni - zarówno organizacje pozarządowe, jak i osoby prywatne - funkcjonuje dziś na granicy możliwości finansowych. Realizują oni zadania, które wpisują się w cele publiczne państwa, lecz bez dostępu do stabilnych form wsparcia systemowego. W obecnej sytuacji nawet niewielkie zaburzenia rynku pasz, wzrost cen usług weterynaryjnych czy sezonowe ograniczenia dostępności siana prowadzą do bardzo trudnych sytuacji zagrażających dalszemu funkcjonowaniu tych miejsc.
W związku z powyższym uprzejmie proszę Pana Ministra o udzielenie odpowiedzi na następujące pytania:
1. Czy ministerstwo planuje stworzenie systemowych mechanizmów finansowego wsparcia dla fundacji, stowarzyszeń oraz osób indywidualnych prowadzących schronienia dla koni, analogicznie do rozwiązań funkcjonujących w przypadku opieki nad kotami wolnobytującymi?
2. Czy rozważane jest wprowadzenie programu dotacyjnego lub subwencji celowych na zapewnienie podstawowych potrzeb bytowych koni (pasza, siano, opieka weterynaryjna, infrastruktura), które trafiają do schronień w trybie interwencyjnym bądź są ratowane przed ubojem?
3. Czy ministerstwo analizuje możliwość wsparcia dla podmiotów, które przejmują konie odebrane właścicielom z powodu zaniedbań lub znęcania się nad zwierzętami, a tym samym odciążają administrację publiczną i służby?
4. Czy w ocenie ministerstwa istnieje potrzeba uregulowania statusu prawnego tzw. domów dla koni jako szczególnej formy działalności ochronnej, co umożliwiłoby lepszą koordynację i systemowe wsparcie ich funkcjonowania?
5. Czy ministerstwo planuje podjęcie dialogu z organizacjami pozarządowymi działającymi na rzecz koni w celu wypracowania rozwiązań odpowiadających realnym kosztom i potrzebom tych podmiotów?
Utworzenie jasnych, przewidywalnych i dostępnych form wsparcia dla osób i instytucji ratujących konie jest koniecznością, która wynika zarówno z troski o dobro zwierząt, jak i z poczucia sprawiedliwości wobec tych, którzy wykonują ogromną pracę na rzecz ochrony zwierząt gospodarskich, nierzadko przejmując obowiązki, które w innym modelu spoczywałyby na administracji publicznej.
Interpelacja nr 13824
do ministra rolnictwa i rozwoju wsi
w sprawie stworzenia form wsparcia dla podmiotów zapewniających schronienie koniom uratowanym przed ubojem lub porzuceniem
Zgłaszający: Wioletta Maria Kulpa
Data wpływu: 26-11-2025
Szanowny Panie Ministrze,
na terenie całej Polski działa szereg fundacji, stowarzyszeń oraz osób prywatnych, które z ogromnym poświęceniem ratują konie - zwierzęta szczególnie wrażliwe, wymagające stałej opieki, odpowiedniej infrastruktury oraz znacznych nakładów finansowych na utrzymanie, leczenie i wyżywienie. Podmioty te często przejmują konie w bardzo złym stanie zdrowia lub prawnego zobowiązania, a także wykupują je bezpośrednio przed wysyłką na ubój. Ich działalność jest nie tylko wyrazem empatii, ale również realnym wsparciem państwa w zakresie ochrony zwierząt gospodarskich.
Jednocześnie zauważyć należy, że w polskim systemie prawnym funkcjonują mechanizmy wsparcia np. dla opiekunów kotów wolnobytujących oraz niektórych innych działań pomocowych w zakresie ochrony zwierząt, natomiast brakuje analogicznych narzędzi w odniesieniu do koni, mimo że skala potrzeb jest tu niewspółmiernie większa. Utrzymanie jednego konia wiąże się z kosztami znacznie przewyższającymi potrzeby innych zwierząt domowych, obejmującymi m.in. paszę, opiekę weterynaryjną, kowala, szczepienia, odrobaczanie, specjalistyczny sprzęt, a także zapewnienie odpowiednich warunków bytowych i przestrzeni.
Wielu opiekunów koni - zarówno organizacje pozarządowe, jak i osoby prywatne - funkcjonuje dziś na granicy możliwości finansowych. Realizują oni zadania, które wpisują się w cele publiczne państwa, lecz bez dostępu do stabilnych form wsparcia systemowego. W obecnej sytuacji nawet niewielkie zaburzenia rynku pasz, wzrost cen usług weterynaryjnych czy sezonowe ograniczenia dostępności siana prowadzą do bardzo trudnych sytuacji zagrażających dalszemu funkcjonowaniu tych miejsc.
W związku z powyższym uprzejmie proszę Pana Ministra o udzielenie odpowiedzi na następujące pytania:
1. Czy ministerstwo planuje stworzenie systemowych mechanizmów finansowego wsparcia dla fundacji, stowarzyszeń oraz osób indywidualnych prowadzących schronienia dla koni, analogicznie do rozwiązań funkcjonujących w przypadku opieki nad kotami wolnobytującymi?
2. Czy rozważane jest wprowadzenie programu dotacyjnego lub subwencji celowych na zapewnienie podstawowych potrzeb bytowych koni (pasza, siano, opieka weterynaryjna, infrastruktura), które trafiają do schronień w trybie interwencyjnym bądź są ratowane przed ubojem?
3. Czy ministerstwo analizuje możliwość wsparcia dla podmiotów, które przejmują konie odebrane właścicielom z powodu zaniedbań lub znęcania się nad zwierzętami, a tym samym odciążają administrację publiczną i służby?
4. Czy w ocenie ministerstwa istnieje potrzeba uregulowania statusu prawnego tzw. domów dla koni jako szczególnej formy działalności ochronnej, co umożliwiłoby lepszą koordynację i systemowe wsparcie ich funkcjonowania?
5. Czy ministerstwo planuje podjęcie dialogu z organizacjami pozarządowymi działającymi na rzecz koni w celu wypracowania rozwiązań odpowiadających realnym kosztom i potrzebom tych podmiotów?
Utworzenie jasnych, przewidywalnych i dostępnych form wsparcia dla osób i instytucji ratujących konie jest koniecznością, która wynika zarówno z troski o dobro zwierząt, jak i z poczucia sprawiedliwości wobec tych, którzy wykonują ogromną pracę na rzecz ochrony zwierząt gospodarskich, nierzadko przejmując obowiązki, które w innym modelu spoczywałyby na administracji publicznej.
Odpowiedź urzędowa
Sekretarz stanu Jacek Czerniak
Audyt odpowiedzi: Wskaźnik lania wody & konkretności
Bardzo konkretna
Automatyczna analiza lingwistyczno-statystyczna pisma resortu
Lanie wody
30%
Konkretność
70%
Odpowiedź wysoce rzeczowa – zawiera liczne dane twarde, kwoty, daty lub bezpośrednie odniesienie do zadanych pytań.
Twarde liczby / kwoty
0 kwot, 0 %
Precyzyjne daty
9
Odpowiedź na punkty
Brak podziału
Gęstość faktów
4.5 / 1k zn.
- Wymienia precyzyjne daty lub terminy (9)
Urzędowe załączniki i odpowiedzi:
Pełna treść wyekstrahowana z załącznika PDF (odpowiedź urzędowa)
9313 znaków
Ministerstwo Rolnictwa i Rozwoju Wsi kancelaria@minrol.gov.pl
ul. Wspólna 30, 00-930 Warszawa www.gov.pl/rolnictwo
+48 22 250 01 18
Warszawa, 05 grudnia 2025 r.
Znak sprawy: DŻW.orz.058.22.2025
Pan
Włodzimierz Czarzasty
Marszałek Sejmu RP
Dotyczy: interpelacji nr 13824
Szanowny Panie Marszałku,
w odpowiedzi na interpelację nr 13824 w sprawie stworzenia form wsparcia dla
podmiotów „zapewniających schronienie koniom uratowanym przed ubojem lub
porzuceniem” Pani Wioletty Marii Kulpy Poseł na Sejm RP, uprzejmie proszę o przyjęcie
poniższych wyjaśnień.
W pierwszej kolejności pragnę przypomnieć, że konie są zwierzętami gospodarskimi,
których chów i hodowla są prowadzone między innymi w celu pozyskiwania mięsa.
Zatem kierowanie tych zwierząt do uboju jest normalnym zjawiskiem towarzyszącym
produkcji zwierzęcej i przede wszystkim zgodnym z prawem, pomimo iż stwierdzenie
„ratowanie ich przed ubojem” zdaje się sugerować inaczej.
Od czasu wstąpienia Polski do Unii Europejskiej konie są objęte obowiązkiem
identyfikacji i rejestracji, co wiąże się z koniecznością zaopatrzenia każdego zwierzęcia
w unikalny dożywotni dokument identyfikacyjny oraz oznakowania za pomocą
wszczepianego transpondera. Informacje dotyczące zwierząt, a także informacje
dotyczące miejsca ich utrzymywania, dane właścicieli oraz dane posiadaczy, faktycznie
sprawujących opiekę nad danym zwierzęciem, są rejestrowane w komputerowej bazie
danych Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa (ARiMR). Uchybienie w
zakresie wykonania ww. obowiązków jest wykroczeniem zagrożonym karą grzywny.
-- 1 of 5 --
W przypadku podejrzenia porzucenia konia na podstawie informacji zgromadzonych w
komputerowej bazie danych ARiMR jest możliwe ustalenie właściciela tego zwierzęcia i
pociągnięcie go do odpowiedzialności karnej, ponieważ porzucenie zwierzęcia zgodnie
z przepisami ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o ochronie zwierząt1) jest przestępstwem
zagrożonym karą pozbawienia wolności do lat 3, a w przypadku działania ze
szczególnym okrucieństwem od 3 miesięcy do lat 5.
Jednocześnie informuję, że zgodnie z przepisami ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o
ochronie zwierząt1) kto utrzymuje zwierzęta gospodarskie jest obowiązany do
zapewnienia im opieki i właściwych warunków bytowania.
Utrzymywanie zwierząt w niewłaściwych warunkach bytowania stanowi przestępstwo
zagrożone karą pozbawienia wolności do lat 3, a w przypadku działania ze szczególnym
okrucieństwem od 3 miesięcy do lat 5.
Samo utrzymywanie zwierząt w niewłaściwych warunkach bytowania nie wiąże się
bezwzględnie z koniecznością ich interwencyjnego odebrania. Jeżeli zwierzęta są co
prawda utrzymywane w niewłaściwych warunkach bytowania, jednak nie jest to
przypadek niecierpiący zwłoki, w którym ich dalsze pozostawanie w takich warunkach
zagrażałoby ich życiu lub zdrowiu, trudno byłoby uznać interwencyjne odebranie
zwierząt za zasadne.
W takich przypadkach wójt (burmistrz, prezydent miasta) winien zastosować tryb
zwyczajny, tj. wszcząć postępowanie administracyjne w sprawie czasowego odebrania
zwierząt i rozważyć w jego toku wszelkie okoliczności sprawy, by ostatecznie
rozstrzygnąć czy w danej sytuacji czasowe odebranie zwierząt jest konieczne. W trybie
zwyczajnym zwierzęta są ewentualnie odbierane dopiero po wydaniu decyzji przez
wójta (burmistrza, prezydenta miasta).
Zwierzę gospodarskie czasowo odebrane na podstawie decyzji wójta (burmistrza,
prezydenta miasta) właściwego ze względu na miejsce pobytu zwierzęcia powinno
zostać przekazane gospodarstwu rolnemu wskazanemu przez wójta (burmistrza,
prezydenta miasta). Jedynie w przypadku braku zgody właściciela tego gospodarstwa
rolnego na przekazanie zwierzęcia, lub wystąpienia innych okoliczności
uniemożliwiających przekazanie tego zwierzęcia, zwierzę może zostać nieodpłatnie
-- 2 of 5 --
przekazane innej osobie prawnej lub jednostce organizacyjnej nieposiadającej
osobowości prawnej albo osobie fizycznej, która zapewni mu właściwą opiekę.
Zgodnie z przepisami ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o ochronie zwierząt1)
upoważniony przedstawiciel organizacji społecznej, której statutowym celem działania
jest ochrona zwierząt, może odebrać zwierzęta w przypadku niecierpiącym zwłoki, gdy
dalsze pozostawanie tych zwierząt u dotychczasowego właściciela lub opiekuna zagraża
ich życiu lub zdrowiu. Upoważniony przedstawiciel organizacji społecznej ma jednak
obowiązek niezwłocznie zawiadomić wójta (burmistrza, prezydenta miasta) o
dokonanym już interwencyjnym odebraniu zwierząt. Wójt (burmistrz, prezydent miasta),
po rozpoznaniu sprawy, podejmuje decyzję w przedmiocie odebrania zwierząt.
W przypadku, gdy organ ten stwierdzi, że nie było podstaw do interwencyjnego
odebrania zwierząt, zwierzęta muszą zostać zwrócone ich właścicielowi lub
opiekunowi. Istotą odebrania zwierząt w trybie interwencyjnym jest natychmiastowa
eliminacja zagrożenia związanego z pozostawaniem zwierzęcia u osoby, pod której
opieką się znajduje.
Zapewnienie właściwej opieki może się wiązać z koniecznością przeprowadzenia
zabiegów leczniczych i profilaktycznych, przy czym ważne jest, by zabiegi te,
w szczególności inne niż pilne i bezwzględnie konieczne dla ratowania życia lub zdrowia
danego zwierzęcia, były konsultowane z ich właścicielem. Właściciel czasowo
odebranych zwierząt nie utracił bowiem prawa własności do tych zwierząt. Należy przy
tym pamiętać, że w przypadku przekazania czasowo odebranych zwierząt innej osobie
prawnej lub jednostce organizacyjnej nieposiadającej osobowości prawnej albo osobie
fizycznej, która zapewni im właściwą opiekę, ustawa o ochronie zwierząt nie daje
podstaw do obciążenie kosztami utrzymania i leczenia tych zwierząt ich właściciela lub
opiekuna.
Podejmując się opieki nad koniem odebranym na podstawie przepisów ustawy o
ochronie zwierząt1) organizacja, której statutowym celem działania jest ochrona
zwierząt, godzi się z koniecznością poniesienia kosztów związanych z utrzymaniem tego
zwierzęcia.
Koty wolno żyjące należy postrzegać jako przedstawicieli szczególnej, niezdefiniowanej
w ustawie o ochronie zwierząt1), kategorii zwierząt, odrębnej zarówno od kategorii
-- 3 of 5 --
zwierząt dzikich, jak i zwierząt domowych. Są to koty nieposiadające właściciela oraz
żyjące w warunkach niezależnych od człowieka.
Zapobieganie bezdomności zwierząt i zapewnienie opieki bezdomnym zwierzętom
oraz ich wyłapywanie należy do zadań własnych gminy. W tym celu rada gminy,
corocznie określa program opieki na zwierzętami bezdomnymi oraz zapobiegania
bezdomności zwierząt. Program ten obejmuje w szczególności zapewnienie bezdomnym
zwierzętom miejsca w schronisku dla zwierząt, obligatoryjną sterylizację lub kastrację
zwierząt przebywających w schronisku dla zwierząt, zapewnienie całodobowej opieki
weterynaryjnej w przypadku zdarzeń drogowych z udziałem zwierząt, czy opiekę nad
wolno żyjącymi kotami, w tym ich dokarmianie.
Program ten zawiera również wskazanie wysokości środków finansowych
przeznaczonych na jego realizację, a koszty realizacji tego programu ponosi gmina, a
zatem gmina jest odpowiedzialna za dokarmianie kotów wolnożyjących oraz
dysponowanie środkami przeznaczonymi na ten cel.
Kotów wolno żyjących, w przeciwieństwie do kotów bezdomnych, nie wyłapuje się
w celu umieszczenia w schronisku i w celu poszukiwania dla nich właścicieli, gdyż po
pierwsze ustawa o ochronie zwierząt nie nakłada na gminy takiego obowiązku, po
drugie natomiast, byłoby to sprzeczne z celem wyodrębnienia w tej ustawie kategorii
„kotów wolno żyjących”, które to zwierzęta, w przeciwieństwie do zwierząt
bezdomnych, żyją w warunkach zasadniczo niezależnych od człowieka.
W świetle przedstawionych powyżej wyjaśnień uprzejmie informuję Pana Marszałka, że
Ministerstwo Rolnictwa i Rozwoju Wsi nie planuje stworzenia mechanizmów wsparcia
dla organizacji, których statutowym celem działania jest ochrona zwierząt, zajmującym
się opieką nad końmi, analogicznie do rozwiązań dotyczących opieki nad kotami
wolnożyjącymi. Nie planuje się wprowadzenia jakichkolwiek form wsparcia finansowego
ww. podmiotów, ani zwierząt przez nie utrzymywanych. Nie przewiduje się również
dodatkowego uregulowania statusu prawnego tzw. „domów dla koni”, ponieważ w
świetle prawa weterynaryjnego są to zwykłe zakłady utrzymujące zwierzęta lądowe3),
które podlegają takim samym obowiązkom jak wszystkie inne podmioty utrzymujące
zwierzęta gospodarskie.
-- 4 of 5 --
Jednocześnie informuję, że dialog z organizacjami, których statutowym celem działania
jest ochrona zwierząt, jest prowadzony w sposób określony w przepisach uchwały Nr
190 Rady Ministrów z dnia 29 października 2013 r. Regulamin pracy Rady Ministrów2).
Z wyrazami szacunku
z up. Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi
Jacek Czerniak
Sekretarz Stanu
/podpisano elektronicznie/
Podstawa prawna:
(1) ustawa z dnia 21 sierpnia 1997 r. o ochronie zwierząt (Dz. U. 2023 r. poz. 1850,
(2) uchwała Nr 190 Rady Ministrów z dnia 29 października 2013 r. Regulamin pracy
Rady Ministrów (M. P. z 2024 r. poz. 806),
(3) rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2016/429 z dnia 9 marca
2016 r. w sprawie przenośnych chorób zwierząt oraz zmieniające i uchylające
niektóre akty w dziedzinie zdrowia zwierząt („Prawo o zdrowiu zwierząt”) (Dz.
Urz. UE L 84 z 31.03.2016 str. 1, z późn. zm.)
Do wiadomości:
Kancelaria Prezesa Rady Ministrów
-- 5 of 5 --
ul. Wspólna 30, 00-930 Warszawa www.gov.pl/rolnictwo
+48 22 250 01 18
Warszawa, 05 grudnia 2025 r.
Znak sprawy: DŻW.orz.058.22.2025
Pan
Włodzimierz Czarzasty
Marszałek Sejmu RP
Dotyczy: interpelacji nr 13824
Szanowny Panie Marszałku,
w odpowiedzi na interpelację nr 13824 w sprawie stworzenia form wsparcia dla
podmiotów „zapewniających schronienie koniom uratowanym przed ubojem lub
porzuceniem” Pani Wioletty Marii Kulpy Poseł na Sejm RP, uprzejmie proszę o przyjęcie
poniższych wyjaśnień.
W pierwszej kolejności pragnę przypomnieć, że konie są zwierzętami gospodarskimi,
których chów i hodowla są prowadzone między innymi w celu pozyskiwania mięsa.
Zatem kierowanie tych zwierząt do uboju jest normalnym zjawiskiem towarzyszącym
produkcji zwierzęcej i przede wszystkim zgodnym z prawem, pomimo iż stwierdzenie
„ratowanie ich przed ubojem” zdaje się sugerować inaczej.
Od czasu wstąpienia Polski do Unii Europejskiej konie są objęte obowiązkiem
identyfikacji i rejestracji, co wiąże się z koniecznością zaopatrzenia każdego zwierzęcia
w unikalny dożywotni dokument identyfikacyjny oraz oznakowania za pomocą
wszczepianego transpondera. Informacje dotyczące zwierząt, a także informacje
dotyczące miejsca ich utrzymywania, dane właścicieli oraz dane posiadaczy, faktycznie
sprawujących opiekę nad danym zwierzęciem, są rejestrowane w komputerowej bazie
danych Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa (ARiMR). Uchybienie w
zakresie wykonania ww. obowiązków jest wykroczeniem zagrożonym karą grzywny.
-- 1 of 5 --
W przypadku podejrzenia porzucenia konia na podstawie informacji zgromadzonych w
komputerowej bazie danych ARiMR jest możliwe ustalenie właściciela tego zwierzęcia i
pociągnięcie go do odpowiedzialności karnej, ponieważ porzucenie zwierzęcia zgodnie
z przepisami ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o ochronie zwierząt1) jest przestępstwem
zagrożonym karą pozbawienia wolności do lat 3, a w przypadku działania ze
szczególnym okrucieństwem od 3 miesięcy do lat 5.
Jednocześnie informuję, że zgodnie z przepisami ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o
ochronie zwierząt1) kto utrzymuje zwierzęta gospodarskie jest obowiązany do
zapewnienia im opieki i właściwych warunków bytowania.
Utrzymywanie zwierząt w niewłaściwych warunkach bytowania stanowi przestępstwo
zagrożone karą pozbawienia wolności do lat 3, a w przypadku działania ze szczególnym
okrucieństwem od 3 miesięcy do lat 5.
Samo utrzymywanie zwierząt w niewłaściwych warunkach bytowania nie wiąże się
bezwzględnie z koniecznością ich interwencyjnego odebrania. Jeżeli zwierzęta są co
prawda utrzymywane w niewłaściwych warunkach bytowania, jednak nie jest to
przypadek niecierpiący zwłoki, w którym ich dalsze pozostawanie w takich warunkach
zagrażałoby ich życiu lub zdrowiu, trudno byłoby uznać interwencyjne odebranie
zwierząt za zasadne.
W takich przypadkach wójt (burmistrz, prezydent miasta) winien zastosować tryb
zwyczajny, tj. wszcząć postępowanie administracyjne w sprawie czasowego odebrania
zwierząt i rozważyć w jego toku wszelkie okoliczności sprawy, by ostatecznie
rozstrzygnąć czy w danej sytuacji czasowe odebranie zwierząt jest konieczne. W trybie
zwyczajnym zwierzęta są ewentualnie odbierane dopiero po wydaniu decyzji przez
wójta (burmistrza, prezydenta miasta).
Zwierzę gospodarskie czasowo odebrane na podstawie decyzji wójta (burmistrza,
prezydenta miasta) właściwego ze względu na miejsce pobytu zwierzęcia powinno
zostać przekazane gospodarstwu rolnemu wskazanemu przez wójta (burmistrza,
prezydenta miasta). Jedynie w przypadku braku zgody właściciela tego gospodarstwa
rolnego na przekazanie zwierzęcia, lub wystąpienia innych okoliczności
uniemożliwiających przekazanie tego zwierzęcia, zwierzę może zostać nieodpłatnie
-- 2 of 5 --
przekazane innej osobie prawnej lub jednostce organizacyjnej nieposiadającej
osobowości prawnej albo osobie fizycznej, która zapewni mu właściwą opiekę.
Zgodnie z przepisami ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o ochronie zwierząt1)
upoważniony przedstawiciel organizacji społecznej, której statutowym celem działania
jest ochrona zwierząt, może odebrać zwierzęta w przypadku niecierpiącym zwłoki, gdy
dalsze pozostawanie tych zwierząt u dotychczasowego właściciela lub opiekuna zagraża
ich życiu lub zdrowiu. Upoważniony przedstawiciel organizacji społecznej ma jednak
obowiązek niezwłocznie zawiadomić wójta (burmistrza, prezydenta miasta) o
dokonanym już interwencyjnym odebraniu zwierząt. Wójt (burmistrz, prezydent miasta),
po rozpoznaniu sprawy, podejmuje decyzję w przedmiocie odebrania zwierząt.
W przypadku, gdy organ ten stwierdzi, że nie było podstaw do interwencyjnego
odebrania zwierząt, zwierzęta muszą zostać zwrócone ich właścicielowi lub
opiekunowi. Istotą odebrania zwierząt w trybie interwencyjnym jest natychmiastowa
eliminacja zagrożenia związanego z pozostawaniem zwierzęcia u osoby, pod której
opieką się znajduje.
Zapewnienie właściwej opieki może się wiązać z koniecznością przeprowadzenia
zabiegów leczniczych i profilaktycznych, przy czym ważne jest, by zabiegi te,
w szczególności inne niż pilne i bezwzględnie konieczne dla ratowania życia lub zdrowia
danego zwierzęcia, były konsultowane z ich właścicielem. Właściciel czasowo
odebranych zwierząt nie utracił bowiem prawa własności do tych zwierząt. Należy przy
tym pamiętać, że w przypadku przekazania czasowo odebranych zwierząt innej osobie
prawnej lub jednostce organizacyjnej nieposiadającej osobowości prawnej albo osobie
fizycznej, która zapewni im właściwą opiekę, ustawa o ochronie zwierząt nie daje
podstaw do obciążenie kosztami utrzymania i leczenia tych zwierząt ich właściciela lub
opiekuna.
Podejmując się opieki nad koniem odebranym na podstawie przepisów ustawy o
ochronie zwierząt1) organizacja, której statutowym celem działania jest ochrona
zwierząt, godzi się z koniecznością poniesienia kosztów związanych z utrzymaniem tego
zwierzęcia.
Koty wolno żyjące należy postrzegać jako przedstawicieli szczególnej, niezdefiniowanej
w ustawie o ochronie zwierząt1), kategorii zwierząt, odrębnej zarówno od kategorii
-- 3 of 5 --
zwierząt dzikich, jak i zwierząt domowych. Są to koty nieposiadające właściciela oraz
żyjące w warunkach niezależnych od człowieka.
Zapobieganie bezdomności zwierząt i zapewnienie opieki bezdomnym zwierzętom
oraz ich wyłapywanie należy do zadań własnych gminy. W tym celu rada gminy,
corocznie określa program opieki na zwierzętami bezdomnymi oraz zapobiegania
bezdomności zwierząt. Program ten obejmuje w szczególności zapewnienie bezdomnym
zwierzętom miejsca w schronisku dla zwierząt, obligatoryjną sterylizację lub kastrację
zwierząt przebywających w schronisku dla zwierząt, zapewnienie całodobowej opieki
weterynaryjnej w przypadku zdarzeń drogowych z udziałem zwierząt, czy opiekę nad
wolno żyjącymi kotami, w tym ich dokarmianie.
Program ten zawiera również wskazanie wysokości środków finansowych
przeznaczonych na jego realizację, a koszty realizacji tego programu ponosi gmina, a
zatem gmina jest odpowiedzialna za dokarmianie kotów wolnożyjących oraz
dysponowanie środkami przeznaczonymi na ten cel.
Kotów wolno żyjących, w przeciwieństwie do kotów bezdomnych, nie wyłapuje się
w celu umieszczenia w schronisku i w celu poszukiwania dla nich właścicieli, gdyż po
pierwsze ustawa o ochronie zwierząt nie nakłada na gminy takiego obowiązku, po
drugie natomiast, byłoby to sprzeczne z celem wyodrębnienia w tej ustawie kategorii
„kotów wolno żyjących”, które to zwierzęta, w przeciwieństwie do zwierząt
bezdomnych, żyją w warunkach zasadniczo niezależnych od człowieka.
W świetle przedstawionych powyżej wyjaśnień uprzejmie informuję Pana Marszałka, że
Ministerstwo Rolnictwa i Rozwoju Wsi nie planuje stworzenia mechanizmów wsparcia
dla organizacji, których statutowym celem działania jest ochrona zwierząt, zajmującym
się opieką nad końmi, analogicznie do rozwiązań dotyczących opieki nad kotami
wolnożyjącymi. Nie planuje się wprowadzenia jakichkolwiek form wsparcia finansowego
ww. podmiotów, ani zwierząt przez nie utrzymywanych. Nie przewiduje się również
dodatkowego uregulowania statusu prawnego tzw. „domów dla koni”, ponieważ w
świetle prawa weterynaryjnego są to zwykłe zakłady utrzymujące zwierzęta lądowe3),
które podlegają takim samym obowiązkom jak wszystkie inne podmioty utrzymujące
zwierzęta gospodarskie.
-- 4 of 5 --
Jednocześnie informuję, że dialog z organizacjami, których statutowym celem działania
jest ochrona zwierząt, jest prowadzony w sposób określony w przepisach uchwały Nr
190 Rady Ministrów z dnia 29 października 2013 r. Regulamin pracy Rady Ministrów2).
Z wyrazami szacunku
z up. Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi
Jacek Czerniak
Sekretarz Stanu
/podpisano elektronicznie/
Podstawa prawna:
(1) ustawa z dnia 21 sierpnia 1997 r. o ochronie zwierząt (Dz. U. 2023 r. poz. 1850,
(2) uchwała Nr 190 Rady Ministrów z dnia 29 października 2013 r. Regulamin pracy
Rady Ministrów (M. P. z 2024 r. poz. 806),
(3) rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2016/429 z dnia 9 marca
2016 r. w sprawie przenośnych chorób zwierząt oraz zmieniające i uchylające
niektóre akty w dziedzinie zdrowia zwierząt („Prawo o zdrowiu zwierząt”) (Dz.
Urz. UE L 84 z 31.03.2016 str. 1, z późn. zm.)
Do wiadomości:
Kancelaria Prezesa Rady Ministrów
-- 5 of 5 --