tel.: +48 22 694 55 55 ul. Świętokrzyska 12
fax: +48 22 694 36 84 00-916 Warszawa
e-mail: kancelaria@mf.gov.pl
1/3
Warszawa, 12 grudnia 2025 roku
Sprawa: interpelacja nr 13765
Znak sprawy: DWR1.054.14.2025
Kontakt: Kancelaria MF
tel.: +48 22 694 55 55
e-mail: kancelaria@mf.gov.pl
Pan Włodzimierz Czarzasty
Marszałek Sejmu Rzeczypospolitej Polskiej
Szanowny Panie Marszałku,
w odpowiedzi na interpelację nr 13765 Pana Posła Krzysztofa Tchórzewskiego
w sprawie waloryzacji rent i emerytur przedstawiam poniższe stanowisko.
Przyjęta przez Radę Ministrów Strategia zarządzania długiem sektora finansów
publicznych w latach 2026-2029, jak również Średniookresowy plan budżetowo -
strukturalny na lata 2025–2028, przewidują stopniową konsolidację finansów
publicznych i ograniczanie deficytu. Dokumenty te z jednej strony identyfikują
ryzyka związane z dynamiką zadłużenia oraz z kosztami obsługi długu publicznego,
nie mniej jednak nie zawierają żadnych zapisów przewidujących cięcia waloryzacji
emerytur i rent jako przyjętego środka dostosowawczego.
Zgodnie z prognozami przedstawionymi w Strategii zarządzania długiem sektora
finansów publicznych w latach 2026-2029 prognozowana relacja państwowego
długu publicznego do PKB wyniesie 48,9% w 2025 r. i 53,0% w 2026 r., a następnie
będzie rosła, przekraczając poziom 55% w 2027 r. i w horyzoncie prognozy osiągając
59,5%. Natomiast relacja kwoty, o której mowa w art. 38a pkt 3 ustawy o finansach
publicznych wyniesie 44,9% w 2025 r. i 51,8% w 2026 r., a następnie będzie
wzrastać przekraczając próg 55% w 2028 r. i 2029 r.
W przypadku realizacji prognoz długu publicznego próg ostrożnościowy 55% PKB
określony w ustawie o finansach publicznych zostałby przekroczony przez obie
relacje w 2028 r., co oznaczałoby uruchomienie procedur ostrożnościowych
wynikających z ustawy w 2030 r. Zgodnie z art. 86 ust. 1 pkt 2 ustawy o finansach
publicznych konsekwencją przekroczenia przez dług progu 55% PKB jest między
innymi konieczność przyjęcia w projekcie ustawy budżetowej na kolejny rok (x+2),

-- 1 of 3 --

2/3
licząc od roku w którym powzięta została informacja o wysokości relacji długu (x+1),
waloryzacji rent i emerytur na poziomie nie wyższym niż wzrostu cen towarów i
usług konsumpcyjnych w danym roku (x+1).
Zgodnie z przyjętymi założeniami kształtowanie się państwowego długu
publicznego w latach 2025-2029 będzie głównie rezultatem finansowania potrzeb
pożyczkowych netto budżetu państwa. Możliwość zmniejszenia potrzeb
pożyczkowych w kolejnych latach uwarunkowana jest działaniami po stronie
dochodowej lub wydatkowej budżetu państwa.
Zgodnie z zasadą ochrony zaufania obywatela do państwa i stanowionego przez nie
prawa państwo po ustaleniu wysokości świadczenia emerytalnego zapewnia jego
realną wartość. Mechanizmem, służącym zagwarantowaniu obywatelowi realnej
wartości uzyskiwanej przez niego emerytury, jest mechanizm waloryzacji. Instytucja
waloryzacji emerytur stanowi istotny element prawa do emerytury (por. wyrok
Trybunału Konstytucyjnego z 20 grudnia 1999 r., sygn. K 4/99, OTK ZU nr 7/1999,
poz. 165).
Zgodnie z art. 89 ustawy o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń
Społecznych z dnia 17 grudnia 1998 r. wskaźnik waloryzacji emerytur i rent jest
równy „średniorocznemu wskaźnikowi cen towarów i usług konsumpcyjnych w
poprzednim roku kalendarzowym zwiększonemu o co najmniej 20% realnego
wzrostu przeciętnego wynagrodzenia w poprzednim roku kalendarzowym”.
Oznacza to, że minimalna wartość wskaźnika waloryzacji emerytur i rent jest
ustalona ustawowo oraz zależy bezpośrednio od wartości wskaźnika cen towarów i
usług konsumpcyjnych oraz wzrostu przeciętnego wynagrodzenia. Ostateczna
wysokość wskaźnika waloryzacji jest przedmiotem corocznych negocjacji w ramach
Rady Dialogu Społecznego.
W związku z tym, prognozowane niższe wartości wskaźnika waloryzacji emerytur i
rent w kolejnych latach wynikają z prognoz dotyczących wskaźników
makroekonomicznych: inflacji oraz wzrostu przeciętnego wynagrodzenia. W
szczególności, malejący wskaźnik inflacji prowadzi do spadku prognozowanych
wartości wskaźnika waloryzacji emerytur i rent.
Wskaźnik waloryzacji emerytur i rent oraz wskaźniki makroekonomiczne w latach
2020-2025
2020 2021 2022 2023 2024 2025*
Realny wzrost przeciętnego
wynagrodzenia
1,027 1,035 0,979 1,016 1,097 1,044
Wskaźnik cen towarów i usług
konsumpcyjnych (ogółem)
1,034 1,051 1,144 1,114 1,036 1,037
Wskaźnik cen towarów i usług
konsumpcyjnych (gospodarstw
domowych emerytów i rencistów)
1,039 1,049 1,148 1,119 1,036 1,040
Wskaźnik waloryzacji emerytur i rent 1,0356 1,0424 1,070 1,148 1,1212 1,055
Uwaga: rok 2025 - prognozy z etapu UB2026

-- 2 of 3 --

3/3
Ewentualne uruchomienie mechanizmu ostrożnościowego z art. 86 ustawy o
finansach publicznych nie narusza zasady zachowania realnej wartości świadczeń
emerytalno-rentowych.
Z wyrazami szacunku
Z upoważnienia Ministra Finansów i Gospodarki
Jurand Drop
podsekretarz stanu
w Ministerstwie Finansów

-- 3 of 3 --