Interpelacja nr 13590
Interpelacja w sprawie braku skutecznych przepisów zapobiegających budowie osiedli mieszkaniowych na terenach, na których stwierdzono historyczne zanieczyszczenia powierzchni ziemi
Zgłaszający:
•
Adresat:
Klimat, Energia i Środowisko (55%)
Treść wystąpienia poselskiego
Interpelacja w sprawie braku skutecznych przepisów zapobiegających budowie osiedli mieszkaniowych na terenach, na których stwierdzono historyczne zanieczyszczenia powierzchni ziemi
Interpelacja nr 13590
do ministra klimatu i środowiska
w sprawie braku skutecznych przepisów zapobiegających budowie osiedli mieszkaniowych na terenach, na których stwierdzono historyczne zanieczyszczenia powierzchni ziemi
Zgłaszający: Izabela Bodnar, Bożenna Hołownia, Joanna Mucha, Barbara Okuła, Maja Ewa Nowak, Ewa Szymanowska
Data wpływu: 17-11-2025
Szanowna Pani Minister,
coraz częściej w Polsce powstają budynki mieszkalne na terenach, które w przeszłości były wykorzystywane jako zakłady przemysłowe. Tego rodzaju inwestycje - realizowane bez uprzedniej remediacji gruntów - mogą stanowić realne zagrożenie dla zdrowia mieszkańców oraz dla środowiska naturalnego. Organy administracji powinny w sposób priorytetowy traktować zdrowie publiczne i nie dopuszczać do sytuacji, by na terenach zanieczyszczonych lokalizowane były budynki mieszkalne. Nie można dopuszczać do sytuacji, by mieszkańcy i nabywcy nieruchomości nabywali mieszkania na terenach skażonych działając w zaufaniu do wydawanych przez organy administracji publicznej pozwoleń na budowę i pozwoleń na użytkowanie.
Historyczne zanieczyszczenia powierzchni ziemi określane również jako tzw. bomby ekologiczne wciąż mogą stanowić zagrożenie dla ludzi i środowiska. Organy administracji publicznej nie znają faktycznej skali historycznych zanieczyszczeń powierzchni ziemi i zagrożeń jakie wywołują. System ich identyfikacji i usuwania nie funkcjonuje skutecznie ani na szczeblu centralnym ani w samorządach, co wynika z raportu Najwyższej Izby Kontroli. Użytkownicy tych terenów narażeni są zatem na oddziaływanie szkodliwych dla życia i zdrowia ludzi substancji. Brak wskazania lokalizacji historycznych zanieczyszczeń powierzchni ziemi ogranicza możliwość zdefiniowania skali zagrożenia oraz zapewnienia niezbędnych środków finansowych na skuteczne ich usunięcie. Zgodnie z art. 3 pkt 31b ustawy Prawo ochrony środowiska, remediacja to działania mające na celu usunięcie lub zmniejszenie ilości substancji powodujących ryzyko dla zdrowia ludzi lub środowiska. Obowiązek przeprowadzenia remediacji spoczywa na władającym powierzchnią ziemi, czyli np. na deweloperze, który nabył grunt zanieczyszczony w wyniku działalności przemysłowej i zamierza wybudować na nim budynki mieszkalne. W praktyce wielu właścicieli nieruchomości nie weryfikuje zanieczyszczeń powierzchni ziemi, a nawet gdy zanieczyszczenia powierzchni ziemi zostaną zidentyfikowane przez organy administracji, to właściciel unika wykonania obligatoryjnej remediacji.
Z raportu Najwyższej Izby Kontroli wynika, że w latach 2014-2018 w prawie 30% skontrolowanych urzędów nie zidentyfikowano potencjalnych historycznych zanieczyszczeń, a w połowie przypadków, gdzie wiedza o skażeniu istniała - działania naprawcze były nierzetelne. NIK stwierdził przypadki realizacji inwestycji mieszkaniowych na gruntach skażonych, mimo że organy administracji miały o tym wiedzę. Rejestr historycznych zanieczyszczeń powierzchni ziemi, prowadzony przez generalnego dyrektora ochrony środowiska, obejmuje obecnie zaledwie ok. 55 tys. ha, co stanowi ułamek faktycznie skażonych terenów. Sankcja dla władających powierzchnią ziemi wynikająca z art. 335c ustawy Prawo ochrony środowiska jest niewspółmiernie niska do zagrożenia zdrowia mieszkańców zanieczyszczonego terenu, wynosi bowiem tylko 5000 złotych, więc jest kwotą symboliczną w porównaniu z ceną choćby 1m2 mieszkania sprzedawanego przez dewelopera na zanieczyszczonym terenie.
Budowa osiedli mieszkaniowych na terenach poprzemysłowych bez wcześniejszej remediacji stanowi poważne zagrożenie zdrowotne i środowiskowe. Obowiązujące przepisy nie gwarantują skutecznej ochrony mieszkańców, a system nadzoru i sankcji jest niewystarczający, dlatego też konieczny jest zintensyfikowany nadzór organów administracji nad planowanymi i prowadzonymi przedsięwzięciami deweloperskimi na terenach, które wcześniej wykorzystywane były na cele przemysłowe.
W związku z powyższym zwracam się do Pani Minister z prośbą o odpowiedź na następujące pytania:
Czy minister klimatu i środowiska planuje wzmożoną weryfikację, czy władający powierzchnią ziemi wykonują obowiązek remediacji terenów zanieczyszczonych? Jeśli tak, to w jaki sposób ta weryfikacja będzie przeprowadzana i kiedy oraz przez jakie organy?
Czy minister klimatu i środowiska podejmie działania zmierzające do ustalenia wyższych sankcji karnych za zaniechanie remediacji terenów zanieczyszczonych oraz nieterminową remediację terenów zanieczyszczonych, tak aby miały one charakter realnie odstraszający, np. odnosząc sankcję karną do wartości zabudowanego gruntu, która to sankcja miałaby charakter odstraszający (prewencyjny)?
Czy planowane są zmiany w funkcjonowaniu rejestru historycznych zanieczyszczeń powierzchni ziemi - w szczególności w kierunku zwiększenia jego kompletności, dostępności danych oraz obowiązku raportowania przez inwestorów?
Czy ministerstwo przewiduje rozszerzenie obowiązków organów administracji architektoniczno-budowlanej o weryfikację stanu zanieczyszczeń gruntu przed wydaniem pozwolenia na budowę?
Czy prowadzone są lub planowane działania mające na celu zidentyfikowanie najbardziej niebezpiecznych lokalizacji, w których realizowane są inwestycje mieszkaniowe na terenach poprzemysłowych?
Czy minister klimatu i środowiska przewiduje stworzenie dla obywateli kanału komunikacji z ministerstwem lub właściwymi organami administracji, dzięki któremu obywatele będą mogli zgłaszać swoje wątpliwości co do zanieczyszczenia terenu, na którym planowana jest lub prowadzona jest inwestycja deweloperska i otrzymają niezwłoczne wsparcie w tym zakresie w przypadku stwierdzonego prawdopodobieństwa zanieczyszczenia gruntu?
Czy planowane są wzmożone kontrole wojewódzkich inspektorów ochrony środowiska weryfikujące, czy inwestor wykonał swoje obowiązki, wynikające z decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach, przed oddaniem budynku do użytkowania stosownie do art. 365 ust. 2 w zw. z art. 76 ustawy Prawo ochrony środowiska?
Z poważaniem
Izabela Bodnar
Interpelacja nr 13590
do ministra klimatu i środowiska
w sprawie braku skutecznych przepisów zapobiegających budowie osiedli mieszkaniowych na terenach, na których stwierdzono historyczne zanieczyszczenia powierzchni ziemi
Zgłaszający: Izabela Bodnar, Bożenna Hołownia, Joanna Mucha, Barbara Okuła, Maja Ewa Nowak, Ewa Szymanowska
Data wpływu: 17-11-2025
Szanowna Pani Minister,
coraz częściej w Polsce powstają budynki mieszkalne na terenach, które w przeszłości były wykorzystywane jako zakłady przemysłowe. Tego rodzaju inwestycje - realizowane bez uprzedniej remediacji gruntów - mogą stanowić realne zagrożenie dla zdrowia mieszkańców oraz dla środowiska naturalnego. Organy administracji powinny w sposób priorytetowy traktować zdrowie publiczne i nie dopuszczać do sytuacji, by na terenach zanieczyszczonych lokalizowane były budynki mieszkalne. Nie można dopuszczać do sytuacji, by mieszkańcy i nabywcy nieruchomości nabywali mieszkania na terenach skażonych działając w zaufaniu do wydawanych przez organy administracji publicznej pozwoleń na budowę i pozwoleń na użytkowanie.
Historyczne zanieczyszczenia powierzchni ziemi określane również jako tzw. bomby ekologiczne wciąż mogą stanowić zagrożenie dla ludzi i środowiska. Organy administracji publicznej nie znają faktycznej skali historycznych zanieczyszczeń powierzchni ziemi i zagrożeń jakie wywołują. System ich identyfikacji i usuwania nie funkcjonuje skutecznie ani na szczeblu centralnym ani w samorządach, co wynika z raportu Najwyższej Izby Kontroli. Użytkownicy tych terenów narażeni są zatem na oddziaływanie szkodliwych dla życia i zdrowia ludzi substancji. Brak wskazania lokalizacji historycznych zanieczyszczeń powierzchni ziemi ogranicza możliwość zdefiniowania skali zagrożenia oraz zapewnienia niezbędnych środków finansowych na skuteczne ich usunięcie. Zgodnie z art. 3 pkt 31b ustawy Prawo ochrony środowiska, remediacja to działania mające na celu usunięcie lub zmniejszenie ilości substancji powodujących ryzyko dla zdrowia ludzi lub środowiska. Obowiązek przeprowadzenia remediacji spoczywa na władającym powierzchnią ziemi, czyli np. na deweloperze, który nabył grunt zanieczyszczony w wyniku działalności przemysłowej i zamierza wybudować na nim budynki mieszkalne. W praktyce wielu właścicieli nieruchomości nie weryfikuje zanieczyszczeń powierzchni ziemi, a nawet gdy zanieczyszczenia powierzchni ziemi zostaną zidentyfikowane przez organy administracji, to właściciel unika wykonania obligatoryjnej remediacji.
Z raportu Najwyższej Izby Kontroli wynika, że w latach 2014-2018 w prawie 30% skontrolowanych urzędów nie zidentyfikowano potencjalnych historycznych zanieczyszczeń, a w połowie przypadków, gdzie wiedza o skażeniu istniała - działania naprawcze były nierzetelne. NIK stwierdził przypadki realizacji inwestycji mieszkaniowych na gruntach skażonych, mimo że organy administracji miały o tym wiedzę. Rejestr historycznych zanieczyszczeń powierzchni ziemi, prowadzony przez generalnego dyrektora ochrony środowiska, obejmuje obecnie zaledwie ok. 55 tys. ha, co stanowi ułamek faktycznie skażonych terenów. Sankcja dla władających powierzchnią ziemi wynikająca z art. 335c ustawy Prawo ochrony środowiska jest niewspółmiernie niska do zagrożenia zdrowia mieszkańców zanieczyszczonego terenu, wynosi bowiem tylko 5000 złotych, więc jest kwotą symboliczną w porównaniu z ceną choćby 1m2 mieszkania sprzedawanego przez dewelopera na zanieczyszczonym terenie.
Budowa osiedli mieszkaniowych na terenach poprzemysłowych bez wcześniejszej remediacji stanowi poważne zagrożenie zdrowotne i środowiskowe. Obowiązujące przepisy nie gwarantują skutecznej ochrony mieszkańców, a system nadzoru i sankcji jest niewystarczający, dlatego też konieczny jest zintensyfikowany nadzór organów administracji nad planowanymi i prowadzonymi przedsięwzięciami deweloperskimi na terenach, które wcześniej wykorzystywane były na cele przemysłowe.
W związku z powyższym zwracam się do Pani Minister z prośbą o odpowiedź na następujące pytania:
Czy minister klimatu i środowiska planuje wzmożoną weryfikację, czy władający powierzchnią ziemi wykonują obowiązek remediacji terenów zanieczyszczonych? Jeśli tak, to w jaki sposób ta weryfikacja będzie przeprowadzana i kiedy oraz przez jakie organy?
Czy minister klimatu i środowiska podejmie działania zmierzające do ustalenia wyższych sankcji karnych za zaniechanie remediacji terenów zanieczyszczonych oraz nieterminową remediację terenów zanieczyszczonych, tak aby miały one charakter realnie odstraszający, np. odnosząc sankcję karną do wartości zabudowanego gruntu, która to sankcja miałaby charakter odstraszający (prewencyjny)?
Czy planowane są zmiany w funkcjonowaniu rejestru historycznych zanieczyszczeń powierzchni ziemi - w szczególności w kierunku zwiększenia jego kompletności, dostępności danych oraz obowiązku raportowania przez inwestorów?
Czy ministerstwo przewiduje rozszerzenie obowiązków organów administracji architektoniczno-budowlanej o weryfikację stanu zanieczyszczeń gruntu przed wydaniem pozwolenia na budowę?
Czy prowadzone są lub planowane działania mające na celu zidentyfikowanie najbardziej niebezpiecznych lokalizacji, w których realizowane są inwestycje mieszkaniowe na terenach poprzemysłowych?
Czy minister klimatu i środowiska przewiduje stworzenie dla obywateli kanału komunikacji z ministerstwem lub właściwymi organami administracji, dzięki któremu obywatele będą mogli zgłaszać swoje wątpliwości co do zanieczyszczenia terenu, na którym planowana jest lub prowadzona jest inwestycja deweloperska i otrzymają niezwłoczne wsparcie w tym zakresie w przypadku stwierdzonego prawdopodobieństwa zanieczyszczenia gruntu?
Czy planowane są wzmożone kontrole wojewódzkich inspektorów ochrony środowiska weryfikujące, czy inwestor wykonał swoje obowiązki, wynikające z decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach, przed oddaniem budynku do użytkowania stosownie do art. 365 ust. 2 w zw. z art. 76 ustawy Prawo ochrony środowiska?
Z poważaniem
Izabela Bodnar
Odpowiedź urzędowa
Podsekretarz stanu Anita Sowińska
Audyt odpowiedzi: Wskaźnik lania wody & konkretności
Bardzo konkretna
Automatyczna analiza lingwistyczno-statystyczna pisma resortu
Lanie wody
15%
Konkretność
85%
Odpowiedź wysoce rzeczowa – zawiera liczne dane twarde, kwoty, daty lub bezpośrednie odniesienie do zadanych pytań.
Twarde liczby / kwoty
0 kwot, 0 %
Precyzyjne daty
13
Odpowiedź na punkty
✓ Tak (Ad 1, Pkt...)
Gęstość faktów
3.1 / 1k zn.
- Wymienia precyzyjne daty lub terminy (13)
- Resort odnosi się punkt po punkcie do pytań posła
Urzędowe załączniki i odpowiedzi:
Pełna treść wyekstrahowana z załącznika PDF (odpowiedź urzędowa)
15888 znaków
Telefon: (+48) 22 369 29 00 ul. Wawelska 52/54, 00-922 Warszawa
info@klimat.gov.pl Ministerstwo Klimatu i Środowiska
www.gov.pl/klimat
Działamy zgodnie z EMAS - zarządzając instytucją, dbamy o środowisko
DGO-OPZ.050.11.2025.SK
4090191.16550987.13507272
Warszawa, 05-12-2025
Dotyczy: odpowiedzi na interpelację Posłanki Izabeli Bodnar i grupy posłanek (znak:13590).
Temat: w sprawie braku skutecznych przepisów zapobiegających budowie osiedli mieszkaniowych na terenach,
na których stwierdzono historyczne zanieczyszczenia powierzchni ziemi.
Pan
Włodzimierz Czarzasty
Marszałek Sejmu
Szanowny Panie Marszałku,
odpowiadając na interpelację Pani Posłanki Izabeli Bodnar i grupy posłanek,
o numerze K10INT13590, w sprawie braku skutecznych przepisów
zapobiegających budowie osiedli mieszkaniowych na terenach, na których
stwierdzono historyczne zanieczyszczenia powierzchni ziemi, przedstawiam
następujące wyjaśnienia.
Odpowiadając na pytanie 1. „Czy Minister Klimatu i Środowiska planuje wzmożoną
weryfikację, czy władający powierzchnią ziemi wykonują obowiązek remediacji terenów
zanieczyszczonych? Jeśli tak, to w jaki sposób ta weryfikacja będzie przeprowadzana
i kiedy oraz przez jakie organy?” i pytanie 2. „Czy Minister Klimatu i Środowiska podejmie
działania zmierzające do ustalenia wyższych sankcji karnych za zaniechanie remediacji
terenów zanieczyszczonych oraz nieterminową remediację terenów zanieczyszczonych,
tak aby miały one charakter realnie odstraszający, np. odnosząc sankcję karną do wartości
zabudowanego gruntu, która to sankcja miałaby charakter odstraszający (prewencyjny)?”
uprzejmie informuję, co następuje.
Aktualnie kwestie dotyczące zanieczyszczenia powierzchni ziemi, w zależności
od czasu wystąpienia zanieczyszczenia, uregulowane są:
- w ustawie z dnia 27 kwietnia 2001 r. – Prawo ochrony środowiska1, zwanej dalej
„ustawą Poś”, która obejmuje zanieczyszczenie gleby i ziemi spowodowane przed 30
kwietnia 2007 r., zwane historycznym zanieczyszczeniem powierzchni ziemi,
- w ustawie z dnia 13 kwietnia 2007 r. o zapobieganiu szkodom w środowisku i ich
naprawie2, zwanej dalej „ustawą szkodową”, która obejmuje zanieczyszczenie gleby i
ziemi powstałe po 30 kwietnia 2007 r., zwane szkodą w środowisku w powierzchni
ziemi, powstałą w wyniku działalności stwarzającej ryzyko szkody w środowisku.
1 Dz. U. z 2025 r. poz. 647 z późn. zm.
2 Dz. U. z 2020 r., poz. 2187
-- 1 of 6 --
Przepisy obu ustaw są analogiczne w zakresie procedur postępowania, organów
administracji właściwych do przedmiotowej sprawy, kryterium oraz sposobu oceny
zagrożenia dla zdrowia ludzi i środowiska, dopuszczalnych zawartości substancji
powodujących ryzyko oraz sposobu przeprowadzenia remediacji.
Zanieczyszczenie powierzchni ziemi ocenia się na podstawie przekroczenia
dopuszczalnych zawartości substancji powodujących ryzyko w glebie lub w ziemi,
które zostały określone w rozporządzeniu Ministra Środowiska w sprawie sposobu
prowadzenia oceny zanieczyszczenia powierzchni ziemi3. Za dopuszczalną zawartość w
glebie i w ziemi substancji powodującej ryzyko uznaje się taką zawartość, poniżej
której żadna z funkcji pełnionych przez powierzchnię ziemi nie jest znacząco
naruszona. W rozporządzeniu tym, określono również etapy identyfikacji terenów
zanieczyszczonych oraz rodzaje działalności mogących z dużym
prawdopodobieństwem powodować historyczne zanieczyszczenie powierzchni
ziemi, wraz z przykładowymi dla tych działalności zanieczyszczeniami oraz
metodyki referencyjne prowadzenia badań zanieczyszczenia gleby i ziemi.
Zgodnie z przepisami ustawy Poś oraz przepisami ustawy szkodowej w przypadku
stwierdzenia zanieczyszczenia powierzchni ziemi należy przeprowadzić jej
remediację. Remediację przeprowadza się zgodnie z ustalonym w drodze decyzji
planem remediacji. Organem właściwym do ustalenia planu remediacji jest
regionalny dyrektor ochrony środowiska (rdoś).
Przepisy ustawy szkodowej określają zasady odpowiedzialności podmiotu
korzystającego ze środowiska za zapobieganie szkodom w środowisku i naprawę
szkód w środowisku. Natomiast w przypadku wystąpienia historycznego
zanieczyszczenia powierzchni ziemi, przepisy ustawy Poś wskazują na obowiązek
przeprowadzenia remediacji przez władającego powierzchnią ziemi4. Ustawa
wskazuje również wyjątki od tych ogólnych zasad, w tym przypadki, gdy
odpowiedzialność spoczywa na wskazanym sprawcy zanieczyszczenia lub na rdoś.
Przez remediację rozumie się poddanie gleby, ziemi i wód gruntowych działaniom
mającym na celu usunięcia lub zmniejszenia ilości substancji powodujących ryzyko,
ich kontrolowanie oraz ograniczenie rozprzestrzeniania się, tak aby teren
zanieczyszczony przestał stwarzać zagrożenie dla zdrowia ludzi lub stanu
środowiska, z uwzględnieniem obecnego i planowanego w przyszłości sposobu
użytkowania terenu. Remediacja może polegać na samooczyszczaniu, jeżeli przynosi
największe korzyści dla środowiska.
Zarówno ustawa Poś, jak i ustawa szkodowa zobowiązują rdoś do dokonania oceny
przeprowadzenia remediacji, która polega na stwierdzeniu zgodności remediacji
z ustalonym planem remediacji. W przypadku, gdy stwierdzono niezgodność
przeprowadzonej remediacji z ustalonym planem remediacji, stosuje się przepisy
o postępowaniu egzekucyjnym w administracji. W świetle istniejących
3 Rozporządzenie Ministra Środowiska z dnia 1 września 2016 r. w sprawie sposobu prowadzenia oceny
zanieczyszczenia gleby i ziemi (Dz. U. poz. 1395).
4 Art. 101h ust. 1 ustawy Poś.
-- 2 of 6 --
instrumentów nadzorczych należy uznać, że obecny zakres weryfikacji spełnienia
obowiązków remediacyjnych jest wystarczający.
Przepisy karne w ustawie Poś przewidują karę grzywny za niezgłoszenie
historycznego zanieczyszczenia powierzchni ziemi do rdoś, za nieprzeprowadzanie
remediacji, za prowadzenie remediacji niezgodnie z ustalonym planem remediacji
lub za nieprzedkładanie rdoś projektu planu remediacji, za uniemożliwianie
przeprowadzenia remediacji, a także za nieprowadzenie badań zanieczyszczenia
gleby i ziemi w przypadku nałożenia takiego obowiązku przez rdoś.
Z kolei przepisy karne z ustawy szkodowej przewidują karę grzywny za niepodjęcie
działań zapobiegawczych lub naprawczych, za niezgłaszanie do rdoś i
wojewódzkiego inspektora ochrony środowiska (wioś) wystąpienia bezpośredniego
zagrożenia szkodą w środowisku lub szkody w środowisku, za nieuzgodnienie
warunków przeprowadzenia działań naprawczych z rdoś lub prowadzenie tych
działań wbrew uzgodnionym warunkom, za uniemożliwianie prowadzenia działań
zapobiegawczych lub naprawczych, za nieinformowanie o zakończeniu działań
zapobiegawczych lub naprawczych, a nieprowadzenie badań, pomiarów lub
monitoringu wymaganych w przypadku nałożenia takiego obowiązku przez rdoś.
Niezależnie od powyższego pragnę poinformować, że ewentualne potrzeby zmian
obecnie obowiązujących przepisów będą wnikliwie analizowane w związku
z obowiązkiem transpozycji dyrektywy Parlamentu Europejskiego i Rady (UE)
2025/2360 z dnia 12 listopada 2025 r. w sprawie monitorowania i odporności gleby
(prawo o monitorowaniu gleby), zwanej dalej „dyrektywą SML”, która została
opublikowana w dniu 26 listopada 2025 r. Akt ten wejdzie w życie 16 grudnia 2025 r.
i zobowiązuje państwa członkowskie do wprowadzenia w życie przepisów
ustawowych, wykonawczych i administracyjnych niezbędnych do wykonania
przedmiotowej dyrektywy w ciągu 36 miesięcy od dnia jej wejścia w życie.
Celem dyrektywy SML jest powstrzymanie degradacji i osiągnięcie zdrowych gleb w
całej Unii Europejskiej do 2050 r. Dyrektywa dotyczy wszystkich gleb w UE.
Dyrektywa SML wprowadza obowiązek ustanowienia ram monitorowania zdrowia
gleby oraz zasklepienia i usuwania gleby w wyznaczonych jednostkach glebowych i
okręgach glebowych. Ramy monitorowania opierają się na obligatoryjnych
wskaźnikach i kryteriach zdrowia gleby. Na podstawie otrzymanych wyników
monitoringu dokonywana będzie ocena stanu gleby. Dyrektywa zakłada wspieranie
właścicieli i zarządców gruntów w działaniach na rzecz osiągnięcia zdrowia
i odporności gleby, w tym zapewnienie dostępu do szkoleń, wiedzy naukowej
i źródeł finansowania, z uwzględnieniem wytycznych dotyczących środków
i praktyk mających na celu zwiększenie odporności gleby. Dyrektywa wprowadza
również obowiązek przestrzegania zasad dotyczących łagodzenia skutków
zajmowania gruntów, jako działania przyczyniającego się do łagodzenia zmian
klimatu. Ponadto, dyrektywa zobowiązuje państwa członkowskie
do zidentyfikowania wszystkich potencjalnie zanieczyszczonych miejsc i zebrania
ich w publicznie dostępnym rejestrze, a następnie przeprowadzenia badań tych
-- 3 of 6 --
miejsc i wdrażania środków zmniejszających ryzyko, w tym m.in. podjęcia działań
remediacyjnych w miejscach, w których stwierdzono niedopuszczalne dla zdrowia
ludzi i środowiska zagrożenie.
Odnosząc się do pytanie 4. „Czy Ministerstwo przewiduje rozszerzenie obowiązków
organów administracji architektoniczno-budowlanej o weryfikację stanu zanieczyszczeń
gruntu przed wydaniem pozwolenia na budowę?” informuję, że Minister Finansów
i Gospodarki udzielił odpowiedzi na przedmiotowe pytanie, pismem z dnia
25 listopada 2025 r., znak DAB-II.054.10.2025, stanowiącym odpowiedź na
interpelację K10INT13554 Pani Poseł Izabeli Bodnar.
Odpowiadając na pytanie 3. „Czy planowane są zmiany w funkcjonowaniu rejestru
historycznych zanieczyszczeń powierzchni ziemi – w szczególności w kierunku
zwiększenia jego kompletności, dostępności danych oraz obowiązku raportowania przez
inwestorów?”, pytanie 5 „Czy prowadzone są lub planowane działania mające na celu
zidentyfikowanie najbardziej niebezpiecznych lokalizacji, w których realizowane
są inwestycje mieszkaniowe na terenach poprzemysłowych?” i pytanie 6 „Czy Minister
Klimatu i Środowiska przewiduje stworzenie dla obywateli kanału komunikacji
z Ministerstwem lub właściwymi organami administracji, dzięki któremu obywatele będą
mogli zgłaszać swoje wątpliwości co do zanieczyszczenia terenu, na którym planowana
jest lub prowadzona jest inwestycja deweloperska i otrzymają niezwłoczne wsparcie
w tym zakresie w przypadku stwierdzonego prawdopodobieństwa zanieczyszczenia
gruntu?” informuję, że zgodnie z obowiązującymi przepisami w Polsce prowadzi się
identyfikację gleb zanieczyszczonych.
Zgodnie z przepisami ustawy Poś zadaniem starosty jest dokonywanie identyfikacji
potencjalnych historycznych zanieczyszczeń powierzchni ziemi, sporządzenie
ich wykazu oraz przekazanie go do rdoś. W przepisach określono zakres zawartych
w wykazie sporządzanym przez starostę informacji na temat każdego
z potencjalnych historycznych zanieczyszczeń powierzchni ziemi. Starosta
dokonuje aktualizacji wykazu raz na 2 lata. Dodatkowo ustawa Poś wprowadza
obowiązek zgłaszania historycznych zanieczyszczeń powierzchni ziemi do rdoś
przez władającego powierzchnią ziemi, który stwierdził takie zanieczyszczenie
na terenie będącym w jego władaniu. Co więcej, ustawa Poś daje możliwość,
każdemu, kto stwierdził potencjalne historyczne zanieczyszczenie powierzchni
ziemi, zgłoszenia tego faktu staroście.
Z kolei zgodnie z ustawą szkodową jeżeli wystąpiła szkoda w środowisku
w powierzchni ziemi podmiot korzystający ze środowiska jest obowiązany
niezwłocznie zgłosić ten fakt do rdoś i wioś. Ponadto rdoś jest obowiązany przyjąć
od każdego zgłoszenie o wystąpieniu bezpośredniego zagrożenia szkodą
w środowisku lub szkody w środowisku.
Na podstawie ustawy Poś, Generalny Dyrektor Ochrony Środowiska (GDOŚ)
prowadzi rejestr historycznych zanieczyszczeń powierzchni ziemi, natomiast
na podstawie ustawy szkodowej prowadzony jest rejestr bezpośrednich zagrożeń
-- 4 of 6 --
szkodą w środowisku i szkód w środowisku. Oba rejestry są prowadzone w jednym
systemie elektronicznym.
Za pośrednictwem systemu teleinformatycznego organy ochrony środowiska oraz
organy inspekcji ochrony środowiska mają bezpośredni dostęp do wszystkich
danych zawartych w ww. rejestrach. Udostępnienie danych w odniesieniu do innych
osób fizycznych i prawnych następuje na wniosek, na podstawie przepisów o
dostępie do informacji. Jednocześnie należy wskazać, że dane z ww. rejestrów są też
udostępniane w systemie teleinformatycznym prowadzonym przez GDOŚ
(https://geoserwis.gdos.gov.pl/). Można w nim uzyskać informacje na temat statusu
terenu oraz substancji powodujących ryzyko, zanieczyszczających dany teren.
Informuję również, że rejestr szkód w środowisku oraz rejestr historycznych
zanieczyszczeń powierzchni ziemi są przewidziane do modernizacji w ramach
projektu API, który ma na celu udostępnienie danych publicznych w standardach
otwartych, zgodnych z wymaganiami prawnymi, technicznymi i interoperacyjnymi
oraz integracje z portalem dane.gov.pl. Należy jednak podkreślić, że prace te
znajdują się obecnie na wstępnym etapie, z tego względu aktualnie nie jest jeszcze
możliwe szczegółowe określenie zmian w funkcjonowaniu ww. rejestrów.
Dodatkowo pragnę nadmienić, że przepisy dotyczące ww. rejestrów również będą
analizowane i mogą ulec zmianie w ramach transpozycji dyrektywy SML.
Dodatkowo należy zwrócić uwagę, że Minister Finansów i Gospodarki udzielił
odpowiedzi na przedmiotowe pytanie w swoim zakresie kompetencji dot. procedur
planistycznych w piśmie z dnia 25 listopada 2025 r., znak DAB-II.054.10.2025,
stanowiącym odpowiedź na interpelację K10INT13554 Pani Poseł Izabeli Bodnar.
Odnosząc się do pytania 7. „Czy planowane są wzmożone kontrole Wojewódzkich
Inspektorów Ochrony Środowiska weryfikujące, czy inwestor wykonał swoje obowiązki,
wynikające z decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach, przed oddaniem budynku
do użytkowania stosownie do art. 365 ust. 2 w zw. z art. 76 ustawy Prawo ochrony
środowiska?” uprzejmie informuję, na podstawie informacji uzyskanych od Głównego
Inspektora Ochrony Środowiska, pragnę poinformować, że aktualnie nie są
planowane wzmożone kontrole wioś weryfikujące, czy inwestor wykonał swoje
obowiązki, wynikające z decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach, przed
oddaniem budynku do użytkowania stosownie do art. 365 ust. 2 w zw. z art. 76
ustawy Poś. Jednocześnie należy zaznaczyć, że IOŚ prowadzi kontrole nowych
przedsięwzięć na etapie przekazywania do użytkowania, w odniesieniu do obiektów
lub instalacji realizowanych jako przedsięwzięcia mogące zawsze znacząco
lub potencjalnie znacząco oddziaływać na środowisko, o których mowa
w rozporządzeniu w sprawie przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać
na środowisko5. Ponadto, ustawa z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu
informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz
5 Rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 10 września 2019 r. w sprawie przedsięwzięć mogących znacząco
oddziaływać na środowisko (Dz.U. 2019 poz. 1839)
-- 5 of 6 --
o ocenach oddziaływania na środowisko, zwanej dalej: „ustawą OOŚ”6, przypisała wioś
uprawnienia w zakresie wymierzania administracyjnych kar pieniężnych
za naruszanie warunków decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach.
Ustawodawca kompetencje w tym zakresie określił w art. 136a ustawy OOŚ,
w którym szczegółowo wymienił przypadki do zastosowania sankcji. Natomiast
zgodnie z art. 75 ustawy OOŚ, organami właściwymi do wydania decyzji
o środowiskowych uwarunkowaniach, w zależności od rodzaju przedsięwzięcia,
są: rdoś, GDOŚ, starosta, dyrektor regionalnej dyrekcji Lasów Państwowych, a także
wójt, burmistrz lub prezydent miasta. Należy podkreślić, że w ww. organy powinny
dysponować informacją o ewentualnie występującym na danym terenie
historycznym źródle zanieczyszczenia powierzchni ziemi, gdyż wiedza
o zidentyfikowanym zanieczyszczeniu może okazać się kluczowa dla oceny
ewentualnego ryzyka czy możliwości realizacji planowanego przedsięwzięcia.
Z wyrazami szacunku,
Z up. Ministra
Anita Sowińska
Podsekretarz Stanu
Ministerstwo Klimatu i Środowiska
/ – podpisany cyfrowo/
Do wiadomości:
1. Minister Finansów i Gospodarki
2. Departament Spraw Parlamentarnych, KPRM
6 Dz. U. z 2024 r. poz. 1112
-- 6 of 6 --
info@klimat.gov.pl Ministerstwo Klimatu i Środowiska
www.gov.pl/klimat
Działamy zgodnie z EMAS - zarządzając instytucją, dbamy o środowisko
DGO-OPZ.050.11.2025.SK
4090191.16550987.13507272
Warszawa, 05-12-2025
Dotyczy: odpowiedzi na interpelację Posłanki Izabeli Bodnar i grupy posłanek (znak:13590).
Temat: w sprawie braku skutecznych przepisów zapobiegających budowie osiedli mieszkaniowych na terenach,
na których stwierdzono historyczne zanieczyszczenia powierzchni ziemi.
Pan
Włodzimierz Czarzasty
Marszałek Sejmu
Szanowny Panie Marszałku,
odpowiadając na interpelację Pani Posłanki Izabeli Bodnar i grupy posłanek,
o numerze K10INT13590, w sprawie braku skutecznych przepisów
zapobiegających budowie osiedli mieszkaniowych na terenach, na których
stwierdzono historyczne zanieczyszczenia powierzchni ziemi, przedstawiam
następujące wyjaśnienia.
Odpowiadając na pytanie 1. „Czy Minister Klimatu i Środowiska planuje wzmożoną
weryfikację, czy władający powierzchnią ziemi wykonują obowiązek remediacji terenów
zanieczyszczonych? Jeśli tak, to w jaki sposób ta weryfikacja będzie przeprowadzana
i kiedy oraz przez jakie organy?” i pytanie 2. „Czy Minister Klimatu i Środowiska podejmie
działania zmierzające do ustalenia wyższych sankcji karnych za zaniechanie remediacji
terenów zanieczyszczonych oraz nieterminową remediację terenów zanieczyszczonych,
tak aby miały one charakter realnie odstraszający, np. odnosząc sankcję karną do wartości
zabudowanego gruntu, która to sankcja miałaby charakter odstraszający (prewencyjny)?”
uprzejmie informuję, co następuje.
Aktualnie kwestie dotyczące zanieczyszczenia powierzchni ziemi, w zależności
od czasu wystąpienia zanieczyszczenia, uregulowane są:
- w ustawie z dnia 27 kwietnia 2001 r. – Prawo ochrony środowiska1, zwanej dalej
„ustawą Poś”, która obejmuje zanieczyszczenie gleby i ziemi spowodowane przed 30
kwietnia 2007 r., zwane historycznym zanieczyszczeniem powierzchni ziemi,
- w ustawie z dnia 13 kwietnia 2007 r. o zapobieganiu szkodom w środowisku i ich
naprawie2, zwanej dalej „ustawą szkodową”, która obejmuje zanieczyszczenie gleby i
ziemi powstałe po 30 kwietnia 2007 r., zwane szkodą w środowisku w powierzchni
ziemi, powstałą w wyniku działalności stwarzającej ryzyko szkody w środowisku.
1 Dz. U. z 2025 r. poz. 647 z późn. zm.
2 Dz. U. z 2020 r., poz. 2187
-- 1 of 6 --
Przepisy obu ustaw są analogiczne w zakresie procedur postępowania, organów
administracji właściwych do przedmiotowej sprawy, kryterium oraz sposobu oceny
zagrożenia dla zdrowia ludzi i środowiska, dopuszczalnych zawartości substancji
powodujących ryzyko oraz sposobu przeprowadzenia remediacji.
Zanieczyszczenie powierzchni ziemi ocenia się na podstawie przekroczenia
dopuszczalnych zawartości substancji powodujących ryzyko w glebie lub w ziemi,
które zostały określone w rozporządzeniu Ministra Środowiska w sprawie sposobu
prowadzenia oceny zanieczyszczenia powierzchni ziemi3. Za dopuszczalną zawartość w
glebie i w ziemi substancji powodującej ryzyko uznaje się taką zawartość, poniżej
której żadna z funkcji pełnionych przez powierzchnię ziemi nie jest znacząco
naruszona. W rozporządzeniu tym, określono również etapy identyfikacji terenów
zanieczyszczonych oraz rodzaje działalności mogących z dużym
prawdopodobieństwem powodować historyczne zanieczyszczenie powierzchni
ziemi, wraz z przykładowymi dla tych działalności zanieczyszczeniami oraz
metodyki referencyjne prowadzenia badań zanieczyszczenia gleby i ziemi.
Zgodnie z przepisami ustawy Poś oraz przepisami ustawy szkodowej w przypadku
stwierdzenia zanieczyszczenia powierzchni ziemi należy przeprowadzić jej
remediację. Remediację przeprowadza się zgodnie z ustalonym w drodze decyzji
planem remediacji. Organem właściwym do ustalenia planu remediacji jest
regionalny dyrektor ochrony środowiska (rdoś).
Przepisy ustawy szkodowej określają zasady odpowiedzialności podmiotu
korzystającego ze środowiska za zapobieganie szkodom w środowisku i naprawę
szkód w środowisku. Natomiast w przypadku wystąpienia historycznego
zanieczyszczenia powierzchni ziemi, przepisy ustawy Poś wskazują na obowiązek
przeprowadzenia remediacji przez władającego powierzchnią ziemi4. Ustawa
wskazuje również wyjątki od tych ogólnych zasad, w tym przypadki, gdy
odpowiedzialność spoczywa na wskazanym sprawcy zanieczyszczenia lub na rdoś.
Przez remediację rozumie się poddanie gleby, ziemi i wód gruntowych działaniom
mającym na celu usunięcia lub zmniejszenia ilości substancji powodujących ryzyko,
ich kontrolowanie oraz ograniczenie rozprzestrzeniania się, tak aby teren
zanieczyszczony przestał stwarzać zagrożenie dla zdrowia ludzi lub stanu
środowiska, z uwzględnieniem obecnego i planowanego w przyszłości sposobu
użytkowania terenu. Remediacja może polegać na samooczyszczaniu, jeżeli przynosi
największe korzyści dla środowiska.
Zarówno ustawa Poś, jak i ustawa szkodowa zobowiązują rdoś do dokonania oceny
przeprowadzenia remediacji, która polega na stwierdzeniu zgodności remediacji
z ustalonym planem remediacji. W przypadku, gdy stwierdzono niezgodność
przeprowadzonej remediacji z ustalonym planem remediacji, stosuje się przepisy
o postępowaniu egzekucyjnym w administracji. W świetle istniejących
3 Rozporządzenie Ministra Środowiska z dnia 1 września 2016 r. w sprawie sposobu prowadzenia oceny
zanieczyszczenia gleby i ziemi (Dz. U. poz. 1395).
4 Art. 101h ust. 1 ustawy Poś.
-- 2 of 6 --
instrumentów nadzorczych należy uznać, że obecny zakres weryfikacji spełnienia
obowiązków remediacyjnych jest wystarczający.
Przepisy karne w ustawie Poś przewidują karę grzywny za niezgłoszenie
historycznego zanieczyszczenia powierzchni ziemi do rdoś, za nieprzeprowadzanie
remediacji, za prowadzenie remediacji niezgodnie z ustalonym planem remediacji
lub za nieprzedkładanie rdoś projektu planu remediacji, za uniemożliwianie
przeprowadzenia remediacji, a także za nieprowadzenie badań zanieczyszczenia
gleby i ziemi w przypadku nałożenia takiego obowiązku przez rdoś.
Z kolei przepisy karne z ustawy szkodowej przewidują karę grzywny za niepodjęcie
działań zapobiegawczych lub naprawczych, za niezgłaszanie do rdoś i
wojewódzkiego inspektora ochrony środowiska (wioś) wystąpienia bezpośredniego
zagrożenia szkodą w środowisku lub szkody w środowisku, za nieuzgodnienie
warunków przeprowadzenia działań naprawczych z rdoś lub prowadzenie tych
działań wbrew uzgodnionym warunkom, za uniemożliwianie prowadzenia działań
zapobiegawczych lub naprawczych, za nieinformowanie o zakończeniu działań
zapobiegawczych lub naprawczych, a nieprowadzenie badań, pomiarów lub
monitoringu wymaganych w przypadku nałożenia takiego obowiązku przez rdoś.
Niezależnie od powyższego pragnę poinformować, że ewentualne potrzeby zmian
obecnie obowiązujących przepisów będą wnikliwie analizowane w związku
z obowiązkiem transpozycji dyrektywy Parlamentu Europejskiego i Rady (UE)
2025/2360 z dnia 12 listopada 2025 r. w sprawie monitorowania i odporności gleby
(prawo o monitorowaniu gleby), zwanej dalej „dyrektywą SML”, która została
opublikowana w dniu 26 listopada 2025 r. Akt ten wejdzie w życie 16 grudnia 2025 r.
i zobowiązuje państwa członkowskie do wprowadzenia w życie przepisów
ustawowych, wykonawczych i administracyjnych niezbędnych do wykonania
przedmiotowej dyrektywy w ciągu 36 miesięcy od dnia jej wejścia w życie.
Celem dyrektywy SML jest powstrzymanie degradacji i osiągnięcie zdrowych gleb w
całej Unii Europejskiej do 2050 r. Dyrektywa dotyczy wszystkich gleb w UE.
Dyrektywa SML wprowadza obowiązek ustanowienia ram monitorowania zdrowia
gleby oraz zasklepienia i usuwania gleby w wyznaczonych jednostkach glebowych i
okręgach glebowych. Ramy monitorowania opierają się na obligatoryjnych
wskaźnikach i kryteriach zdrowia gleby. Na podstawie otrzymanych wyników
monitoringu dokonywana będzie ocena stanu gleby. Dyrektywa zakłada wspieranie
właścicieli i zarządców gruntów w działaniach na rzecz osiągnięcia zdrowia
i odporności gleby, w tym zapewnienie dostępu do szkoleń, wiedzy naukowej
i źródeł finansowania, z uwzględnieniem wytycznych dotyczących środków
i praktyk mających na celu zwiększenie odporności gleby. Dyrektywa wprowadza
również obowiązek przestrzegania zasad dotyczących łagodzenia skutków
zajmowania gruntów, jako działania przyczyniającego się do łagodzenia zmian
klimatu. Ponadto, dyrektywa zobowiązuje państwa członkowskie
do zidentyfikowania wszystkich potencjalnie zanieczyszczonych miejsc i zebrania
ich w publicznie dostępnym rejestrze, a następnie przeprowadzenia badań tych
-- 3 of 6 --
miejsc i wdrażania środków zmniejszających ryzyko, w tym m.in. podjęcia działań
remediacyjnych w miejscach, w których stwierdzono niedopuszczalne dla zdrowia
ludzi i środowiska zagrożenie.
Odnosząc się do pytanie 4. „Czy Ministerstwo przewiduje rozszerzenie obowiązków
organów administracji architektoniczno-budowlanej o weryfikację stanu zanieczyszczeń
gruntu przed wydaniem pozwolenia na budowę?” informuję, że Minister Finansów
i Gospodarki udzielił odpowiedzi na przedmiotowe pytanie, pismem z dnia
25 listopada 2025 r., znak DAB-II.054.10.2025, stanowiącym odpowiedź na
interpelację K10INT13554 Pani Poseł Izabeli Bodnar.
Odpowiadając na pytanie 3. „Czy planowane są zmiany w funkcjonowaniu rejestru
historycznych zanieczyszczeń powierzchni ziemi – w szczególności w kierunku
zwiększenia jego kompletności, dostępności danych oraz obowiązku raportowania przez
inwestorów?”, pytanie 5 „Czy prowadzone są lub planowane działania mające na celu
zidentyfikowanie najbardziej niebezpiecznych lokalizacji, w których realizowane
są inwestycje mieszkaniowe na terenach poprzemysłowych?” i pytanie 6 „Czy Minister
Klimatu i Środowiska przewiduje stworzenie dla obywateli kanału komunikacji
z Ministerstwem lub właściwymi organami administracji, dzięki któremu obywatele będą
mogli zgłaszać swoje wątpliwości co do zanieczyszczenia terenu, na którym planowana
jest lub prowadzona jest inwestycja deweloperska i otrzymają niezwłoczne wsparcie
w tym zakresie w przypadku stwierdzonego prawdopodobieństwa zanieczyszczenia
gruntu?” informuję, że zgodnie z obowiązującymi przepisami w Polsce prowadzi się
identyfikację gleb zanieczyszczonych.
Zgodnie z przepisami ustawy Poś zadaniem starosty jest dokonywanie identyfikacji
potencjalnych historycznych zanieczyszczeń powierzchni ziemi, sporządzenie
ich wykazu oraz przekazanie go do rdoś. W przepisach określono zakres zawartych
w wykazie sporządzanym przez starostę informacji na temat każdego
z potencjalnych historycznych zanieczyszczeń powierzchni ziemi. Starosta
dokonuje aktualizacji wykazu raz na 2 lata. Dodatkowo ustawa Poś wprowadza
obowiązek zgłaszania historycznych zanieczyszczeń powierzchni ziemi do rdoś
przez władającego powierzchnią ziemi, który stwierdził takie zanieczyszczenie
na terenie będącym w jego władaniu. Co więcej, ustawa Poś daje możliwość,
każdemu, kto stwierdził potencjalne historyczne zanieczyszczenie powierzchni
ziemi, zgłoszenia tego faktu staroście.
Z kolei zgodnie z ustawą szkodową jeżeli wystąpiła szkoda w środowisku
w powierzchni ziemi podmiot korzystający ze środowiska jest obowiązany
niezwłocznie zgłosić ten fakt do rdoś i wioś. Ponadto rdoś jest obowiązany przyjąć
od każdego zgłoszenie o wystąpieniu bezpośredniego zagrożenia szkodą
w środowisku lub szkody w środowisku.
Na podstawie ustawy Poś, Generalny Dyrektor Ochrony Środowiska (GDOŚ)
prowadzi rejestr historycznych zanieczyszczeń powierzchni ziemi, natomiast
na podstawie ustawy szkodowej prowadzony jest rejestr bezpośrednich zagrożeń
-- 4 of 6 --
szkodą w środowisku i szkód w środowisku. Oba rejestry są prowadzone w jednym
systemie elektronicznym.
Za pośrednictwem systemu teleinformatycznego organy ochrony środowiska oraz
organy inspekcji ochrony środowiska mają bezpośredni dostęp do wszystkich
danych zawartych w ww. rejestrach. Udostępnienie danych w odniesieniu do innych
osób fizycznych i prawnych następuje na wniosek, na podstawie przepisów o
dostępie do informacji. Jednocześnie należy wskazać, że dane z ww. rejestrów są też
udostępniane w systemie teleinformatycznym prowadzonym przez GDOŚ
(https://geoserwis.gdos.gov.pl/). Można w nim uzyskać informacje na temat statusu
terenu oraz substancji powodujących ryzyko, zanieczyszczających dany teren.
Informuję również, że rejestr szkód w środowisku oraz rejestr historycznych
zanieczyszczeń powierzchni ziemi są przewidziane do modernizacji w ramach
projektu API, który ma na celu udostępnienie danych publicznych w standardach
otwartych, zgodnych z wymaganiami prawnymi, technicznymi i interoperacyjnymi
oraz integracje z portalem dane.gov.pl. Należy jednak podkreślić, że prace te
znajdują się obecnie na wstępnym etapie, z tego względu aktualnie nie jest jeszcze
możliwe szczegółowe określenie zmian w funkcjonowaniu ww. rejestrów.
Dodatkowo pragnę nadmienić, że przepisy dotyczące ww. rejestrów również będą
analizowane i mogą ulec zmianie w ramach transpozycji dyrektywy SML.
Dodatkowo należy zwrócić uwagę, że Minister Finansów i Gospodarki udzielił
odpowiedzi na przedmiotowe pytanie w swoim zakresie kompetencji dot. procedur
planistycznych w piśmie z dnia 25 listopada 2025 r., znak DAB-II.054.10.2025,
stanowiącym odpowiedź na interpelację K10INT13554 Pani Poseł Izabeli Bodnar.
Odnosząc się do pytania 7. „Czy planowane są wzmożone kontrole Wojewódzkich
Inspektorów Ochrony Środowiska weryfikujące, czy inwestor wykonał swoje obowiązki,
wynikające z decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach, przed oddaniem budynku
do użytkowania stosownie do art. 365 ust. 2 w zw. z art. 76 ustawy Prawo ochrony
środowiska?” uprzejmie informuję, na podstawie informacji uzyskanych od Głównego
Inspektora Ochrony Środowiska, pragnę poinformować, że aktualnie nie są
planowane wzmożone kontrole wioś weryfikujące, czy inwestor wykonał swoje
obowiązki, wynikające z decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach, przed
oddaniem budynku do użytkowania stosownie do art. 365 ust. 2 w zw. z art. 76
ustawy Poś. Jednocześnie należy zaznaczyć, że IOŚ prowadzi kontrole nowych
przedsięwzięć na etapie przekazywania do użytkowania, w odniesieniu do obiektów
lub instalacji realizowanych jako przedsięwzięcia mogące zawsze znacząco
lub potencjalnie znacząco oddziaływać na środowisko, o których mowa
w rozporządzeniu w sprawie przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać
na środowisko5. Ponadto, ustawa z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu
informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz
5 Rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 10 września 2019 r. w sprawie przedsięwzięć mogących znacząco
oddziaływać na środowisko (Dz.U. 2019 poz. 1839)
-- 5 of 6 --
o ocenach oddziaływania na środowisko, zwanej dalej: „ustawą OOŚ”6, przypisała wioś
uprawnienia w zakresie wymierzania administracyjnych kar pieniężnych
za naruszanie warunków decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach.
Ustawodawca kompetencje w tym zakresie określił w art. 136a ustawy OOŚ,
w którym szczegółowo wymienił przypadki do zastosowania sankcji. Natomiast
zgodnie z art. 75 ustawy OOŚ, organami właściwymi do wydania decyzji
o środowiskowych uwarunkowaniach, w zależności od rodzaju przedsięwzięcia,
są: rdoś, GDOŚ, starosta, dyrektor regionalnej dyrekcji Lasów Państwowych, a także
wójt, burmistrz lub prezydent miasta. Należy podkreślić, że w ww. organy powinny
dysponować informacją o ewentualnie występującym na danym terenie
historycznym źródle zanieczyszczenia powierzchni ziemi, gdyż wiedza
o zidentyfikowanym zanieczyszczeniu może okazać się kluczowa dla oceny
ewentualnego ryzyka czy możliwości realizacji planowanego przedsięwzięcia.
Z wyrazami szacunku,
Z up. Ministra
Anita Sowińska
Podsekretarz Stanu
Ministerstwo Klimatu i Środowiska
/ – podpisany cyfrowo/
Do wiadomości:
1. Minister Finansów i Gospodarki
2. Departament Spraw Parlamentarnych, KPRM
6 Dz. U. z 2024 r. poz. 1112
-- 6 of 6 --