Interpelacja w sprawie sprawozdania z realizacji zadań Ministerstwa Zdrowia oraz planowanych kierunków działań
Treść wystąpienia poselskiego
Interpelacja nr 13506
do ministra zdrowia
w sprawie sprawozdania z realizacji zadań Ministerstwa Zdrowia oraz planowanych kierunków działań
Zgłaszający: Krzysztof Piątkowski
Data wpływu: 10-11-2025
Szanowna Pani Minister,
upływ dwóch lat od wyborów parlamentarnych stanowi odpowiedni moment do dokonania rzetelnej oceny dotychczasowej działalności Rady Ministrów oraz poszczególnych resortów. To czas, w którym można już w sposób obiektywny ocenić efekty wdrażanych reform, skuteczność realizacji zapowiadanych programów oraz stopień wykonania priorytetów określonych na początku kadencji. Jednocześnie półmetek pracy rządu to także właściwy moment do przedstawienia planów i kierunków działań na kolejne dwa lata - tak, aby opinia publiczna, parlament i partnerzy społeczni mogli poznać dalsze zamierzenia resortów oraz sposób ich realizacji. Przejrzystość w tym zakresie jest istotnym elementem odpowiedzialnego zarządzania państwem i wzmacnia zaufanie obywateli do instytucji publicznych. W ostatnich dwóch latach wiele resortów realizowało istotne działania i programy, których efekty są już widoczne w różnych obszarach życia publicznego. W związku z tym pytania zawarte w niniejszej interpelacji mają na celu uzyskanie syntetycznej informacji o dotychczasowych doświadczeniach i priorytetach ministerstwa, aby możliwe było pełniejsze przedstawienie kierunków pracy administracji rządowej w drugiej połowie kadencji.
W związku z powyższym proszę o odpowiedź na następujące pytania:
1. Jakie najważniejsze działania, reformy i projekty zostały zrealizowane przez Ministerstwo Zdrowia w latach 2023-2025?
2. W jakim stopniu zrealizowano cele określone w programie rządu oraz exposé prezesa Rady Ministrów?
3. Jakie główne priorytety, zamierzenia i projekty ministerstwo planuje zrealizować w latach 2025-2027?
4. Jakie wskaźniki lub kryteria zostały przyjęte do oceny skuteczności i efektywności działań podejmowanych przez resort?
Z wyrazami szacunku
Krzysztof Piątkowski
Poseł na Sejm RP
Podsekretarz stanu Tomasz Maciejewski
Odpowiedź wysoce rzeczowa – zawiera liczne dane twarde, kwoty, daty lub bezpośrednie odniesienie do zadanych pytań.
- Zawiera 19 wskazania konkretnych kwot finansowych
- Podaje wskaźniki procentowe (15)
- Wymienia precyzyjne daty lub terminy (81)
- Resort odnosi się punkt po punkcie do pytań posła
Pełna treść wyekstrahowana z załącznika PDF (odpowiedź urzędowa)
127624 znakówadres email: kancelaria@mz.gov.pl 00-952 Warszawa
www.gov.pl/zdrowie
EZDW.050.15.2025.KS
Warszawa, 29 stycznia 2026
Pan
Włodzimierz Czarzasty
Marszałek Sejmu RP
Szanowny Panie Marszałku,
w odpowiedzi na interpelację nr K10INT13506 z dnia 14 listopada ubr. Pana Posła
Krzysztofa Piątkowskiego w sprawie sprawozdania z realizacji zadań Ministerstwa Zdrowia
oraz planowanych kierunków działań, przekazuję odpowiedzi na pytania Pana Posła.
Pytanie nr I. Jakie najważniejsze działania, reformy i projekty zostały zrealizowane przez
Ministerstwo Zdrowia w latach 2023-2025?
Odpowiedź na pytanie nr I.
W latach 2023 – 2025 Ministerstwo Zdrowia zrealizowało szereg działań, reform oraz
projektów. Do najważniejszych z nich należą:
1. Obszar finansowy.
Przepisy wprowadzone w ustawie z dnia 16 stycznia 2024 r. o szczególnych rozwiązaniach
służących realizacji ustawy budżetowej na rok 2024 r. (Dz. U. z 2024 r., poz. 123),
umożliwiły przekazanie skarbowych papierów wartościowych dla Narodowego Funduszu
Zdrowia w wysokości nieprzekraczającej 3 mld zł pozwalających na sfinansowanie
świadczeń opieki zdrowotnej z zakresu:
1) opieki psychiatrycznej świadczeniobiorców do 18. roku życia;
2) leczenia szpitalnego, ambulatoryjnej opieki specjalistycznej, programów lekowych
lub rehabilitacji leczniczej w części dotyczącej diagnostyki chorób rzadkich lub
leczenia chorób rzadkich świadczeniobiorców do 18. roku życia;
3) leczenia szpitalnego lub ambulatoryjnej opieki specjalistycznej w części dotyczącej
diagnostyki onkologicznej lub leczenia onkologicznego świadczeniobiorców do 18.
roku życia;
4) leczenia szpitalnego lub ambulatoryjnej opieki specjalistycznej w części dotyczącej
diagnostyki onkologicznej lub leczenia onkologicznego pozostałych
świadczeniobiorców.
W ostatnich latach zapewniono znaczący wzrost środków budżetu państwa z tytułu dotacji
podmiotowej dla NFZ, która wyniosła:
w 2023 r.: 200 mln zł;
w 2024 r.: pierwotnie 8,8 mld zł, natomiast po zwiększeniach kwota ta wyniosła
blisko 14,8 mld zł (na podstawie decyzji Ministra Zdrowia, NFZ otrzymał również w
2024 r. środki na zwiększenie funduszu zapasowego w kwocie 344,67 mln zł);
w 2025 r.: pierwotnie 18,35 mld zł, natomiast dzięki decyzjom Ministra Zdrowia i
Ministra Finansów i Gospodarki, środki te wzrosły już o 13,15 mld zł, do wysokości
blisko 31,5 mld zł (dzięki decyzji Ministra Finansów z dnia 1 lipca 2025 r., zostały
również przyznane środki finansowe dla NFZ w kwocie blisko 1,58 mld zł,
-- 1 of 35 --
telefon: +48 22 250 01 46 ul. Miodowa 15
adres email: kancelaria@mz.gov.pl 00-952 Warszawa
www.gov.pl/zdrowie
2
przeznaczone na zwiększenie funduszu zapasowego NFZ, ponadto Minister
Finansów i Gospodarki wyemitował obligacje skarbowe o łącznej wartości
nominalnej 922 mln zł, które zostały przekazane do NFZ 20 listopada 2025 roku).
2. Reforma szpitali.
Ustawa z dnia 5 sierpnia 2025 r. o zmianie ustawy o świadczeniach opieki zdrowotnej oraz
ustawy o działalności leczniczej (Dz. U. z 2025 r. poz. 1211) weszła w życie 17 września br.
Regulacja wprowadziła istotne zmiany w systemie szpitalnictwa - zarówno na poziomie
organizacji systemu podstawowego szpitalnego zabezpieczenia świadczeń opieki
zdrowotnej (PSZ/ sieć szpital), jak i w przepisach o działalności leczniczej, w zakresie
restrukturyzacji i konsolidacji podmiotów leczniczych.
Główne założenia reformy to:
1) uelastycznienie i racjonalizacja funkcjonowania PSZ poprzez umożliwienie
wprowadzenia zmiany w umowie polegającej na rezygnacji z danego profilu
szpitalnego, z jednoczesnym umożliwieniem zawarcia umowy na tożsamy zakres
świadczeń wykonywany w trybie hospitalizacji planowej albo leczenia jednego
dnia, albo świadczeń opieki długoterminowej (ZOL), przy zagwarantowaniu
zachowania części ryczałtu PSZ;
2) wprowadzenie możliwości tworzenia SPZOZ przez związki jednostek samorządu
terytorialnego, a także możliwość ich łączenia, przy pozostawieniu wielości
podmiotów tworzących;
3) wprowadzenie obowiązku sporządzenia programu naprawczego w przypadku
wystąpienia straty netto w określonych przypadkach oraz regulacje dotyczące
tworzenia, oceniania i zatwierdzania programów naprawczych tworzonych przez
ww. podmioty.
Wdrażane rozwiązania mają docelowo poprawić funkcjonowanie szpitali i zapobiec ich
zadłużaniu. Reforma szpitali wprowadza między innymi nowe zasady tworzenia i
zatwierdzania programów naprawczych podmiotów leczniczych, w których wystąpiła
strata
netto. Szpitale, które wdrożą program naprawczy zaopiniowany przez oddział
wojewódzki NFZ, wojewodę oraz Agencję Oceny Technologii Medycznych i Taryfikacji i
będą konsekwentnie ten program realizować będą mogły skorzystać z przewidzianej
pomocy finansowej (obecnie trwają prace Ministerstwa Finansów i Banku Gospodarstwa
Krajowego mające na celu wypracowanie mechanizmów wsparcia, w tym finansowego,
podmiotów leczniczych).
Zakłada się, że efekty zmian wprowadzonych reformą szpitalnictwa m.in. łączenie szpitali
przez samorządy, możliwość elastycznego przekształcania oddziałów szpitalnych i plany
naprawcze dla zadłużonych placówek, będą widoczne w perspektywie 3-5 lat, co pozwoli na
stabilizację finansową podmiotów leczniczych i lepsze dopasowanie świadczonych przez nie
usług medycznych do potrzeb pacjentów.
W ramach reformy przewidziano zestaw ukierunkowanych instrumentów wsparcia,
których celem jest zapewnienie skuteczności wdrażanych zmian oraz trwałości efektów
restrukturyzacyjnych.
3. Zmiany w zakresie Leczenia Szpitalnego.
Rok 2023
Wejście w życie poniższych zmian w załączniku nr 3 pt. „Warunki szczegółowe realizacji
świadczeń gwarantowanych z zakresu leczenia szpitalnego” oraz w części I p.t. Warunki
szczegółowe, jakie powinni spełnić świadczeniodawcy przy udzielaniu świadczeń
gwarantowanych w trybie hospitalizacji i hospitalizacji planowej”, załącznika nr 4 do
rozporządzenia Ministra Zdrowia w sprawie świadczeń gwarantowanych z zakresu leczenia
szpitalnego
-- 2 of 35 --
telefon: +48 22 250 01 46 ul. Miodowa 15
adres email: kancelaria@mz.gov.pl 00-952 Warszawa
www.gov.pl/zdrowie
3
1) Zmiana załącznik nr 3 w zakresie lp.3 Anestezjologia i intensywna terapia
/Anestezjologia i intensywna terapia dla dzieci - drugi poziom referencyjny w części
dot. „Pozostałe wymagania”.
2) Zmiana załącznika nr 4 w lp. 18 Teleradioterapia standardowa i paliatywna oraz
radykalna
3) Zmiana załącznika nr 4 w lp. 35 Terapia protonowa nowotworów zlokalizowanych
poza narządem wzroku 92.288 Teleradioterapia hadronowa wiązką protonów - w
części dotyczącej „Pozostałe wymagania” w zakresie rozszerzenia kryteriów
kwalifikacji do świadczenia poprzez dodanie:
„i) czaszkogardlaki dzieci i dorosłych - stan po niedoszczętnym leczeniu
operacyjnym lub brak możliwości leczenia operacyjnego guza pierwotnego lub
wznowy,
j) mięsaki oczodołu dzieci i dorosłych - stan po niedoszczętnym leczeniu
operacyjnym lub brak możliwości leczenia operacyjnego guza pierwotnego lub
wznowy,
k) chłoniaki oczodołu dzieci i dorosłych wymagające konsolidacyjnej radioterapii w
przebiegu leczenia onkologicznego,
l) oponiaki mózgu i rdzenia kręgowego dzieci, stopień WHO I i II - stan po
niedoszczętnym leczeniu operacyjnym lub brak możliwości leczenia operacyjnego
guza pierwotnego lub wznowy,
m) gruczolaki przysadki mózgowej dzieci i dorosłych - stan po niedoszczętnym
leczeniu operacyjnym lub brak możliwości leczenia operacyjnego guza pierwotnego
lub wznowy,
n) nowotwory przewodu słuchowego zewnętrznego i ucha środkowego dzieci i
dorosłych - stan po niedoszczętnym leczeniu operacyjnym lub brak możliwości
leczenia operacyjnego guza pierwotnego lub wznowy,
o) chłoniak Hodgkina lub chłoniaki nieziarnicze dzieci i dorosłych do 40. roku życia
wymagające napromieniania śródpiersia,
p) nowotwory złośliwe dzieci i wieku dorosłego do 40. roku życia, o różnej
histopatologii, wywodzące się z jamy nosowej, zatok przynosowych lub gardła,
naciekające naturalne otwory i/lub kości podstawy czaszki - rozpoznanie na
podstawie badania MR głowy i szyi.
Wejście w życie zmian w części I „Świadczenia scharakteryzowane procedurami
medycznymi” załącznika nr 1 pt. „Wykaz świadczeń gwarantowanych”, oraz w załączniku nr
4 pn. „Wykaz świadczeń gwarantowanych z zakresu leczenia szpitalnego, które są udzielane
po spełnieniu dodatkowych warunków ich realizacji, oraz dodatkowe warunki realizacji
tych świadczeń” do rozporządzenia Ministra Zdrowia w sprawie świadczeń
gwarantowanych z zakresu leczenia szpitalnego, polegających na:
1) Dodaniu nowej procedury do załącznika nr 1 w brzmieniu: 39.725 Embolizacja
tętniaków wewnątrzczaszkowych za pomocą wewnątrzworkowego urządzenia do
embolizacji tętniaków wewnątrzczaszkowych (flow disruptor).
2) Zmiana warunków realizacji świadczenia gwarantowanego, dla którego minimalne
dodatkowe warunki zostały określone w lp. 11 Zabiegi endowaskularne w
chorobach naczyń mózgowych załącznika nr 4 w części „Pozostałe wymagania” W
przypadku embolizacji tętniaków wewnątrzczaszkowych za pomocą
wewnątrzworkowego urządzenia do embolizacji tętniaków wewnątrzczaszkowych
(flow disruptor). Dodano kryteria kwalifikacji, przeciwwskazania do leczenia ta
metodą oraz określono wymagane minimalne doświadczenie ośrodka realizującego
tę procedurę.
Wejście w życie zmiany w cz. I „Świadczenia scharakteryzowane procedurami medycznymi”
załącznika nr 1pn. „Wykaz świadczeń gwarantowanych” polegającej na dodaniu nowej
procedury do załącznika nr 1 w brzmieniu: „11.77 Operacja stożka rogówki metodą cross-
linking” oraz kwalifikacji jako świadczeń gwarantowanych „lp. 61 Operacja stożka rogówki
-- 3 of 35 --
telefon: +48 22 250 01 46 ul. Miodowa 15
adres email: kancelaria@mz.gov.pl 00-952 Warszawa
www.gov.pl/zdrowie
4
metodą cross-linking”, wraz z określeniem dodatkowych minimalnych warunków realizacji
nowych świadczeń.
W 2023 r. weszło w życie rozporządzenie Ministra Zdrowia w sprawie programu
pilotażowego w zakresie kompleksowej opieki nad pacjentem z wczesnym zapaleniem
stawów KOWZS. Celem programu pilotażowego w zakresie kompleksowej opieki
specjalistycznej nad pacjentami z wczesnym zapaleniem stawów jest ocena jakości,
ciągłości i efektywności opieki nad świadczeniobiorcą z wczesnym zapaleniem stawów w
wieku od 18 roku życia, ocena organizacyjna nowego modelu opieki nad tą grupą
świadczeniobiorców jak i opracowanie krajowych wytycznych postępowania diagnostyczno
- leczniczego wraz ze standardami i z formatami prowadzenia elektronicznej dokumentacji
medycznej dotyczących rozpoznań. W ramach programu pilotażowego zapewnione zostaną
kompleksowe działania niezbędne do prawidłowej diagnostyki, której celem będzie
rozpoznanie choroby na jej wczesnym etapie. Wejście w życie rozporządzenia umożliwiło
rozpoczęcie odpowiedniej terapii dla świadczeniobiorców z rozpoznanym zapaleniem
stawów (szczególnie z rozpoznaniem: M02, M05, M06, M07, M13, M45, M46, L40), jak
również monitorowanie stanu zdrowia świadczeniobiorcy przez okres 12 miesięcy.
Skuteczne leczenie reumatoidalnego zapalenia stawów, jaki i spondyloartropatii wpływa
nie tylko na większe możliwości osiągnięcia remisji lub niskiej aktywności choroby, ale
zmniejsza ryzyko rozwoju innych chorób zależnych takich jak: choroby sercowo-
naczyniowe, choroby płuc, cukrzyca, depresja, endokrynopatia i choroby nowotworowe.
Rok 2024
W styczniu 2024 r., na podstawie rozporządzenia Ministra Zdrowia z dnia 25 maja 2023 r.
(Dz.U. z 2023 r., poz. 1220), rozpoczęła się realizacja programu pilotażowego w zakresie
kompleksowej opieki rozwojowej nad dziećmi urodzonymi przedwcześnie KORD,. Celem
programu pilotażowego jest poprawa jakości i efektywności opieki rozwojowej nad dziećmi
urodzonymi przedwcześnie – przez zapewnienie kompleksowości działań niezbędnych do
ich prawidłowego rozwoju, uniknięcie odległych powikłań wcześniactwa i możliwość
wyrównywania ewentualnych nieprawidłowości rozwojowych tych dzieci w stosunku do
ich rówieśników urodzonych po terminie, a także ocena skuteczności i efektywności
organizacyjnej kompleksowej opieki rozwojowej nad dziećmi urodzonymi przedwcześnie
jak i opracowanie standardu organizacyjnego i postępowania medycznego w zakresie opieki
nad dziećmi urodzonymi przedwcześnie.
W dniu 01.07.2024 r. weszło w życie rozporządzenie Ministra Zdrowia z dnia 26 czerwca
2024 r. zmieniające rozporządzenie Ministra Zdrowia z dnia 6 listopada 2013 r. w sprawie
świadczeń gwarantowanych z zakresu leczenia szpitalnego (Dz.U. z 2024 r. poz. 870 z późn.
zm.) na podstawie którego leczenie ostrej fazy udaru niedokrwiennego za pomocą
przezcewnikowej trombektomii mechanicznej naczyń domózgowych lub
wewnątrzczaszkowych zostało zakwalifikowane jako świadczenie gwarantowane wraz z
określeniem minimalnych warunków realizacji tego świadczenia.
Świadczeniobiorcy uzyskali dostęp do zabieg trombektomii mechanicznej polegającego na
mechanicznym usunięciu skrzepliny ze światła naczynia. Kwalifikują się do niego chorzy z
najcięższymi udarami – spowodowanymi ostrą niedrożnością największych tętnic
domózgowych i mózgowych. W tej grupie pacjentów, do czasu wprowadzenia
trombektomii, rokowanie było w zdecydowanej większości niekorzystne nawet w
przypadku zastosowania tzw. leczenia trombolitycznego (stosowanego w celu
„rozpuszczenia” skrzepliny). Nowa metoda to przełom w leczeniu niedokrwiennych udarów
mózgu, ponieważ w sprzyjających warunkach pozwala pacjentowi wrócić do zdrowia.
Pacjenci, u których wykonana została zarówno tromboliza, jak i trombektomia mają
większe szanse na odzyskanie pełnej sprawności, a także skraca się ich czas pobytu w
Oddziale Udarowym i okres rehabilitacji.
-- 4 of 35 --
telefon: +48 22 250 01 46 ul. Miodowa 15
adres email: kancelaria@mz.gov.pl 00-952 Warszawa
www.gov.pl/zdrowie
5
Rok 2025
W dniu 01.01.2025 r. weszło w życie rozporządzenie Ministra Zdrowia z dnia 2 grudnia
2024 r. zmieniające rozporządzenie Ministra Zdrowia z dnia 6 listopada 2013 r. w sprawie
świadczeń gwarantowanych z zakresu leczenia szpitalnego (Dz.U. z 2024 r. poz. 870 z późn.
zm.) na podstawie którego świadczeniobiorcy mają dostęp do następujących świadczeń
gwarantowanych z wykorzystaniem ablacji:
32.231 Przezskórna termoablacja zmiany płuca i oskrzela przy użyciu prądu o
częstotliwości radiowej (RFA) lub mikrofal (MWA), z następującymi rozpoznaniami
kwalifikującymi do leczenia tą metodą: C34.0 Oskrzele główne, C34.1 Płat górny płuca lub
oskrzele płatowe górne, C34.2 Płat środkowy płuca lub oskrzele płatowe środkowe, C34.3
Płat dolny płuca lub oskrzele płatowe dolne, C34.8 Zmiana przekraczająca granice jednego
umiejscowienia w obrębie oskrzela i płuca, C34.9 Oskrzele lub płuco, umiejscowienie
nieokreślone, C78.0 Wtórny nowotwór złośliwy płuc;
34.941 Przezskórna krioablacja zmiany w obrębie klatki piersiowej, z następującymi
rozpoznaniami kwalifikującymi do leczenia tą metodą: C34 Nowotwór złośliwy oskrzela i
płuca, C38 Nowotwór złośliwy serca, śródpiersia i opłucnej, C78.0 Wtórny nowotwór
złośliwy płuc, C78.1 Wtórny nowotwór złośliwy śródpiersia, C78.2 Wtórny nowotwór
złośliwy opłucnej)
77.6011 Przezskórna termoablacja zmiany w obrębie kości przy użyciu prądu o
częstotliwości radiowej (RFA) lub mikrofal (MWA);
77.6012 Przezskórna termoablacja zmiany w obrębie kości przy użyciu prądu o
częstotliwości radiowej (RFA) lub mikrofal (MWA) z zabiegiem cementoplastyki;
77.6013 Przezskórna krioablacja zmiany w obrębie kości;
77.6014 Przezskórna krioablacja zmiany w obrębie kości z zabiegiem cementoplastyki;
- związane z leczeniem pierwotnych jak i wtórnych guzów niezłośliwych i złośliwych kości
oraz chrząstek stawowych o różnej lokalizacji, według wskazań określonych w
rozporządzeniu.
07.461 Przezskórna termoablacja zmiany nadnerczy przy użyciu prądu o częstotliwości
radiowej (RFA) lub mikrofal (MWA) z następującymi rozpoznaniami chorobowymi
kwalifikującymi do leczenia tą metodą: C74 Nowotwór złośliwy nadnerczy, C79.7 Wtórny
nowotwór złośliwy nadnerczy, D35.0 Nadnercze.
Celem leczenia z zastosowaniem powyższych procedur, będących świadczeniami
gwarantowanymi, jest niszczenie guzów nowotworowych za pomocą skierowanego
bezpośrednio do guza źródła niskiej temperatury (ekstremalne zimno – wymrażanie) lub
źródła ciepła (energia mikrofal MWA lub prądu o częstotliwości radiowej RFA), z
zachowaniem zdrowych tkanek przyległych, całkowite wyleczenie przez eradykację
(zniszczenie) wszystkich znanych komórek nowotworowych w obrębie guza(ów) lub
leczenie paliatywne, które stosuje się w celu poprawy jakości życia, w tym zlikwidowania/
złagodzenia towarzyszącego chorobom nowotworowym silnego bólu, a także zwiększenie
możliwości terapeutycznych, stanowiące ich uzupełnienie lub alternatywę, w zależności od
potrzeb zdrowotnych pacjentów.
Od 1 lipca wprowadzono nowy model kompleksowej opieki specjalistycznej nad pacjentką z
endometriozą, który jest odpowiedzią na potrzebę zapewnienia kompleksowej opieki
adekwatnej do potrzeb zdrowotnych pacjentek z endometriozą, potrzebę poprawy nadzoru
nad procesem diagnostyczno-leczniczym, a także potrzebę zapewnienia możliwości
szczegółowego określenia struktury populacji, uwzględniającej stopnie zaawansowania
choroby.
W lipcu weszła też w życie zmiana w rozporządzeniu Ministra Zdrowia w sprawie
świadczeń gwarantowanych z zakresu leczenia szpitalnego, polegająca na zmianie
warunków realizacji świadczenia gwarantowanego pn. „Teleradioterapia stereotaktyczna
promieniami gamma z wielu mikroźródeł (OMSCMR)” przez dodanie nowej technologii pn.
„Teleradioterapia żyroskopowa (TSZ) z wykorzystaniem nowatorskiego urządzenia ZAP-X”,
przy czym kryteria kwalifikacji do obu tych świadczeń pozostają bez zmian i dotyczą terapii
-- 5 of 35 --
telefon: +48 22 250 01 46 ul. Miodowa 15
adres email: kancelaria@mz.gov.pl 00-952 Warszawa
www.gov.pl/zdrowie
6
chorób nowotworowych i innych zmian patologicznych w obrębie mózgu oraz regionu
głowy i szyi, której celem jest leczenie radykalne prowadzące do całkowitego wyleczenia,
leczenie paliatywne lub leczenie przeciwbólowe.
Od 1 lipca pacjenci z nowotworami BRCA zależnymi mogą wykonać badania genetyczne w
trybie ambulatoryjnym - bez konieczności hospitalizacji. Rozszerzeniu uległ również
katalog nowotworów, w których można wykonać badania genetyczne. Rozwiązanie to
wprowadzono na polecenie Ministerstwa Zdrowia, umożliwia ono dostęp do nowoczesnego
leczenia celowanego chorym na nowotwory złośliwe.
4. System Monitorowania Wniosków o udzielenie Akredytacji.
W sierpniu 2025 r. został wdrożony System Monitorowania Wniosków o Udzielenie
Akredytacji. Umożliwia on przeprowadzenie procedury akredytacji w całości
elektronicznie, co wpisuje się w strategię cyfryzacji państwa. Jest znaczącym ułatwieniem
dla podmiotów wnioskujących o udzielenia akredytacji z uwagi na szybszy i bardziej
przejrzysty proces. Dzięki elektronicznemu obiegowi dokumentów przyspieszone są
procedury oraz ułatwiona jest ich kontrola. System umożliwia także lepsze zabezpieczenie
danych oraz zapewnia możliwość monitorowania sprawy na każdym etapie. Zapewnia
wspólną komunikację i koordynację pomiędzy Ministrem Zdrowia, ośrodkiem
akredytacyjnym oraz Centrum e-Zdrowia. W systemie funkcjonują ujednolicone
dokumenty co powoduje łatwość analizy i archiwizacji. Wprowadzono dodatkowe
mechanizmy kontroli jakości pracy wizytatorów oraz formowania zespołu wizytatorów.
5. Transplantologia.
Do końca października 2025 r. przeszczepiono 1993 narządów, w tym 95 narządów
pobranych od dawców żyjących. Jeśli obecny trend zostanie utrzymany, to na koniec roku
można spodziewać się ponad 2400 przeszczepień narządowych.
Polska medycyna transplantacyjna silnie się rozwija, co jest widoczne w zakresie
kluczowych czynników determinujących liczbę wykonywanych przeszczepień, tj. w
odniesieniu do:
liczby identyfikowanych i kwalifikowanych dawców zmarłych – w 2024 r.
odnotowano wzrost o 156 dawców potencjalnych niż w 2023 r. (2023 r.: 764 v.
2024 r.: 917) oraz o 133 dawców rzeczywistych niż w 2023 r. (2023 r.: 573 v. 2024
r.: 706);
liczby przeszczepianych nerek pobranych od dawców zmarłych, gdzie wzrost
wyniósł o 157 nerek więcej niż w 2023 r. (2023 r.: 973 v. 2024 r.: 1130);
liczby przeszczepianych wątrób pobranych od dawców zmarłych – wzrost o 91
wątrób niż w 2023 r. (2023 r.: 523 v. 2024 r.: 614).
Na powyższe wyniki wpływają przede wszystkim szpitale z potencjałem donacyjnym, które
zgłaszają dawców. W 2023 r. liczba aktywnych donacyjnie szpitali, tj. takich, które zgłosiły
przynajmniej jednego dawcę potencjalnego wyniosła 151, a w 2024 r. były to już 159
szpitali. Dzięki aktywności donacyjnej ww. podmiotów możliwe było pobranie 2282
narządy, gdzie w 2023 r. liczba ta wynosiła 1937. W 2024 r. przeszczepiano także narządy
pobrane poza granicami kraju w ramach prowadzonej przez Polskę współpracy
międzynarodowej z Austrią, Bułgarią, Czechami, Litwą i Niemcami.
W zakresie przeszczepień serc liczba wykonanych procedur nieznacznie wzrosła –
w 2023 r. wykonano 179, a w 2024 r. już 202 przeszczepienia. Podobnie w odniesieniu do
przeszczepień płuc w 2023 r. wykonano ich 98, a w 2024 r. 147. Podkreślenia wymaga
jednak fakt, że liczba ta sukcesywnie rośnie, a przed pandemią, w 2019 r. wynosiła 57.
-- 6 of 35 --
telefon: +48 22 250 01 46 ul. Miodowa 15
adres email: kancelaria@mz.gov.pl 00-952 Warszawa
www.gov.pl/zdrowie
7
Analogiczną obserwację można poczynić w odniesieniu do liczby przeszczepianych
narządów pobranych od dawców żyjących – w 2024 r. przeszczepiono 106 takich
narządów, w tym 82 nerek i 24 wątrób.
Szczegółowe dane statystyczne dotyczące ostatnich 6 lat zaprezentowano w poniższych
tabelach.
Tabela nr 1 Aktywność donacyjna
rok 201
9
202
0
202
1
202
2
202
3
202
4
202
5
I-X
Wartości możliwe
do osiągnięcia na
koniec 2025
liczba dawców
potencjalnych 639 529 546 640 764 917 840 1056
liczba dawców
rzeczywistych 504 393 396 445 573 706 645 835
Tabela nr 2 Aktywność transplantacyjna
rok
narząd
2019 2020 2021 2022 2023 2024 2025
I-X
Wartości możliwe
do osiągnięcia na
koniec 2025
nerka 907 717 709 802 973 1130 1011 1338
wątroba 331 263 277 334 523 614 551 703
serce 145 145 200 173 179 202 145 207
płuca 57 51 68 93 98 147 105 131
Tabela nr 3 Przeszczepianie narządów od dawców żyjących
rok
narząd
2019 2020 2021 2022 2023 2024 2025
I-X
Wartości możliwe
do osiągnięcia na
koniec 2025
nerki 52 31 44 73 78 82 60 78
część
wątroby 21 28 20 28 27
24 35 56
6. Programy profilaktyczne.
Jednym z istotnych projektów w zakresie profilaktyki zdrowotnej jest wprowadzenie w
podstawowej opiece zdrowotnej świadczenia pn. Moje Zdrowie – bilans zdrowia osoby
dorosłej dedykowane populacji pacjentów w wieku 20-49 lat (realizowane nie częściej niż
co 5 lat) oraz dla osób w wieku 50 lat i więcej (realizowane co 3 lata). Całość procesu jest
koordynowana i realizowana przez personel przychodni POZ, do której zapisany jest
pacjent.
W ramach świadczenia pacjent wypełnienia ankietę na temat swojej sytuacji zdrowotnej,
następnie otrzymuje zlecenie na badania laboratoryjne.
Każdy pacjent wykonuje zakres podstawowy badań laboratoryjnych, który obejmuje:
morfologię krwi, stężenie glukozy w osoczu krwi żylnej, stężenie kreatyniny we krwi, wraz z
oszacowaną wartością eGFR, lipidogram uwzględniający stężenie we krwi cholesterolu
całkowitego, cholesterolu LDL, cholesterolu HDL, cholesterolu nie-HDL oraz triglicerydów,
stężenie hormonu tyreotropowego (TSH) oraz badanie ogólne moczu. W zależności od
wieku, płci i wyniku ankiety wykonuje się badania z zakresu rozszerzonego: aktywność
aminotransferazy alaninowej (ALAT), aktywność aminotransferazy asparaginianowej
(AspAT), aktywność gammaglutamylotranspeptydazy (GGTP), stężenie całkowite antygenu
specyficznego dla prostaty (PSA) we krwi u mężczyzn powyżej 50 roku życia, test na
-- 7 of 35 --
telefon: +48 22 250 01 46 ul. Miodowa 15
adres email: kancelaria@mz.gov.pl 00-952 Warszawa
www.gov.pl/zdrowie
8
obecność przeciwciał anty-HCV we krwi, stężenie lipoproteiny (a) we krwi – wykonywane
w ramach Bilansu tylko raz w życiu między 20 a 40 rokiem życia.
Po wykonaniu badań personel placówki POZ ustala termin wizyty podsumowujące. Podczas
tej wizyty, realizowanej przez personel medyczny, wykonywane są pomiary ciśnienia
tętniczego, pomiary antropometryczne z wyliczeniem wskaźników BMI (stosunku masy
ciała do wzrostu) oraz WHR (obwodu talii do obwodu bioder). Analizowane są wyniki bada
laboratoryjnych. W zależności od wieku pacjenta wykonuje się ocenę ryzyka sercowo- -
naczyniowego oraz ocenę funkcji poznawczych wykorzystującą skalę mini-COG.
Każdy pacjent otrzymuje IPZ – Indywidualny Plan Zdrowotny, który zawiera informacje o
zidentyfikowanych czynnikach ryzyka, zalecenia dotyczące zdrowego stylu życia,
indywidualny kalendarz badań profilaktycznych, informacje o rekomendowanych
szczepieniach oraz zalecane interwencje prozdrowotne (np. porady edukacyjne
dostosowane do indywidualnych potrzeb, skierowanie na badanie FIT-OC). Świadczenie
realizowane jest przez lekarza lub pielęgniarkę lub położną we współpracy z innym
personelem POZ, np. profilaktykiem lub dietetykiem.
W ramach dotychczas funkcjonującego programu pn. Profilaktyka raka szyjki macicy
wprowadzono nowe badania – test HPV HR oraz cytologię płynną (LBC), tym samym
gwarantując kobietom dostęp do nowoczesnych badań diagnostycznych.
Wymaz z szyjki macicy będzie pobierany na podłoże płynne, co umożliwia wykonanie testu
molekularnego HPV HR i oceny mikroskopowej (LBC) z jednej próbki (triage). Badanie
będzie wykonywane co 5 lat w przypadku ujemnego wyniku testu HPV HR. W przypadku
wyniku dodatniego HPV HR, będzie wykonywane genotypowanie oraz LBC. Jeżeli zostaną
wykryte zmiany na szyjce macicy, pacjentkę skieruje się do etapu pogłębionej diagnostyki
Za zmiany powstające na szyjce odpowiada najczęściej zakażenie wysoko onkogennymi
typami wirusa HPV (16/18), dlatego jako podstawowe badanie przesiewowe w profilaktyce
raka szyjki macicy wskazuje się test HPV HR. Celem wprowadzonych zmian jest
umożliwienie kobietom wykonywania nowoczesnych badań przesiewowych. Szacuje się, że
w dalszej perspektywie realizacji programu, projektowane zmiany przyczynią się do
skuteczniejszego wykrywania choroby na bardzo wczesnym jej etapie oraz identyfikowania
kobiet w grupie ryzyka rozwoju nowotworu.
7. Programy zdrowotne.
W dniu 5 czerwca 2024 r. weszło w życie rozporządzenie Ministra Zdrowia z 14 maja 2024
r. zmieniające rozporządzenie w sprawie świadczeń gwarantowanych z zakresu programów
zdrowotnych (Dz. U. z 2024 r., poz. 767), które wprowadziło nast. zmiany w Programie
badań prenatalnych, jako element pakietu dla kobiet „Świadoma, bezpieczna ja”:
1) usunięcie kryterium wieku jako kryterium kwalifikacji (do udziału w programie) ze
wszystkich etapów programu;
2) usunięcie obecnie obowiązujących kryteriów kwalifikacji (do udziału w programie) z
etapu Poradnictwo i badania biochemiczne oraz Poradnictwo i USG płodu w kierunku
diagnostyki wad wrodzonych;
3) doprecyzowanie w etapie Poradnictwo i badania biochemiczne oraz Poradnictwo i USG
płodu w kierunku diagnostyki wad wrodzonych, terminu, w którym powinny zostać
wykonane priorytetowe badania prenatalne.
Dotychczas badania prenatalne mogły wykonać kobiety od 35. roku życia lub te, u których
istniało ryzyko wystąpienia wad płodu. Od 5 czerwca 2024 r. bezpłatne badania prenatalne
dostępne są dla każdej kobiety w ciąży, bez ograniczeń wiekowych. Wystarczy skierowanie
od lekarza prowadzącego ciążę, przyjmującego w podmiocie publicznym lub i prywatnym,
które zawiera informację o zaawansowaniu ciąży w tygodniach.
Wady wrodzone stanowią problem medyczny, ale również rodzinny i społeczny. Są
przyczyną poronień, zgonów niemowląt i niepełnosprawności u dzieci. Stwierdza się je u 2-
4% żywo urodzonych noworodków, z czego około 30% ma podłoże genetyczne, pozostałe
-- 8 of 35 --
telefon: +48 22 250 01 46 ul. Miodowa 15
adres email: kancelaria@mz.gov.pl 00-952 Warszawa
www.gov.pl/zdrowie
9
wynikają z czynników środowiskowych, mieszanych lub są idiopatyczne (nie mają wyraźnej
przyczyny).
Celem programu badań prenatalnych jest identyfikacja ryzyka wystąpienia wad płodu oraz
ich diagnostyka we wczesnym okresie ciąży oraz o ile to możliwe, podjęcie leczenia jeszcze
w okresie płodowym. Program umożliwia opracowanie planu postępowania, który może
zostać wdrożony od razu po narodzeniu dziecka obciążonego patologią.
8. Zmiany w Ambulatoryjnej Opiece Specjalistycznej.
W dniu 1 stycznia 2025 r. weszło w życie rozporządzenie Ministra Zdrowia z dnia 22
sierpnia 2024 r. zmieniające rozporządzenie w sprawie świadczeń gwarantowanych z
zakresu ambulatoryjnej opieki specjalistycznej (Dz.U. z 2024 r. poz. 1318), które
wprowadza do systemu jako świadczenia gwarantowane dwa nowe badania genetyczne:
1) badanie genetyczne metodą porównawczej hybrydyzacji genomowej do mikromacierzy
(aCGH – Array Comparative Genomie Hybridization) oraz
2) badanie analiza ekspresji genu lub kilku genów (w tym genów fuzyjnych) przy użyciu
metody Real-Time PCR –ilościowa reakcja łańcuchowa polimerazy w czasie rzeczywistym
(qRT-PCR – Real-Time Quantitative Polymerase Chain Reaction).
Badania te finansowane są ze środków publicznych zarówno w diagnostyce prenatalnej jak
i postnatalnej, w przypadku chorób rzadkich oraz w diagnostyce w kierunku nowotworów
układu mieloidalnego lub limfoidalnego lub monitorowaniu odpowiedzi na leczenie, lub
monitorowaniu minimalnej choroby resztkowej (MRD - Minimal Residual Disease) w
trakcie leczenia i po jego zakończeniu, w nowotworach układu mieloidalnego i
limfoidalnego.
9. Zmiany w zakresie Opieki Paliatywnej i Hospicyjnej.
Decyzją Ministra Zdrowia z dniem 1 kwietnia 2024 r. wprowadzono nielimitowane
finansowanie świadczeń opieki paliatywnej i hospicyjnej, a od 1 lipca 2024 r. nastąpił wzrost
wyceny świadczeń w opiece paliatywnej i hospicyjnej – wprowadzono nowe taryfy.
Zarówno wyższa wycena świadczeń, jak i brak limitów na świadczenia gwarantowane z
zakresu opieki paliatywnej i hospicyjnej, wpłynęły na podniesienie nakładów na
świadczenia gwarantowane, które przysługują świadczeniobiorcom chorującym na
nieuleczalne, postępujące, ograniczające życie choroby nowotworowe i nienowotworowe.
10. Powszechny Program szczepień przeciw wirusowi brodawczaka ludzkiego (HPV).
Wprowadzenie Powszechnego Programu szczepień przeciw wirusowi brodawczaka
ludzkiego (HPV).
Jest to przedsięwzięcie o ogromnym znaczeniu zdrowotnym i społecznym, wpisujące się w
cele Narodowej Strategii Onkologicznej na lata 2020–2030. Wprowadzenie powszechnego
programu szczepień w Polsce to nie tylko odpowiedź na wyzwania zdrowia publicznego,
lecz także inwestycja w zdrowie przyszłych pokoleń. To działanie, które ma potencjał, by w
perspektywie najbliższych dekad zmniejszyć liczbę zachorowań i zgonów z powodu
nowotworów HPV-zależnych.
W trosce o zdrowie dzieci i młodzieży w Polsce zapewniony jest dostęp do bezpłatnych
szczepień przeciw HPV dla osób od ukończenia 9. roku życia do ukończenia 18. roku życia,
przy czym w ramach Programu szczepień zalecanych przeciw HPV szczepienia realizowane
są do ukończenia 14. roku życia. Po ukończeniu 14. roku życia, aż do ukończenia 18. roku
życia, dostępna jest szczepionka Cervarix, podawana poza Programem.
Ambicją Ministerstwa Zdrowia jest stopniowe dochodzenie do poziomu, jaki osiągnęły inne
kraje europejskie – ponad 70%, a nawet 80% wszczepialności. Tylko wtedy możemy realnie
mówić o eliminacji nowotworów HPV-zależnych w naszym kraju.
-- 9 of 35 --
telefon: +48 22 250 01 46 ul. Miodowa 15
adres email: kancelaria@mz.gov.pl 00-952 Warszawa
www.gov.pl/zdrowie
10
Dlatego w roku szkolnym 2025/2026 kontynuować będziemy szeroką kampanię
edukacyjną i informacyjną. Chcemy, aby szczepienie przeciw HPV było postrzegane jako
naturalna, oczywista inwestycja w zdrowie dziecka – zarówno dziewczynki, jak i chłopca.
Prowadzimy szeroką współpracę instytucjonalną, w tym współpracujemy z Ministerstwem
Edukacji Narodowej – dyrektorzy szkół otrzymali komplet materiałów organizacyjnych i
edukacyjnych, nauczyciele – scenariusze lekcji, a rodzice – list podpisany przez obie Panie
Ministry.
Wszystkie te działania mają jeden wspólny cel: zwiększyć świadomość społeczną i ułatwić
rodzicom decyzję o zaszczepieniu dzieci. Resort Zdrowia nie ustaje w wysiłkach
edukacyjnych i promocyjnych na rzecz szczepień. Realizuje działania mające na celu
promocję szczepień ochronnych jako jedno z zadań Narodowego Programu Zdrowia na lata
2021-2025 – Cel operacyjny 4: Zdrowie środowiskowe i choroby zakaźne, Zadanie 5.
Promocja szczepień – działania promocyjne i popularyzacyjne dotyczące szczepień
ochronnych. Za realizację ww. zadania odpowiada NIZP PZH - PIB. Celem zadania jest
popularyzacja szczepień ochronnych, w tym za pośrednictwem serwisu internetowego
szczepienia.info (https://szczepienia.pzh.gov.pl/).
Na portalu przekazywane są wiarygodne, oparte na faktach naukowych informacje
dotyczące szczepień ochronnych. Informacje prezentowane na portalu są adresowane do
odbiorcy ogólnego i profesjonalistów medycznych.
11. Wyrównanie dostępu do świadczeń zdrowotnych, szczególnie w zakresie zdrowia
psychicznego.
W latach 2023-2025 kontynuowano realizację programu pilotażowego w centrach zdrowia
psychicznego. Obecnie w Polsce funkcjonuje 117 centrów zdrowia psychicznego, które
obejmują działaniem ponad 50 % dorosłej populacji. Centrum zdrowia psychicznego to
miejsce, w którym można uzyskać natychmiastową, bezpłatną pomoc w zakresie
problemów związanych ze zdrowiem psychicznym. Pomoc można uzyskać przez całą dobę,
bez konieczności posiadania skierowania lub wcześniejszego umawiania wizyty. W
odniesieniu do potrzeb w zakresie zapewnienia ciągłości świadczeń opieki psychiatrycznej
w ramach centrów zdrowia psychicznego, Zespół do spraw zmian systemowych w centrach
zdrowia psychicznego zakończył prace i przedstawił raport końcowy zawierający
rekomendacje w kierunku dalszego kształtowania systemu ochrony zdrowia psychicznego
w Polsce, z uwzględnieniem sposobu organizacji i finansowania centrów zdrowia
psychicznego po zakończeniu programu pilotażowego. Przedstawione przez Zespół
rekomendacje mają istotny wpływ na ostateczne decyzje dotyczące zmian w systemie
opieki psychiatrycznej, w tym również wdrażania modelu środowiskowego jako integralnej
części całego systemu.
Jedną z kluczowych rekomendacji Zespołu było przedłużenie pilotażu do dnia
31 grudnia 2026 r., co zostało wprowadzone rozporządzeniem Ministra Zdrowia
z dnia 19 listopada 2025 r. zmieniające rozporządzenie w sprawie programu pilotażowego
w centrach zdrowia psychicznego.
W celu zapewnienia dostępu do opieki psychiatrycznej dla wszystkich doświadczających
kryzysów psychicznych, Ministerstwo Zdrowia realizuje reformę psychiatrii, w tym
psychiatrii dzieci i młodzieży opartą o trzy poziomy referencyjne opieki. W ostatnim czasie
przyjęte zostało rozporządzenia Ministra Zdrowia zmieniające rozporządzenie w sprawie
świadczeń gwarantowanych z zakresu opieki psychiatrycznej i leczenia uzależnień, które
wprowadziło szereg zmian mających na celu rozwój tego systemu m.in. umożliwiono
realizację nowych świadczeń takich jak: sesja treningowa grupowa, konsultacja
interwencyjna w ramach wsparcia psychospołecznego – czyli dyżury specjalistów na I
poziomie referencyjnym, w trakcie których pacjent będzie mógł bez wcześniejszego zapisu
uzyskać świadczenie.
W zakresie poprawy dostępności do świadczeń opieki psychiatrycznej, Ministerstwo
Zdrowia prowadzi także działania na rzecz zapewnienia wysoko wykwalifikowanej kadry z
zakresu opieki psychiatrycznej nad dziećmi i młodzieżą. Psychiatria dzieci i młodzieży jest
-- 10 of 35 --
telefon: +48 22 250 01 46 ul. Miodowa 15
adres email: kancelaria@mz.gov.pl 00-952 Warszawa
www.gov.pl/zdrowie
11
wpisana na listę dziedzin priorytetowych, a więc podjęcie kształcenia w tej dziedzinie jest
premiowane finansowo oraz przewidziane są dodatkowe miejsca na rezydentury. Ponadto
do 2027 roku zaplanowano wykształcenie co najmniej 1200 nowych specjalistów, którzy
uzyskają kwalifikacje w zakresie psychoterapii dzieci i młodzieży, psychologii klinicznej lub
terapii środowiskowej dzieci i młodzieży.
Ponadto w 2024 roku Ministerstwo Zdrowia rozpoczęło działania mające na celu
zapewnienie możliwości przeprowadzenia inwestycji w obszarze psychiatrii (zarówno dla
dzieci i młodzieży jak i osób dorosłych).
W sumie na ten cel przeznaczonych zostało 3 mld zł. Ze środków Funduszu Medycznego w
ramach Subfunduszu infrastruktury strategicznej ogłoszony został konkurs na wsparcie i
dofinansowanie zadań polegających na budowie, przebudowie, modernizacji lub
doposażeniu infrastruktury podmiotów leczniczych, udzielających świadczeń opieki
zdrowotnej w zakresie opieki psychiatrycznej i leczenia uzależnień.
Także w ramach programu Fundusze Europejskie na Infrastrukturę, Klimat, Środowisko na
lata 2021-2027 (FEnIKS) zaplanowano m. in. działania dotyczące wsparcia obszaru
psychiatrii, w tym psychiatrii dzieci i młodzieży.
Celem programu jest wsparcie w zakresie inwestycji na infrastrukturę, sprzęt i wyposażenie
dla wszystkich 3 poziomów referencyjnych w opiece psychiatrycznej dla dzieci i młodzieży.
To strategiczna inwestycja w zdrowie psychiczne społeczeństwa, mająca na celu nie tylko
modernizację infrastruktury, ale przede wszystkim wyrównanie szans w dostępie do
wysokiej jakości usług psychiatrycznych – niezależnie od miejsca zamieszkania.
12. Działania antynikotynowe podejmowane przez resort zdrowia skupiają się na celu
wsparcia leczenia zespołu uzależnienia od nikotyny.
Przykładem takich działań jest obwieszczenie Prezesa Agencji Oceny Technologii
Medycznych i Taryfikacji z dnia 30 marca 2023 r. w sprawie taryf świadczeń
gwarantowanych z zakresu opieki psychiatrycznej i leczenia uzależnień. Przedstawione w
obwieszczeniu taryfy są wyższe o od 40 do 285%. W dniu 15 czerwca NFZ, na podstawie
ww. obwieszczenia AOTMiTu, dokonał analogicznej aktualizacji wyceny omawianych
świadczeń.
13. Ustawa z dnia 21 lutego 2025 r. o zmianie ustawy o ochronie zdrowia przed
następstwami używania tytoniu i wyrobów tytoniowych opublikowana w dzienniku
Ustaw w dniu 2 kwietnia 2025 r. (obecnie obowiązuje 9 miesięczny okres
przejściowy).
Ustawa realizuje ważny interes publiczny wynikający z przepisów dyrektywy
2022/2100/UE, jakim jest ochrona zdrowia obywateli. Zgodnie z danymi Komisji
Europejskiej w ostatnich latach wielkość sprzedaży podgrzewanych wyrobów tytoniowych
wzrosła o 2009%, natomiast całkowita wielkość ich udziału w rynku wyrobów tytoniowych
w Unii Europejskiej kształtuje się obecnie na poziomie 3,33%. W związku z tym należy
podzielić stanowisko Komisji Europejskiej wskazujące na pojawienie się „istotnej zmiany
okoliczności”, wymuszającej przyjęcie odpowiedniego aktu delegowanego na poziomie całej
Unii Europejskiej mającego na celu zniesienie zwolnienia z zakazu stosowania aromatów
charakterystycznych w podgrzewanych wyrobach tytoniowych.
Ustawa z dnia 21 maja 2025 r. o zmianie ustawy o ochronie zdrowia przed następstwami
używania tytoniu i wyrobów tytoniowych opublikowana została w Dzienniku Urzędowym
w dniu 20 czerwca 2025 r. Nowelizacja ustawy była konieczna ze względu na pilną potrzebę
ograniczenia zjawiska używania papierosów elektronicznych przez ludzi młodych. Wyroby
te stanowią wyraźne zagrożenie dla zdrowia publicznego, w szczególności młodego
pokolenia i osób niepalących, co powoduje konieczność wprowadzenia zakazu sprzedaży
wszystkich rodzajów elektronicznych papierosów oraz pojemników zapasowych osobom
poniżej 18. roku życia, bez względu na to czy dany produkt posiada lub nie posiada w swoim
-- 11 of 35 --
telefon: +48 22 250 01 46 ul. Miodowa 15
adres email: kancelaria@mz.gov.pl 00-952 Warszawa
www.gov.pl/zdrowie
12
składzie nikotyny.
Aktualny brak regulacji dopuszczalnego maksymalnego stężenia nikotyny w woreczkach
nikotynowych oraz brak ograniczeń wiekowych dotyczących możliwości ich zakupu
należało uznać za bezpośrednie zagrożenie zdrowia konsumentów.
W ramach realizacji działania Narodowej Strategii Onkologicznej na lata 2020 – 2030, pn.
„Modyfikacja programu profilaktyki chorób odtytoniowych (w tym przewlekłej
obturacyjnej choroby płuc POChP) i dostosowanie go do wyzwań określonych w mapach
potrzeb zdrowotnych”, przygotowane zostało rozporządzenie Ministra Zdrowia
zmieniające rozporządzenie w sprawie świadczeń gwarantowanych z zakresu programów
zdrowotnych, m.in w celu zapewnienia pomocy w całkowitym ograniczeniu używania
wszystkich rodzajów wyrobów nikotynowych, program został uzupełniony m.in. o pomoc w
rezygnacji zużywania nowatorskich wyrobów tytoniowych, w tym podgrzewanych
wyrobów tytoniowych oraz elektronicznych papierosów, jak również rozszerzono grupę
pacjentów, którzy mogą korzystać z etapu specjalistycznego ww. programu o osoby
powyżej 16. roku życia.
14. Opracowanie i wdrożenie Programu polityki zdrowotnej pn. Leczenie niepłodności
obejmujące procedury medycznie wspomaganej prokreacji, w tym zapłodnienie
pozaustrojowe prowadzone w ośrodku medycznie wspomaganej prokreacji, na lata
2024-2028.
Realizacja Programu polityki zdrowotnej pn.
Leczenie niepłodności obejmujące procedury
medycznie wspomaganej prokreacji, w tym zapłodnienie pozaustrojowe prowadzone w
ośrodku medycznie wspomaganej prokreacji, na lata 2024-2028 rozpoczęła się 1 czerwca
2024 r.
Podstawą prawną Programu jest art. 48a ust. 16a ustawy z dnia 27 sierpnia 2004 r.
o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych (Dz. U. z 2024 r.
poz. 146)
Celem głównym Programu jest zapewnienie parom dotkniętym niepłodnością równego
dostępu do procedury medycznie wspomaganej prokreacji (in vitro) oraz umożliwienie
osobom przed lub w trakcie leczenia onkologicznego o potencjale upośledzającym płodność
zabezpieczenia materiału rozrodczego (oocytów lub nasienia) na przyszłość.
Realizacji powyższego celu głównego służą następujące cele szczegółowe:
zapewnienie równego dostępu do leczenia niepłodności metodą zapłodnienia
pozaustrojowego;
zwiększenie skuteczności leczenia niepłodności;
osiągnięcie poprawy trendów demograficznych;
zapewnienie możliwości zabezpieczenia płodności na przyszłość u osób przed lub w
trakcie leczenia onkologicznego o potencjale upośledzającym płodność.
Program jest realizowany przez 58 ośrodków medycznie wspomaganej prokreacji
zlokalizowanych na terenie całej Polski.
Realizatorzy Programu zostali wybrani w ramach konkursu ofert, według ściśle określonych
kryteriów. W Programie zostały określone warunki dotyczące personelu, wyposażenia
i warunków lokalowych, do których spełniania są zobowiązani realizatorzy.
15. Zwiększenie dostępu do znieczulenia zewnątrzoponowego w porodach drogami
natury.
W celu zwiększenia dostępności do znieczulenia zewnątrzoponowego w trakcie porodu
drogami natury zarządzeniem Nr 53/2024/DSOZ Prezesa Narodowego Funduszu Zdrowia
z dnia 29 maja 2024 r. zmieniającym zarządzenie w sprawie określenia warunków
zawierania i w rodzaju leczenie szpitalne oraz leczenie szpitalne - świadczenia
wysokospecjalistyczne – wprowadzono system premiowania finansowego szpitali, jeśli
zapewnią znieczulenie zewnątrzoponowe lub (w uzasadnionych przypadkach) znieczulenie
podpajęczynówkowe.
-- 12 of 35 --
telefon: +48 22 250 01 46 ul. Miodowa 15
adres email: kancelaria@mz.gov.pl 00-952 Warszawa
www.gov.pl/zdrowie
13
Powyższe działania przyniosły efekt w postaci rosnącego odsetka znieczulanych porodów
drogami natury. Wskaźnik stosowanych znieczuleń zewnątrzoponowych w porodach
drogami natury zwiększył się od 2023 r. do I poł. 2025 r. o 8%. W I połowie 2025 r.
osiągnięto wskaźnik 26% znieczulanych porodów drogami natury.
Zwiększenie dostępności łagodzenia bólu porodowego różnymi metodami
farmakologicznymi, które obejmują analgezję regionalną i miejscową, analgezję wziewną,
stosowanie dożylne opioidów powinno również zagwarantować rozporządzenie Ministra
Zdrowia z dnia 23 października 2025 r. zmieniające rozporządzenie w sprawie standardu
organizacyjnego opieki okołoporodowej (Dz. U. poz. 1525), które zostało opublikowane w
Dzienniku Ustaw 6 listopada 2025 r. Przepisy rozporządzenia wejdą w życie z dniem 7 maja
2026 r.
Przedmiotowa regulacja będzie wpływała na ujednolicenie organizacji i zakresu opieki
zdrowotnej sprawowanej nad kobietami w okresie ciąży, porodu, połogu i opieki nad
noworodkiem we wszystkich podmiotach wykonujących działalność leczniczą, poprawę
jakości opieki okołoporodowej, poprawę komfortu i bezpieczeństwa rodzących oraz ich
dzieci.
Nowe przepisy powinny zagwarantować m.in. zwiększenie dostępności łagodzenia bólu
porodowego różnymi metodami farmakologicznymi, które obejmują analgezję regionalną i
miejscową, analgezję wziewną, stosowanie dożylne opioidów przez:
zobowiązanie podmiotów leczniczych prowadzących szpital do zapewnienia dostępu
do co najmniej jednej metody farmakologicznego łagodzenia bólu każdej kobiecie
rodzącej,
wprowadzenie obowiązku publikowania przez podmioty lecznicze informacji
o dostępnych w podmiocie metodach łagodzenia bólu porodowego na swojej stronie
internetowej i regularną jej aktualizację,
doprecyzowanie warunków, które muszą zostać spełnione, aby zagwarantować
możliwość wykonania równolegle wielu analgezji rodzących, zapewniając z jednej
strony bezpieczeństwo wszystkim znieczulonym rodzącym oraz gwarantując
efektywne wykorzystanie kadry medycznej.
16. Rozpoczęcie reformy opieki długoterminowej w Polsce.
Zebranie danych i realizacja priorytetów reformy została wpisana w zakres szerszej
reformy A4.6 pn. Wzrost współczynnika aktywności zawodowej określonych grup poprzez
rozwój opieki długoterminowej Krajowego Planu Odbudowy i Zwiększania Odporności
(KPO). KPO obejmuje 2 kamienie milowe w tym obszarze: A69G i A70G.
W ramach kamienia milowego A69G przeprowadzono przegląd strategiczny systemu opieki
długoterminowej w Polsce. Raport z przeglądu, przygotowany przez Bank Światowy i
opublikowany w dniu 28 czerwca 2024 r. w Biuletynach Informacji Publicznej Ministerstwa
Zdrowia oraz Ministerstwa Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej (MRPiPS), zawiera
rekomendacje, które stały się podstawą dla ustalenia priorytetów reformy opieki
długoterminowej wdrażanych do końca 2025 r. w ramach kamienia milowego A70G.
Realizacja priorytetów reformy zakłada wejście w życie do końca 2025 r. przepisów
prawnych obejmujących w szczególności:
zdefiniowanie „opieki długoterminowej” w spójny sposób w całości systemu
opiekuńczego kraju (tzn. zarówno w systemie opieki zdrowotnej, jak i pomocy
społecznej);
zdefiniowanie pojęcia „opiekuna nieformalnego” oraz „opieki nieformalnej”;
zwiększenie nakładów finansowych na system opieki długoterminowej przez
wprowadzenie bonu senioralnego;
zmianę przepisów lub przyjęcie nowych przepisów dotyczących standardów
jakości opieki długoterminowej w ramach systemów pomocy społecznej i opieki
zdrowotnej, w oparciu o wyniki przeprowadzonej analizy;
-- 13 of 35 --
telefon: +48 22 250 01 46 ul. Miodowa 15
adres email: kancelaria@mz.gov.pl 00-952 Warszawa
www.gov.pl/zdrowie
14
wskazanie organów odpowiedzialnych za koordynację systemu opieki
długoterminowej, ogół działań w zakresie monitorowania i ewaluacji jakości oraz
działalność informacyjną.
Oprócz zmian ram prawnych priorytety przeprowadzanej reformy obejmują również:
dokonanie przeglądu wydatków publicznych w celu oceny efektywności
finansowania opieki długoterminowej ze środków publicznych oraz
zaproponowanie rozwiązań budżetowych mających na celu zapewnienie
stabilności finansowania tego systemu;
przyjęcie dokumentu, w którym zaproponowana zostanie zharmonizowana
definicja jakości opieki długoterminowej w ramach systemów opieki społecznej
i opieki zdrowotnej, a także zintegrowany system monitorowania i ewaluacji
jakości, gromadzenia danych i wykorzystywania tych danych.
Jednym z kluczowych elementów realizacji reformy są międzyresortowe prace legislacyjne
nad wypracowaniem projektu ustawy o opiece długoterminowej, koordynowane przez
KPRM, we współpracy z MRPiPS i MZ.
W ramach systemów ochrony zdrowia i pomocy społecznej opracowywane są także
przepisy dotyczące standardów jakości opieki długoterminowej.
Ministerstwo Zdrowia prowadzi obecnie prace legislacyjne nad opracowaniem projektu
rozporządzenia Ministra Zdrowia w sprawie standardu organizacyjnego opieki zdrowotnej
w podmiotach wykonujących działalność leczniczą udzielających świadczeń zdrowotnych w
ramach opieki długoterminowej.
Ministerstwo Zdrowia bierze również udział w konsultowaniu kolejnych części przeglądu
wydatków publicznych na opiekę długoterminową, przygotowywanego przez Ministerstwo
Finansów i Gospodarki (MFiG).
Celem tych prac jest wypracowania końcowego dokumentu:
przedstawiającego analizę systemu opieki długoterminowej pod względem jego
finansowania ze środków publicznych;
zawierającego ocenę efektywności finansowania tego systemu;
proponującego rozwiązania budżetowe mające na celu zapewnienie stabilności
finansowania tego systemu.
Aktualnie MFiG finalizuje prace nad przeglądem, w celu przekazania dokumentu do
uzgodnień międzyresortowych.
Ministerstwo Zdrowia uczestniczy również w pracach, wspieranych przez Organizację
Współpracy Gospodarczej i Rozwoju (OECD) i Komisję Europejską, mających na celu
wypracowanie dokumentu dotyczącego monitorowania jakości opieki długoterminowej,
które ma zawierać:
zharmonizowaną definicję jakości opieki długoterminowej w ramach systemów
ochrony zdrowia i pomocy społecznej;
założenia zintegrowanego systemu monitorowania i ewaluacji jakości tej opieki
oraz gromadzenia danych w tym zakresie.
Aktualnie finalizowana jest końcowa wersja dokumentu.
17. Przygotowanie projektu rozwiązań normatywnych w zakresie pełnomocnictwa
medycznego oraz kierowania pacjentów niezdolnych do wyrażenia woli do zakładu
opiekuńczo-leczniczego i zakładu pielęgnacyjno-opiekuńczego.
W celu wsparcia procesu przygotowania propozycji rozwiązań normatywnych w zakresie
uregulowania:
a) instytucji pełnomocnictwa medycznego, w tym utworzenia rejestru
oświadczeń medycznych,
b) procesu kierowania do zakładu opiekuńczo-leczniczego i zakładu
opiekuńczo-pielęgnacyjnego o profilu ogólnym pacjentów niezdolnych ze
względu na stan zdrowia do złożenia wniosku o przyjęcie do takiego
zakładu ani do wyrażenia zgody na umieszczenie w nim, na podstawie
zarządzenia Ministra Zdrowia z dnia 22 maja 2025 r. (poz. 31) powołano
-- 14 of 35 --
telefon: +48 22 250 01 46 ul. Miodowa 15
adres email: kancelaria@mz.gov.pl 00-952 Warszawa
www.gov.pl/zdrowie
15
Zespół do spraw wypracowania rozwiązań normatywnych w zakresie
pełnomocnictwa medycznego oraz kierowania pacjentów niezdolnych do
wyrażenia woli do zakładu opiekuńczo-leczniczego i zakładu
pielęgnacyjno-opiekuńczego.
W pracach Zespołu biorą udział przedstawiciele Ministerstwa Zdrowia, Centrum e-
Zdrowia, Instytutu Wymiaru Sprawiedliwości, Minerstwa Sprawiedliwości, Naczelnej Izby
Lekarskiej, Rady Organizacji Pacjentów przy ministrze właściwym do spraw zdrowia,
Rzecznika Praw Pacjenta, podmiotów leczniczych oraz eksperci w zakresie prawa
cywilnego i prawa medycznego.
18. Wprowadzenie zmian w programie darmowego dostępu do bezpłatnych
niektórych refundowanych leków, wyrobów medycznych lub środków
spożywczych specjalnego przeznaczenia żywieniowego, przez świadczeniobiorców
do ukończenia 18. roku życia, albo po ukończeniu 65. roku życia.
W połowie lutego 2025 r., za pośrednictwem ustawy z dnia 5 grudnia 2024 r. o zmianie
ustawy o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych oraz
niektórych innych ustaw (Dz. U. poz. 129), wyeliminowano trudności w korzystaniu
z programu darmowego dostępu do bezpłatnych niektórych refundowanych leków,
wyrobów medycznych lub środków spożywczych specjalnego przeznaczenia żywieniowego,
przez świadczeniobiorców do ukończenia 18. roku życia albo po ukończeniu 65. roku życia.
Umożliwiono wystawianie recept w ramach omawianego programu wszystkim osobom
uprawnionym - uprawnionym do wystawiania recept na postawie określonych ustaw
dziedzinowych lub ustaw regulujących zasady wykonywania poszczególnych zawodów
medycznych. Tym samym uprawnieniem tym objęto – w niektórych przypadkach albo w
odniesieniu do określonych zakresów leków, środków spożywczych specjalnego
przeznaczenia żywieniowego lub wyrobów medycznych, farmaceutów (w zakresie
niektórych leków) czy felczerów, obok dotychczasowych niektórych lekarzy i pielęgniarek.
Ponadto całkowicie uniezależniono te uprawnienia od faktora działania na podstawie
umów z Narodowym funduszem Zdrowia o realizację określonych zakresów świadczeń
zdrowotnych. Tym samym uprawnieniem objęto lekarzy czy pielęgniarki działające
„prywatnie” w ramach wykonywania działalności leczniczej w postaci praktyk zawodowych.
Dzięki tej samej ustawie poprawiono dostęp do zalecanych szczepień ochronnych, drogą
rozszerzenia uprawnienia farmaceutów do wystawiania osobom dorosłym recept
farmaceutycznych na szczepionki wykorzystywane do przeprowadzania zalecanych
szczepień ochronnych w aptekach ogólnodostępnych (możliwość ta obecnie dotyczy
wszystkich zalecanych szczepień ochronnych, podczas gdy wcześniej obejmowała tylko
szczepienia przeciw grypie). Co więcej, wprowadzono możliwość wystawiania ww. recept
przez farmaceutów z uwzględnieniem ew. refundacji - jeżeli przysługuje.
19. Rozporządzenie Ministra Zdrowia w sprawie programu pilotażowego w zakresie
usług farmaceuty dotyczących zdrowia reprodukcyjnego.
W styczniu 2024 r. prowadzono prace w kierunku umożliwienia dostępu do tzw.
antykoncepcji postkoitalnej (awaryjnej), a przynajmniej niektórych środków tego typu, bez
recepty. Wprawdzie działanie to nie stanowiło wprost realizacji expose Prezesa Rady
Ministrów z grudnia 2023 r. w zakresie, w jakim odnosiło się ono do praw reprodukcyjnych,
czy szerzej – działań w obszarze ochrony zdrowia, niemniej było to działanie wyraźnie
zakomunikowane przez Premiera w połowie stycznia 2024 r.
Opracowano wówczas i przeprocedowano na etapie rządowym projekt nowelizacji Prawa
farmaceutycznego. W lutym 2024 r. Sejm nowelizację tę uchwalił, jednakże pod koniec
marca 2024 r. została ona zawetowana przez ówczesnego Prezydenta RP i zwrócona do
prac w Parlamencie RP, w którym od tamtego czasu nie toczyły się nad nią dalsze prace.
Wobec braku możliwości skutecznego zakończenia prac legislacyjnych nad omawianą
inicjatywą – z przyczyn niezależnych od Rządu, w maju 2024 r. zaimplementowano
-- 15 of 35 --
telefon: +48 22 250 01 46 ul. Miodowa 15
adres email: kancelaria@mz.gov.pl 00-952 Warszawa
www.gov.pl/zdrowie
16
alternatywne rozwiązanie legislacyjne w postaci rozporządzenia Ministra Zdrowia
w sprawie programu pilotażowego w zakresie usług farmaceuty dotyczących zdrowia
reprodukcyjnego. W ramach tej inicjatywy umożliwiono farmaceutom wystawianie recept
farmaceutycznych na określonego typu środek antykoncepcji awaryjnej. Powyższe
rozwiązanie przyczyniło się do dywersyfikacji możliwości uzyskiwania recept na
antykoncepcje awaryjną. Podobny zresztą cel przyświecał zmianie, która w połowie
czerwca tego samego roku, umożliwiła ordynowanie niektórych środków antykoncepcji
awaryjnej przez określone położne.
20. Zmiana przepisów regulujących zasady wystawiania recept na środki
kontrolowane w zakresie substancji psychotropowych lub środków odurzających
o największym potencjale uzależniającym.
W listopadzie 2024 r. uszczelniono przepisy regulujące zasady wystawiania recept
na środki kontrolowane w zakresie substancji psychotropowych lub środków odurzających
o największym potencjale uzależniającym, w celu przede wszystkim redukcji skali i skutków
działalności tzw. „receptomatów”.
21. Inicjatywy z zakresu tzw. deregulacji w obszarze okołolekowym.
W 2025 r. zrealizowano 4 inicjatywy z zakresu tzw. deregulacji w obszarze okołolekowym, a
piąta jest w toku. Przedsięwzięcia te były odpowiedzią na postulaty strony społecznej i były
ukierunkowane na punktowe, celowane zmiany w Prawie farmaceutycznym lub aktach
wykonawczych wydanych na jego podstawie, m.in. w zakresie dostarczania próbek
produktów leczniczych (forma reklamy leków kierowanej do profesjonalistów ochrony
zdrowia) przez przedstawicieli handlowych/medycznych, aktualizacji wymaganych
kwalifikacji tzw. Osób Wykwalifikowanych lub Osób Kompetentnych (osób
odpowiedzialnych za zapewnienie jakości produktów leczniczych u określonych
wytwórców), czy też możliwości dokonywania zamówień produktów leczniczych
w aptekach ogólnodostępnych z wykorzystaniem aplikacji mobilnych.
Należy nadto wspomnieć o dwóch nowych inicjatywach legislacyjnych na poziomie unijnym,
tj. o projektach dyrektywy COM (2023) 192 i rozporządzenia COM (2023) 193 (tzw.
„Pakiet Farmaceutyczny”), stanowiących kompleksową zmianę unijnego prawa
farmaceutycznego i pierwszą od ćwierćwiecza tak poważną reformę w tym zakresie.
Podczas polskiej Prezydencji wypracowano w Radzie Unii Europejskiej porozumienie
ogólne i rozpoczęto dyskusje z Parlamentem Europejskim i Komisją Europejską, co należy
poczytywać za sukces po 2 latach prac nad tekstem w Radzie UE. Obecnie Pakiet
Farmaceutyczny jest na etapie trilogów. Prezydencja duńska ma w zamiarze zakończyć
prace nad Pakietem Farmaceutycznym do końca 2025 roku. Można więc zakładać, że
dyrektywa zostanie ogłoszona w 2027 r. i wedle dotychczasowych planów termin jej
transpozycji (a więc szeroko zakrojonych zmian legislacyjnych na gruncie krajowych
przepisów okołolekowych) przypadnie zapewne na 2028 r.
Należy również przywołać Akt o Lekach Krytycznych COM (2025) 102, którego tekst
ogłoszono podczas Prezydencji Polski w Radzie UE w marcu 2025 r., a którego celem jest
wzmocnienie bezpieczeństwa dostaw oraz odbudowa zdolności produkcyjnych w Europie.
Prowadzone są działania w obszarze bezpieczeństwa lekowego, które jest jednym
z priorytetów polityki lekowej, w związku z czym Minister Zdrowia na bieżąco
i systematycznie, w ramach posiadanych narzędzi prawnych, prowadzi działania polegające
na stałym monitorowaniu, wraz z jednostkami podległymi, dostępności rynkowej
produktów leczniczych oraz współpracuje z podmiotami odpowiedzialnymi, ekspertami
z różnych dziedzin medycyny, resortami i innymi organami/instytucjami uczestniczącymi
w funkcjonowaniu krajowego rynku farmaceutycznego w zakresie zapewnienia
bezpieczeństwa lekowego naszego kraju.
-- 16 of 35 --
telefon: +48 22 250 01 46 ul. Miodowa 15
adres email: kancelaria@mz.gov.pl 00-952 Warszawa
www.gov.pl/zdrowie
17
22. Działania prowadzone w obszarze bezpieczeństwa lekowego.
W celu uniezależnienia się od innych rynków, zwłaszcza rynku azjatyckiego, a także
w odpowiedzi na oczekiwania polskiego rynku farmaceutycznego, Minister Zdrowia
opracował i ogłosił 20 grudnia 2024 r. pierwszą w Polsce Krajową Listę Leków
Krytycznych. Przedmiotowa lista została w dniu 14 lipca 2025 r. zaktualizowana o kolejne
100 pozycji i obecnie zawiera 401 substancji czynnych.
Lista wskazuje substancje czynne, które zostały uznane za krytyczne, gdyż leki zawierające
je są stosowane w leczeniu poważnych chorób i w przypadku ich niedoboru na rynku, nie
można ich łatwo zastąpić innymi produktami leczniczymi (brak odpowiedników i/lub
możliwości zastosowania alternatywnych technologii medycznych), a zapobieganie
niedoborom tych właśnie leków jest szczególnie ważne, gdyż mogą one spowodować
poważne zagrożenia dla życia i zdrowia polskich pacjentów.
Minister Zdrowia wskazuje, że planowane są coroczne aktualizacje przedmiotowej listy,
które będą odpowiedzią na zmieniającą się sytuację krajowego rynku farmaceutycznego
oraz aktualizacje Unijnej Listy Leków Krytycznych, ze względu na aspekt by substancje
czynne ujęte w polskim wydaniu listy leków krytycznych uwzględnione zostały w kolejnej
edycji listy unijnej, co zapewni krajowym producentom możliwość skorzystania z
europejskich instrumentów wspomagających.
- Minister Zdrowia korzystając z uprawnień wynikających z art. 4 ustawy Prawo
farmaceutyczne oraz art. 29a ust. 5 ustawy o bezpieczeństwie żywności i żywienia,
w przypadku konieczności zastosowania w terapii pacjenta produktu leczniczego
lub środka spożywczego specjalnego przeznaczenia żywieniowego nieposiadającego
pozwolenia na dopuszczenie do obrotu w Polsce lub niedostępnego w obrocie wydaje
rozstrzygnięcia umożliwiające sprowadzenie takich produktów z zagranicy na podstawie
zapotrzebowania na import docelowy. Dodatkowo pacjent, który uzyskał zgodę
na sprowadzenie produktu z zagranicy może ubiegać się o jego refundację i w przypadku
uzyskania zgody wydaj przez Ministra Zdrowia nabywa produkt w aptece ogólnodostępnej
za opłatą ryczałtową za opakowania jednostkowe. Natomiast w sytuacji utrudnionego
dostępu do produktów leczniczych w skali całego kraju Minister Zdrowia posiada
uprawnienia do zastosowania procedury tzw. importu interwencyjnego, czyli dopuszczenia
do obrotu produktu leczniczego na czas określony zgodnie z zapisami art. 4 ust. 8 ustawy
Prawo farmaceutyczne.
W zakresie dotyczącym finansowania leków w ramach procedury ratunkowego dostępu
do technologii lekowych („RDTL”), zakładającej możliwość sfinansowania kosztów leku
niepodlegającego finansowaniu ze środków publicznych w danym wskazaniu, na potrzeby
pacjenta, u którego w toku dotychczasowego leczenia zostały już wyczerpane dostępne
technologie medyczne finansowane ze środków publicznych, po uzyskaniu przez
uprawnionego świadczeniodawcę (tj. szpital III stopnia, szpital ogólnopolski, onkologiczny,
pulmonologiczny lub pediatryczny) opinii konsultanta (wojewódzkiego lub krajowego
(w dziedzinie medycyny właściwej ze względu na chorobę pacjenta) potwierdzającej
zasadność wdrożenia terapii, z możliwością jej kontynuacji po zgłoszeniu przez
świadczeniodawcę zamiaru jej dalszego prowadzenia (z jednoczesnym potwierdzeniem
skuteczności dotychczasowego leczenia), należy wskazać, że w latach 2023 – 2025
kontynuowano finansowanie leków w ramach tej procedury (która w opisanym wyżej
kształcie funkcjonuje od 26 listopada 2020 r.). We wskazanym powyżej okresie na
realizację powyższego zadania zabezpieczono środki w wysokości niemal 1 mld zł (999,89
mln zł), z których wydatkowano łącznie 819,792 mln zł (dane za okres 1 stycznia 2023 r. –
31 października 2025 r.; prognozowane wydatki – 916,666 mln zł). W powyższym okresie
świadczeniodawcy uzyskali zgody na sfinansowanie leków podawanych w ramach
procedury RDTL na potrzeby:
1) w 2023 r. – 4 103 pacjentów, w tym 749 pacjentów pediatrycznych,
2) w 2024 r. – 4 587 pacjentów, w tym 1 037 pacjentów pediatrycznych,
3) w 2025 r. - 4 452 pacjentów, w tym 1 059 pacjentów pediatrycznych,
Szacunkowe dane wskazują, iż łącznie w okresie 1 stycznia – 31 października 2025 r.
-- 17 of 35 --
telefon: +48 22 250 01 46 ul. Miodowa 15
adres email: kancelaria@mz.gov.pl 00-952 Warszawa
www.gov.pl/zdrowie
18
z leczenia w ramach procedury RDTL skorzystało około 12 tys. pacjentów, w tym około 2,5
tys. pacjentów pediatrycznych (dane z poszczególnych lat nie sumują się ze względu
na część pacjentów kontynuujących terapię w ramach procedury RDTL na przestrzeni lat).
W każdym z poszczególnych lat finansowano koszty średnio 280 produktów leczniczych
zawierających około 260 substancji czynnych lub ich kombinacji.
23. Uruchomienie centralnej e-rejestracji.
W 2024 roku uruchomiono w formie pilotażu centralną e-rejestrację. Pacjenci mają dostęp
przez IKP i mojeIKP do świadczeń z zakresów kardiologii, profilaktyki raka piersi i
profilaktyki raka szyjki macicy w tych placówkach, które przekazały harmonogramy z
systemów gabinetowych do systemu centralnego - centralnej e-rejestracji.
Ustawa o zmianie ustawy o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków
publicznych oraz niektórych innych ustaw z dnia 12 listopada 2025 r. (Dz.U. 2025 poz.
1537) dotyczy uruchomienia centralnej elektronicznej rejestracji, która zwiększy
dostępność wizyt, skróci czas oczekiwania na udzielenie świadczenia i ułatwi pacjentom
wybór najlepszego terminu i placówki. Rozwiązanie będzie realizowane m.in. w ramach
Krajowego Planu Odbudowy i Zwiększenia Odporności. Ustawa weszła w życie z dniem 1
stycznia 2026 r., z pewnymi wyjątkami.
Centralna elektroniczna rejestracja na początkowym etapie jej funkcjonowania będzie
dotyczyć tylko części zakresów świadczeń opieki zdrowotnej udzielanych w trybie
ambulatoryjnym, następnie katalog świadczeń objętych centralną elektroniczną rejestracją
będzie sukcesywnie rozszerzany.
24. Ograniczenie zakresu danych przekazywanych do Systemu Informacji Medycznej.
Ograniczenie zakresu danych przekazywanych do Systemu Informacji Medycznej, poprzez
wyłączenie obligatoryjnego obowiązku przekazywania do Systemu Informacji Medycznej
informacji o ciąży. Zmiany wprowadzone zostały rozporządzeniem Ministra Zdrowia z dnia
17 września 2024 r. zmieniającym rozporządzenie w sprawie szczegółowego zakresu
danych zdarzenia medycznego przetwarzanego w systemie informacji oraz sposobu i
terminów przekazywania tych danych do Systemu Informacji Medycznej (Dz.U. z 2024 r.
poz. 1388). Zmiany miały na celu przyczynić się do zwiększenia poczucia bezpieczeństwa
oraz komfortu pacjentek poprzez zagwarantowanie im możliwości samostanowienia w
zakresie udostępniania personelowi medycznemu informacji w zakresie ciąży.
25. Cyfryzacja systemu ochrony zdrowia.
Cyfryzacja systemu ochrony zdrowia poprzez rozszerzanie katalogu elektronicznej
dokumentacji medycznej o następujące dokumenty:
Indywidualny Plan Opieki Medycznej,
karta medycznych czynności ratunkowych,
karta medyczna lotniczego zespołu ratownictwa medycznego.
Zmiany wprowadzone zostały odpowiednio rozporządzeniem Ministra Zdrowia
zmieniającym rozporządzenie w sprawie rodzajów elektronicznej dokumentacji medycznej
z dnia z dnia 19 lipca 2023 r. oraz 9 lipca 2025 r. (Dz.U. z 2023 r. poz. 1485 oraz Dz.U. z
2025 r. poz. 930). Zmiany miały na celu usprawnić dostęp do dokumentacji medycznej
pacjentów, a tym samym usprawnić proces udzielania świadczeń zdrowotnych.
26. Działania z zakresu e-zdrowia.
W latach 2023-2025 Ministerstwo Zdrowia oraz podległe mu Centrum e-Zdrowia skupiały
się na dalszym poszerzaniu zakresu e-usług oraz kontynowaniu procesu cyfrowej
transformacji w ochronie zdrowia w Polsce.
-- 18 of 35 --
telefon: +48 22 250 01 46 ul. Miodowa 15
adres email: kancelaria@mz.gov.pl 00-952 Warszawa
www.gov.pl/zdrowie
19
Elektroniczna Platforma Gromadzenia, Analizy i Udostępniania Zasobów Cyfrowych o
Zdarzeniach Medycznych, tj. Platforma P1, stanowi podstawę cyfrowego ekosystemu usług
medycznych i umożliwia gromadzenie, przetwarzanie i udostępnianie zasobów cyfrowych o
zdarzeniach medycznych pacjentów oraz indeksów elektronicznej dokumentacji medycznej
(EDM). System obejmuje wszystkie podmioty medyczne, niezależnie od źródła
finansowania udzielanych w nich świadczeń. Platforma P1 tworzy cyfrowe usługi (e-
recepta, e-skierowanie, EDM, ZM), aplikacje (Internetowe Konto Pacjenta, mojeIKP,
gabinet.gov.pl) oraz rozwiązania usprawniające procesy planowania i realizacji świadczeń
ochrony zdrowia. Wszystkie te wypracowane rozwiązania (głównie w: ustawa z dnia 28
kwietnia 2011 r. o systemie informacji w ochronie zdrowia) wspierają codzienną pracę
podmiotów leczniczych, pracowników medycznych i administracji publicznej
odpowiedzialnej za funkcjonowanie sektora ochrony zdrowia w Polsce, a pacjentom
dostarczają cyfrowe narzędzia ułatwiające zarządzanie zdrowiem swoim oraz bliskich.
IKP, e-recepty czy e-skierowania to bardzo popularne narzędzia, co pokazują dane:
istnieje już ponad 20 mln aktywnych kont IKP,
z IKP korzysta 53% wszystkich obywateli Polski i 52% wszystkich osób
pełnoletnich,
wystawiono już prawie 3 mld e-recept i ponad 300 mln e-skierowań,
aplikacja mojeIKP jest bardzo wysoko oceniana przez użytkowników IKP oraz
mojeIKP to narzędzia, które są stale rozwijane i ulepszane.
W roku 2023 udostępniono m.in.:
e-Rejestracja – wdrożono w zakresie funkcjonalności: zapisy na szczepienia
przeciwko COVID-19 i HPV oraz Profilaktyka 40+
Skierowania uzdrowiskowe: wprowadzono zmiany w aplikacji gabinet.gov.,
umożliwiono podgląd skierowania na pacjent.gov i w mojeIKP
Udostępnienie nowych e-usług na IKP: Indywidualny plan opieki medycznej
(IPOM), Zlecenie na zaopatrzenia, Szczepienia HPV - umówienie, zmiana terminu,
anulowanie, lista zaplanowanych, Zapis/odwołanie/zmiana terminu wizyty na
szczepienie przeciwko COVID-19 oraz na badania laboratoryjne w ramach
programu profilaktycznego, Skierowania uzdrowiskowe, Dla dawców krwi -
informacje o krwiodawstwie, planowanie terminów oddawania krwi przez pacjenta,
składanie wniosków dla krwiodawców, Dodanie statusów dla zaplanowanych
wizyty/szczepień, Informacja o lekach w ramach programu Bezpłatne Leki 65+/18-
Udostępnienie nowych e-usług na mojeIKP: ankieta profilaktyczna 40+,
zamawianie e-recept, ankieta oceny świadczeń, skaner leku – weryfikacja daty
ważności, prezentacja wybranego POZ, recepta na ruch, licznik wypitych szklanek
wody (funkcjonalność + widget), informacja o bezpłatnych lekach dla >65 i < 18 r.ż.,
podłączenie do nowego systemu e-rejestracji COVID.
Działania zrealizowane w 2024 r.:
Projekt np. „Elektroniczna Platforma Gromadzenia, Analizy i Udostępniania
zasobów cyfrowych o Zdarzeniach Medycznych (P1)" - faza 3 otrzymał
dofinasowanie w ramach działania FERC.02.01. Wartości projektu to 195 200
000,00 zł. Porozumienie o dofinansowanie podpisane zostało 29 kwietnia 2024 r.,
w ramach, którego:
Pracowano nad pierwszymi funkcjonalnościami Systemu Monitorowania
Programów Lekowych, przygotowano makiety oraz zaplanowano działania do
realizacji w celu rozbudowania aplikacji mojeIKP o informację o ośrodkach
zapewniających diagnostykę i terapię określonych chorób rzadkich, w tym
hemofilii, realizowano także prace w zakresie przygotowania systemu do obsługi
Krajowej Sieci Onkologicznej;
Zakończono prace nad udostępnieniem wybranych funkcjonalności systemu KSO.
-- 19 of 35 --
telefon: +48 22 250 01 46 ul. Miodowa 15
adres email: kancelaria@mz.gov.pl 00-952 Warszawa
www.gov.pl/zdrowie
20
Internetowe Konta Pacjenta (IKP) - portal dostępny pod adresem pacjent.gov.pl,
który
umożliwia pacjentowi m.in. elektroniczny dostęp do historii leczenia i elektronicznej
dokumentacji medycznej oraz umożliwia nadanie upoważnienia do dostępu do konta
IKP również dla innych osób, w tym kadry medycznej. IKP pozwala na zrealizowanie
podstawowych spraw, takich jak złożenie deklaracji wyboru lekarza POZ, czy wniosku
o EKUZ. W 2024 r. zrealizowano następujące działania:
- Skierowanie do uzdrowiska w formie elektronicznej;
- Centralna e-rejestracja - możliwość umówienia się na wizytę lub badania;
- Możliwość zapisania na szczepienie przeciw HPV;
- Możliwość uzyskania e-skierowania na bezpłatne badania w ramach programu
Profilaktyka 40 plus oraz zapisania się na badania;
- EKUZ - informacje o stanie karty, a jeśli jej brak lub jej ważność wygasła, możliwość
złożenia wniosku o EKUZ online – wraz z załącznikami. Następnie możliwość
śledzenia postępu procedury wydania EKUZ;
- Możliwość sprawdzenia szczegółowych informacji na temat realizacji e-zleceń na
wyroby medyczne i ich naprawy;
- uruchomiono wymianę danych o e-receptach z kolejnymi krajami: Litwa i Łotwa.
mojeIKP – bezpłatna aplikacja mobilna, która umożliwia dostęp do wybranych
funkcjonalności IKP, m.in. e-recept i e-skierowań. W 2024 r. przeprowadzono testy z
użytkownikami prototypu nowej funkcji w aplikacji mojeIKP – zwolnień lekarskich oraz
zrealizowano następujące działania umożliwiające pacjentowi:
- Złożenie wniosku o EKUZ oraz sprawdzenia, na jakim etapie jest wydanie karty lub
certyfikatu zastępującego EKUZ;
- Upoważnienie drugiego rodzica do konta dziecka;
- Sprawdzenie czy system potwierdza jego prawo leczenia w ramach ubezpieczenia
w NFZ;
- Znalezienie szczegółowych informacji o e-zleceniach na wyroby medyczne oraz
znalezienie uzgodnionego z lekarzem indywidualnego planu opieki medycznej, jeśli
go ma;
- Wypełnienie ankiety programu Profilaktyka 40 plus i odbieranie e-skierowania,
umówienie się na badania;
- Centralna e-rejestracja - możliwość umówienia się na wizytę lub badania,
- Otrzymania skierowanie do uzdrowiska w formie elektronicznej.
rozpoczęto pilotaż centralnej e-rejestracji na wybrane świadczenia opieki
zdrowotnej: mammografię, cytologię, wizyty pierwszorazowe u kardiologa.
W roku 2025 m.in. zrealizowano:
uruchomiono program Moje zdrowie (Ankieta, Plan badań wynikający z ankiety,
podsumowanie na podstawie odp. z ankiety oraz danych SIMP, powiadomienia o
wypełnieniu ankiety)
Uruchomiono Narodowy Portal Onkologiczny
Dostosowano skierowania uzdrowiskowe do nowego rozporządzenia
e-recepta (dodano wskazanie informacji o trybie wizyty dla recept narkotycznych,
pozyskanie danych i weryfikacja z Rejestrem Innych Zawodów Medycznych (dla
techników farmacji), podstawowy zakres prac dot. realizacji recept w różnych aptekach,
POC – funkcjonalna cz. automatycznego określania poziomu refundacji bez
polityki autora)
Rejestracja (obsługa profilaktyki (cytologia) udzielanej przez położne POZ,
optymalizacje wydajnościowe)
mojeIKP
- nowe narzędzie 10 dla serca
- Hemofilia - przegląd zapotrzebowań, odnotowanie informacji o przyjętym leku i
edycje wlewu.
-- 20 of 35 --
telefon: +48 22 250 01 46 ul. Miodowa 15
adres email: kancelaria@mz.gov.pl 00-952 Warszawa
www.gov.pl/zdrowie
21
27. Osiągnięcia w trakcie Prezydencji Polski w Radzie Unii Europejskiej w 2025 roku.
1) W styczniu 2025 r. PREZ PL zainicjowała dyskusję nad cyberbezpieczeństwem
wyrobów medycznych. Na przełomie stycznia i lutego 2025 r. rozesłano ankietę do
podmiotów i instytucji zajmujących się cyberbezpieczeństwem w UE. Działanie
prowadzono we współpracy z URPL, eHealth Network oraz CAMD (Competent
Authorities for Medical Devices). Temat spotkał się z żywym zainteresowaniem
państw członkowskich. Dotychczas zebrano kilkadziesiąt odpowiedzi, które zostaną
poddane analizie. Wstępne wnioski zostaną przedstawione przez PREZ PL 2
kwietnia 2025 r. na grupie roboczej ds. zdrowia publicznego.
2) 30 stycznia 2025 r. Ministerstwo Zdrowia współorganizowało konferencję
European Health Data and Innovation Summit, która zgromadziła ekspertów z
sektora publicznego, prywatnego oraz instytucji europejskich. W spotkaniu
sygnowanym logiem prezydencji uczestniczyło ponad 750 osób, w tym ponad 300
stacjonarnie. Kluczowe tematy konferencji to europejska przestrzeń danych
dotyczących zdrowia (EPDZ) i innowacje w opiece zdrowotnej. W ramach
konferencji odbyło się również forum interesariuszy TEHDAS2, czyli wspólnego
działania finansowanego z programu EU4Health, które przygotowuje podstawy
techniczne i wytyczne do wtórnego wykorzystywania danych dotyczących zdrowia
w ramach EPDZ. Organizatorzy: Naczelna Izba Lekarska, NIL IN – Sieć Lekarzy
Innowatorów, TEHDAS2, EOSC4Cancer. Współorganizatorzy: Ministerstwo
Zdrowia, Okręgowa Izba Lekarska w Warszawie, EIT Health.
3) 31 stycznia 2025 r. w siedzibie Ministerstwa Zdrowia odbyło się zgromadzenie
ogólne TEHDAS2, czyli wspólnego działania finansowanego z programu
EU4Health, które przygotowuje podstawy techniczne i wytyczne do wtórnego
wykorzystywania danych dotyczących zdrowia w ramach EPDZ. W spotkaniu
uczestniczyli m.in. eksperci z państw członkowskich UE oraz przedstawiciele
Komisji Europejskiej. Wydarzenie zgromadziło 65 osób stacjonarnie oraz 73 –
online. Podczas spotkania omówiono postępy w realizacji projektu.
4) 7 lutego 2025 r. w Brukseli zorganizowano warsztat, podczas którego omówiono
Action plan on cybersecurity of hospitals and healthcare providers – dokument
opracowany przez KE. W spotkaniu organizowanym w formule hybrydowej
uczestniczyło ponad 200 ekspertów z państw członkowskich UE oraz
przedstawiciele Komisji Europejskiej i Agencji Unii Europejskiej ds.
Cyberbezpieczeństwa (ENISA). Wnioski z warsztatów zostaną zebrane i poddane
dalszej dyskusji na grupach roboczych Rady UE.
5) 3 marca 2025 r. w Warszawie odbyło się 32 spotkanie grupy ekspertów eHMSEG
(eHealth Member States Expert Group). Grupa eHMSEG wspiera państwa
członkowskie UE we wdrażaniu i eksploatacji europejskiej infrastruktury e-zdrowia
(MyHealth@EU), wprowadzaniu usług transgranicznych oraz odpowiada za
tworzenie i działanie krajowych punktów kontaktowych ds. e-zdrowia. W spotkaniu
uczestniczyło ponad 80 delegatów z państw członkowskich UE oraz przedstawiciele
KE (40 osób stacjonarnie i 49 osób online). Spotkanie stanowiło platformę wymiany
doświadczeń i omówienia postępów w cyfryzacji systemów zdrowotnych w Europie.
Polska zaprezentowała postępy we wdrażaniu e-recepty transgranicznej oraz prace
nad Skróconą Kartą Zdrowia Pacjenta (Patient Summary).
6) 18 marca 2025 r. w Brukseli Ministerstwo Zdrowia, wspólnie z Komisją,
zorganizowało konferencję (wydarzenie wysokiego szczebla) pt. Europejska
Przestrzeń Danych dotyczących Zdrowia - Razem dla uwolnienia potencjału danych
zdrowotnych w Europie. Wydarzenie służyło potwierdzeniu zaangażowania Komisji
-- 21 of 35 --
telefon: +48 22 250 01 46 ul. Miodowa 15
adres email: kancelaria@mz.gov.pl 00-952 Warszawa
www.gov.pl/zdrowie
22
i państw członkowskich w pomyślne wdrożenie rozporządzenia w sprawie
europejskiej przestrzeni danych dotyczących zdrowia (EPDZ).
Podczas wydarzenia zaprezentowano potencjał EPDZ jako rewolucji w świadczeniu
opieki zdrowotnej, wspieraniu innowacji i poprawy życia obywateli Europy. W
ramach konferencji omówiono następujące tematy:
Obietnice EPDZ – Inicjatywa zorientowana na pacjenta – Korzyści dla obywateli
Europy;
Budowanie zaufania – Prywatność, bezpieczeństwo i zaangażowanie pacjentów;
Obietnice EPDZ – Napędzanie innowacji i konkurencyjności w sektorze zdrowia.
W wydarzeniu uczestniczyli m. in.: ministrowie i przedstawiciele wysokiego
szczebla z państw członkowskich UE, komisarz ds. zdrowia, urzędnicy Komisji i
innych instytucji UE, eksperci w dziedzinie zdrowia cyfrowego, zarządzania danymi
zdrowotnymi i cyberbezpieczeństwa, zainteresowane strony z branży opieki
zdrowotnej, w tym dostawcy technologii, a także pracownicy ochrony zdrowia i
świadczeniodawcy oraz organizacje pacjentów.
7) 2 kwietnia 2025 r. podczas grupy roboczej ds. leków i wyrobów medycznych
zostały przedstawione wyniki ankiet w zakresie cyberbezpieczeństwa, a także
wynik mapowania obecnych regulacji prawnych w tym zakresie. Większość państw
zgodziła się z PREZ PL, że kwestie cyberbezpieczeństwa wyrobów medycznych nie
powinny odbiegać od regulacji horyzontalnych i dalsze działania są konieczne,
także w kontekście Action plan on cybersecurity of hospitals and healthcare
providers i wpływu cyberbezpieczeństwa wyrobów medycznych na infrastrukturę
szpitalną.
8) 12 maja 2025 r. w Warszawie MZ zorganizowało konferencję pt.
Rozwój usług
transgranicznych w e-zdrowiu z perspektywy obywatela UE – szanse i wyzwania,
która była okazją do omówienia zagadnień związanych z pierwotnym i wtórnym
wykorzystywaniem danych dotyczących zdrowia w ramach EPDZ oraz
bezpieczeństwa danych zdrowotnych w wymiarze cyberprzestrzeni. W wydarzeniu
stacjonarnie wzięło udział 137 osób (przedstawiciele instytucji europejskich,
krajowi decydenci polityczni, eksperci z sektora zdrowia, reprezentanci organizacji
pacjentów i liderzy branży). Wydarzenie stanowiło wyjątkową platformę do
dyskusji i wymiany spostrzeżeń na temat przyszłości transgranicznych usług e-
zdrowia i wykorzystania danych zdrowotnych w całej Europie. Wydarzenie było
także transmitowane na kanale YouTube Ministerstwa Zdrowia.
9) 13 maja 2025 r. w Warszawie odbyło się posiedzenie Sieci e-Zdrowie (eHealth
Network), która łączy krajowe organy ds. e-zdrowia. W wydarzeniu wzięli udział
członkowie eHN (urzędnicy z p. cz. UE oraz z KE) - ok. 60 osób. Sieć e-Zdrowie
została ustanowiona na podstawie art. 14 dyrektywy Parlamentu Europejskiego i
Rady 2011/24/UE z dnia 9 marca 2011 r. w sprawie stosowania praw pacjentów w
transgranicznej opiece zdrowotnej. Sieć jest dobrowolną platformą współpracy
państw członkowskich, która służy wytyczaniu kierunków rozwoju Unii Europejskiej
w dziedzinie e-zdrowia i kształtowaniu standardów dotyczących norm, zasad,
kwestii interoperacyjności oraz spraw technicznych w zakresie wymiany danych
dotyczących zdrowia cyfrowego. W przyszłości Sieć e-Zdrowie zastąpi Rada ds.
EPDZ, która powstanie na mocy rozporządzenia ws. EPDZ. Ponadto dla członków
Sieci w dniu 12 maja została zorganizowana uroczysta kolacja w siedzibie MZ przy
ul. Miodowej jako wydarzenie towarzyszące.
28. „Ograniczanie społecznych nierówności w zdrowiu poprzez stosowanie rozwiązań
telemedycyny i e-zdrowia” – projekt współfinansowany ze środków Norweskiego
Mechanizmu Finansowego 2014-2021 i budżetu państwa.
-- 22 of 35 --
telefon: +48 22 250 01 46 ul. Miodowa 15
adres email: kancelaria@mz.gov.pl 00-952 Warszawa
www.gov.pl/zdrowie
23
Jednym z działań Ministerstwa Zdrowia w zakresie przedsięwzięć prowadzonych na forach
krajowych i międzynarodowych była realizacja w latach 2020-2024 projektu
telemedycznego pn. „Ograniczanie społecznych nierówności w zdrowiu poprzez
stosowanie rozwiązań telemedycyny i e-zdrowia” współfinansowanego ze środków
Norweskiego Mechanizmu Finansowego 2014-2021 i budżetu państwa.
Przy współpracy polskich i norweskich ekspertów opracowano modele telemedyczne w
zakresie kardiologii, geriatrii, psychiatrii, położnictwa, diabetologii i chorób przewlekłych.
Ponadto w obszarze opieki paliatywnej opracowano raport na temat stanu opieki
paliatywnej w Polsce i UE, a także potencjalnych rozwiązań telemedycznych i e-zdrowia do
zastosowania w tej dziedzinie. Opracowane modele zostały przetestowane w projektach
pilotażowych przez ponadregionalne szpitale i instytuty na terenie całego kraju.
Zaproponowane przez ekspertów rozwiązania obejmują m.in. telemonitoring pacjentów z
niewydolnością serca, opiekę nad pacjentami z chorobami geriatrycznymi (sarkopenia,
niedożywienie, zespół kruchości), telemonitoring w przewlekłej obturacyjnej chorobie płuc,
wykorzystanie wideokonsultacji w diagnostyce i leczeniu depresji. Ponadto
przeprowadzono ewaluację projektów pilotażowych. Efektem końcowym projektu były
rekomendacje dotyczące możliwości finansowania ze środków publicznych najbardziej
efektywnych kosztowo świadczeń: kardiologicznych, psychiatrycznych oraz położniczych.
Wnioski odnośnie tych trzech dziedzin zostały przekazane do AOTMiT. Obecnie założenia
modeli w dziedzinie kardiologii i położnictwa, a także rekomendacje przekazane przez
AOTMiT włączane są w planowane do wdrożenia działania MZ i CeZ. Wypracowane w
psychiatrii rozwiązania także pozostają aktualne.
1) Położnictwo
Obecnie w Centrum e-Zdrowia prowadzone są prace nad eU.01 Elektroniczną obsługą e-
karty ciąży (m.in. na bazie założeń z modelu)
Realizacja elektronicznej obsługi e-karty przebiegu ciąży ma usprawnić obsługę procesu
prowadzenia dokumentu karty przebiegu ciąży, dzięki jej tworzeniu i uzupełnianiu w formie
elektronicznej i z zapewnieniem dostępu do danych przez uprawnionych pracowników
medycznych zajmujących się opieką nad daną kobieta w ciąży. Usługa ma na celu
wyeliminowanie błędów związanych z nieczytelnością informacji zawartych w karcie oraz
utrudnień dla pacjenta (konieczność posiadania ze sobą papierowego dokumentu,
możliwość zgubienia, niszczenia itd.) oraz optymalizację pracy personelu medycznego i
umożliwienie szybkiego dostępu do danych medycznych pacjentki w sytuacjach nagłych.
Elektronizacja karty przebiegu ciąży umożliwi też wykorzystanie dokumentu np. podczas
zdalnej konsultacji lekarskiej.
2) Kardiologia
W ramach Krajowego Planu Odbudowy i Wzmocnienia Odporności CeZ pracuje nad
rozbudową platformy DOM o nowe rozwiązania m.in. system wsparcia zdalnego
monitorowania zdrowia pacjentów, gdzie wykorzystywane są rozwiązania z modelu
kardiologicznego.
Zdalne monitorowanie zdrowia pacjentów, w szczególności z wykorzystaniem urządzeń
IoMT (Internet of Medical Things), stanowi ogromny postęp w opiece zdrowotnej,
umożliwiając bieżące śledzenie parametrów życiowych pacjentów i szybsze reagowanie na
zmiany w ich stanie zdrowia. To rozwiązanie pozwoli na znaczne zwiększenie dostępności
usług zdrowotnych, zwłaszcza w rejonach o ograniczonym dostępie do opieki medycznej.
Zbieranie danych o stylu życia pacjentów, takich jak aktywność fizyczna, dieta czy
monitorowanie ciśnienia krwi, przyczyni się do lepszej profilaktyki chorób oraz umożliwi
wczesne wykrycie potencjalnych zagrożeń zdrowotnych. Wykorzystanie zdalnych
konsultacji medycznych pozwoli na natychmiastową diagnozę i optymalizację leczenia, co
zmniejszy ryzyko hospitalizacji i poprawi jakość życia pacjentów.
-- 23 of 35 --
telefon: +48 22 250 01 46 ul. Miodowa 15
adres email: kancelaria@mz.gov.pl 00-952 Warszawa
www.gov.pl/zdrowie
24
Pytanie nr II. W jakim stopniu zrealizowano cele określone w programie rządu oraz exposé
Prezesa Rady Ministrów?
Odpowiedź na pytanie nr II.
Do zrealizowanych przez Ministerstwo Zdrowia działań określonych w programie rządu
oraz exposé Prezesa Rady Ministrów należą:
1. Telefony zaufania.
Obecnie zadanie realizowane jest na podstawie dwóch umów w ramach Narodowego
Programu Zdrowia 2021 - 2025. Jedna umowa zawarta jest na prowadzenie centrum
wsparcia dla dzieci i młodzieży w kryzysie psychicznym, druga na prowadzenie centrum
wsparcia dla osób dorosłych w kryzysie psychicznym, w ramach której działa linia wsparcia
dla funkcjonariuszy, pracowników służb mundurowych, ratownictwa medycznego i ich
rodzin w kryzysie psychicznym.
Działalność telefonów zaufania przyczyniła się do spadku liczby samobójstw w Polsce.
Trwają konkursy ofert na realizację zadania w 2026 r. Na ten moment kluczowe jest
rozstrzygnięcie konkursów, a w dalszej perspektywie właściwe umieszczenie zadania
polegającego na utrzymaniu infolinii dla osób z różnych grup wiekowych w nowo
projektowanym Narodowym Programie Zdrowia.
2. Obowiązki szpitali w zakresie terminacji ciąży.
30 maja 2024 r. weszło w życie rozporządzenie Ministra Zdrowia z dnia 14 maja 2024 r.
zmieniające rozporządzenie w sprawie ogólnych warunków umów o udzielanie świadczeń
opieki zdrowotnej (Dz.U. 2024 poz. 730). Nowelizacja rozporządzenia zapewnia realną
możliwości wykonywania świadczeń zakończenia ciąży – zgodnie z zawartą z Narodowym
Funduszem Zdrowia umową w przypadkach, gdy zakończenie ciąży jest dopuszczalne
przepisami prawa powszechnie obowiązującego. Prawo w Polsce pozwala przerwać ciążę,
jeśli jest wynikiem przestępstwa lub zagraża życiu bądź zdrowiu kobiety. Państwo,
gwarantując taką możliwość, zapewniło dostęp do tych zabiegów. Nowelizacja gwarantuje,
że przepisy będą przestrzegane, prawa pacjentek – respektowane, a obowiązki szpitali –
egzekwowane.
Podmioty lecznicze są zobowiązane tak zorganizować udzielanie świadczeń przerywania
ciąży u siebie na miejscu, aby przynajmniej jeden z lekarzy – w przypadku skorzystania z
pozostałych lekarzy z tzw. klauzuli sumienia, mógł wykonać zabieg, który ratuje życie lub
zdrowie kobiety. Zgodnie z nowelizacją rozporządzenia Ministra Zdrowia w sprawie
ogólnych warunków umów o udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej szpitale, które nie
będą wywiązywały się z realizacji tych świadczeń gwarantowanych, otrzymają karę - do 2%
kwoty zobowiązania wynikającego z umowy. NFZ może również rozwiązać z nimi umowę
(w części albo w całości) – bez zachowania okresu wypowiedzenia. Sankcje zależą od
stopnia naruszenia umowy. Szpital straci kontrakt z NFZ w rodzaju leczenie szpitalne w
zakresie położnictwa i ginekologii, jeśli bez wyraźnego uzasadnienia odmówi terminacji
ciąży i sprowadzi przez to zagrożenie na zdrowie i życie kobiety. Powyższe ma na celu
dyscyplinować podmioty lecznicze do udzielania świadczeń zgodnie z zawartymi umowami
oraz do wykonywania świadczeń gwarantowanych.
3. Opieka prenatalna.
Ministerstwo Zdrowia zniosło granicę wieku dla badań prenatalnych i zapewniło do nich
pełen dostęp wszystkim kobietom w ciąży. Wprowadzenie zmian do rozporządzenia
zwiększyło dostęp do badań prenatalnych dla wszystkich kobiet niezależnie od wieku.
Natomiast usunięcie kryteriów kwalifikacji do pierwszych dwóch etapów Programu badań
-- 24 of 35 --
telefon: +48 22 250 01 46 ul. Miodowa 15
adres email: kancelaria@mz.gov.pl 00-952 Warszawa
www.gov.pl/zdrowie
25
prenatalnych zwiększyło dostęp do badań prenatalnych, które umożliwiają wczesne
wykrycie wad płodu oraz ich diagnostykę we wczesnym okresie ciąży oraz, o ile to możliwe,
podjęcie leczenia jeszcze w okresie płodowym.
4. E-rejestracja.
31 grudnia 2025 roku zakończył się pilotaż Centralnej e-Rejestracji. 1 stycznia 2026 roku
Weszła w życie ustawa wprowadzająca dla świadczeniodawców obowiązek integracji
z centralną e-rejestracją. Na początek wchodzą zakresy: kardiologia oraz profilaktyczne
cytologia/testy HPV i mammografia (profilaktyki raka piersi oraz profilaktyki raka szyjki
macicy. W II etapie, do centralnej e-rejestracji zostanie włączonych osiem kolejnych
świadczeń z zakresu ambulatoryjnej opieki specjalistycznej (AOS), określonych
w rozporządzeniu Ministra Zdrowia z dnia 22 grudnia 2025 roku w sprawie centralnej
elektronicznej rejestracji (Dz. U. poz. 1871), ujętych w załączniku do tego rozporządzenia.
Centralna e-rejestracja obejmie świadczenia gwarantowane z zakresu ambulatoryjnej
opieki specjalistycznej, udzielane we wskazanych komórkach organizacyjnych, w zakresie
leczenia chorób naczyń, chorób zakaźnych, endokrynologii, hepatologii, immunologii,
nefrologii, neonatologii oraz leczenia gruźlicy i chorób płuc.
Pytanie nr III. Jakie główne priorytety, zamierzenia i projekty Ministerstwo planuje
zrealizować w latach 2025–2027?
Odpowiedź na pytanie nr III.
Do priorytetów, które Ministerstwo Zdrowia planuje zrealizować w latach 2025–2027
należą:
1. Zdrowy szpital – bezpieczny Pacjent.
W najbliższym czasie przewidziano realizację priorytetu Zdrowy szpital – bezpieczny
Pacjent. To działanie Ministra Zdrowia obejmujące rozwiązania konsolidacyjne, które
umożliwią tworzenie większych i bardziej efektywnych podmiotów leczniczych, co
przyczyni się do koncentracji świadczeń szpitalnych wykonywanych w trybie ostrym
i w warunkach gotowości całodobowej w ośrodkach, które dysponują większym
doświadczeniem i potencjałem kadrowym, co niewątpliwie przyczyni się do podniesienia
jakości udzielanych świadczeń. Dzięki zmianom, oferta szpitali zostanie lepiej dostosowana
do lokalnych potrzeb, w tym do zmian demograficznych. Ma to przede wszystkim zwiększyć
efektywność wykorzystania personelu medycznego i infrastruktury w szpitalach. Podmioty
tworzące (np. powiat, województwo) będą mogły połączyć np. dwa szpitale w ramach jednej
jednostki i podzielić szpitalne oddziały o określonych profilach, aby się nie powielały.
W ramach projektu przewidziano dedykowane instrumenty wsparcia na cele
infrastrukturalne, doposażenie szpitali i zakup sprzętu medycznego mające na celu
ułatwienie wdrażanie projektu i zaprojektowanych rozwiązań legislacyjnych. Realizacja
projektu wymaga podjęcia przez Radę Ministrów jako priorytetowego procesu
legislacyjnego uchwały zmieniającej uchwałę w sprawie ustanowienia programu
inwestycyjnego pod nazwą „Program inwestycyjny modernizacji podmiotów leczniczych".
Efektem realizacji priorytetu będzie:
1) poprawa sytuacji finansowej szpitali, dzięki lepszemu wykorzystaniu zasobów,
w tym kadry medycznej;
2) polepszenie dostępu do wysokiej jakości świadczeń i zwiększenie udziału
świadczeń ambulatoryjnych;
-- 25 of 35 --
telefon: +48 22 250 01 46 ul. Miodowa 15
adres email: kancelaria@mz.gov.pl 00-952 Warszawa
www.gov.pl/zdrowie
26
3) modernizacja/rozbudowa infrastruktury podmiotów leczniczych podejmujących
inicjatywy przekształceniowe i konsolidacyjne.
Obszar dotyczący wsparcia procesów konsolidacyjnych podmiotów leczniczych został
uwzględniony w ramach budżetu Funduszu Medycznego na 2026 r. i ujęty w alokacji
środków na Subfundusz Modernizacji Podmiotów Leczniczych. Wartość projektu to 1,048
mld PLN. Docelowe dofinansowanie nastąpi w formie dotacji celowej ze środków
subfunduszu modernizacji podmiotów leczniczych. O dofinansowanie w ramach tego
programu mogą ubiegać się podmioty lecznicze udzielające świadczeń opieki zdrowotnej
finansowanych ze środków publicznych.
2. Ustawa porządkująca.
Aktualnie procedowany jest projekt ustawy o zmianie ustawy o świadczeniach opieki
zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych oraz niektórych innych ustaw (UD285).
Obejmuje on zmianę wybranych regulacji w ustawie o świadczeniach opieki zdrowotnej
finansowanych ze środków publicznych oraz innych przepisów z obszaru ubezpieczenia
zdrowotnego, jak również jedną zmianę w ustawie o medycynie laboratoryjnej. Wśród
dokonywanych zmian i celów nowelizacji znajdują się m.in.:
uszczelnienie systemu ubezpieczenia zdrowotnego w stosunku do osób w sytuacjach
transgranicznych związanych ze stosowaniem unijnych przepisów o koordynacji
systemów zabezpieczenia społecznego;
zmiany w przepisach o koordynacji systemów zabezpieczenia społecznego;
możliwość występowania ministra właściwego do spraw zdrowia do Zakładu
Ubezpieczeń Społecznych o informacje potrzebne w przypadku konieczności
dokonania analizy sytuacji osób ubezpieczonych, w szczególności dotyczące płatników
składek;
zapewnienie finansowania przez NFZ świadczeń opieki zdrowotnej udzielanych w
ogólnodostępnych podmiotach leczniczych osobom umieszczonym w Krajowym
Ośrodku Zapobiegania Zachowaniom Dyssocjalnym w Gostyninie;
stworzenie mechanizmów prawnych umożliwiających NFZ pozyskiwanie pracowników
o wymaganych wysokich kompetencjach, w szczególności pracowników z
wykształceniem medycznym;
zapewnienie możliwości zawierania umów o udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej
w rodzaju zaopatrzenie w wyroby medyczne na czas nieoznaczony;
optymalizacja procesu obsługi rocznego rozliczenia składki zdrowotnej;
wprowadzenie przepisów dotyczących powoływania Ośrodków Eksperckich Chorób
Rzadkich (OECR);
uchylenie przepisów o uwzględnianiu w planie finansowym AOTMIT kosztów
pozyskiwania danych niezbędnych do ustalenia taryfy świadczeń oraz uwzględnianiu
w wysokości odpisu dla Agencji projektu planu taryfikacji Agencji na dany rok;
uchylenie art. 31da ustawy o świadczeniach z uwagi na brak szczególnych okoliczności
uzasadniających konieczność wydania na tej podstawie rozporządzenia Ministra
Zdrowia dotyczącego utworzenia centralnej platformy, za pośrednictwem której
miałyby być udzielane świadczenia gwarantowane, nie jest zasadne dalsze
utrzymywanie tego przepisu;
usprawnienie wydawania decyzji potwierdzającej prawo do świadczeń opieki
zdrowotnej;
uzupełnienie standardów jakości w zakresie wykonywania badań laboratoryjnych
o kwestie dotyczące obowiązku laboratorium do stałego udziału w programie
zewnętrznej oceny wyników badań laboratoryjnych w ramach międzylaboratoryjnej
oceny jakości badań laboratoryjnych;
pozostałe zmiany w ustawie o świadczeniach mające charakter porządkujący
i dostosowujący do obecnego stanu prawnego.
-- 26 of 35 --
telefon: +48 22 250 01 46 ul. Miodowa 15
adres email: kancelaria@mz.gov.pl 00-952 Warszawa
www.gov.pl/zdrowie
27
3. Realizowane i projektowane zmiany w zakresach świadczeń gwarantowanych.
W dniu 1 stycznia 2026 r. weszła w życie zmiana rozporządzenia Ministra Zdrowia w
sprawie świadczeń gwarantowanych z zakresu leczenia szpitalnego (Dz.U. z 2025 r. poz.
1509), wprowadzająca do wykazu świadczeń gwarantowanych świadczenie obejmujące
leczenie ostrej lub przewlekłej choroby przeszczep przeciwko gospodarzowi (GvHD – Graft
versus Host Disease) opornej na kortykosteroidy, z wykorzystaniem fotoferezy
pozaustrojowej (ECP).
Upośledzenie czynności układu immunologicznego, związane zwłaszcza z chorobą
przeszczep przeciwko gospodarzowi (GvHD), w połączeniu z jej intensywnym i często
długotrwałym immunosupresyjnym leczeniem, prowadzi do wyjątkowej podatności na
zagrażające życiu zakażenia, zwłaszcza grzybicze i wirusowe. Fotofereza pozaustrojowa
(ECP), jest jedną z terapii ratunkowych dla pacjentów, która jest powszechnie zalecaną
metodą leczenia drugiego rzutu (szczególnie w sterydoopornej postaci GVHD). Dlatego też
niezwykle ważne jest wprowadzenie stałego finansowania tej procedury przez NFZ.
Dla zapewnienia bezpieczeństwa i właściwej opieki na rzecz kobiet w ciąży, które mieszkają
na obszarze powiatów gdzie nie ma oddziału położniczo-ginekologicznego, zaprojektowano
świadczenie pn. „Opieka nad kobietą w ciążku lub kobietą rodzącą realizowana przez
położną”. Propozycja jest istotną odpowiedzią na zmiany demograficzne zachodzące w
Polsce, co w konsekwencji skutkuje zmianami organizacyjnymi w szpitalach. Zakłada się, że
projekt wejdzie w życie od 1 stycznia 2026 r., ale potrzebny będzie czas na organizację po
stronie NFZ i szpitali.
Przygotowywany jest projekt rozporządzenia Ministra Zdrowia z zakresu świadczeń opieki
zdrowotnej udzielanych w powiatowym centrum zdrowia.
Celem świadczeń gwarantowanych udzielanych w powiatowym centrum zdrowia będzie
zabezpieczenie świadczeniobiorców z tych powiatów, na obszarze których nie ma szpitali,
w dostęp do podstawowych świadczeń chirurgicznych, w szczególności drobnych zabiegów
niewymagających znieczulenia ogólnego, a także zapewnienie konsultacji lekarza
specjalisty w dziedzinie chorób wewnętrznych oraz do łóżek zapewniających opiekę w
przypadku poddania pacjenta kilkugodzinnej obserwacji. Świadczenia gwarantowane będą
realizowane w zakresie chirurgii ogólnej oraz chorób wewnętrznych przez uprawniony
personel, z wykorzystaniem sprzętu określonego w załączniku do rozporządzenia.
Dodatkowo powiatowe centrum zdrowia będzie dysponowało transportem sanitarnym
umożliwiającym przekazanie pacjenta do szpitala w przypadku konieczności kontynuacji
leczenia na wyższym poziomie.
Kolejny projekt rozporządzenia zmieniającego rozporządzenie w sprawie świadczeń
gwarantowanych z zakresu leczenia szpitalnego wprowadzi do wykazu świadczeń
gwarantowanych procedurę pn. „Diagnostyka pacjentów z nowotworami złośliwymi przy
wykorzystaniu testów genetycznych kompleksowego profilowania genomowego metodą
wysokoprzepustowego sekwencjonowania następnej generacji (NGS – Next Generation
Sequencing)”.
Analiza sygnatury genomowej (HRD) na materiale tkankowym może być zastosowana m.in.
w ramach diagnostyki przed kwalifikacją do leczenia terapiami celowanymi u pacjentów
z rakiem jajnika, jajowodu lub otrzewnej. Leczenie celowane w wymienionej grupie
pacjentów dobierane jest na podstawie wyników molekularnych badań diagnostycznych,
w zależności od zidentyfikowanych u pacjenta mutacji genetycznych charakterystycznych
dla danego nowotworu.
Według opinii ekspertów propozycja wprowadzenia analizy HRD pozwala na rozwiązanie
obecnych problemów związanych z diagnostyką molekularną nowotworów, takich jak brak
kwalifikacji do nowoczesnych terapii celowanych, ze względu na ograniczoną liczbę
ocenianych bio-markerów, ograniczenia związane ze zbyt małą ilością materiału do
wykonania sekwencji oddzielnych badań, długi czas oceny poszczególnych markerów.
-- 27 of 35 --
telefon: +48 22 250 01 46 ul. Miodowa 15
adres email: kancelaria@mz.gov.pl 00-952 Warszawa
www.gov.pl/zdrowie
28
Powołany Zarządzeniem Ministra Zdrowia Zespół ds. wdrożenia opieki koordynowanej
w POZ, prowadzi prace analityczne dotyczące możliwości wprowadzenia do świadczeń
z zakresu podstawowej opieki zdrowotnej, świadczeń opieki zdrowotnej z zakresu leczenie
bólu kręgosłupa, leczenia otyłości oraz kontynuacji leczenia pacjentów po przebytym
leczeniu onkologicznym o ustabilizowanym przebiegu choroby.
Procedowany jest projekt ustawy o zmianie ustawy o świadczeniach opieki zdrowotnej
finansowanych ze środków publicznych oraz niektórych innych ustaw, gdzie dodaje się
przepisy o trybie uzyskania statusu Ośrodka Eksperckiego Chorób Rzadkich (OECR).
Zgodnie z założeniami Planu dla Chorób Rzadkich, poprzez proponowane aktualnie zmiany
w ustawie o świadczeniach, powstaną kolejne Ośrodki Eksperckie dla Chorób Rzadkich
(OECR). Zakłada się, że dzięki nominowaniu na OECR wyspecjalizowanych w diagnostyce
i leczeniu chorób rzadkich komórek organizacyjnych podmiotów leczniczych, ośrodki te
staną się lepiej rozpoznawalne, opieka nad pacjentami z podejrzeniem lub rozpoznaniem
choroby rzadkiej będzie lepiej skoordynowana, co w perspektywie ma oznaczać krótszą
ścieżkę do postawienia właściwej diagnozy z wykorzystaniem właściwych badań
diagnostycznych (odejdą koszty nietrafionych badań diagnostycznych) oraz krótszą ścieżkę
do właściwego leczenia, jeżeli jest dostępne lub podstępowania podnoszącego jakość życia
z dana chorobą (odejdą koszty leczenia powikłań wynikających z błędnego leczenia lub
terapii wdrożonych zbyt późno).
Projekt wprowadzający OECR trafił do konsultacji publicznych 3 listopada – nr w wykazie:
UD285 (konsultacje jeszcze się nie zakończyły). Sama procedura nominacji OECR nie
generuje kosztów dla budżetu ani NFZ.
Projekt ustawy o zmianie ustawy o systemie informacji w ochronie zdrowia oraz niektórych
innych ustaw, gdzie dodaje się przepisy o Systemie dla Chorób Rzadkich trafił do konsultacji
publicznych.
Dla skutecznego zarządzania obszarem chorób rzadkich ważna jest rzetelna informacja
o skali problemu, zapotrzebowania na określoną opiekę zdrowotną oraz efektach
podejmowanych działań terapeutycznych i profilaktycznych. Dlatego powstaje System dla
Chorób Rzadkich zawierający Polski Rejestr Chorób Rzadkich, który również wynika
z Planu dla chorób rzadkich i jest ważnym instrumentem poprawy opieki medycznej dla tej
grupy chorych. Ponadto w ramach Systemu będzie generowana dla każdego indywidulanie
Karta Pacjenta z Chorobą Rzadką, która będzie stanowić zasób informacji o pacjencie i
specyfice jego choroby.
Obecnie w Ministerstwie Zdrowia trwają pracę nad wydaniem nowego rozporządzenia
Ministra Zdrowia w sprawie świadczeń gwarantowanych z rehabilitacji, które są
odpowiedzią na konieczność zapewnienia dostępności do świadczeń gwarantowanych z
zakresu rehabilitacji leczniczej, poprzez określenie obiektywnych narzędzi definiujących
stan kliniczny i funkcjonalny świadczeniobiorcy, co ma ograniczyć nadmiarowość
wystawianych skierowań, które nie zawsze korelują z rzeczywistymi potrzebami
rehabilitacyjnymi.
Projekt stanowi efekt prac Zespołu do spraw rehabilitacji w skład, którego weszło szerokie
grono interesariuszy z zakresu rehabilitacji leczniczej, a następnie poddania go analizie
Zespołu eksperckiego z udziałem Konsultanta Krajowego w dziedzinie rehabilitacji
medycznej i Konsultanta Krajowego w dziedzinie fizjoterapii.
Wypracowany kształt przepisów projektu rozporządzenia zawiera propozycje
bezkosztowych zmian organizacyjnych. Najważniejsze z nich to:
1) zdefiniowanie kryteriów kwalifikacji do poszczególnych zakresów świadczeń,
wskazujących „ścieżkę” pacjenta, poprzez odpowiednio dobrane, sparametryzowane,
jednolite dla wszystkich realizatorów skale medyczne i klasyfikacje medyczne
(załącznik nr 6);
-- 28 of 35 --
telefon: +48 22 250 01 46 ul. Miodowa 15
adres email: kancelaria@mz.gov.pl 00-952 Warszawa
www.gov.pl/zdrowie
29
2) zwiększenie dostępności do rehabilitacji pulmonologicznej w trybie dziennym poprzez
zniesienie wymogu wykorzystaniem metod subterraneoterapii;
3) usystematyzowanie organizacji udzielania świadczeń gwarantowanych udzielanych
w warunkach stacjonarnych we wszystkich zakresach, w tym również wyodrębnienie
stacjonarnej rehabilitacji dziecięcej, a także określenia maksymalnego i minimalnego
czasu przyjęcia i terapii;
4) stworzenie alternatywy dla porady lekarskiej – poprzez wizytę fizjoterapeutyczną
specjalisty fizjoterapii w rehabilitacji domowej – co pozwoli na „uwolnienie” tego
zakresu świadczeń i zawieranie umów przez praktyki fizjoterapeutyczne;
5) dookreślenie wymagania związane z personelem i sprzętem.
Wejście w życie projektowanych przepisów zostało przewidziane na II półrocze 2026 roku.
W 2026 r. planowane jest też wdrożenie rozwiązań systemowych w zakresie żywienia
w szpitalach tj. rozporządzenia Ministra Zdrowia w sprawie standardu organizacyjnego
żywienia w podmiocie leczniczym wykonującym działalność leczniczą w rodzaju
świadczenia szpitalne.
Natomiast w 2027 r. planowane jest wejście w życie nowelizacji rozporządzenia Ministra
Zdrowia w sprawie świadczeń gwarantowanych z zakresu opieki paliatywnej i hospicyjnej,
które ma zastąpić obecnie obowiązujące rozporządzenie Ministra Zdrowia z dnia 29
października 2013 r. w sprawie świadczeń gwarantowanych z zakresu opieki paliatywnej
i hospicyjnej (Dz. U. z 2022 r. poz. 262). Wydanie nowego rozporządzenia Ministra Zdrowia
w sprawie świadczeń gwarantowanych z zakresu opieki paliatywnej i hospicyjnej będzie
odpowiedzią na konieczność zapewnienia dostępności dla chorych, do tej pory jej
pozbawionych i będzie skutkowało z jednej strony zmniejszeniem niepotrzebnych
hospitalizacji, a z drugiej poprawi jakość życia pacjentów, którzy do tej pory nie
kwalifikowali się do opieki paliatywnej i hospicyjnej.
Powyżej przedstawione informacje odnośnie realizowanych jak i projektowanych
rozwiązań systemowych z użyciem innowacyjnych modeli organizacyjnych jak i
spersonalizowanych metod leczenia oraz diagnostyki w ramach świadczeń
gwarantowanych w poszczególnych dziedzinach, potwierdzają implementację do systemu
opieki zdrowotnej w Polsce pozytywnych rozwiązań, mających wpływ na działania służące
zachowaniu, ratowaniu, przywracaniu lub poprawie stanu zdrowia świadczeniobiorców
w trakcie jak i po zakończonym leczeniu, przy jednoczesnym zachowaniu odpowiedniej
jakości realizowanych świadczeń.
4. Planowane działania w obszarze bezpieczeństwa lekowego.
W zakresie refundacji produktów leczniczych i środków spożywczych specjalnego
przeznaczenia żywieniowego sprowadzanych z zagranicy w trybie importu docelowego
planowane są zmiany legislacyjne, polegające na wprowadzeniu terminu, w którym Prezes
Agencji Oceny Technologii Medycznych i Taryfikacji jest zobowiązany do wydania
rekomendacji w zakresie oceny zasadności refundacji, co skróci termin zakończenia
postępowań o refundację indywidualną. Przewiduje się m.in. zawężenie przesłanek
ustawowych, na podstawie których Minister Zdrowia odmawia wydania zgody na
refundację, poprzez wskazanie rekomendacji Prezesa Agencji Oceny Technologii
Medycznych i Taryfikacji jako materiału dowodowego zebranego w sprawie, nie
determinującego obligatoryjnie rozstrzygnięcia Ministra Zdrowia. Projektowane przepisy
zakładają także możliwość uzyskania refundacji dla leków sierocych, które stosowane są
w chorobach rzadkich, dla których w obowiązującym porządku prawnym uzyskanie
refundacji było utrudnione lub niemożliwe.
Planowane są również zmiany legislacyjne polegające na usunięciu wątpliwości
interpretacyjnych dotyczących wystawiania recept na import docelowy poprzez wskazanie
możliwości przepisania dla jednego pacjenta jednorazowo maksymalnej ilości produktu
-- 29 of 35 --
telefon: +48 22 250 01 46 ul. Miodowa 15
adres email: kancelaria@mz.gov.pl 00-952 Warszawa
www.gov.pl/zdrowie
30
leczniczego lub środka spożywczego specjalnego przeznaczenia żywieniowego, zgodnej
z zapotrzebowaniem na sprowadzenie z zagranicy. Dodatkowo proponuje się rozdzielenie
terminów realizacji recept na produkty lecznicze dopuszczone do obrotu przez Ministra
Zdrowia na czas określony oraz na produkty leczniczy lub środki spożywcze specjalnego
przeznaczenia żywieniowego sprowadzane z zagranicy dla pacjenta na podstawie
zapotrzebowania, z uwzględnieniem specyfiki procedury importu.
Planowane są zmiany w zakresie ustawy o Funduszu Medycznym poprzez
doprecyzowanie zapisu art. 33 ust. 2 ustawy wobec wynikających w praktyce problemów
interpretacyjnych. Dodatkowo przewidywane są zmiany w funkcjonowaniu procedury
RDTL, o której mowa w art. 47d i nast. ustawy o świadczeniach opieki zdrowotnej
finansowanych ze środków publicznych.
Priorytetowym w obszarze refundacji jest poszerzanie dostępu i podnoszenie standardu
terapii farmakologicznych udostępnianych w ramach środków publicznych polskim
Pacjentom. Cel ten realizowany jest poprzez decyzje podejmowane w zakresie objęcia
refundacją nowych leków, środków spożywczych specjalnego przeznaczenia żywieniowego
oraz wyrobów medycznych oraz modyfikacja zakresu wskazań w jakich te produkty są już
finansowane. Istotnym w tym obszarze jest również systematyczne skracanie czasu
prowadzenia postępowań administracyjnych dotyczących refundacji.
Okres 2023-2025 charakteryzuje się dużą dynamiką zmian skutkujących poprawą dostępu
do terapii dla polskich pacjentów. Ministerstwo Zdrowia ze szczególną uwagą odnosi się do
tych obszarów, które charakteryzują się najmniejszą liczbą dostępnych opcji
terapeutycznych i przez swoje działania stara się wyrównywać dostęp do terapii w różnych
obszarach medycyny. W ww. okresie refundacją ze środków płatnika publicznego
objęto 432 (w tym 152 w 2025 r.) nowe terapie (tzw. cząsteczkowskazania, które stanowi
określenie dla substancji czynnej stosowanej w danym wskazaniu klinicznym) z czego 174
terapie dotyczyły obszaru onkologii. Dla porównania w latach 2012-2021 objęto
refundacją w sumie ok. 400 terapii.
We wskazanym okresie Minister Zdrowia przy udziale Agencji Oceny Technologii
Medycznych i Taryfikacji prowadził prace dotyczące wykazu leków o ugruntowanej
skuteczności w obszarze kardiologii (publikacja wykazu październik 2024 r.) oraz onkologii
(publikacja wykazu maj 2025 r.), które to dziedziny mają charakter priorytetowy dla
Ministra Zdrowia z uwagi na fakt, iż przyczyny kardiologiczne oraz choroby nowotworowe
nadal pozostają głównymi przyczynami śmiertelności w populacji polskiej. Aktualnie
Minister Zdrowia kończy prace dotyczące kolejnego wykazu, tym razem z obszaru
ginekologii i endokrynologii z elementami reumatologii. Prace w powyższym zakresie są
możliwe dzięki nowej ścieżce administracyjnej wprowadzonej do aktualnego porządku
prawnego ustawą z 17 sierpnia 2023 r. o zmianie ustawy o
refundacji leków, środków
spożywczych specjalnego przeznaczenia żywieniowego oraz wyrobów medycznych oraz
niektórych innych ustaw, która weszła w życie 1 listopada 2023 r. Zarówno w roku 2023,
2024 i 2025 Minister Zdrowia opublikował wykazy leków o wysokim poziomie
innowacyjności, które to leki podlegają finasowaniu ze środków subfunduszu
terapeutyczno-innowacyjnego Funduszu Medycznego, a następnie przeprowadził
postępowania administracyjne (10) w odniesieniu do leków, dla których podmioty
odpowiedzialne lub ich przedstawiciele przedłożyli wnioski o objęcie refundacją i ustaleniu
ceny zbytu netto. W efekcie zakończenia postępowań refundacją zostało objętych w tym
trybie 9 cząsteczkowskazań zaś jedno postępowanie jest w toku.
Minister Zdrowia dokonał również licznych zmian w zakresie kategorii dostępności leków z
programu lekowego na katalog chemioterapii, co miało na celu zarówno poprawę
dostępności terapii dla pacjentów jak i uproszczenie procedur dla świadczeniodawców. Z
urzędu inicjowane były również liczne postepowania dotyczące objęcia refundacją wskazań
pozarejestracyjnych, czyli nie wynikających z zakresu zarejestrowanych wskazań dla danej
substancji czynnej, co ma również istotny wpływ na zwiększenie dostępu do różnych terapii
finansowanych ze środków publicznych.
Na uwagę, szczególnie w kontekście coraz częściej dyskutowanej kwestii bezpieczeństwa
lekowego nie tylko Polski, ale i całej UE, zasługuje kwestia mechanizmu dedykowanego
-- 30 of 35 --
telefon: +48 22 250 01 46 ul. Miodowa 15
adres email: kancelaria@mz.gov.pl 00-952 Warszawa
www.gov.pl/zdrowie
31
przedsiębiorcom z branży farmaceutycznej, którzy wytwarzają leki na terytorium RP (lista
G1) lub wytwarzają leki z substancji czynnych wytworzonych na terytorium RP (lista G2).
Na podstawie art. 13a ustawy o
zmianie ustawy o refundacji leków, środków spożywczych
specjalnego przeznaczenia żywieniowego oraz wyrobów medycznych oraz niektórych
innych ustaw wprowadzono możliwość ubiegania się o status tzw. „polskiego leku” z czym
wiążą się korzyści o charakterze administracyjnym lub ekonomicznym, a także obniżona
zapłata pacjenta za leki z takim statusem – odpowiednio o 10% lub 15% wysokości zapłaty
świadczeniobiorcy. Wg stanu na 1 października 2025 r. wykaz G1 liczy 682 pozycje (kody
identyfikujące GTIN) natomiast wykaz G2 liczy 37 pozycji (kody identyfikujące GTIN).
W 2025 r. Minister Zdrowia prowadził również prace koncepcyjne i merytoryczne nad
systemem automatycznie określającym należny poziom refundacji za lek na recepcie, co
było jednym z postulatów Zespołu ds. preskrypcji i realizacji recept na leki gotowe i
recepturowe, który działał w Ministerstwie Zdrowia w 2024 i 2025 r.
W kolejnych latach w zakresie obszaru refundacyjnego planowane są działania mające na
celu dalsze poszerzanie opcji terapeutycznych dostępnych w ramach wykazu
refundowanych leków, środków spożywczych specjalnego przeznaczenia żywieniowego
oraz wyrobów medycznych. Opublikowane zostaną listy technologii lekowych o wysokim
poziomie innowacyjności oraz wykazy technologii o ugruntowanej skuteczności w
kolejnych obszarach medycyny. Planowane jest również znowelizowanie rozporządzenia w
sprawie wyrobów medycznych wydawanych na zlecenie a także dokonywanie
systematycznych przeglądów, modyfikacji/aktualizacji istniejących programów lekowych w
świetle zmieniających się wytycznych i postępu wiedzy medycznej. Minister Zdrowia
planuje również przygotowanie nowej wersji dokumentu strategicznego dotyczącego
polityki lekowej państwa oraz wdrożenie narzędzia automatycznego nadawania poziomu
refundacji na receptach.
W 2026 r. planowane jest zakończenie prac legislacyjnych, rozpoczętych pod koniec maja
2024 r. i skierowanie do sejmu projektu ustawy o
zmianie ustawy o refundacji leków,
środków spożywczych specjalnego przeznaczenia żywieniowego oraz wyrobów
medycznych oraz niektórych innych ustaw (UD187), zwanego dalej „projektem”.
Projekt ten ma wprowadzić liczne zmiany w ustawie z dnia 12 maja 2011 r. o refundacji
leków, środków spożywczych specjalnego przeznaczenia żywieniowego oraz wyrobów
medycznych (Dz. U. z 2024 r. poz. 930, z późn. zm.), zwanej dalej „ustawą o refundacji”,
które mają na celu z jednej strony usunąć wątpliwości interpretacyjne co do obecnych
przepisów, a z drugiej strony zmienić niektóre rozwiązania w kierunku lepszego
zaopatrzenia świadczeniobiorców w refundowane produkty przez lepsze zabezpieczenie
dostępności produktów. Projekt zawiera zmiany w kierunku bardziej elastycznego,
przejrzystego i przyjaznego systemu refundacyjnego, który lepiej odpowiada na potrzeby
wszystkich uczestników systemu refundacyjnego. W projekcie przygotowano szereg
korzyści w zakresie systemu refundacyjnego:
1. Urzeczywistnienie deklaracji dostępności produktów do potrzeb rynku.
2. Pewność obrotu w kontekście wcześniej podpisanych umów na dystrybucję leków.
3. Zmniejszenie wymogów formalnych dla Wnioskodawców.
4. Szybsze postępowania administracyjne.
5. Sprawniejsze negocjacje cenowe.
6. Prostsze i czytelniejsze przepisy.
7. Większa przejrzystość.
Projektowane zmiany, przyspieszą proces refundacji – mniej biurokracji, prostsze
procedury, odciążenie świadczeniodawców i administracji.
Projekt zawiera wiele propozycji deregulacyjnych. Jest odpowiedzią na wnioski kierowane
do Ministra Zdrowia od przedsiębiorców obecnych na rynku farmaceutycznym,
świadczeniobiorców i innych grup społecznych, na których funkcjonowanie wpływają
przepisy ustawy o refundacji.
5. Działania zmierzające do wprowadzenia kolejnych rozwiązań cyfrowych dla
sektora ochrony zdrowia.
-- 31 of 35 --
telefon: +48 22 250 01 46 ul. Miodowa 15
adres email: kancelaria@mz.gov.pl 00-952 Warszawa
www.gov.pl/zdrowie
32
W Ministerstwie Zdrowia prowadzone są prace nad kolejnymi, innowacyjnymi i
niezbędnymi rozwiązaniami cyfrowymi dla sektora ochrony zdrowia, w tym dostosowując
do nich obowiązujące prawo.
W zakresie projektu ustawy o zmianie niektórych ustaw w związku z rozwojem usług e-
zdrowia, (projekt ustawy), Ministerstwo Zdrowia planuje wdrożenie kolejnych po
Elektronicznej Dokumentacji Medycznej (e-receptach, e-skierowaniach, e-zleceniach na
wyroby medyczne), Internetowym Koncie Pacjenta, instrumentów prawnych w zakresie
ochrony zdrowia, które pozwolą na zapewnienie sprawnego i efektywnego działania
systemu ochrony zdrowia, a z perspektywy usługobiorcy umożliwienie lepszego dostępu do
danych, które ich dotyczą, i rozszerzą możliwości korzystania z funkcjonalności systemu
informacji w ochronie zdrowia.
W celu wsparcia pacjenta w działaniach ułatwiających mu zaangażowanie się
we własne zdrowie, usprawniających funkcjonowanie w systemie ochrony zdrowia
i poprawiających komunikację pomiędzy pacjentem a pracownikami medycznymi,
realizowany jest dalszy rozwój portalu pacjent.gov.pl, IKP oraz aplikacji mobilnej
mojeIKP. Rozwój tych rozwiązań umożliwi pacjentowi dostęp do jeszcze większej ilości
spersonalizowanych informacji na temat swojego stanu zdrowia i członków rodziny,
informacji wspierających profilaktykę, zdrowy styl życia, zachęcających do udziału
w programach profilaktycznych i badaniach okresowych.
6. Europejska Przestrzeń Danych dotyczących Zdrowia (EPDZ).
Jednym z priorytetów MZ w latach 2025-2027 będzie wdrożenie Rozporządzenia
Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2025/327 z dnia 11 lutego 2025 r. w sprawie
europejskiej przestrzeni danych dotyczących zdrowia oraz zmiany dyrektywy 2011/24/UE i
rozporządzenia (UE) 2024/2847. Część przepisów tego rozporządzenia zacznie
obowiązywać w marcu 2027 r.
7. Zmiany legislacyjne.
Obecnie są procedowane zmiany legislacyjne w zakresie dotyczącym
rozporządzenia w sprawie obowiązkowych szczepień ochronnych, które mają na
celu m. in. poszerzenie katalogu chorób zakaźnych, przeciw którym przeprowadza
się obowiązkowe szczepienia ochronne, o zakażenia ludzkim wirusem brodawczaka
(HPV).
Projekt rozporządzenia Ministra Zdrowia zmieniającego rozporządzenie w sprawie
obowiązkowych szczepień ochronnych (MZ 1820). Obecnie są prowadzone prace
na rzecz elektronizacji elektronicznej Karty szczepień.
Prowadzone są prace legislacyjne projektów aktów prawnych Ministra Zdrowia,
procedowanych w trybie inicjatywy deregulacyjnej – cyfryzacja dokumentów
medycyny pracy. Ich podstawowym celem jest funkcjonowanie w formie
elektronicznej orzeczeń lekarskich zawiązanych z badaniami wstępnymi,
okresowymi i kontrolnymi, o których mowa w Kodeksie pracy. Ponadto mając na
uwadze dostępność danych i informacji zawartych w IKP, w projektowanych
przepisach uwzględniona została możliwość informowania przez lekarza medycyny
pracy w ramach ww. badań o zaleceniach, które będą mogłyby być wykorzystane
na pozazawodowe aspekty zdrowia pracownika i podjęcia przez niego działań
profilaktycznych, jak i poprzez podmioty lecznicze udzielające pracownikowi
innych świadczeń zdrowotnych.
Projekt ustawy o zmianie ustawy o zdrowiu publicznym – prowadzone są prace nad
zasadniczą reformą systemu koordynacji zdrowia publicznego, której celem jest
podniesienie rangi zdrowia publicznego w polityce państwa, usprawnienie
-- 32 of 35 --
telefon: +48 22 250 01 46 ul. Miodowa 15
adres email: kancelaria@mz.gov.pl 00-952 Warszawa
www.gov.pl/zdrowie
33
zarządzania na poziomie centralnym i lokalnym oraz zapewnienie stabilnego
finansowania działań profilaktycznych.
Narodowy Program Zdrowia - Trwają prace nad przedłużeniem Narodowego
Programu Zdrowia 2021–2025 do końca 2026 roku, aby zapewnić kontynuację
najważniejszych interwencji w okresie przejściowym. To pozwoli uniknąć przerwy
w realizacji działań profilaktycznych, zanim wejdą w życie nowe przepisy ustawy o
zdrowiu publicznym. Kolejny NPZ na wieloletnią perspektywę, celem zachowania
komplementarności i podniesienia skuteczności nowej polityki zdrowia
publicznego, zostanie przygotowany w oparciu o zmienioną ustawę o zdrowiu
publicznym.
8. Działania na rzecz przeciwdziałania uzależnieniom.
Ograniczanie spożycia napojów alkoholowych i poprawa sytuacji zdrowotnej w tym
zakresie w dalszym ciągu będzie przedmiotem szczególnej uwagi Ministerstwa Zdrowia.
Jedynie podejmowanie dalszych, konsekwentnych i obejmujących różne polityki publiczne
oddziaływań o potwierdzonej skuteczności może skutkować utrzymaniem trendu
spadkowego w zakresie spożycia alkoholu, a tym samym poprawą sytuacji zdrowotnej
społeczeństwa. Kontynuowane będą prace legislacyjne zakładające rozwiązania mające na
celu ograniczenie reklamy i promocji napojów alkoholowych oraz zmniejszenie dostępności
alkoholu, a w konsekwencji – zmniejszenie jego wysokiego spożycia. Planowana jest także
kontynuacja działań informacyjno-edukacyjnych odnośnie do szkodliwości spożywania
alkoholu.
W temacie przeciwdziałania narkomanii, projektowana ustawa o zmianie ustawy o
przeciwdziałaniu narkomanii oraz niektórych innych ustaw (UD85), została opracowana ze
względu na potrzebę zmiany przepisów ustawy z dnia 29 lipca 2005 r. o przeciwdziałaniu
narkomanii, w zakresie:
1. posiadania przez upoważnione jednostki nowych substancji
psychoaktywnych;
2. umożliwienia spełnienia międzynarodowych wymogów przez medyczne
zespoły ratunkowe niosące pomoc osobom poszkodowanym w wyniku klęsk
żywiołowych lub katastrof;
3. dostosowania odpowiednich przepisów do postanowień Konwencji
Narodów Zjednoczonych o zwalczaniu nielegalnego obrotu środkami
odurzającymi i substancjami psychotropowymi, sporządzoną w Wiedniu dnia
20 grudnia 1988 r. (Dz. U. z 1995 r. poz. 69), która została ratyfikowana
przez Rzeczpospolitą Polską;
4. zmiany nazwy Europejskiego Centrum Monitorowania Narkotyków i
Narkomanii na Agencję Unii Europejskiej do spraw Narkotyków w związku z
wejściem w życie z dniem 2 lipca 2024 r. rozporządzenia Parlamentu
Europejskiego i Rady (UE) 2023/1322 z dnia 27 czerwca 2023 r. w sprawie
Agencji Unii Europejskiej ds. Narkotyków (EUDA) i uchylenia rozporządzenia
(UE) nr 1920/2006 (Dz. Urz. UE L 166, z 30.06.2023, str. 6);
5. organizacji leczenia substytucyjnego;
6. regulacji dotyczących upraw i obrotu konopiami włóknistymi oraz
produktami z nich wytworzonymi.
Kluczową zmianą ujętą w ww. projekcie jest poszerzenie istniejącego modelu opieki i
leczenia substytucyjnego o rozwiązania uzupełniające dedykowane pewnej części populacji
objętej programami leczenia substytucyjnego, ale przede wszystkim nowym pacjentom,
którzy obecnie nie leczą się substytucyjnie z uwagi na ograniczoną dostępność.
Proponowane przepisy dają możliwość wystawiania recept na leki substytucyjne w ramach
ordynacji lekarskiej produktów leczniczych zawierających substancję czynną buprenorfinę.
W konsekwencji projektowana regulacja przyczyni się do zwiększenia liczby osób leczących
się z powodu uzależnienia od opioidów.
-- 33 of 35 --
telefon: +48 22 250 01 46 ul. Miodowa 15
adres email: kancelaria@mz.gov.pl 00-952 Warszawa
www.gov.pl/zdrowie
34
W zakresie regulacji dot. upraw i obrotu konopiami włóknistymi oraz produktami z nich
wytworzonymi należy wskazać, że ustawa o przeciwdziałaniu narkomanii wskazuje możliwe
cele uprawy konopi włóknistych, w tym m. in. na cele spożywcze, lecz nie zawiera przepisu,
który zabraniałby wprowadzania do obrotu lub wykorzystywania produktów z konopi
włóknistych w celach innych niż wskazane w tej ustawie. Brak szczelności przepisów w 5
tym zakresie spowodował sytuację, której efektem jest obrót i sprzedaż konsumentom
produktów niewiadomego pochodzenia, które mogą być szkodliwe dla zdrowia,
powodować stan odurzenia oraz mieć potencjał uzależniający. Brak jest również przepisów
umożliwiających stosowanie produktów z konopi jako wyrobów tytoniowych i wyrobów
ziołowych do palenia Projektowane przepisy wpłyną na zmniejszenie dostępności na
polskim rynku konopi włóknistych i produktów z nich wytworzonych, sprzedawanych z
przeznaczeniem do palenia lub wdychania bez spalania i w konsekwencji tego zwiększona
zostanie ochrona zdrowia publicznego i zdrowia osobistego osób zażywających takie
substancje lub potencjalnych ich nabywców.
W odniesieniu do kwestii ochrony zdrowia przed następstwami używania tytoniu i
wyrobów tytoniowych, opracowano projekt ustawy o zmianie ustawy o ochronie zdrowia
przed następstwami używania tytoniu i wyrobów tytoniowych (UD213). Projekt obecnie
jest przedmiotem obrad SKRM. Ustawa wprowadza zakaz sprzedaży jednorazowych
elektronicznych papierosów oraz aromatów w woreczkach nikotynowych. Ponadto w
projekcie zaproponowano dodanie art. 11c ust. 1a, który daje organom nadzoru (Inspekcji
Handlowej i Państwowej Inspekcji Sanitarnej) możliwość przeprowadzenia weryfikacji
zgodności papierosów elektronicznych i pojemników zapasowych z wymogami
technicznymi, które zostały określone w art. 11c ust. 1 ustawy tytoniowej w laboratoriach
należących do Państwowej Inspekcji Sanitarnej, Inspekcji Farmaceutycznej, lub
Narodowego Instytutu Zdrowia Publicznego PZH – Państwowego Instytutu Badawczego.
Pozwoli to organom nadzoru na skuteczne sprawowanie nadzoru nad składem płynu
zawartego w tych wyrobach.
Dodatkowo w celu umożliwienia identyfikacji dokumentacji zgłoszeniowej podlegającego
sprawdzeniu w laboratorium papierosa elektronicznego i pojemnika zapasowego
zaproponowano zmianę art. 11c ust. 3 przez wprowadzenie obowiązku zamieszczania na
opakowaniu tych wyrobów identyfikatora E-papierosa (EP-ID) w rozumieniu decyzji
wykonawczej Komisji (UE) 2015/2183 z dnia 24 listopada 2015 r.
9. Opracowanie projektu „Krajowego Programu Działań wobec Chorób Otępiennych,
polityki publicznej do roku 2030”.
Przyjęcie ww. Programu ma stanowić realizację założeń Globalnego Planu działania
odnoszącego się do odpowiedzi zdrowia publicznego na demencję na lata 2017–2025,
zatwierdzonego przez Światowe Zgromadzenie Zdrowia w Genewie w 2017 r. (jego
realizację przedłużono do 2031 r.), oraz krajowych dokumentów strategicznych, a także
odpowiedź na zachodzące procesy demograficzne.
Program gromadzi działania aktualnie prowadzone na rzecz osób z chorobami otępiennymi
i ich bliskich, a także wspiera wypracowanie nowych rozwiązań – stanowiących efekt
współpracy międzyresortowej oraz dialogu strony rządowej ze stroną społeczną – które
powinny wpłynąć na poprawę jakości życia i funkcjonowania osób chorych i ich opiekunów.
Program wszedł w życie 18 grudnia 2025 r.
Pytanie nr IV. Jakie wskaźniki lub kryteria zostały przyjęte do oceny skuteczności i
efektywności działań podejmowanych przez resort?
Odpowiedź na pytanie nr IV.
W dniu 31 grudnia 2024 roku Minister Zdrowia opublikował obwieszczenie w sprawie
aktualizacji Krajowego Planu Transformacji na lata 2022–2026
(https://dziennikmz.mz.gov.pl/DUM_MZ/2024/146/akt.pdf). Zaktualizowany dokument
-- 34 of 35 --
telefon: +48 22 250 01 46 ul. Miodowa 15
adres email: kancelaria@mz.gov.pl 00-952 Warszawa
www.gov.pl/zdrowie
35
obowiązuje od 1 stycznia 2025 r. do 31 grudnia 2026 r. i stanowi spójne i kompleksowe
narzędzie wdrożeniowe dla mapy potrzeb zdrowotnych na poziomie krajowym.1
Zaktualizowany KPT obejmuje:
szczegółowy katalog działań w kluczowych obszarach systemu ochrony zdrowia
(m.in. demografia, epidemiologia, POZ, AOS, leczenie szpitalne, opieka
psychiatryczna, rehabilitacja, opieka długoterminowa, paliatywna i hospicyjna),
skonkretyzowane wskaźniki monitorujące realizację założeń planu, wraz
z określeniem odpowiedzialności, kosztów i oczekiwanych rezultatów.
Dzięki corocznej publikacji wartości wskaźników, KPT zapewnia rzetelny mechanizm oceny
skuteczności i efektywności podejmowanych przez resort działań. Zaktualizowany
dokument to najlepsze dostępne narzędzie analityczno-raportowe, odzwierciedlające:
aktualizowane na bieżąco dane o realizacji celów,
integralność przyjętych kryteriów oceny,
spójną wizję strategiczną w zakresie polityki zdrowotnej.
Podobną funkcję planistyczną (w krótkim horyzoncie czasowym) pełni Plan działalności
Ministra Zdrowia, który jest przygotowywany corocznie, a następnie publikowane jest
sprawozdanie z jego realizacji. Plany działalności na lata 2025 oraz 2026 najlepiej
odzwierciedlają założenia aktualnego rządu w obszarze zdrowia i stanowią istotne
narzędzie do monitorowania realizacji polityki zdrowotnej. Opublikowane plany oraz
sprawozdania z ich realizacji dostępne są pod linkiem:
https://www.gov.pl/web/zdrowie/plan-dzialalnosci
Z wyrazami szacunku
z upoważnienia Ministra Zdrowia
Tomasz Maciejewski
Podsekretarz Stanu
/dokument podpisany elektronicznie/
1 Krajowy Plan Transformacji - Ministerstwo Zdrowia - Portal Gov.pl
-- 35 of 35 --