Odpowiedź na interpelację w sprawie sprawozdania z realizacji zadań Ministerstwa Spraw Zagranicznych oraz planowanych kierunków działań Odpowiedź na interpelację nr 13505 w sprawie sprawozdania z realizacji zadań Ministerstwa Spraw Zagranicznych oraz planowanych kierunków działań Odpowiadający: sekretarz stanu w Ministerstwie Spraw Zagranicznych Władysław Teofil Bartoszewski Warszawa, 15-12-2025 Szanowny Panie Marszałku, w odpowiedzi na interpelację nr 13505 pana posła Krzysztofa Piątkowskiego w sprawie sprawozdania z realizacji zadań Ministerstwa Spraw Zagranicznych oraz planowanych kierunków działań uprzejmie informuję, co następuje. Ad 1. Najważniejszymi projektami zrealizowanymi przez Ministerstwo Spraw Zagranicznych w latach 2023-2025 było przyjęcie kluczowych ustaw oraz prace nad pięcioletnią strategią polskiej polityki zagranicznej, utrzymanie wielowymiarowego wsparcia Ukrainy (UA) w formacie politycznym, dyplomatycznym, ekonomicznym, militarnym i humanitarnym oraz implementacja szeregu rozwiązań w celu przywrócenia profesjonalnego charakteru służby zagranicznej, a także ukończenie budowy i adaptacji nowej siedziby Ambasady RP w Berlinie. Na kluczowe ustawy składała się m.in.: Ustawa z 4 kwietnia 2025 r. o zmianie niektórych ustaw w celu wyeliminowania nieprawidłowości w systemie wizowym RP (Dz. U. 2025 poz. 622) będąca jedną z czterech ustaw stanowiących pakiet naprawczy, który wszedł w życie 1 czerwca 2025 r. W ramach zmian m.in. podniesiono opłaty za wizy, zaprzestano wywierania presji na konsulów w kierunku bezwzględnego zwiększania liczby rozpatrywanych wniosków wizowych oraz przywrócono prawidłowe zasady wydawania wiz humanitarnych i studenckich. Nowelizacja ustawy o służbie zagranicznej, która weszła w życie 1 stycznia 2025 r., dokonała korekty poważnych wad obowiązującej ustawy. Pozwoliła uniknąć znacznych i nieuzasadnionych wydatków budżetowych, zwiększyła wymogi kompetencyjne zatrudnianych osób oraz odbudowała konkurencyjność zatrudnienia w polskiej służbie zagranicznej, istotnie poprawiła warunki funkcjonowania pracowników placówek, w tym szczególnie na placówkach wojennych i trudnych. Ustawa z dnia 9 lipca 2025 r. o zmianie ustawy – Prawo konsularne implementowała dyrektywę dotyczącą unijnego tymczasowego dokumentu podróży dla obywateli państw członkowskich UE. Zmiany służą rozszerzeniu pomocy konsularnej przysługującej zarówno obywatelom polskim, jak i obywatelom innych państw UE. Przygotowano projekt Strategii Polskiej Polityki Zagranicznej na lata 2026-2030, przyjęty w dniu 20 listopada 2025 r. przez Stały Komitet Rady Ministrów. Dokument będzie rozpatrywany przez Radę Ministrów. Obejmuje prognozę zmian w otoczeniu międzynarodowym Polski w założonej perspektywie czasowej, definiuje cele polskiej polityki zagranicznej, identyfikuje środki działania, określa zadania krótko- i średnioterminowe. Priorytetem ministerstwa było również utrzymanie wielowymiarowego wsparcia Ukrainy w formacie politycznym, dyplomatycznym, ekonomicznym, militarnym i humanitarnym. Celem działań były m.in.: przeciwstawianie się agresywnej polityce Rosji w Europie; stałe związanie Ukrainy z proeuropejską ścieżką rozwoju; poszerzenie polsko-ukraińskiego partnerstwa gospodarczego przez wsparcie procesu przyszłej odbudowy UA oraz zapewnianie ochrony polskich interesów i obecności w Ukrainie, również w kontekście ochrony praw mniejszości. Konieczne było przywrócenie profesjonalnego charakteru służby zagranicznej. W tym celu przyjęto opisaną wcześniej nowelizację ustawy o służbie zagranicznej. Podjęto również szereg innych działań naprawczych: podwyższono wynagrodzenia pracownicze w centrali i na placówkach i opracowano przejrzystą politykę płacową, a wyczerpująca informacja o jej zasadach została udostępniona pracownikom; zwiększono odsetek dyplomatów zawodowych wśród kierowników placówek oraz uruchomiono seminarium dyplomatyczno-konsularne, dzięki czemu już kilkudziesięciu pracowników MSZ mogło przejść kompleksowe szkolenia, zdać egzaminy i w efekcie dołączyć do grona dyplomatów zawodowych. Aktualnie, po raz pierwszy, przeprowadzana jest przewidziana w nowelizacji ustawy wyższa kwalifikacja dyplomatyczna dla osób mających awansować na wyższe stopnie dyplomatyczne uprawniające do zajmowania stanowisk kierowniczych – to przykład podnoszenia wymogów w zakresie kompetencji zarządczych, znajomości stosownych przepisów oraz pogłębionej, specjalistycznej wiedzy w wybranych obszarach. Finalizujemy kolejny nabór na aplikację dyplomatyczno-konsularną. Ad 2. Działania polskiej dyplomacji koncentrowały się wokół: wzmocnienia pozycji Polski na arenie międzynarodowej, m.in. doprowadzono do odblokowania środków z KPO i funduszy spójności; prowadzenia aktywnego dialogu międzynarodowego, m.in. zrealizowano setki spotkań z liderami państw i instytucji europejskich, odnowiono formułę Trójkąta Weimarskiego; podjęto wspólne ponadnarodowe działania wobec wyzwań m.in. zapobiegające skutkom dezinformacji międzynarodowej, doprowadzono do przyjęcia przez Radę UE ds. ogólnych decyzji o utworzeniu Zespołów Szybkiego Reagowania na Zagrożenia Hybrydowe; kontynuowano pomoc Ukrainie, m.in. przekazano dotychczas Siłom Zbrojnym Ukrainy kilkadziesiąt donacji obejmujących sprzęt wojskowy, amunicję czy środki medyczne. Ad 3. Ministerstwo planuje w latach 2025-2027 kontynuować działania o charakterze infrastrukturalnym, organizacyjnym i legislacyjnym. Kontynuowane są prace: przy budowie nowej siedziby Ambasady RP w Mińsku (planowane zakończenie robót w II kwartale 2026 r.), remont nowej siedziby Instytutu Polskiego w Sztokholmie (zakończenie inwestycji w b.r.), i remont Instytutu Polskiego w Paryżu (termin realizacji – I kwartał 2026 r.). W 2024 r. Ministerstwo zakupiło budynek w Waszyngtonie, który w ciągu najbliższych lat zostanie poddany gruntownej przebudowie i adaptacji. Istotnym działaniem ministerstwa pozostanie modernizacja infrastruktury teleinformatycznej oraz wdrażanie nowych rozwiązań cyfrowych. Planowana jest implementacja rozwiązań wykorzystujących sztuczną inteligencję oraz dalsza modernizacja sprzętu i oprogramowania. Będzie to wymagać uważnych analiz w celu zachowania odpowiedniego poziomu cyberbezpieczeństwa. Między innymi w tym celu utworzono w ministerstwie w 2024 r. wyspecjalizowaną komórkę: Biuro Transformacji Cyfrowej. Priorytetem do 2027 r. pozostanie również modernizacja struktury służby zagranicznej, urzędu oraz placówek zagranicznych. Ministerstwo planuje kontynuowanie poszerzenia dostępu do szkoleń, nauki języków obcych i innych form rozwijania kompetencji przez członków służby zagranicznej. Planowane jest wprowadzanie w życie rozwiązań mających uporządkować strukturę kadrową na placówkach i podnieść ich efektywność m.in. przez większe zaangażowanie lokalnych ekspertów. Nowa polityka płacowa ministerstwa, w transparentny i szczegółowy sposób określająca zasady wynagradzania, ma być sukcesywnie implementowana. W trakcie przygotowań są istotne inicjatywy legislacyjne o charakterze systemowym: 1. Projekt ustawy o wykonywaniu orzeczeń Europejskiego Trybunału Praw Człowieka (ETPC). Projekt zmierza do ustanowienia zasad i trybu wykonywania orzeczeń ETPC wydanych w sprawach ze skarg indywidualnych, w których stroną jest Rzeczpospolita Polska, w tym sposobu koordynacji współdziałania podmiotów publicznych w celu wykonania orzeczeń ETPC. Projektowana ustawa zmierza do wprowadzenia skutecznego systemu wykonywania orzeczeń trybunału, w tym koordynowania przez ministra SZ działań podmiotów publicznych administracji rządowej i pozarządowej. Projekt przeszedł konsultacje międzyresortowe. Jest na etapie Stałego Komitetu Rady Ministrów. 2. Projekt ustawy o środkach ograniczających (tzw. ustawa sankcyjna). Projektowana ustawa ma na celu uporządkowanie systemu wdrażania w RP środków ograniczających UE oraz wprowadzenie uzupełniającego je systemu krajowych środków ograniczających. Do tej pory kwestie te były regulowane częściowo w różnych aktach prawnych, co utrudniało skuteczne wdrażanie sankcji przyjmowanych na forum UE i komplikowało właściwe ich stosowanie przez podmioty do tego zobowiązane, w szczególności przedsiębiorców. Projekt znajduje się obecnie na etapie uzgodnień międzyresortowych, opiniowania i konsultacji publicznych. 3. Projekt ustawy o umowach międzynarodowych. Obowiązująca ustawa weszła w życie 17 czerwca 2000 r., tj. 25 lat temu. Biorąc pod uwagę wieloletnią praktykę jej stosowania oraz zawierania na jej podstawie umów międzynarodowych, podjęto decyzję o przygotowaniu projektu nowej ustawy, która oprócz kompleksowego wykonania art. 89 ust. 3 konstytucji ureguluje również te zagadnienia prawnotraktatowe, które dotychczas w polskim prawie nie były normowane, a które są niezbędne z punktu widzenia współczesnych stosunków międzynarodowych. Ustawa znajduje się obecnie na etapie uzgodnień międzyresortowych, opiniowania i konsultacji publicznych. Wskazany zakres obejmie projekt Strategii Polskiej Polityki Zagranicznej na lata 2026-2030, który w bieżącym roku zostanie przedłożony do zatwierdzenia Radzie Ministrów. Ad 4. Ministerstwo corocznie przedstawia do wiadomości publicznej dokument: Sprawozdanie z wykonania planu działalności Ministra Spraw Zagranicznych. W sprawozdaniu przyjmujemy kilka rodzajów mierników określających stopień realizacji założonych celów: 1) ocena realizacji w skali 5-bardzo dobra, 4-dobra, 3-dostateczna, 2-niedostateczna wraz z opisowym uzasadnieniem; 2) wskaźnik liczbowy mający zastosowanie np. do ocen dwustronnych i wielostronnych relacji politycznych obrazujący liczbę konsultacji i przedsięwzięć organizowanych przez MSZ bądź w odniesieniu do zapewnienia poziomu reprezentacji dyplomatycznej na świecie obrazujący liczbę ambasad, stałych przedstawicielstw, biur czy konsulatów; 3) wskaźniki procentowe obrazujące skalę realizacji przyjętych uprzednio planów np. współpracy rozwojowej czy planu działalności ministra SZ (Plan działalności Ministra Spraw Zagranicznych – Ministerstwo Spraw Zagranicznych – Portal Gov.pl). Niemniej jednak stosowanie wskaźników i mierników w odniesieniu do działalność służby zagranicznej nie zawsze jest możliwe, ponieważ głównym zadaniem dyplomacji jest stałe utrzymywanie relacji z innymi państwami oraz zapewnienie dzięki nim najwyższego poziomu bezpieczeństwa państwa. Z wyrazami szacunku z up. Władysław Teofil Bartoszewski Sekretarz Stanu