Interpelacja w sprawie ograniczania przyjęć pacjentów z powodu wyczerpania limitów finansowania przez Narodowy Fundusz Zdrowia
Treść wystąpienia poselskiego
Interpelacja nr 13407
do ministra zdrowia
w sprawie ograniczania przyjęć pacjentów z powodu wyczerpania limitów finansowania przez Narodowy Fundusz Zdrowia
Zgłaszający: Maja Ewa Nowak
Data wpływu: 04-11-2025
Szanowna Pani Minister,
do mojego biura poselskiego napływają niepokojące sygnały od pacjentów oraz personelu medycznego z różnych regionów kraju, wskazujące na ograniczanie przyjęć do szpitali z powodu wyczerpania rocznych limitów finansowania przez Narodowy Fundusz Zdrowia. Zgłaszane przypadki dotyczą nie tylko świadczeń planowych, lecz także leczenia pacjentów wymagających pilnej interwencji, w tym osób z chorobami onkologicznymi.
Z informacji przekazywanych przez środowisko lekarskie wynika, że część placówek medycznych jest zmuszona do przekładania terminów rozpoczęcia leczenia na przyszły rok. W niektórych przypadkach dotyczy to nawet programów lekowych i świadczeń, które dotychczas nie podlegały limitowaniu. W efekcie pacjenci są informowani, że rozpoczęcie terapii będzie możliwe dopiero po nowym roku, co w przypadku chorób nowotworowych czy przewlekłych może prowadzić do pogorszenia rokowań i utraty szansy na skuteczne leczenie.
Pomimo zwiększenia środków dla Narodowego Funduszu Zdrowia o dodatkowe miliardy złotych w ostatnich miesiącach, szpitale wciąż sygnalizują brak wystarczającego finansowania bieżących świadczeń. Sytuacja ta budzi uzasadnione obawy o ciągłość leczenia pacjentów oraz stabilność systemu ochrony zdrowia.
W związku z powyższym zwracam się do Pani Minister z następującymi pytaniami:
Czy Ministerstwo Zdrowia posiada aktualne dane dotyczące liczby placówek medycznych, które wstrzymały lub ograniczyły przyjęcia pacjentów z powodu wyczerpania limitów finansowych NFZ?
Jakie działania interwencyjne zostały lub zostaną podjęte w celu zapewnienia ciągłości leczenia pacjentów, zwłaszcza onkologicznych, jeszcze w 2025 roku?
Czy ministerstwo planuje dodatkowe zwiększenie środków dla NFZ w bieżącym roku, aby umożliwić kontynuację świadczeń bez konieczności przesuwania ich na rok 2026?
W jaki sposób resort zdrowia zamierza przeciwdziałać narastaniu luki finansowej w systemie ochrony zdrowia, której wysokość w przyszłym roku może sięgnąć kilkudziesięciu miliardów złotych?
Czy ministerstwo rozważa opracowanie nowego modelu finansowania świadczeń wysokospecjalistycznych, w tym onkologicznych, który zapewniłby pacjentom pełny dostęp do leczenia niezależnie od rocznych limitów kontraktowych?
Z poważaniem Maja Nowak
Posłanka na Sejm RP
Podsekretarz stanu Tomasz Maciejewski
Odpowiedź wysoce rzeczowa – zawiera liczne dane twarde, kwoty, daty lub bezpośrednie odniesienie do zadanych pytań.
- Zawiera 12 wskazania konkretnych kwot finansowych
- Podaje wskaźniki procentowe (1)
- Wymienia precyzyjne daty lub terminy (15)
- Resort odnosi się punkt po punkcie do pytań posła
Pełna treść wyekstrahowana z załącznika PDF (odpowiedź urzędowa)
9507 znakówadres email: kancelaria@mz.gov.pl 00-952 Warszawa
www.gov.pl/zdrowie
DLF.050.71.2025.SK
Warszawa, 28 listopada 2025
Pan
Włodzimierz Czarzasty
Marszałek Sejmu
Rzeczypospolitej Polskiej
Szanowny Panie Marszałku,
związku z interpelacją Posłanki Mai Ewy Nowak, z dnia 13 listopada 2025 r., w sprawie
ograniczania przyjęć pacjentów z powodu wyczerpania limitów finansowania przez
Narodowy Fundusz Zdrowia (nr 13407), uprzejmie proszę o przyjęcie następujących
informacji.
Zgodnie z art. 9 pkt 9 ustawy z dnia 27 sierpnia 2009 r. o finansach publicznych (Dz. U. z
2025 r., poz. 1483), Narodowy Fundusz Zdrowia należy do jednostek sektora finansów
publicznych i w związku z tym wartość finansowanych w danym roku przez NFZ świadczeń
opieki zdrowotnej zdeterminowana jest poziomem środków zapisanych na ten cel w planie
finansowym NFZ, sporządzonym zgodnie z uregulowaniami art. 120 i 121 ustawy z dnia
27 sierpnia 2004 r. o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków
publicznych (Dz. U. z 2025 r., poz. 1461, z późn. zm.).
Mając powyższe na uwadze informuję, że finansowanie przez oddziały wojewódzkie NFZ
udzielonych przez świadczeniodawców świadczeń opieki zdrowotnej odbywa się zgodnie
z postanowieniami umów o udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej i przepisami:
art. 132 ust. 5 ustawy o świadczeniach finansowanych ze środków publicznych, zgodnie
z którymi wysokość łącznych zobowiązań Funduszu wynikających z zawartych ze
świadczeniodawcami umów nie może przekroczyć wysokości kosztów przewidzianych na
ten cel w planie finansowym Funduszu;
§ 14 załącznika do rozporządzenia Ministra Zdrowia z dnia 8 września 2015 r. w sprawie
ogólnych warunków umów o udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej, zgodnie z którymi
Fundusz zobowiązany jest do finansowania świadczeń udzielonych w okresie
rozliczeniowym, do kwoty zobowiązania Funduszu wobec świadczeniodawcy określonej
w umowie dla danego zakresu świadczeń.
Ponadto, zgodnie z treścią przepisu art. 132 ust. 1 ww. ustawy, podstawą udzielania
świadczeń opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych przez Fundusz jest
-- 1 of 4 --
telefon: +48 22 250 01 46 ul. Miodowa 15
adres email: kancelaria@mz.gov.pl 00-952 Warszawa
www.gov.pl/zdrowie
2
umowa o udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej zawarta pomiędzy świadczeniodawcą
a Funduszem, z zastrzeżeniem art. 19 ust. 4 i art. 132c. Zgodnie z treścią przepisu art. 136
ust. 1 pkt 5 tejże ustawy umowa o udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej określa
w szczególności kwotę zobowiązania Funduszu wobec świadczeniodawcy. Powyższe
oznacza, że zrealizowane w danym okresie sprawozdawczym świadczenia opieki
zdrowotnej, finansowane są do poziomu określonego w planie rzeczowo-finansowym
stanowiącym załącznik do umowy zawartej dobrowolnie przez świadczeniodawcę.
Jednocześnie pragnę zapewnić, że w zakresie posiadanych kompetencji oraz środków
finansowych oddziały wojewódzkie NFZ prowadzą na bieżąco działania zmierzające
do zmiany warunków finansowych umów o udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej,
zarówno na wniosek świadczeniodawców, jak i z inicjatywy własnej oddziału wojewódzkiego
NFZ, uwzględniające m.in. wyniki analizy stopnia wykorzystania przez świadczeniodawców
środków zaangażowanych w umowy o udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej. Działania
te ukierunkowane są na optymalne wykorzystanie środków finansowych przeznaczonych
na finansowanie świadczeń opieki zdrowotnej określonych w planie oddziału
wojewódzkiego NFZ i wzrostu wartości umów o udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej –
w kontekście poprawy dostępności do świadczeń zdrowotnych, zakontraktowania większej
liczby świadczeń i opłacenia nadwykonań.
W ramach tych działań we wszystkich oddziałach wojewódzkich NFZ rozliczono
nadwykonania w nielimitowanych zakresach świadczeń oraz nadwykonania leków
w programach lekowych i chemioterapii za I kwartał 2025 r.
Jednocześnie dzięki zwiększeniu w październiku 2025 r. dotacji podmiotowej dla NFZ
z budżetu państwa o 3,44 mld zł, Mazowiecki i Śląski OW NFZ podpisały aneksy
z placówkami medycznymi gwarantując dostępność do świadczeń dla pacjentów
w listopadzie i grudniu br. Ponadto, w części oddziałów wojewódzkich NFZ rozliczono
również nadwykonania w nielimitowanych zakresach świadczeń oraz nadwykonania leków
w programach lekowych i chemioterapii za II kwartał 2025 r.
Po otrzymaniu w listopadzie i grudniu 2025 r. dodatkowych środków z budżetu państwa
planowane jest zakończenie rozliczenia nadwykonań w nielimitowanych zakresach
świadczeń oraz nadwykonań leków w programach lekowych i chemioterapii za II kwartał
2025 r. w pozostałych oddziałach wojewódzkich NFZ, a także rozliczenie nadwykonań
w nielimitowanych zakresach świadczeń oraz nadwykonań leków w programach lekowych
i chemioterapii za III kwartał 2025 r.
Rozliczenie nadwykonań w nielimitowanych zakresach świadczeń, nadwykonań leków
w programach lekowych i chemioterapii za IV kwartał 2025 r. zostanie przeprowadzone
do wysokości środków określonych w planie finansowym NFZ na 2025 r. zgodnie
z przepisem § 27 ust. 2 załącznika do rozporządzenia Ministra Zdrowia sprawie ogólnych
-- 2 of 4 --
telefon: +48 22 250 01 46 ul. Miodowa 15
adres email: kancelaria@mz.gov.pl 00-952 Warszawa
www.gov.pl/zdrowie
3
warunków umów o udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej w ramach prac związanych
z rozliczeniem umów o udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej za 2025 r., których
zakończenie planowane jest na drugą połowę lutego 2026 r.
W powyższym procesie zostanie również uwzględnione, z zastosowaniem wskaźników
degresji, rozliczenie nadwykonań w limitowanych zakresach świadczeń za 2025 r.
Nadwykonania w nielimitowanych zakresach świadczeń oraz nadwykonania leków
w programach lekowych i chemioterapii za IV kwartał 2025 r. nierozliczone w ramach prac
związanych z rozliczeniem umów o udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej za 2025 r.
zostaną rozliczone w ramach środków określonych w planie finansowym NFZ na 2026 r.
W odniesieniu do poruszonej kwestii odraczania leczenia onkologicznego pacjentów
z powodu braku środków finansowych, informuję, że dotychczas Narodowy Fundusz
Zdrowia informował, że nie posiada informacji o przypadkach wstrzymania lub ograniczania
przyjęć pacjentów z powodu wyczerpania limitów finansowych NFZ. Ponadto wyjaśnienia
wymaga również, że zgodnie z przepisami § 9 ust. 1 rozporządzenia Ministra Zdrowia
w sprawie ogólnych warunków umów o udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej,
świadczeniodawca zobowiązany jest do udzielania świadczeń przez cały okres
obowiązywania umowy, zgodnie z określonym w umowie harmonogramem oraz planem
rzeczowo-finansowym.
Jednocześnie informuję, że w planie NFZ na 2025 r. pierwotna wysokość środków zapisana
na koszty świadczeń opieki zdrowotnej NFZ wynosiła 183,6 mld zł, tj. była wyższa
o 26,07 mld zł w porównaniu do pierwotnego planu finansowego NFZ na 2024 rok.
W wyniku dokonanych w trakcie bieżącego roku zmian ww. planu, środki te wzrosły
już o ponad 17,2 mld zł do wysokości blisko 200,9 mld zł.
Zaplanowana pierwotnie dotacja podmiotowa z budżetu państwa dla NFZ na 2025 r.
wyniosła 18,35 mld zł (ponad dwukrotnie więcej niż zaplanowana pierwotnie na 2024 r.),
natomiast dzięki decyzjom Minister Zdrowia oraz Ministra Finansów, środki te wynoszą
aktualnie ponad 31 mld zł.
Ponadto dzięki decyzji Minister Zdrowia z dnia 6 listopada 2025 r. do NFZ zostaną
przekazane dodatkowe środki w wysokości 400 mln zł z przeznaczeniem na zwiększenie
dotacji podmiotowej dla Narodowego Funduszu Zdrowia.
Dzięki decyzji Ministra Finansów z dnia 1 lipca 2025 r., zostały przyznane środki finansowe
dla NFZ w kwocie blisko 1,58 mld zł, przeznaczone na zwiększenie funduszu zapasowego
NFZ. Minister Finansów i Gospodarki wyemitował obligacje skarbowe przeznaczone
na podwyższenie funduszu zapasowego Narodowego Funduszu Zdrowia. Wyemitowane
obligacje o łącznej wartości nominalnej 922 mln zł zostały przekazane do NFZ 20 listopada
2025 roku.
-- 3 of 4 --
telefon: +48 22 250 01 46 ul. Miodowa 15
adres email: kancelaria@mz.gov.pl 00-952 Warszawa
www.gov.pl/zdrowie
4
Ponadto pragnę wskazać, że rozporządzenie Ministra Zdrowia z dnia 10 czerwca 2025 r.
zmieniające rozporządzenie w sprawie ogólnych warunków umów o udzielanie świadczeń
opieki zdrowotnej wprowadziło przepis umożliwiający wypłatę w 2025 r. specjalnych
dodatków do ryczałtu PSZ świadczeniodawcom, którzy za poprzedni okres rozliczeniowy
(2024 r.) wykazali tzw. nadwykonania tego ryczałtu w wysokości 27% wartości
wypracowanych świadczeń powyżej wartości ryczałtu, z jednoczesnym uwzględnieniem
kwot dodatków wypłaconych w 2024 r. (dodatkowe pieniądze dla szpitali PSZ w łącznej
wysokości 300 mln zł).
Aktualnie procedowana jest nowelizacja ustawy o Funduszu Medycznym, której celem jest
m.in. zwiększenie limitu określonego na 2025 r. na finansowanie nadwykonań świadczeń
opieki zdrowotnej udzielanych osobom do ukończenia 18. roku życia. Wejście w życie ustawy
będzie oznaczało dodatkowe środki Funduszu Medycznego w wysokości 3,56 mld zł,
możliwe do przekazania NFZ jeszcze w bieżącym roku.
Mając na względzie powyższe informacje pragnę zapewnić, że Ministerstwo Zdrowia
wspólnie z Narodowym Funduszem Zdrowia nieustannie podejmuje działania mające na celu
zachowanie stabilności finansowej świadczeniodawców oraz zapewnienie bezpieczeństwa
zdrowotnego świadczeniobiorców, w tym pacjentów onkologicznych.
Z wyrazami szacunku
z upoważnienia Ministra Zdrowia
Tomasz Maciejewski
Podsekretarz Stanu
/dokument podpisany elektronicznie/
-- 4 of 4 --