tel. 222-500-108 ul. Nowogrodzka 1/3/5
info@mrpips.gov.pl 00-513 Warszawa
https://www.gov.pl/web/rodzina
BM-II.059.1.569.2025
Warszawa, /elektroniczny znacznik czasu/
Pan
Włodzimierz Czarzasty
Marszałek Sejmu
Rzeczypospolitej Polskiej
Szanowny Panie Marszałku,
w odpowiedzi na interpelację nr 13384 Pana Posła Grzegorza Woźniaka, w sprawie
problemów w funkcjonowaniu warsztatów terapii zajęciowej, proszę przyjąć poniższe
wyjaśnienia.
Odnośnie do powiązania kwoty dofinansowania rocznego pobytu jednego uczestnika w
WTZ z określonymi wskaźnikami należy zaznaczyć, że uwzględniając możliwości finansowe
PFRON i konieczność realizacji innych zadań ze środków funduszu nie byłoby to zasadne.
Kwestie dotyczące finansowania WTZ określają ustawa o rehabilitacji zawodowej
społecznej oraz zatrudnianiu osób niepełnosprawnych i rozporządzenie Rady Ministrów
z dnia 13 maja 2003 r. w sprawie algorytmu przekazywania środków Państwowego
Funduszu Rehabilitacji Osób Niepełnosprawnych samorządom wojewódzkim i powiatowym
(Dz. U. z 2019 r. poz. 1605, z późn. zm.). Wysokość dofinansowania kosztów rocznego
pobytu osoby niepełnosprawnej zaliczonej do znacznego lub umiarkowanego stopnia
niepełnosprawności zatrudnionej w zakładzie aktywności zawodowej (ZAZ) oraz wysokość
dofinansowania kosztów rocznego pobytu jednego uczestnika w WTZ ustalono w § 5 ust.
2-4 rozporządzenia.
Wprowadzenie mechanizmu uzależniającego wysokość dofinansowania WTZ od
określonych wskaźników wymagałoby przemodelowania zasad finansowania tego typu
placówek i zmodyfikowania obowiązującego wzoru algorytmu. Wprowadzenie stałego
mechanizmu corocznej waloryzacji kwoty dofinansowania wiązałoby się z istotnym
ryzykiem dla stabilności finansowej funduszu. Niekontrolowany wzrost wydatków mógłby
utrudnić planowanie budżetu PFRON. W perspektywie wieloletniej mogłoby to prowadzić
do ograniczenia możliwości finansowania innych form wsparcia kierowanych bezpośrednio
do osób z niepełnosprawnościami. Według danych PFRON kwota niezaspokojonych
potrzeb w tym zakresie wyniosła w roku minionym ok. 750 mln zł.
Kierownictwo Ministerstwa Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej na bieżąco monitoruje
sytuację warsztatów terapii zajęciowej i nie wyklucza podejmowania dalszych działań w tym
zakresie, adekwatnie do możliwości finansowych funduszu oraz zidentyfikowanych potrzeb
systemowych.
Informuję, że zgodnie z § 13 ust. 1 rozporządzenia Ministra Gospodarki, Pracy i Polityki
Społecznej z dnia 25 marca 2004 r. w sprawie warsztatów terapii zajęciowej (Dz. U. z 2021
r. poz. 2284) pracownikami WTZ są kierownik warsztatu, specjaliści do spraw rehabilitacji
lub rewalidacji oraz instruktorzy terapii zajęciowej, zaś pracownikiem jest osoba zatrudniona
na podstawie umowy o pracę, powołania, wyboru, mianowania lub spółdzielczej umowy
o pracę (art. 2 ustawy z dnia 26 czerwca 1974 r. Kodeks pracy (Dz. U. z 2025 r. poz. 277,
z późn. zm., dalej jako „Kodeks pracy”).
Ponadto, zgodnie z § 13 ust. 2 rozporządzenia w sprawie warsztatów terapii zajęciowej,
w warsztacie zatrudnia się psychologa oraz – w zależności od potrzeb – pielęgniarkę lub
lekarza, pracownika socjalnego, instruktora zawodu i inne osoby, których praca jest
niezbędna dla prawidłowego funkcjonowania warsztatu. Oznacza to, że § 13 ust. 2 pkt 4
rozporządzenia dopuszcza możliwość zatrudnienia w WTZ również innych osób niż

-- 1 of 7 --

tel. 222-500-108 ul. Nowogrodzka 1/3/5
info@mrpips.gov.pl 00-513 Warszawa
https://www.gov.pl/web/rodzina
wymienione w § 13 ust. 1 oraz w ust. 2 pkt 1–3, jeżeli jest to niezbędne do zapewnienia
prawidłowego funkcjonowania warsztatu.
Osoby wymienione w § 13 ust. 2 mogą być zatrudnione w oparciu o pracowniczą podstawę
zatrudnienia, względnie w oparciu o umowę cywilnoprawną.
Zatrudnienie kierownika warsztatu, specjalistów do spraw rehabilitacji lub rewalidacji,
instruktorów terapii zajęciowej oraz psychologa jest w warsztacie terapii zajęciowej
obligatoryjne. Wynika to z wymogu zapewnienia właściwej organizacji pracy placówki,
a także ciągłości oraz wysokiej jakości procesu rehabilitacji społecznej i zawodowej
uczestników warsztatu.
Zgodnie z § 5 rozporządzenia w sprawie warsztatów terapii zajęciowej powiat zawiera
z jednostką prowadzącą warsztat umowę określającą warunki i wysokość dofinansowania
utworzenia i działalności warsztatu ze środków PFRON. W umowie określa się m.in. liczbę
pracowników, liczbę etatów, wykaz stanowisk oraz wymagane kwalifikacje pracowników
warsztatu.
Jeśli chodzi o wynagrodzenia pracowników WTZ należy zaznaczyć, że katalog kosztów
działalności warsztatu, które mogą być dofinansowywane ze środków PFRON określono
w § 19 ust. 1 rozporządzenia w sprawie warsztatów terapii zajęciowej. W przepisie ujęto
m.in. koszty wynagrodzenia pracowników warsztatu, należnych od pracodawcy składek na
ich ubezpieczenia społeczne, a także składek na Fundusz Pracy, Fundusz Gwarantowanych
Świadczeń Pracowniczych, Fundusz Solidarnościowy oraz odpisów na zakładowy fundusz
świadczeń socjalnych (w przypadku ich ponoszenia), a także koszty wpłat podstawowych
i dodatkowych do pracowniczych planów kapitałowych w rozumieniu ustawy z dnia
4 października 2018 r. o pracowniczych planach kapitałowych (Dz.U. z 2026 r. poz. 192).
Zgodnie § 13 ust. 3 rozporządzenia w sprawie warsztatów terapii zajęciowej kierownika
i pracowników WTZ zatrudnia jednostka prowadząca warsztat. W świetle Kodeksu pracy to
pracodawca zobowiązany jest do wypłaty wynagrodzeń i to on decyduje o składnikach
i wysokości wynagrodzenia. Zgodnie z art. 183c § 2 Kodeksu pracy wynagrodzenie obejmuje
wszystkie składniki wynagrodzenia bez względu na ich nazwę i charakter, a także inne
świadczenia związane z pracą przyznawane pracownikom w formie pieniężnej lub innej niż
pieniężna. Obowiązujące przepisy dają zatem pracodawcy swobodę w prowadzeniu
zakładowej polityki płac i odpowiedniego wynagradzania pracowników, stosownie do
potrzeb i możliwości finansowych jednostki prowadzącej warsztat.
Odnosząc się do możliwości współpracy warsztatów terapii zajęciowej z podmiotami
zewnętrznymi, należy wskazać, że przepisy przewidują instrument prawny służący
wspieraniu takiej współpracy. Zgodnie z art. 10aa ustawy o rehabilitacji zawodowej
i społecznej oraz zatrudnianiu osób niepełnosprawnych w warsztacie terapii zajęciowej
może działać rada społeczna. W jej skład wchodzą przedstawiciele samorządu
powiatowego, pracodawców, organizacji pozarządowych działających na rzecz osób
z niepełnosprawnościami, uczestników warsztatu oraz ich rodziców i opiekunów.
Zadaniem rady społecznej jest wspieranie warsztatu w tworzeniu ram współpracy
z administracją publiczną, organizacjami pozarządowymi oraz pracodawcami. Oznacza to, że
ustawodawca przewidział mechanizm umożliwiający angażowanie otoczenia zewnętrznego
warsztatu w działania wspierające jego funkcjonowanie, w szczególności w obszarze
aktywizacji społecznej i zawodowej uczestników. Instrument ten ma charakter wspierający
i koordynacyjny i może służyć budowaniu trwałej współpracy warsztatu z samorządem,
pracodawcami oraz organizacjami pozarządowymi, a także dostosowaniu działań warsztatu
do lokalnych możliwości i potrzeb uczestników.
Minister Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej wspólnie z PFRON i jednostkami samorządu
terytorialnego, wspiera rozwój zakładów aktywności zawodowej, w szczególności poprzez
współfinansowanie kosztów ich tworzenia i funkcjonowania. Z dostępnych danych wynika,

-- 2 of 7 --

tel. 222-500-108 ul. Nowogrodzka 1/3/5
info@mrpips.gov.pl 00-513 Warszawa
https://www.gov.pl/web/rodzina
że liczba tych podmiotów stale wzrasta – w 2015 r. funkcjonowało 98 ZAZ, w 2020 r. 123,
a w 2025 r. 152. Rosną również nakłady finansowane przeznaczane na działalność ZAZ.
W 2015 r. ze środków PFRON wydatkowano ponad 72,2 mln zł, w 2020 r. 146,6 mln zł,
a w 2025 r. 323, 6 mln zł.
Decyzja o przyznaniu środków na utworzenie ZAZ należy do samorządu województwa
(marszałka), który powinien wziąć pod uwagę wysokość środków PFRON jakie ma do
dyspozycji w danym roku oraz posiadać pozytywną opinię starosty odnośnie liczby osób
niepełnosprawnych, które są zdolne i gotowe do podjęcia pracy.
Wielostopniową procedurę tworzenia nowego ZAZ uregulowano w przepisach ustawy
o rehabilitacji zawodowej i społecznej oraz zatrudnianiu osób niepełnosprawnych, a także
w wydanym na jej postawie rozporządzeniu Ministra Pracy i Polityki Społecznej z dnia
17 lipca 2012 r. w sprawie zakładów aktywności zawodowej (Dz.U. z 2025 r. poz. 203).
Musi istnieć organizator, który będzie chciał podjąć się utworzenia zakładu aktywności
zawodowej. Organizatorem może być gmina, powiat oraz fundacja, stowarzyszenie lub inna
organizacja społeczna, której celem statutowym jest rehabilitacja zawodowa i społeczna
osób niepełnosprawnych (art. 29 ust. 1 ww. ustawy).
Proces tworzenia ZAZ powinno poprzedzać przygotowanie biznesplanu opartego na
rzetelnej analizie rynku i uwzględniającego ograniczenia pracowników
z niepełnosprawnościami. Organizator składa we właściwej jednostce samorządu
województwa wniosek o dofinansowanie ze środków PFRON kosztów utworzenia
i funkcjonowania ZAZ. Następnie właściwa jednostka samorządu sprawdza wniosek pod
względem formalnym i w razie braków wzywa organizatora do ich uzupełnienia
(niezastosowanie się do wezwania powoduje pozostawienie wniosku bez rozpatrzenia).
Poprawny formalnie i kompletny wniosek powinien zostać przekazany właściwemu
staroście, który wydaje opinię o potrzebie utworzenia ZAZ (placówka musi osiągać
określony, wysoki wskaźnik zatrudnienia osób z niepełnosprawnościami).
W przypadku jej uzyskania właściwa jednostka samorządu województwa musi rozpatrzyć
wniosek pod kątem prawidłowości planowanych kosztów utworzenia i działania ZAZ,
uwzględniając wysokość środków PFRON w danym roku, liczbę osób zaliczonych do
znacznego lub umiarkowanego stopnia niepełnosprawności oraz wkładu własnego
organizatora.
Po analizie powyższych elementów samorząd województwa podejmuje decyzję o sposobie
rozpatrzenia wniosku. Wydanie pozytywnej decyzji skutkuje rozpoczęciem negocjacji
z organizatorem dotyczących warunków umowy i wysokości dofinansowania ze środków
PFRON, a ich pomyślne zakończenie zawarciem umowy, która określa m.in. wysokość,
termin oraz sposób przekazania środków PFRON przeznaczonych na utworzenie ZAZ.
Maksymalna kwota dofinansowania ze środków PFRON do utworzenia ZAZ nie może
przekroczyć 65% wszystkich kosztów ogółem.
Po utworzeniu ZAZ i dostosowaniu pomieszczeń zakładu zgodnie z przedstawionym
wcześniej planem Państwowa Inspekcja Pracy, na wniosek organizatora, sprawdza czy
obiekty i pomieszczenia zakładu spełniają normy określone zasadami bezpieczeństwa
i higieny pracy, z uwzględnieniem potrzeb osób z niepełnosprawnościami w zakresie
przystosowania stanowisk pracy, pomieszczeń higienicznosanitarnych i ciągów
komunikacyjnych oraz dostępności do nich.
Środki na przeciwdziałanie degradacji infrastruktury istniejących zakładów aktywności
zawodowej można też uzyskać w ramach programu Rady Nadzorczej PFRON pn. „Program
wyrównywania różnic między regionami III”, w obszarze F.
Ustawą z dnia 7 listopada 2025 r. o zmianie ustawy o rehabilitacji zawodowej i społecznej
oraz zatrudnianiu osób niepełnosprawnych (Dz.U. poz. 1665) wprowadzono rozwiązania

-- 3 of 7 --

tel. 222-500-108 ul. Nowogrodzka 1/3/5
info@mrpips.gov.pl 00-513 Warszawa
https://www.gov.pl/web/rodzina
mające ułatwić zakładom aktywności zawodowej funkcjonowanie na rynku pracy.
Nowelizacja zwiększyła dopuszczalny udział osób z umiarkowanym stopniem
niepełnosprawności w zatrudnieniu w ZAZ do 55% ogółu zatrudnionych, a także umożliwiła
czasowe zwolnienie organizatora ZAZ z obowiązku spełniania określonych warunków
dotyczących struktury zatrudnienia, jeżeli ich niedochowanie nastąpiło z przyczyn
niezależnych od pracodawcy. Ponadto samorządy województw uzyskały możliwość
zwiększenia maksymalnej kwoty zobowiązań z tytułu dofinansowania działalności ZAZ
z zaoszczędzonych środków własnych lub środków przekazanych przez Prezesa Zarządu
PFRON według algorytmu. Wprowadzone zmiany powinny przyczynić się do stabilizacji
funkcjonowania ZAZ i wzmocnienia bezpieczeństwa zatrudnionych w nich osób
z niepełnosprawnościami, a także sprzyjać tworzeniu nowych zakładów aktywności
zawodowej.
Kierownictwo MRPiPS dostrzega potrzebę usprawnienia przejść między poszczególnymi
formami pomocy. Dotyczy to zwłaszcza uczestników WTZ, którzy osiągnęli gotowość do
podjęcia zatrudnienia, ale nadal wymagają wsparcia środowiskowego, trenera pracy,
stopniowego wdrażania do obowiązków lub zatrudnienia w warunkach chronionych.
Szczególne znaczenie mają działania podejmowane na rzecz wdrożenia do systemu
wsparcia osób z niepełnosprawnościami zatrudnienia wspomaganego. Usługa ma służyć
osobom z niepełnosprawnościami w wejściu na otwarty rynek pracy oraz utrzymaniu
zatrudnienia.
Trwają prace nad modelem zatrudnienia wspomaganego, obejmującym wsparcie osoby
z niepełnosprawnością, pracodawcy oraz otoczenia zawodowego. Od 1 stycznia 2025 r.
Pełnomocnik Rządu do Spraw Osób Niepełnosprawnych, w partnerstwie z Polską Federacją
Zatrudnienia Wspomaganego z siedzibą w Warszawie oraz Polską Unią Zatrudnienia
Wspomaganego z siedzibą w Warszawie, realizuje projekt pn. „Standaryzacja modelu
zatrudnienia wspomaganego w Polsce”. Jego celem jest przygotowanie rozwiązań, które
pozwolą wdrożyć model zatrudnienia wspomaganego jako trwałego rozwiązania
wspierającego aktywność zawodową osób z niepełnosprawnościami w Polsce. Projekt ma
charakter koncepcyjny. W jego ramach zostaną wypracowane rozwiązania dotyczące
systemu wdrożenia modelu zatrudnienia wspomaganego oraz samego modelu, w tym
procedur standaryzujących obszar merytoryczny, organizacyjny i finansowy usługi
zatrudnienia wspomaganego.
Zakłady Pracy Chronionej pozostają elementem systemu zatrudniania osób
z niepełnosprawnościami, zwłaszcza tych, które z uwagi na rodzaj lub stopień
niepełnosprawności potrzebują dostosowanego środowiska pracy. Kierownictwo MRPiPS
monitoruje funkcjonowanie tego segmentu rynku pracy, mając na względzie potrzebę
zachowania równowagi pomiędzy zatrudnieniem chronionym a aktywizacją na otwartym
rynku pracy.
Informuję również, że w MRPiPS przygotowywane są rozwiązania mające na celu poprawę
jakości działań realizowanych przez warsztaty terapii zajęciowej. Służyć temu ma wdrożenie
Standardów funkcjonowania WTZ1, które zakładają:
— podniesienie jakości i skuteczności działań realizowanych przez warsztaty terapii
zajęciowej;
— przyjęcie prawa do samostanowienia uczestników WTZ za kluczową zasadę działania
warsztatów na każdym etapie pobytu;
— wzmocnienie prozatrudnieniowej roli WTZ;
— ujednolicenie metod działania na etapie diagnozy, tworzenia i realizacji indywidualnych
programów rehabilitacji oraz oceny postępów uczestników;
— wzmocnienie współpracy WTZ z otoczeniem;
1 Standardy funkcjonowania WTZ, oprac.: A. Rąbel, I. Mikee, A. Gierej i in., Warszawa, październik 2023.

-- 4 of 7 --

tel. 222-500-108 ul. Nowogrodzka 1/3/5
info@mrpips.gov.pl 00-513 Warszawa
https://www.gov.pl/web/rodzina
— podniesienie kwalifikacji kadry merytorycznej WTZ.
Rozwiązania te wpisują się w założenia działania IV 1.4. Strategii na rzecz Osób
z Niepełnosprawnościami 2021-20302 pn. „Poprawa funkcjonowania warsztatów terapii
zajęciowej”.
Do wykazu prac legislacyjnych i programowych Rady Ministrów wpisano projekt ustawy
o zmianie ustawy o rehabilitacji zawodowej i społecznej oraz zatrudnianiu osób
niepełnosprawnych (numer projektu: UD348) w zakresie wprowadzenia standardów dla
WTZ.
Ze względu na różnorodne stanowiska i oczekiwania dotyczące zmian w funkcjonowaniu
warsztatów prowadzony jest szeroki dialog z przedstawicielami środowiska tych placówek.
Standardy wraz z projektami rozwiązań prawnych są przedmiotem rozmów prowadzonych
z przedstawicielami WTZ.
Wybrane rozwiązania ze Standardów były przedmiotem m.in. prekonsultacji, które odbyły
się w kwietniu i maju 2025 r. Ponadto, 3 marca br., odbyło się spotkanie z przedstawicielami
WTZ z całej Polski i członkami Krajowej Rady Konsultacyjnej do Spraw Osób
Niepełnosprawnych uczestniczącymi w pracach doraźnego Zespołu problemowego do
spraw warsztatów terapii zajęciowej3. Jego przedmiotem spotkania były m.in. propozycje
zmian przewidziane w ww. projekcie. Kolejne spotkanie z przedstawicielami zespołu odbyło
się w dniu 29 kwietnia br. Projekt będzie szeroko konsultowany ze środowiskiem WTZ i
osób z niepełnosprawnościami również na kolejnych etapach procedowania.
Projekty mające na celu finansowanie części kosztów utworzenia nowego WTZ w powiecie,
na terenie którego nie funkcjonuje tego typu placówka, a także przeciwdziałanie degradacji
infrastruktury funkcjonujących WTZ, środowiskowych domów samopomocy (ŚDS) lub ZAZ
poprzez sfinansowanie części kosztów remontu albo modernizacji tych placówek, mogą być
realizowane w ramach programu Rady Nadzorczej PFRON pn. Program wyrównywania
różnic między regionami III (zwany dalej również Programem), w obszarze F.
Dofinansowanie udzielane jest jednostkom samorządu terytorialnego i organizacjom
pozarządowym prowadzącym WTZ, ŚDS lub ZAZ. Realizatorem programu są samorządy
powiatowe, które przyjmą zaproszenie do uczestnictwa w nim i będą postępowały zgodnie
z procedurami jego realizacji. Dofinansowanie w 2026 r. może wynieść do 70% kosztów
realizacji projektu, ale nie więcej niż 19 000 zł na każde miejsce dla osoby
z niepełnosprawnością, które utworzono w WTZ w wyniku realizacji programu, lub do 80%
kosztów realizacji projektu, ale nie więcej niż 207 500 zł na remont bądź modernizację
przeciwdziałającą degradacji infrastruktury istniejącego WTZ, ŚDS lub ZAZ.
Kierownictwo MRPiPS dąży do udrożnienia systemu wsparcia osób
z niepełnosprawnościami i tego, aby był on nastawiony na aktywność zawodową. Obejmuje
to wzmacnianie funkcji WTZ jako placówek przygotowujących do aktywności, wspieranie
ZAZ i ZPCh jako form zatrudnienia w warunkach dostosowanych do potrzeb osób
z niepełnosprawnościami, rozwijanie zatrudnienia wspomaganego oraz promowanie
zatrudnienia na otwartym rynku pracy poprzez instrumenty finansowe, informacyjne
i organizacyjne. Celem tych działań jest umożliwienie osobom z niepełnosprawnościami –
w tym uczestnikom WTZ – przechodzenia do zatrudnienia w sposób dostosowany do ich
indywidualnych możliwości.
2 Załącznik do uchwały nr 27 Rady Ministrów z dnia 16 lutego 2021 r. w sprawie przyjęcia dokumentu Strategia
na rzecz Osób z Niepełnosprawnościami 2021-2030 (M.P. poz. 218).
3 Zespół został powołany uchwałą nr 4/2026 Krajowej Rady Konsultacyjnej do Spraw Osób Niepełnosprawnych
z dnia 10 lutego 2026 r.

-- 5 of 7 --

tel. 222-500-108 ul. Nowogrodzka 1/3/5
info@mrpips.gov.pl 00-513 Warszawa
https://www.gov.pl/web/rodzina
Działania informacyjne kierowane do pracodawców obejmują m.in. prezentowanie korzyści
organizacyjnych i społecznych wynikających z zatrudniania osób z niepełnosprawnościami,
przeciwdziałanie stereotypom oraz wyjaśnianie obowiązków i uprawnień pracodawców. Na
stronie MRPiPS, Pełnomocnika Rządu ds. Osób Niepełnosprawnych oraz PFRON
funkcjonuje baza wiedzy dotycząca zatrudniania osób z niepełnosprawnościami, obejmująca
m.in. informacje o prawach pracowników, korzyściach dla pracodawców, refundacji
składek, funkcjonowaniu ZPCh i ZAZ oraz innych instrumentach rynku pracy.
Zasadnicze znaczenie ma upowszechnianie wiedzy o dostępnych instrumentach wsparcia,
w tym o dofinansowaniu wynagrodzeń pracowników z niepełnosprawnościami. Obecnie
wysokość miesięcznego dofinansowania ze środków PFRON jest uzależniona od stopnia
niepełnosprawności pracownika i wynosi 2 760 zł, 1550 zł i 575 zł odpowiednio przy
znacznym, umiarkowanym i lekkim stopniu niepełnosprawności. Kwoty, o których mowa
w odniesieniu do osób z niepełnosprawnościami, którym orzeczono chorobę psychiczną
(02-P), upośledzenie umysłowe (01-U), całościowe zaburzenia rozwojowe (12-C) lub
epilepsję (06-E) oraz niewidomych w stopniu znacznym i umiarkowanym (04-O), zwiększa
się o:
— 1 380 zł w przypadku pracowników zaliczonych do znacznego stopnia
niepełnosprawności (w sumie 4 140 zł),
— 1 035 zł w przypadku pracowników zaliczonych do umiarkowanego stopnia
niepełnosprawności (w sumie 2 585 zł),
— 690 zł w przypadku pracowników zaliczonych do lekkiego stopnia niepełnosprawności
(w sumie 1 265 zł).
Ważnym instrumentem wspierającym zatrudnienie osób z niepełnosprawnościami
w sektorze publicznym jest program PFRON „Stabilne zatrudnienie – osoby
niepełnosprawne w administracji i służbie publicznej”. Celem programu jest podniesienie
wskaźnika zatrudnienia osób z niepełnosprawnościami w administracji publicznej.
Pracodawcy zainteresowani zatrudnianiem osób z niepełnosprawnościami mogą ponadto
korzystać z instrumentów finansowanych ze środków PFRON, które służą ograniczaniu
barier po stronie pracodawców i tworzeniu warunków umożliwiających osobom
z niepełnosprawnościami podjęcie oraz utrzymanie zatrudnienia. Przedsiębiorcy mają
możliwość skorzystania ze środków PFRON m.in. na:
— wyposażenie stanowiska pracy osoby z niepełnosprawnością;
— przystosowanie stanowiska pracy do potrzeb wynikających z niepełnosprawności
pracownika;
— szkolenia organizowane przez pracodawcę;
— staże realizowane w ramach instrumentów rynku pracy;
— zatrudnienie osoby wspomagającej pracownika z niepełnosprawnością w miejscu pracy;
— szkolenie osoby wspomagającej.
Wskazane instrumenty zapewniają pracodawcom możliwość dostosowania miejsca pracy
do indywidualnych potrzeb pracownika z niepełnosprawnością, ograniczają ryzyko
organizacyjne związane z zatrudnieniem osoby wymagającej dodatkowego wsparcia, a
także ułatwiają proces adaptacji pracownika w nowym środowisku zawodowym. Środki
PFRON stanowią ważny element systemu zachęt do zatrudniania osób z
niepełnosprawnościami, zarówno na chronionym, jak i otwartym rynku pracy.
Działania mające na celu upowszechnienie wiedzy o potencjale zawodowym osób
z niepełnosprawnościami, przełamywanie stereotypów dotyczących ich zatrudniania oraz
promowanie usługi zatrudnienia wspomaganego prowadzone są również w ramach
wspomnianego wcześniej projektu pn. „Standaryzacja modelu zatrudnienia wspomaganego
w Polsce”.

-- 6 of 7 --

tel. 222-500-108 ul. Nowogrodzka 1/3/5
info@mrpips.gov.pl 00-513 Warszawa
https://www.gov.pl/web/rodzina
W kwietniu 2025 r. zorganizowano dla pracodawców 16 spotkań (zarówno w formule
stacjonarnej, jak i on-line) poświęconych modelowi zatrudnienia wspomaganego, w których
wzięło udział 865 osób. Podczas spotkań przedstawiano założenia profesjonalnej usługi
zatrudnienia wspomaganego, korzyści dla pracodawców zatrudniających osoby
z niepełnosprawnościami, przykłady dobrych praktyk w tym zakresie oraz możliwości
wsparcia procesu zatrudniania.
We wrześniu 2025 r. Pełnomocnik Rządu ds. Osób Niepełnosprawnych powołał Radę
Interesariuszy ww. projektu. Do udziału w jej pracach zaproszono przedstawicieli
wszystkich ogólnopolskich organizacji pracodawców. Rada skupia ekspertów,
przedstawicieli instytucji publicznych, organizacji samorządowych oraz pracodawców. Pełni
ona funkcję opiniodawczo-konsultacyjną, umożliwiając bieżące zgłaszanie uwag do
wypracowywanego modelu zatrudnienia wspomaganego oraz przekazywanie informacji
o projekcie do środowisk pracodawców i innych interesariuszy. Dotąd odbyły się dwa
spotkania Rady.
Kolejnym ważnym działaniem będzie ogólnopolska kampania informacyjno-edukacyjna
skierowana m.in. do pracodawców z otwartego rynku pracy, mająca na celu zwiększenie
świadomości na temat możliwości i potencjału zawodowego osób z niepełnosprawnościami
oraz wiedzy o korzyściach wynikających z usługi zatrudnienia wspomaganego. Kampania
będzie służyła zmianie stereotypowego postrzegania pracowników
z niepełnosprawnościami, promowaniu ich pozytywnego wizerunku jako aktywnych,
samodzielnych i wartościowych uczestników rynku pracy oraz zachęcaniu pracodawców do
korzystania ze wsparcia oferowanego im w ramach zatrudnienia wspomaganego.
Strategia upowszechniania modelu zatrudnienia wspomaganego przewiduje też działania
uzupełniające, takie jak przygotowanie materiałów informacyjnych dla pracodawców,
praktycznych poradników, ulotek, webinarów, spotkań on-line oraz informacji
publikowanych na stronie internetowej projektu. Wskazane materiały będą prezentować
m.in. zasady korzystania z usługi zatrudnienia wspomaganego, wynikające stąd korzyści dla
pracodawców, przykłady dobrych praktyk, a także informacje o dostępnych instrumentach
wsparcia, w tym wsparcia finansowego związanego z zatrudnianiem osób
z niepełnosprawnościami. Planowane są również działania promujące przykłady udanej
współpracy z trenerami pracy oraz współpraca z organizacjami pracodawców, organizacjami
branżowymi, samorządami, publicznymi służbami zatrudnienia i środowiskiem HR.
Z wyrazami szacunku
z up. Ministra Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej
Maja Nowak
Pełnomocnik Rządu ds. Osób Niepełnosprawnych
Sekretarz Stanu
/-kwalifikowany podpis elektroniczny-/

-- 7 of 7 --