Interpelacja w sprawie respektowania postanowień umowy społecznej dotyczącej sektora górnictwa węgla kamiennego w zakresie funkcjonowania Elektrowni Rybnik
Treść wystąpienia poselskiego
Interpelacja nr 13352
do ministra aktywów państwowych
w sprawie respektowania postanowień umowy społecznej dotyczącej sektora górnictwa węgla kamiennego w zakresie funkcjonowania Elektrowni Rybnik
Zgłaszający: Roman Fritz
Data wpływu: 03-11-2025
Szanowny Panie Premierze,
w dniu 28 maja 2021 r. została zawarta pomiędzy rządem Rzeczypospolitej Polskiej a stroną społeczną „Umowa społeczna dotycząca sektora górnictwa węgla kamiennego oraz wybranych procesów transformacji województwa śląskiego“. Dokument ten określa zasady transformacji sektora węglowego, harmonogram funkcjonowania kopalń oraz kluczowych jednostek energetycznych, a także stanowi podstawę dialogu społecznego w regionie górnośląskim.
Zgodnie z pkt 9 załącznika do umowy: „Strony ustaliły, że funkcjonowanie Elektrowni Rybnik w oparciu o węgiel kamienny będzie zapewnione do 2030 roku. W roku 2029 dokonana zostanie analiza możliwości dalszego funkcjonowania elektrowni“.
Jednocześnie należy zauważyć, że Komisja Europejska w 2024 r. zatwierdziła przedłużenie funkcjonowania tzw. Rynku Mocy do końca 2028 r., co ma bezpośredni wpływ na opłacalność i stabilność pracy krajowych jednostek wytwórczych opartych na węglu kamiennym, w tym Elektrowni Rybnik.
W przestrzeni publicznej pojawiają się jednak sygnały o możliwym wcześniejszym ograniczaniu działalności tej elektrowni, mimo że stanowi ona kluczowy element bezpieczeństwa energetycznego południowej Polski oraz ważne źródło zatrudnienia w regionie. Takie działania, jeśli byłyby prowadzone, stałyby w sprzeczności z postanowieniami umowy społecznej, która ma charakter porozumienia między rządem a stroną społeczną i stanowi część polityki państwa wobec regionu górniczego.
W związku z powyższym proszę o udzielenie odpowiedzi na następujące pytania:
Czy rząd Rzeczypospolitej Polskiej potwierdza, że będzie respektował zapisy umowy społecznej z dnia 28 maja 2021 r. w zakresie zapewnienia funkcjonowania Elektrowni Rybnik do roku 2030?
Czy prezes Rady Ministrów posiada wiedzę o jakichkolwiek planach lub działaniach organów rządowych bądź spółek Skarbu Państwa zmierzających do wcześniejszego wygaszenia bloków energetycznych w Rybniku?
Czy rząd zamierza podjąć działania w celu utrzymania funkcjonowania Elektrowni Rybnik również po 2030 roku – przez modernizację jednostek lub wdrożenie technologii niskoemisyjnych, takich jak współspalanie biomasy lub wychwyt CO2?
Jakie działania podejmuje rząd w celu zapewnienia, by realizacja polityki klimatyczno-energetycznej Unii Europejskiej była spójna z zapisami krajowej umowy społecznej i nie prowadziła do naruszenia jej postanowień?
Z poważaniem
Roman Fritz
Poseł na Sejm RP
Sekretarz stanu Eliza Zeidler
Odpowiedź wysoce rzeczowa – zawiera liczne dane twarde, kwoty, daty lub bezpośrednie odniesienie do zadanych pytań.
- Zawiera 2 wskazania konkretnych kwot finansowych
- Wymienia precyzyjne daty lub terminy (3)
Pełna treść wyekstrahowana z załącznika PDF (odpowiedź urzędowa)
6708 znakówwww.gov.pl/aktywa-panstwowe
BM.I.053.454.2025
IK: 1184911
Warszawa, 25 listopada 2025 r.
Pan
Włodzimierz Czarzasty
Marszałek Sejmu
Rzeczypospolitej Polskiej
Szanowny Panie Marszałku,
poniżej udzielam odpowiedzi na interpelacje nr K10INT13352 w sprawie respektowania
postanowień umowy społecznej dotyczącej sektora górnictwa węgla kamiennego
w zakresie funkcjonowania Elektrowni Rybnik oraz interpelacje nr K10INT13351 w sprawie
zapewnienia funkcjonowania Elektrowni Rybnik do roku 2030 zgodnie z postanowieniami
umowy społecznej dotyczącej sektora górnictwa węgla kamiennego, Pana Romana Fritza,
Posła na Sejm RP, z dnia 5 listopada 2025 r.
Uprzejmie informuję, że Ministerstwo Aktywów Państwowych wystąpiło do Zarządu PGE
Polska Grupa Energetyczna S.A. z prośbą o odniesienie się do przedmiotowej sprawy.
Z informacji udzielonej przez spółkę PGE Polska Grupa Energetyczna S.A. (dalej; PGE S.A.,
Spółka) wynika, że Grupa Kapitałowa PGE (dalej: GK PGE) konsekwentnie realizuje strategię
transformacji energetycznej, której istotnym elementem jest m.in. rozwój niskoemisyjnych
źródeł wytwórczych. Spółka za każdym razem podejmując kluczowe decyzje biznesowe
i społeczne, bierze pod uwagę i analizuje wszelkie możliwe warianty wykorzystania
istniejącej infrastruktury. Wynikiem takich prac są podejmowane konkretne rekomendacje
co do dalszego funkcjonowania danego aktywa. Analizy w zakresie Elektrowni Rybnik
trwają.
Warto zauważyć, że w grudniu 2020 r., ówczesny Zarząd PGE GiEK S.A. poinformował
Prezesa Zarządu Polskich Sieci Elektroenergetycznych S.A. o zamiarze wyłączenia
z eksploatacji bloków energetycznych Elektrowni Rybnik z końcem roku 2023, ze względu
na warunki techniczno-ekonomiczne.
Spółka również podkreśla, iż z rynkowego i ekonomicznego punktu widzenia działanie
węglowych jednostek wytwórczych Elektrowni Rybnik nie jest dziś uzasadnione
ekonomicznie. Elektrownia Rybnik jest trwale nierentowna, co oznacza że spółka PGE GiEK
S.A. będzie zmuszona dopłacać do każdej wyprodukowanej MWh w starych blokach
węglowych.
Spółka podkreśliła, iż GK PGE będzie nadal obecna w Rybniku i już na przełomie 2026
i 2027 roku dojdzie do zakończenia budowy przez GK PGE nowej jednostki gazowo-parowej
klasy 900 MW, która uzyskała już wieloletnią umowę na rynku mocy i będzie zapewniać
bezpieczeństwo energetyczne dla całego regionu przez co najmniej następne dwie dekady.
Przygotowywane są kolejne inwestycje w Rybniku, między innymi trwa przetarg na budowę
bloku w technologii gazowej typu OCGT klasy 600 MW oraz trwają prace nad
wielkoskalowym magazynem energii. Szacowany poziom inwestycji w lokalizacji Rybnik
w latach 2024-2030 wyniesie 6,6 miliarda PLN.
Powyższe działania mają na celu zapewnienie stabilności energetycznej regionu
po zakończeniu funkcjonowania bloków węglowych.
-- 1 of 2 --
Jednocześnie PGE S.A. wyjaśniła, że 28 czerwca 2024 r. Zarząd PGE Górnictwo i Energetyka
Konwencjonalna S.A. (dalej: PGE GiEK) poinformował Urząd Regulacji Energetyki (dalej:
URE) - będący centralnym organem administracji rządowej, odpowiedzialnym za
regulowanie i nadzorowanie polskiego rynku paliw i energii, w tym gazu i energii
elektrycznej - o zamiarze zaprzestania działalności koncesjonowanej w PGE GiEK Oddział
Elektrownia Rybnik z przyczyn ekonomicznych, tj. trwałej nierentowności oddziału.
Skumulowana strata operacyjna w latach 2020 - 2024 PGE GiEK Oddziału Elektrownia
Rybnik wyniosła około 1 mld zł. Kolejne projekcje finansowe wyników generowanych przez
elektrownię w latach 2025 - 2030 potwierdzają ujemny wynik finansowy oddziału w całym
okresie projekcji.
W ciągu ostatnich lat Spółka obserwuje zmiany zachodzące na rynku energii elektrycznej,
związane z postępującą transformacją w kierunku zwiększania udziału odnawialnych źródeł
energii w Krajowym Systemie Elektroenergetycznym. Dynamiczny przyrost mocy jednostek
OZE w ostatnich latach sprawia, że produkcja energii elektrycznej ze źródeł
konwencjonalnych jest zastępowana produkcją ze źródeł odnawialnych, wpływając
jednocześnie na obniżenie cen energii elektrycznej na rynku hurtowym. W najtrudniejszej
sytuacji finansowej, przy aktualnej sytuacji rynkowej, są oddziały spółki PGE GiEK
w szczególności stare jednostki na węgiel kamienny, charakteryzujące się niską sprawnością
wytwarzania oraz wysoką emisyjnością CO2. Do tej grupy zalicza się jednostki wytwórcze
w Elektrowni Rybnik, której koszty zmienne produkcji energii elektrycznej są wyższe niż
możliwe do uzyskania przychody ze sprzedaży energii na rynku hurtowym w związku z czym
nie pojawiają się wystarczające sygnały cenowe umożliwiające efektywne ekonomicznie
oferowanie sprzedaży energii z tej elektrowni. Produkcja Oddziału Elektrownia Rybnik
w ostatnich miesiącach jest w przeważającej mierze efektem działań Operatora Systemu
Przesyłowego, które wynikają z ograniczeń sieciowych i elektrownianych. Z pozostałych
elementów przychodowych, takich jak mechanizm Rynku Mocy, Moce Bilansujące,
Regulacyjne Usługi Systemowe itd. Elektrownia Rybnik musi jeszcze pokryć całość swoich
kosztów stałych (m.in. remonty oraz koszty osobowe), a także konieczne nakłady
inwestycyjne. W ramach prowadzonych analiz inwestycyjnych PGE S.,A. rozważa również
warianty konwersji bloków z modernizacją bloków nr 5-8 w kierunku ich przystosowania do
spalania innych paliw tj.: gazu ziemnego i/lub biomasy. W grudniu 2025 r. Komitet
Inwestycyjny Spółki na podstawie Wniosku Inwestycyjnego opracowanego przez PGE
GiEK, przyjmie rekomendacje uwzględniające przeprowadzone analizy ekonomiczne
i techniczne dotyczące planów eksploatacji bloków energetycznych (w tym wariantu
wyłączenia).
Maksymalizując potencjał lokalizacji Grupa Kapitałowa PGE S.A. realizuje w Rybniku:
a) projekt budowy nowoczesnego bloku gazowo-parowego o mocy 882 MW.
Ta inwestycja, o wartości blisko 4 mld zł, ma kluczowe znaczenie nie tylko dla lokalnej
społeczności, ale także dla bezpieczeństwa energetycznego Polski. Nowy blok ma
rozpocząć działalność operacyjną w 2027 r.,
b) uruchomiono procedurę przetargową dotyczącą jednostki wytwórczej opartej
na technologii OCGT (gazowe źródła szczytowe),
c) analizowana jest budowa magazynów energii dużej mocy oraz budowa instalacji
termicznego przekształcania odpadów - inwestycja analizowana wspólnie z ORLEN
Termika Silesia SA.
Wybór każdego z wyżej wymienionych wariantów do realizacji jest uzależniony od zmian
otoczenia regulacyjnego i prognoz makroekonomicznych.
Z poważaniem
Z upoważnienia Ministra Aktywów Państwowych
Eliza Zeidler
Sekretarz Stanu
dokument podpisany elektronicznie
1184911.4413436.3510663
Do wiadomości:
Kancelaria Prezesa Rady Ministrów
-- 2 of 2 --