Interpelacja w sprawie wzrostu importu ukraińskich produktów stalowych
Treść wystąpienia poselskiego
Interpelacja nr 13326
do ministra finansów i gospodarki
w sprawie wzrostu importu ukraińskich produktów stalowych
Zgłaszający: Adam Dziedzic
Data wpływu: 31-10-2025
Szanowny Panie Ministrze,
w maju 2025 roku Komisja Europejska podjęła decyzję o przedłużeniu na trzy lata (do czerwca 2028 roku) zwolnienia ukraińskich produktów stalowych z ceł. Decyzja ta ma istotne konsekwencje dla polskiego przemysłu stalowego, narażając go na jeszcze większe problemy związane z napływem tańszych produktów z Ukrainy. W 2024 roku do Polski trafiło około 1 miliona ton stali z Ukrainy, co stanowiło jedną trzecią całkowitego eksportu tego kraju do Unii Europejskiej.
Zgodnie z danymi Hutniczej Izby Przemysłowo-Handlowej, import stalowych elementów z zagranicy pokrywa już około 80% krajowego zapotrzebowania na stal, a w przypadku wyrobów płaskich ten odsetek sięga nawet 95%. Przykładem tego zjawiska jest szczególnie duży napływ prętów zbrojeniowych i blach w kręgach, które stanowią produkty o wysokiej wartości dodanej, dotąd ważne źródło przychodów dla krajowych producentów. W 2024 roku prawie połowa stali eksportowanej z Ukrainy do Unii Europejskiej trafiła na rynek polski.
Obecna sytuacja może prowadzić do dalszego wzrostu importu ukraińskich produktów stalowych, co będzie miało negatywny wpływ na polski przemysł stalowy. Polskie zakłady produkcyjne, które już teraz borykają się z wysokimi kosztami operacyjnymi, mogą zmniejszać produkcję, a w skrajnych przypadkach nawet wygaszać swoje moce produkcyjne. Ukraiński przemysł stalowy nie ponosi kosztów związanych z systemem EU ETS (Europejski System Handlu Emisjami), ani wysokich opłat środowiskowych, co sprawia, że jego produkty są konkurencyjne cenowo. Dodatkowo, niższe ceny energii w Ukrainie, które są rezultatem różnych subwencji i preferencyjnych taryf, zwiększają tę przewagę konkurencyjną.
Na podstawie art. 14 ust. 1 pkt 7 ustawy z dnia 9 maja 1996 r. o wykonywaniu mandatu posła i senatora (Dz. U. z 2024 poz. 907) oraz art. 192 Regulaminu Sejmu RP przyjętego uchwałą Sejmu Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 30 lipca 1992 r. (t.j. M.P. z 2022 poz. 990 z późn. zm.) zwracam się z prośbą o udzielenie odpowiedzi na następujące pytania:
1. Jakie kroki podejmuje Ministerstwo Finansów, aby zabezpieczyć polski rynek stali przed nieuczciwym dumpingiem, związanym z brakiem ceł i innych barier w imporcie stali z Ukrainy?
2. Jakie długofalowe plany są rozważane przez Ministerstwo Finansów w kontekście stabilizacji rynku stali w Polsce, aby uniknąć potencjalnych strat w zatrudnieniu i utracie zdolności produkcyjnych krajowych hut?
3. Czy istnieją jakiekolwiek plany wsparcia dla polskich hut i producentów stali w formie dotacji, rekompensat, preferencyjnych kredytów lub innych środków, które pomogłyby im zwiększyć konkurencyjność w obliczu napływu tanich produktów stalowych z Ukrainy?
Z poważaniem
Adam DZIEDZIC
Poseł na Sejm RP
Podsekretarz stanu Michał Baranowski
Odpowiedź wysoce rzeczowa – zawiera liczne dane twarde, kwoty, daty lub bezpośrednie odniesienie do zadanych pytań.
- Wymienia precyzyjne daty lub terminy (5)
- Resort odnosi się punkt po punkcie do pytań posła
- Wykryto zwrot wymijający: „na bieżąco monitoruje” (formułki uspokajające / pozorne działania)
Pełna treść wyekstrahowana z załącznika PDF (odpowiedź urzędowa)
9882 znakówkancelaria@mrit.gov.pl 00-507 Warszawa
gov.pl/rozwoj-technologia Ministerstwo
Rozwoju i Technologii
Znak pisma: DHM-VII.5156.25.2025
Warszawa, 25 listopada 2025 r.
Pan
Włodzimierz Czarzasty
Marszałek Sejmu RP
Dotyczy: interpelacji nr 13326 Pana Posła Adama Dziedzica w sprawie wzrostu importu
ukraińskich produktów stalowych
Szanowny Panie Marszałku,
w odpowiedzi na interpelację Pana Posła Adama Dziedzica w sprawie wzrostu importu
ukraińskich produktów stalowych, uprzejmie przekazuję poniższe informacje.
Działania na forum UE w zakresie polityki handlowej
MRiT na bieżąco monitoruje sytuację na rynku wyrobów stalowych, w szczególności
w kontekście wpływu zwiększonego importu z Ukrainy na kondycję krajowego sektora
hutniczego.
W ramach działań podejmowanych na forum unijnym MRiT w dniu 18 września 2025 r.
skierowało do komisarza ds. handlu, Pana Maroša Šefčoviča, wystąpienie zawierające
wniosek o zawieszenie nadzwyczajnych wyłączeń przewidzianych dla Ukrainy w ramach
obowiązujących środków ochronnych UE dotyczących importu stali. W piśmie tym strona
polska przedstawiła szczegółową analizę sytuacji krajowego rynku oraz postulowała
przywrócenie równych i sprawiedliwych warunków konkurencji.
W odpowiedzi z 5 listopada 2025 r. Komisja Europejska poinformowała, że rozumie
obawy Polski dotyczące zwiększonego importu stali z Ukrainy oraz jego potencjalnego
wpływu na polski przemysł stalowy. Komisja podkreśliła, że sektor hutniczy w UE –
podobnie jak globalnie – od wielu lat znajduje się w trudnej sytuacji wynikającej przede
wszystkim z rosnących mocy produkcyjnych, zwłaszcza w Chinach, znacząco
przewyższających światowy popyt. Wskazano, że obowiązujący od 2018 r. środek
ochronny na stal był wielokrotnie dostosowywany do zmieniających się warunków
gospodarczych, w tym do wpływu pandemii COVID-19 oraz skutków agresji Rosji
przeciwko Ukrainie. Ostatnie jego modyfikacje wprowadzono w czerwcu 2024 r. oraz
kwietniu 2025 r., a przeprowadzony w 2025 r. przegląd doprowadził do zmniejszenia
dostępnych kontyngentów do końca obowiązywania środka w czerwcu 2026 r.
Komisja poinformowała również, że w marcu 2025 r. przyjęto plan działania na rzecz
sektora stalowego i metalowego, w ramach którego opracowywany jest nowy środek
mający obowiązywać po wygaśnięciu dotychczasowych, obejmujący także import z
Ukrainy. Jednocześnie wskazano, że odwrócenie decyzji o czasowym zniesieniu ceł dla
Ukrainy będzie w obecnych warunkach politycznych trudne, jednak przedstawione przez
Polskę argumenty są analizowane i mogą stać się przedmiotem dalszych prac.
W ramach trwających konsultacji dotyczących nowego środka ochrony rynku stali,
zaprezentowanego przez Komisję w październiku br., Polska konsekwentnie postuluje
pełne objęcie Ukrainy zakresem projektowanej regulacji. Ukraina nie będzie już wyłączona
spod reżimu nowego aktu, tak jak miało to miejsce w obecnie obowiązujących środkach
-- 1 of 3 --
+48 222 500 123 Pl. Trzech Krzyży 3/5
kancelaria@mrit.gov.pl 00-507 Warszawa
gov.pl/rozwoj-technologia Ministerstwo
Rozwoju i Technologii
ochronnych, lecz – tak jak pozostałe państwa – otrzyma własną alokację krajową w
ramach instrumentu. Rząd RP zabiegał o to aktywnie w toku wcześniejszych konsultacji,
wskazując, że takie rozwiązanie zapewni równą ochronę europejskich producentów oraz
spójność mechanizmu ochronnego.
W szczególności strona polska wskazuje, że alokacja kontyngentów taryfowych dla
Ukrainy powinna odbywać się na podstawie historycznego udziału tego kraju
w dostawach do UE w latach 2022–2024. Jednocześnie Polska opowiada się za tym, aby
przy ustalaniu kontyngentu dla Ukrainy nie stosować przepisu przewidującego możliwość
uwzględnienia „sytuacji kraju kandydującego znajdującego się w wyjątkowej i pilnej
sytuacji w zakresie bezpieczeństwa”. W ocenie strony polskiej zastosowanie tego
kryterium mogłoby osłabić skuteczność oraz wiarygodność całego mechanizmu
ochronnego, prowadząc do dalszych zaburzeń równowagi rynkowej oraz niezamierzonych
konsekwencji dla unijnego, w tym polskiego, przemysłu stalowego. Polska podkreśla, że
wsparcie dla Ukrainy powinno mieć przede wszystkim charakter solidarny i finansowy,
a nie polegać na nadmiernym otwarciu rynku unijnego kosztem państw graniczących
z Ukrainą, w szczególności Polski.
Jednocześnie rząd RP popiera przyjęcie tego pakietu legislacyjnego jedynie w zakresie,
w jakim proponowane środki nie ograniczą dostępu do gatunków stali, których produkcja
w Unii Europejskiej jest obecnie niewystarczająca lub niemożliwa, aby zaspokoić potrzeby
rynku. W sytuacji, gdy ze względów technologicznych i jakościowych nie ma obecnie
możliwości nabycia określonych materiałów stalowych w wymaganych wolumenach
i parametrach na rynku europejskim, a dostępne alternatywy nie spełniają kluczowych
wymogów technicznych, takich jak grubość, tolerancja powierzchni czy właściwości
powłok, obejmowanie tego typu produktów instrumentami ochrony handlu byłoby
działaniem kontrproduktywnym, prowadzącym do zakłóceń w łańcuchach dostaw
i wzrostu kosztów w innych sektorach przemysłu.
Stabilizacja rynku stali oraz wsparcie polskiego hutnictwa
Rząd RP postrzega stabilizację rynku stali nie jako pojedynczy interwencyjny program, lecz
jako element szerszej strategii odbudowy konkurencyjności polskiego przemysłu
energochłonnego. W tym kontekście w ramach rządu RP trwają prace nad różnymi
rozwiązaniami, które oddziaływać mają na obniżenie kosztów energii dla przemysłu oraz
na wsparcie branż przemysłowych w procesie modernizacji.
Równolegle na szczeblu europejskim prowadzona jest dyplomacja gospodarcza, która ma
doprowadzić do takich zmianach regulacyjnych, które przywrócą konkurencyjność
produkcji nie tylko w Polsce, ale i całej Europie.
W tym świetle Rząd RP poparł wprowadzenie długoterminowych zmian na poziomie UE
w ramach Clean Industrial Deal1 oraz Europejskiego planu działania w zakresie stali
i metali2, które mają doprowadzić do deregulacji, uproszczenia procedur inwestycyjnych
i większej przewidywalności kosztów transformacji. Stabilizacja rynku stali wymaga
bowiem nie tylko środków finansowych, ale także ograniczenia nadmiernych obciążeń
regulacyjnych, które prowadzą do przeniesienia produkcji poza obszar UE.
1 KOMUNIKAT KOMISJI DO PARLAMENTU EUROPEJSKIEGO, RADY, EUROPEJSKIEGO KOMITETU EKONOMICZNO-
SPOŁECZNEGO I KOMITETU REGIONÓW Pakt dla czystego przemysłu: wspólny plan działania na rzecz konkurencyjności i
dekarbonizacji
2 KOMUNIKAT KOMISJI DO PARLAMENTU EUROPEJSKIEGO, RADY, EUROPEJSKIEGO KOMITETU EKONOMICZNO-
SPOŁECZNEGO I KOMITETU REGIONÓW Europejski plan działania w zakresie stali i metali COM/2025/125 final
-- 2 of 3 --
+48 222 500 123 Pl. Trzech Krzyży 3/5
kancelaria@mrit.gov.pl 00-507 Warszawa
gov.pl/rozwoj-technologia Ministerstwo
Rozwoju i Technologii
W ramach rządu RP trwają analizy w zakresie opracowania pakietu narzędzi, które
mogłyby stanowić pomost między dzisiejszą presją konkurencyjną a długoterminową
zdolnością polskich hut do samodzielnego konkurowania. Kluczowe jest jednak, aby
wsparcie nie tworzyło trwałej zależności od pomocy publicznej, lecz ułatwiało odbudowę
przewag kosztowych i technologicznych.
Kontrola celna
Jednym z priorytetowych zadań Krajowej Administracji Skarbowej (KAS) jest ochrona
obszaru celnego i granic zewnętrznych UE, która polega przede wszystkim na
prowadzeniu działań kontrolnych, mających na celu zapobieganie nielegalnemu
przywozowi i wywozowi towarów. Stosownie do art. 54 ust. 1 pkt 2 ustawy z 15 listopada
2016 r. o Krajowej Administracji Skarbowej (Dz. U. z 2025 r. poz. 1131) kontroli celno-
skarbowej podlega m. in. przestrzeganie przepisów prawa celnego oraz innych przepisów
związanych z przywozem i wywozem towarów w obrocie między obszarem celnym Unii
Europejskiej a państwami trzecimi, w szczególności przepisów dotyczących towarów
objętych ograniczeniami lub zakazami. KAS działa wyłącznie w granicach określonych
przepisami prawa i egzekwuje obowiązki w takim zakresie, w jakim wynika to z
obowiązujących przepisów prawa unijnego i krajowego. Zadania KAS wykonują organy
KAS określone w art. 11 ust. 1 przywołanej ustawy, m. in. naczelnik urzędu celno-
skarbowego, który jest organem celnym wskazanym w art. 69 ust. 1 ustawy z 19 marca
2004 r. Prawo celne (Dz. U. z 2024 r. poz. 1373).
Mając na uwadze, iż w interpelacji nie wskazano precyzyjnie o jakich grupach towarowych
z zakresu stali jest mowa, do analizy wzięto pod uwagę towary klasyfikowane do działu 72
Wspólnej Taryfy Celnej (towary z grupy żeliwo i stal) i 73 (artykuły z żeliwa lub stali). Na
podstawie przeprowadzonego badania podmiotów dokonujących importu towarów
klasyfikowanych do ww. działów taryfy, pochodzących z Ukrainy, skierowane zostały do
urzędów celno-skarbowych wnioski o przeprowadzenie kontroli celno-skarbowych w
zakresie podatku VAT wobec dziewięciu podmiotów importujących towar z działu żeliwo
i stal (kod CN 7214 20), pochodzący z Ukrainy (aktualnie kontrole są w toku).
Ponadto należy zauważyć, że KAS współpracuje z Hutniczą Izbą Przemysłowo- Handlową
od 2018 r. i w ramach tej współpracy przedstawiciele Izby od 2018 r. przeprowadzili
szkolenia praktyczne/warsztaty eksperckie (włączając prezentację próbek materiałów
stalowych), dla organów celnych (łącznie przeszkolono ponad 640 funkcjonariuszy Służby
Celno-Skarbowej). Do zagadnień prezentowanych na szkoleniach należy zaliczyć:
„Identyfikację pochodzenia wyrobów stalowych (prętów żebrowanych) na podstawie
oznaczenia prętów, certyfikatów oraz składu chemicznego”, „Badanie składu chemicznego
wyrobów stalowych przy użyciu spektrometru i interpretacja wyników” oraz „Miarodajne
metody identyfikacji wyrobów stalowych (pręty żebrowane) pod kątem kraju/zakładu ich
pochodzenia”.
Z upoważnienia, z wyrazami szacunku
Michał Baranowski
Podsekretarz Stanu
/ kwalifikowany podpis elektroniczny /
w Ministerstwie Rozwoju i Technologii
-- 3 of 3 --