Interpelacja nr 13313
Interpelacja w sprawie skutków finansowych wprowadzonych w ramach Polskiego Ładu dla jednostek samorządu terytorialnego w pow. stalowowolskim w woj. podkarpackim
Zgłaszający:
•
Adresat:
Podatki i Finanse (100%)
Treść wystąpienia poselskiego
Interpelacja w sprawie skutków finansowych wprowadzonych w ramach Polskiego Ładu dla jednostek samorządu terytorialnego w pow. stalowowolskim w woj. podkarpackim
Interpelacja nr 13313
do ministra finansów i gospodarki
w sprawie skutków finansowych wprowadzonych w ramach Polskiego Ładu dla jednostek samorządu terytorialnego w pow. stalowowolskim w woj. podkarpackim
Zgłaszający: Adam Dziedzic
Data wpływu: 31-10-2025
Szanowny Panie Ministrze,
w 2022 roku rząd Prawa i Sprawiedliwości wprowadził reformę podatkową określaną mianem Polskiego Ładu. Program ten, reklamowany jako „historyczna obniżka podatków”, w rzeczywistości okazał się jednym z najbardziej destrukcyjnych działań wobec finansów samorządów od momentu ich odrodzenia w 1990 roku.
Zasadnicze zmiany w systemie podatku dochodowego od osób fizycznych (PIT) - w szczególności podniesienie kwoty wolnej, obniżenie progów podatkowych i zmiana zasad odliczania składki zdrowotnej - doprowadziły do gwałtownego spadku dochodów własnych gmin, powiatów i województw. Wpływy z PIT stanowiące filar samorządowych budżetów w wielu przypadkach uległy zmniejszeniu. Tym samym Polski Ład faktycznie zniszczył stabilność finansową samorządów, pozbawiając je możliwości prowadzenia inwestycji, realizacji zadań własnych oraz zapewnienia mieszkańcom usług publicznych na dotychczasowym poziomie. Wiele samorządów zostało zmuszonych do wstrzymania projektów rozwojowych, ograniczenia wydatków oświatowych czy rezygnacji z inwestycji.
Rząd PiS obiecywał pełną rekompensatę utraconych dochodów poprzez tzw. subwencję rozwojową. W rzeczywistości była to doraźna i uznaniowa pomoc, która nie tylko nie wyrównała strat, ale wprowadziła dodatkową zależność samorządów od decyzji centralnych. Zamiast wzmocnienia lokalnej wspólnoty, wprowadzono system centralnego sterowania i finansowego uzależnienia od rządu.
Z danych Związku Miast Polskich, Unii Metropolii Polskich i wielu niezależnych analiz wynika, że łączne straty samorządów z tytułu wprowadzenia Polskiego Ładu liczone są w dziesiątkach miliardów złotych. Oznacza to trwałe osłabienie fundamentów lokalnej demokracji i ograniczenie zdolności samorządów do prowadzenia polityki rozwojowej.
W kontekście powyższego, niezbędne jest uzyskanie od Ministerstwa Finansów precyzyjnych danych i analiz, dotyczących realnego wpływu reform podatkowych w ramach Polskiego Ładu na finanse samorządów wszystkich szczebli.
Na podstawie art. 14 ust. 1 pkt 7 ustawy z dnia 9 maja 1996 r. o wykonywaniu mandatu posła i senatora (Dz. U. z 2024 poz. 907) oraz art. 192 Regulaminu Sejmu RP przyjętego uchwałą Sejmu Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 30 lipca 1992 r. (t.j. M.P. z 2022 poz. 990 z późn. zm.) zwracam się z prośbą o udzielenie odpowiedzi na następujące pytania:
1. Ile wyniosły łączne straty dochodów jednostek samorządu terytorialnego w powiecie stalowowolskim z rozbiciem na poszczególne gminy, wynikające z wprowadzenia zmian podatkowych w ramach tzw. Polskiego Ładu w latach 2022-2024?
2. Jakie były różnice w poziomie utraty dochodów między poszczególnymi kategoriami JST - miasta a gminy?
3. W jaki sposób Ministerstwo Finansów kalkulowało tzw. subwencję rozwojową mającą rekompensować samorządom ubytek w dochodach z PIT? Czy rekompensaty te w pełni pokryły straty poniesione przez samorządy?
Z poważaniem
Adam DZIEDZIC
Poseł na Sejm RP
Interpelacja nr 13313
do ministra finansów i gospodarki
w sprawie skutków finansowych wprowadzonych w ramach Polskiego Ładu dla jednostek samorządu terytorialnego w pow. stalowowolskim w woj. podkarpackim
Zgłaszający: Adam Dziedzic
Data wpływu: 31-10-2025
Szanowny Panie Ministrze,
w 2022 roku rząd Prawa i Sprawiedliwości wprowadził reformę podatkową określaną mianem Polskiego Ładu. Program ten, reklamowany jako „historyczna obniżka podatków”, w rzeczywistości okazał się jednym z najbardziej destrukcyjnych działań wobec finansów samorządów od momentu ich odrodzenia w 1990 roku.
Zasadnicze zmiany w systemie podatku dochodowego od osób fizycznych (PIT) - w szczególności podniesienie kwoty wolnej, obniżenie progów podatkowych i zmiana zasad odliczania składki zdrowotnej - doprowadziły do gwałtownego spadku dochodów własnych gmin, powiatów i województw. Wpływy z PIT stanowiące filar samorządowych budżetów w wielu przypadkach uległy zmniejszeniu. Tym samym Polski Ład faktycznie zniszczył stabilność finansową samorządów, pozbawiając je możliwości prowadzenia inwestycji, realizacji zadań własnych oraz zapewnienia mieszkańcom usług publicznych na dotychczasowym poziomie. Wiele samorządów zostało zmuszonych do wstrzymania projektów rozwojowych, ograniczenia wydatków oświatowych czy rezygnacji z inwestycji.
Rząd PiS obiecywał pełną rekompensatę utraconych dochodów poprzez tzw. subwencję rozwojową. W rzeczywistości była to doraźna i uznaniowa pomoc, która nie tylko nie wyrównała strat, ale wprowadziła dodatkową zależność samorządów od decyzji centralnych. Zamiast wzmocnienia lokalnej wspólnoty, wprowadzono system centralnego sterowania i finansowego uzależnienia od rządu.
Z danych Związku Miast Polskich, Unii Metropolii Polskich i wielu niezależnych analiz wynika, że łączne straty samorządów z tytułu wprowadzenia Polskiego Ładu liczone są w dziesiątkach miliardów złotych. Oznacza to trwałe osłabienie fundamentów lokalnej demokracji i ograniczenie zdolności samorządów do prowadzenia polityki rozwojowej.
W kontekście powyższego, niezbędne jest uzyskanie od Ministerstwa Finansów precyzyjnych danych i analiz, dotyczących realnego wpływu reform podatkowych w ramach Polskiego Ładu na finanse samorządów wszystkich szczebli.
Na podstawie art. 14 ust. 1 pkt 7 ustawy z dnia 9 maja 1996 r. o wykonywaniu mandatu posła i senatora (Dz. U. z 2024 poz. 907) oraz art. 192 Regulaminu Sejmu RP przyjętego uchwałą Sejmu Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 30 lipca 1992 r. (t.j. M.P. z 2022 poz. 990 z późn. zm.) zwracam się z prośbą o udzielenie odpowiedzi na następujące pytania:
1. Ile wyniosły łączne straty dochodów jednostek samorządu terytorialnego w powiecie stalowowolskim z rozbiciem na poszczególne gminy, wynikające z wprowadzenia zmian podatkowych w ramach tzw. Polskiego Ładu w latach 2022-2024?
2. Jakie były różnice w poziomie utraty dochodów między poszczególnymi kategoriami JST - miasta a gminy?
3. W jaki sposób Ministerstwo Finansów kalkulowało tzw. subwencję rozwojową mającą rekompensować samorządom ubytek w dochodach z PIT? Czy rekompensaty te w pełni pokryły straty poniesione przez samorządy?
Z poważaniem
Adam DZIEDZIC
Poseł na Sejm RP
Odpowiedź urzędowa
Podsekretarz stanu Hanna Majszczyk
Audyt odpowiedzi: Wskaźnik lania wody & konkretności
Bardzo konkretna
Automatyczna analiza lingwistyczno-statystyczna pisma resortu
Lanie wody
5%
Konkretność
95%
Odpowiedź wysoce rzeczowa – zawiera liczne dane twarde, kwoty, daty lub bezpośrednie odniesienie do zadanych pytań.
Twarde liczby / kwoty
1 kwot, 6 %
Precyzyjne daty
6
Odpowiedź na punkty
Brak podziału
Gęstość faktów
14.3 / 1k zn.
- Zawiera 1 wskazania konkretnych kwot finansowych
- Podaje wskaźniki procentowe (6)
- Wymienia precyzyjne daty lub terminy (6)
Urzędowe załączniki i odpowiedzi:
Pełna treść wyekstrahowana z załącznika PDF (odpowiedź urzędowa)
4063 znaków
tel.: +48 22 694 55 55 ul. Świętokrzyska 12
fax: +48 22 694 36 84 00-916 Warszawa
gov.pl/finanse
e-mail: kancelaria@mf.gov.pl
1/3
Subwencja rozwojowa
Warszawa, 27 listopada 2025 roku
Sprawa: Interpelacje nr 13295-13319 posła Adama Dziedzica
Znak sprawy: ST3.054.58.2025
Kontakt: Kancelaria MF
tel.: +48 22 694 55 55
e-mail: kancelaria@mf.gov.pl
Pan
Włodzimierz Czarzasty
Marszałek Sejmu Rzeczypospolitej Polskiej
Szanowny Panie Marszałku,
w odpowiedzi na interpelacje o nr 13295-13319 Pana Posła Adama Dziedzica
w sprawie skutków finansowych wprowadzonych zmian podatkowych w ramach
Polskiego Ładu dla jednostek samorządu terytorialnego w powiatach województwa
podkarpackiego, proszę przyjąć następujące wyjaśnienia.
Skutki finansowe dla jednostek samorządu terytorialnego wynikające
z wprowadzonych w latach 2019-2022 zmian podatkowych w podatku
dochodowym od osób fizycznych w ramach Polskiego Ładu były szacowane łącznie
dla wszystkich jednostek samorządu terytorialnego, bez podziału na poszczególne
jednostki.
Wyszacowane łączne skutki zmian w podatku dochodowym od osób prawnych dla
wszystkich jednostek samorządu terytorialnego w latach 2022-2024, wg kwot
wykazanych w ocenie skutków regulacji (OSR) do ustaw mających wpływ na
wielkość dochodów z PIT, wyniosły 57.361 mln zł.
Skutki ubytków w PIT wg OSR projektów ustaw
(w mln zł)
2022 r. 19 221
2023 r. 18 940
2024 r. 19 200
R a z e m 57 361
-- 1 of 3 --
2/3
W kwestii subwencji rozwojowej, określonej przepisami art. 28a ustawy z dnia
13 listopada 2003 roku o dochodach jednostek samorządu terytorialnego,
informuję, że w latach 2022-2023 subwencja rozwojowa nie była wypłacana
odpowiednio na podstawie:
art. 18 ustawy z dnia 14 października 2021 r o zmianie ustawy o dochodach
jednostek samorządu terytorialnego oraz niektórych innych ustaw1,
art. 70l ustawy z dnia 13 listopada 2003 r. o dochodach jednostek samorządu
terytorialnego, wprowadzonego ustawą z dnia 15 września 2022 r. o zmianie
ustawy o dochodach jednostek samorządu terytorialnego oraz niektórych
innych ustaw2.
Subwencja rozwojowa została wypłacona po raz pierwszy dopiero w roku 2024.
Stosownie do art. 70w ustawy z dnia 13 listopada 2003 r. o dochodach jednostek
samorządu terytorialnego, część rozwojowa subwencji ogólnej dla jednostek
samorządu terytorialnego na rok 2024 wynosiła 3 231 000 tys. zł
i podlegała podziałowi na części przysługujące gminom, powiatom i województwom,
proporcjonalnie do wysokości udziału kwoty dochodów planowanych na rok 2024
z tytułu udziału we wpływach z podatku dochodowego od osób fizycznych gmin,
powiatów i województw w łącznej kwocie dochodów wszystkich jednostek
samorządu terytorialnego z tego tytułu.
Kwotę części rozwojowej subwencji ogólnej podzielono następująco:
gminy - 2 469 932 tys. zł,
powiaty - 658 308 tys. zł,
województwa - 102 760 tys. zł.
Z kwoty części rozwojowej subwencji ogólnej przysługującej gminom wydzielono:
stanowiącą 60%, kwotę podstawową, przysługującą każdej gminie, a jej podział
następował proporcjonalnie do liczby mieszkańców gmin, z zastrzeżeniem że
kwota dla jednej gminy nie może być mniejsza niż 0,01% i większa niż 3,0%
kwoty podstawowej ustalonej dla wszystkich gmin;
kwotę stanowiącą 40%, rozdzieloną między wszystkie gminy proporcjonalnie
do udziału należnego podatku dochodowego od osób fizycznych za 2021 r. od
podatników zamieszkałych na obszarze gminy, w ogólnej kwocie należnego
podatku od osób fizycznych za 2021 r.
W analogiczny sposób podzielono kwotę części rozwojowej subwencji ogólnej
przysługującą powiatom, z tym że kwota podstawowa dla powiatu nie może być
mniejsza niż 0,1% i większa niż 0,95% kwoty podstawowej ustalonej dla wszystkich
powiatów.
1 Dz.U. z 2021 r. poz. 1927
2 Dz.U. z 2022 r. poz. 1964
-- 2 of 3 --
3/3
Kwoty z tytułu części rozwojowej subwencji ogólnej, jakie w 2024 r. otrzymały
jednostki samorządu terytorialnego woj. podkarpackiego, zostały podane
w załączniku.
Z wyrazami szacunku
Z upoważnienia Ministra Finansów i Gospodarki
Hanna Majszczyk
podsekretarz stanu
w Ministerstwie Finansów
-- 3 of 3 --
fax: +48 22 694 36 84 00-916 Warszawa
gov.pl/finanse
e-mail: kancelaria@mf.gov.pl
1/3
Subwencja rozwojowa
Warszawa, 27 listopada 2025 roku
Sprawa: Interpelacje nr 13295-13319 posła Adama Dziedzica
Znak sprawy: ST3.054.58.2025
Kontakt: Kancelaria MF
tel.: +48 22 694 55 55
e-mail: kancelaria@mf.gov.pl
Pan
Włodzimierz Czarzasty
Marszałek Sejmu Rzeczypospolitej Polskiej
Szanowny Panie Marszałku,
w odpowiedzi na interpelacje o nr 13295-13319 Pana Posła Adama Dziedzica
w sprawie skutków finansowych wprowadzonych zmian podatkowych w ramach
Polskiego Ładu dla jednostek samorządu terytorialnego w powiatach województwa
podkarpackiego, proszę przyjąć następujące wyjaśnienia.
Skutki finansowe dla jednostek samorządu terytorialnego wynikające
z wprowadzonych w latach 2019-2022 zmian podatkowych w podatku
dochodowym od osób fizycznych w ramach Polskiego Ładu były szacowane łącznie
dla wszystkich jednostek samorządu terytorialnego, bez podziału na poszczególne
jednostki.
Wyszacowane łączne skutki zmian w podatku dochodowym od osób prawnych dla
wszystkich jednostek samorządu terytorialnego w latach 2022-2024, wg kwot
wykazanych w ocenie skutków regulacji (OSR) do ustaw mających wpływ na
wielkość dochodów z PIT, wyniosły 57.361 mln zł.
Skutki ubytków w PIT wg OSR projektów ustaw
(w mln zł)
2022 r. 19 221
2023 r. 18 940
2024 r. 19 200
R a z e m 57 361
-- 1 of 3 --
2/3
W kwestii subwencji rozwojowej, określonej przepisami art. 28a ustawy z dnia
13 listopada 2003 roku o dochodach jednostek samorządu terytorialnego,
informuję, że w latach 2022-2023 subwencja rozwojowa nie była wypłacana
odpowiednio na podstawie:
art. 18 ustawy z dnia 14 października 2021 r o zmianie ustawy o dochodach
jednostek samorządu terytorialnego oraz niektórych innych ustaw1,
art. 70l ustawy z dnia 13 listopada 2003 r. o dochodach jednostek samorządu
terytorialnego, wprowadzonego ustawą z dnia 15 września 2022 r. o zmianie
ustawy o dochodach jednostek samorządu terytorialnego oraz niektórych
innych ustaw2.
Subwencja rozwojowa została wypłacona po raz pierwszy dopiero w roku 2024.
Stosownie do art. 70w ustawy z dnia 13 listopada 2003 r. o dochodach jednostek
samorządu terytorialnego, część rozwojowa subwencji ogólnej dla jednostek
samorządu terytorialnego na rok 2024 wynosiła 3 231 000 tys. zł
i podlegała podziałowi na części przysługujące gminom, powiatom i województwom,
proporcjonalnie do wysokości udziału kwoty dochodów planowanych na rok 2024
z tytułu udziału we wpływach z podatku dochodowego od osób fizycznych gmin,
powiatów i województw w łącznej kwocie dochodów wszystkich jednostek
samorządu terytorialnego z tego tytułu.
Kwotę części rozwojowej subwencji ogólnej podzielono następująco:
gminy - 2 469 932 tys. zł,
powiaty - 658 308 tys. zł,
województwa - 102 760 tys. zł.
Z kwoty części rozwojowej subwencji ogólnej przysługującej gminom wydzielono:
stanowiącą 60%, kwotę podstawową, przysługującą każdej gminie, a jej podział
następował proporcjonalnie do liczby mieszkańców gmin, z zastrzeżeniem że
kwota dla jednej gminy nie może być mniejsza niż 0,01% i większa niż 3,0%
kwoty podstawowej ustalonej dla wszystkich gmin;
kwotę stanowiącą 40%, rozdzieloną między wszystkie gminy proporcjonalnie
do udziału należnego podatku dochodowego od osób fizycznych za 2021 r. od
podatników zamieszkałych na obszarze gminy, w ogólnej kwocie należnego
podatku od osób fizycznych za 2021 r.
W analogiczny sposób podzielono kwotę części rozwojowej subwencji ogólnej
przysługującą powiatom, z tym że kwota podstawowa dla powiatu nie może być
mniejsza niż 0,1% i większa niż 0,95% kwoty podstawowej ustalonej dla wszystkich
powiatów.
1 Dz.U. z 2021 r. poz. 1927
2 Dz.U. z 2022 r. poz. 1964
-- 2 of 3 --
3/3
Kwoty z tytułu części rozwojowej subwencji ogólnej, jakie w 2024 r. otrzymały
jednostki samorządu terytorialnego woj. podkarpackiego, zostały podane
w załączniku.
Z wyrazami szacunku
Z upoważnienia Ministra Finansów i Gospodarki
Hanna Majszczyk
podsekretarz stanu
w Ministerstwie Finansów
-- 3 of 3 --