Interpelacja nr 13287
Interpelacja w sprawie weryfikacji przepisów prawa w zakresie orzekania przez PZON i WZON
Zgłaszający:
•
Adresat:
Infrastruktura i Transport (55%)
Sprawiedliwość i Sądy (40%)
Treść wystąpienia poselskiego
Interpelacja w sprawie weryfikacji przepisów prawa w zakresie orzekania przez PZON i WZON
Interpelacja nr 13287
do ministra rodziny, pracy i polityki społecznej
w sprawie weryfikacji przepisów prawa w zakresie orzekania przez PZON i WZON
Zgłaszający: Sylwia Bielawska, Iwona Małgorzata Krawczyk, Maria Joanna Koźlakiewicz, Renata Rak, Alicja Łuczak
Data wpływu: 30-10-2025
Szanowna Pani Minister,
do mojego biura poselskiego zgłaszają się prośbami o interwencję mieszkanki Wałbrzycha i okolic, które przedstawiają mi szereg perypetii związanych z uzyskaniem aktualnego orzeczenia o niepełnosprawności dla swoich dzieci oraz opisują problem związany z wydawaniem decyzji orzeczniczych przez powiatowe zespoły ds. orzekania o niepełnosprawności oraz wojewódzki zespół ds. orzekania o niepełnosprawności.
Mieszkanki te, działając w imieniu własnym oraz jako przedstawiciel ustawowy małoletnich, których mają pod swoją opieką, przedstawiły mi do wglądu komplet dokumentów z postępowań orzeczniczych prowadzonych przez jednostki systemu orzekania o niepełnosprawności, w których, w ich opinii, wystąpiły poważne nieprawidłowości formalne i merytoryczne. Opiekują się one dziećmi wymagającymi stałej i długotrwałej opieki lub pomocy innej osoby w związku ze znacznie ograniczoną możliwością samodzielnej egzystencji. Niestety zdarza się, że orzecznicy w PZON i WZON wydają sprzeczne orzeczenia, które powodują, iż te matki muszą występować na drogę sądową celem rozstrzygnięcia ww. zagadnienia przez sąd. To z kolei powoduje, że PZON zawieszają trwające postępowania o wydanie stosownego orzeczenia o niepełnosprawności na kolejne lata, podając w odpowiedzi, że orzeczenie WZON powinno pozostać jako ostateczne i wykonalne w świetle obowiązujących przepisów. Organa niższego szczebla traktują je jako „nieprawomocne w toku“, co prowadzi do faktycznego pozbawienia dziecka dostępu do pomocy i świadczeń przysługujących osobom niepełnosprawnym.
W wyniku takiego postępowania dochodzi do sytuacji, w której:
orzeczenie podsiadane dotychczas przez dziecko wygasło,
kolejne orzeczenie ustalające niepełnosprawność dziecka nie jest uznawane przez PZON,
pomimo iż wniosek o nowe orzeczenie został złożony przed upływem terminu ważności, a więc ciągłość wniosków została zachowana zgodnie z obowiązującymi przepisami prawa, do dzisiaj małoletni nie posiadają aktualnego orzeczenia,
z uwagi na brak aktualnego orzeczenia ośrodek pomocy społecznej odmawia dziecku i matce przysługujących im świadczeń – świadczenia pielęgnacyjnego, zasiłku pielęgnacyjnego oraz innych świadczeń rodzinnych (zasiłku rodzinnego wraz z dodatkami).
W świetle przepisów prawa status osoby niepełnosprawnej trwa bez przerwy, a zawieszenie postępowania przez PZON jest rażąco sprzeczne z art. 7 i art. 8 K.p.a., bo narusza zasadę pogłębiania zaufania i ciągłości orzeczeń, tym samym stanowią pogwałcenie zasad demokratycznego państwa prawa oraz działania dla dobra małoletnich.
Mając na uwadze powyższe, zwracam się z pytaniami:
Czy Ministerstwo Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej potwierdza prawidłowość działań powiatowego i wojewódzkiego zespołu ds. orzekania o niepełnosprawności w zakresie wydania postanowienia o zawieszeniu postępowania w takich przypadkach?
Czy Ministerstwo Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej wyda zalecenia nadzorcze w zakresie stosowania przepisów art. 16 i art. 130 K.p.a. w odniesieniu do decyzji ostatecznych i wykonalnych?
Czy Ministerstwo Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej rozważy dokonanie weryfikacji przepisów prawa w zakresie:
Skutków prawnych związanych z wniesieniem przez stronę odwołania do sądu pracy od orzeczenia WZON, w tym statusu orzeczenia WZON w świetle wniesienia takiego odwołania? W przypadku trybu skargowego w postępowaniu przed sądami administracyjnymi decyzja administracyjna jest traktowana jako ostateczna i wykonalna, a wnioskodawca może żądać wstrzymania wykonania zaskarżonego aktu przez sąd. W przypadku zaskarżenia orzeczenia administracyjnego WZON do sądu pracy przepisy prawa nie rozstrzygają kwestii ostateczności i wykonalności takiego orzeczenia. Z kolei różne organa w sposób odmienny oceniają kwestię możliwości stosowania i uznania za ostateczne orzeczenia PZON i WZON, od którego wniesiono odwołanie do sądu pracy, co jest niekorzystne dla obywateli. W poszczególnych przypadkach orzeczenia te są uznawane za ostateczne do czasu rozstrzygnięcia sprawy przez sąd pracy, a w innych przypadkach orzeczenia te nie są uznawane za ostateczne i w konsekwencji, mimo posiadania stosownego orzeczenia o niepełnosprawności, dana osoba nie może korzystać z gwarantowanych świadczeń do czasu zakończenia postępowania sądowego, co wielokrotnie trwa latami.
Wprowadzenia stosownych regulacji prawnych określających szybsze terminy rozpoznawania przez sądy pracy spraw dotyczących odwołań od orzeczeń o niepełnosprawności?
Wprowadzenia stosownych regulacji określających dłuższe okresy obowiązywania dotychczasowych orzeczeń o niepełnosprawności w przypadkach wniesienia odwołań do sądu pracy od orzeczeń WZON, zmieniających dotychczas obowiązujące orzeczenia w sposób niekorzystny dla obywateli?
Z poważaniem Sylwia Bielawska
Posłanka na Sejm RP
Interpelacja nr 13287
do ministra rodziny, pracy i polityki społecznej
w sprawie weryfikacji przepisów prawa w zakresie orzekania przez PZON i WZON
Zgłaszający: Sylwia Bielawska, Iwona Małgorzata Krawczyk, Maria Joanna Koźlakiewicz, Renata Rak, Alicja Łuczak
Data wpływu: 30-10-2025
Szanowna Pani Minister,
do mojego biura poselskiego zgłaszają się prośbami o interwencję mieszkanki Wałbrzycha i okolic, które przedstawiają mi szereg perypetii związanych z uzyskaniem aktualnego orzeczenia o niepełnosprawności dla swoich dzieci oraz opisują problem związany z wydawaniem decyzji orzeczniczych przez powiatowe zespoły ds. orzekania o niepełnosprawności oraz wojewódzki zespół ds. orzekania o niepełnosprawności.
Mieszkanki te, działając w imieniu własnym oraz jako przedstawiciel ustawowy małoletnich, których mają pod swoją opieką, przedstawiły mi do wglądu komplet dokumentów z postępowań orzeczniczych prowadzonych przez jednostki systemu orzekania o niepełnosprawności, w których, w ich opinii, wystąpiły poważne nieprawidłowości formalne i merytoryczne. Opiekują się one dziećmi wymagającymi stałej i długotrwałej opieki lub pomocy innej osoby w związku ze znacznie ograniczoną możliwością samodzielnej egzystencji. Niestety zdarza się, że orzecznicy w PZON i WZON wydają sprzeczne orzeczenia, które powodują, iż te matki muszą występować na drogę sądową celem rozstrzygnięcia ww. zagadnienia przez sąd. To z kolei powoduje, że PZON zawieszają trwające postępowania o wydanie stosownego orzeczenia o niepełnosprawności na kolejne lata, podając w odpowiedzi, że orzeczenie WZON powinno pozostać jako ostateczne i wykonalne w świetle obowiązujących przepisów. Organa niższego szczebla traktują je jako „nieprawomocne w toku“, co prowadzi do faktycznego pozbawienia dziecka dostępu do pomocy i świadczeń przysługujących osobom niepełnosprawnym.
W wyniku takiego postępowania dochodzi do sytuacji, w której:
orzeczenie podsiadane dotychczas przez dziecko wygasło,
kolejne orzeczenie ustalające niepełnosprawność dziecka nie jest uznawane przez PZON,
pomimo iż wniosek o nowe orzeczenie został złożony przed upływem terminu ważności, a więc ciągłość wniosków została zachowana zgodnie z obowiązującymi przepisami prawa, do dzisiaj małoletni nie posiadają aktualnego orzeczenia,
z uwagi na brak aktualnego orzeczenia ośrodek pomocy społecznej odmawia dziecku i matce przysługujących im świadczeń – świadczenia pielęgnacyjnego, zasiłku pielęgnacyjnego oraz innych świadczeń rodzinnych (zasiłku rodzinnego wraz z dodatkami).
W świetle przepisów prawa status osoby niepełnosprawnej trwa bez przerwy, a zawieszenie postępowania przez PZON jest rażąco sprzeczne z art. 7 i art. 8 K.p.a., bo narusza zasadę pogłębiania zaufania i ciągłości orzeczeń, tym samym stanowią pogwałcenie zasad demokratycznego państwa prawa oraz działania dla dobra małoletnich.
Mając na uwadze powyższe, zwracam się z pytaniami:
Czy Ministerstwo Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej potwierdza prawidłowość działań powiatowego i wojewódzkiego zespołu ds. orzekania o niepełnosprawności w zakresie wydania postanowienia o zawieszeniu postępowania w takich przypadkach?
Czy Ministerstwo Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej wyda zalecenia nadzorcze w zakresie stosowania przepisów art. 16 i art. 130 K.p.a. w odniesieniu do decyzji ostatecznych i wykonalnych?
Czy Ministerstwo Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej rozważy dokonanie weryfikacji przepisów prawa w zakresie:
Skutków prawnych związanych z wniesieniem przez stronę odwołania do sądu pracy od orzeczenia WZON, w tym statusu orzeczenia WZON w świetle wniesienia takiego odwołania? W przypadku trybu skargowego w postępowaniu przed sądami administracyjnymi decyzja administracyjna jest traktowana jako ostateczna i wykonalna, a wnioskodawca może żądać wstrzymania wykonania zaskarżonego aktu przez sąd. W przypadku zaskarżenia orzeczenia administracyjnego WZON do sądu pracy przepisy prawa nie rozstrzygają kwestii ostateczności i wykonalności takiego orzeczenia. Z kolei różne organa w sposób odmienny oceniają kwestię możliwości stosowania i uznania za ostateczne orzeczenia PZON i WZON, od którego wniesiono odwołanie do sądu pracy, co jest niekorzystne dla obywateli. W poszczególnych przypadkach orzeczenia te są uznawane za ostateczne do czasu rozstrzygnięcia sprawy przez sąd pracy, a w innych przypadkach orzeczenia te nie są uznawane za ostateczne i w konsekwencji, mimo posiadania stosownego orzeczenia o niepełnosprawności, dana osoba nie może korzystać z gwarantowanych świadczeń do czasu zakończenia postępowania sądowego, co wielokrotnie trwa latami.
Wprowadzenia stosownych regulacji prawnych określających szybsze terminy rozpoznawania przez sądy pracy spraw dotyczących odwołań od orzeczeń o niepełnosprawności?
Wprowadzenia stosownych regulacji określających dłuższe okresy obowiązywania dotychczasowych orzeczeń o niepełnosprawności w przypadkach wniesienia odwołań do sądu pracy od orzeczeń WZON, zmieniających dotychczas obowiązujące orzeczenia w sposób niekorzystny dla obywateli?
Z poważaniem Sylwia Bielawska
Posłanka na Sejm RP
Odpowiedź urzędowa
Sekretarz stanu Maja Nowak
Audyt odpowiedzi: Wskaźnik lania wody & konkretności
Bardzo konkretna
Automatyczna analiza lingwistyczno-statystyczna pisma resortu
Lanie wody
30%
Konkretność
70%
Odpowiedź wysoce rzeczowa – zawiera liczne dane twarde, kwoty, daty lub bezpośrednie odniesienie do zadanych pytań.
Twarde liczby / kwoty
0 kwot, 0 %
Precyzyjne daty
5
Odpowiedź na punkty
Brak podziału
Gęstość faktów
5 / 1k zn.
- Wymienia precyzyjne daty lub terminy (5)
Urzędowe załączniki i odpowiedzi:
Pełna treść wyekstrahowana z załącznika PDF (odpowiedź urzędowa)
5887 znaków
tel. 222-500-108 ul. Nowogrodzka 1/3/5
info@mrpips.gov.pl 00-513 Warszawa
https://www.gov.pl/web/rodzina
BM-II.059.1.574.2025
Warszawa, /elektroniczny znacznik czasu/
Pan
Włodzimierz Czarzasty
Marszałek Sejmu
Rzeczypospolitej Polskiej
Szanowny Panie Marszałku,
w odpowiedzi na interpelację nr 13287 z 5 listopada 2025 r. Pani Poseł Sylwii Bielawskiej
wraz z grupą posłów w sprawie orzecznictwa dotyczącego niepełnosprawności, proszę
przyjąć poniższe wyjaśnienia.
Zasady orzekania o stopniu niepełnosprawności, kryteria kwalifikowania do stopnia
niepełnosprawności oraz organizację postępowania orzeczniczego regulują przepisy ustawy
z dnia 27 sierpnia 1997 r. o rehabilitacji zawodowej i społecznej oraz zatrudnianiu osób
niepełnosprawnych (Dz. U. z 2025 r. poz. 913, ze zm.), rozporządzenie Ministra Gospodarki,
Pracy i Polityki Społecznej z dnia 15 lipca 2003 r. w sprawie orzekania o niepełnosprawności
i stopniu niepełnosprawności (Dz. U. z 2021 r. poz. 857, ze zm.) oraz rozporządzenie
Ministra Pracy i Polityki Społecznej z dnia 1 lutego 2002 r. w sprawie kryteriów oceny
niepełnosprawności u osób w wieku do 16 roku życia (Dz. U. Nr 17, poz. 162, ze. zm.).
W przypadku gdy orzeczenie o niepełnosprawności wydane przez organ I instancji utraciło
ważność nie występują przeszkody formalne do złożenia kolejnego wniosku o wydanie
orzeczenia o stopniu niepełnosprawności. Należy mieć jednak na uwadze, że jeśli rejonowy
sąd pracy i ubezpieczeń, w wyniku rozpatrzenia odwołania od orzeczenia wojewódzkiego
zespołu, wyda rozstrzygnięcie merytoryczne i zakwalifikuje osobę orzekaną do grupy osób
z niepełnosprawnościami wydłużając ważność orzeczenia, to powstanie przeszkoda
formalna do dalszego prowadzenia postępowania w przedmiocie ustalenia
niepełnosprawności. Niedopuszczalne jest bowiem wydanie nowego orzeczenia w trybie
zwyczajnym, jeżeli ważność zachowuje orzeczenie dotychczasowe. Odstępstwo od tej
zasady prowadziłoby do sytuacji legitymowania się przez osobę zainteresowaną dwoma
orzeczeniami - dotyczącymi tego samego przedmiotu postępowania - które wydano wobec
tej samej strony postępowania. Powodowałoby to konieczność stwierdzenia nieważności
nowego orzeczenia, wydanego w okresie obowiązywania orzeczenia dotychczasowego.
Powyższe wynika z art. 156 § 1 pkt 3 k.p.a., zgodnie z którym organ administracji publicznej
stwierdza nieważność decyzji dotyczącej sprawy już poprzednio rozstrzygniętej inną
decyzją ostateczną. W takich okolicznościach istotne jest, aby zespół do spraw orzekania
o niepełnosprawności, który wyda orzeczenie, poinformował sąd, przed którym nadal toczy
się postępowanie odwoławcze o fakcie rozpatrzenia wniosku i wydania nowego orzeczenia.
Należy podkreślić, że w związku z prowadzonym postępowaniem sądowym osoba
z niepełnosprawnościami nie może zostać pozbawiona uprawnień przysługujących jej ze
względu na orzeczoną niepełnosprawność. Zatem w związku z upływem terminu ważności
orzeczenia, od którego złożono odwołanie do sądu pracy i ubezpieczeń społecznych, osoba
zainteresowana lub jej przedstawiciel ustawowy ma prawo do złożenia wniosku o wydanie
nowego orzeczenia. Powiatowy zespół powinien wszcząć wówczas postępowanie
orzecznicze celem wydania nowego orzeczenia o stopniu niepełnosprawności.
-- 1 of 2 --
tel. 222-500-108 ul. Nowogrodzka 1/3/5
info@mrpips.gov.pl 00-513 Warszawa
https://www.gov.pl/web/rodzina
Odnośnie do ostateczności orzeczeń o niepełnosprawności i stopniu niepełnosprawności
należy wyjaśnić, że zgodnie z przepisami ustawy o rehabilitacji zawodowej i społecznej oraz
zatrudnianiu osób niepełnosprawnych zespoły do spraw orzekania o niepełnosprawności
wydają orzeczenia o:
– niepełnosprawności,
– stopniu niepełnosprawności,
– wskazaniach do ulg i uprawnień.
Wymienione orzeczenia, poza ustaleniem statusu osoby, której dotyczą jako osoby
niepełnosprawnej, stanowią również, na podstawie odrębnych przepisów, podstawę do
przyznania różnego rodzaju ulg i uprawnień. Status osoby niepełnosprawnej należy liczyć
od daty wydania orzeczenia jako decyzji administracyjnej, jednakże w związku z tym, iż
orzeczenia wydane przez powiatowe zespoły do spraw orzekania o niepełnosprawności
w I instancji wywołują skutki prawne dopiero z chwilą uprawomocnienia (czyli z dniem
upływu terminu wniesienia odwołania albo po zrzeczeniu się prawa do wniesienia
odwołania) należy przyjąć, iż w świetle prawa dana osoba jest osobą niepełnosprawną
dopiero od daty tego uprawomocnienia.
Orzeczenia wydane przez wojewódzki zespół do spraw orzekania o niepełnosprawności
są orzeczeniami ostatecznymi na podstawie art. 16 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r.
Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2024 r. poz. 572, ze zm.), a przy tym
orzeczeniami wykonalnymi. Jeżeli orzeczenie wojewódzkiego zespołu zostało zaskarżone
do sądu pracy i ubezpieczeń społecznych, to nadal jest orzeczeniem ostatecznym, jednak
nieprawomocnym.
Jednocześnie należy wskazać, że przepisy odrębnych ustaw, przyznające określone ulgi
i uprawnienia na podstawie posiadanego orzeczenia, mogą uzależniać przyznanie wsparcia
(w zależności od brzmienia danego przepisu) od posiadania orzeczenia ostatecznego czy też
prawomocnego.
Odnosząc się do kwestii wydłużenia ważności orzeczenia o niepełnosprawności na czas
prowadzenia postępowania sądowego w sytuacji, gdy osoba posiada ostateczną decyzję
pozbawiająca ją orzeczenia, dalsze postępowanie będzie uzależnione od rozstrzygnięcia
sądu. Należy jednak wskazać, że problemem może stać się kwestia zwrotu nienależnie
pobranych świadczeń.
Odnośnie do zapytania o terminy rozpoznawania spraw przez sądy uprzejmie informuję, że
tematyka ta pozostaje poza właściwością Ministerstwa Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej.
Z wyrazami szacunku
z up. Ministra Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej
Maja Nowak
Pełnomocnik Rządu do Spraw Osób Niepełnosprawnych
Sekretarz Stanu
/-kwalifikowany podpis elektroniczny-/
-- 2 of 2 --
info@mrpips.gov.pl 00-513 Warszawa
https://www.gov.pl/web/rodzina
BM-II.059.1.574.2025
Warszawa, /elektroniczny znacznik czasu/
Pan
Włodzimierz Czarzasty
Marszałek Sejmu
Rzeczypospolitej Polskiej
Szanowny Panie Marszałku,
w odpowiedzi na interpelację nr 13287 z 5 listopada 2025 r. Pani Poseł Sylwii Bielawskiej
wraz z grupą posłów w sprawie orzecznictwa dotyczącego niepełnosprawności, proszę
przyjąć poniższe wyjaśnienia.
Zasady orzekania o stopniu niepełnosprawności, kryteria kwalifikowania do stopnia
niepełnosprawności oraz organizację postępowania orzeczniczego regulują przepisy ustawy
z dnia 27 sierpnia 1997 r. o rehabilitacji zawodowej i społecznej oraz zatrudnianiu osób
niepełnosprawnych (Dz. U. z 2025 r. poz. 913, ze zm.), rozporządzenie Ministra Gospodarki,
Pracy i Polityki Społecznej z dnia 15 lipca 2003 r. w sprawie orzekania o niepełnosprawności
i stopniu niepełnosprawności (Dz. U. z 2021 r. poz. 857, ze zm.) oraz rozporządzenie
Ministra Pracy i Polityki Społecznej z dnia 1 lutego 2002 r. w sprawie kryteriów oceny
niepełnosprawności u osób w wieku do 16 roku życia (Dz. U. Nr 17, poz. 162, ze. zm.).
W przypadku gdy orzeczenie o niepełnosprawności wydane przez organ I instancji utraciło
ważność nie występują przeszkody formalne do złożenia kolejnego wniosku o wydanie
orzeczenia o stopniu niepełnosprawności. Należy mieć jednak na uwadze, że jeśli rejonowy
sąd pracy i ubezpieczeń, w wyniku rozpatrzenia odwołania od orzeczenia wojewódzkiego
zespołu, wyda rozstrzygnięcie merytoryczne i zakwalifikuje osobę orzekaną do grupy osób
z niepełnosprawnościami wydłużając ważność orzeczenia, to powstanie przeszkoda
formalna do dalszego prowadzenia postępowania w przedmiocie ustalenia
niepełnosprawności. Niedopuszczalne jest bowiem wydanie nowego orzeczenia w trybie
zwyczajnym, jeżeli ważność zachowuje orzeczenie dotychczasowe. Odstępstwo od tej
zasady prowadziłoby do sytuacji legitymowania się przez osobę zainteresowaną dwoma
orzeczeniami - dotyczącymi tego samego przedmiotu postępowania - które wydano wobec
tej samej strony postępowania. Powodowałoby to konieczność stwierdzenia nieważności
nowego orzeczenia, wydanego w okresie obowiązywania orzeczenia dotychczasowego.
Powyższe wynika z art. 156 § 1 pkt 3 k.p.a., zgodnie z którym organ administracji publicznej
stwierdza nieważność decyzji dotyczącej sprawy już poprzednio rozstrzygniętej inną
decyzją ostateczną. W takich okolicznościach istotne jest, aby zespół do spraw orzekania
o niepełnosprawności, który wyda orzeczenie, poinformował sąd, przed którym nadal toczy
się postępowanie odwoławcze o fakcie rozpatrzenia wniosku i wydania nowego orzeczenia.
Należy podkreślić, że w związku z prowadzonym postępowaniem sądowym osoba
z niepełnosprawnościami nie może zostać pozbawiona uprawnień przysługujących jej ze
względu na orzeczoną niepełnosprawność. Zatem w związku z upływem terminu ważności
orzeczenia, od którego złożono odwołanie do sądu pracy i ubezpieczeń społecznych, osoba
zainteresowana lub jej przedstawiciel ustawowy ma prawo do złożenia wniosku o wydanie
nowego orzeczenia. Powiatowy zespół powinien wszcząć wówczas postępowanie
orzecznicze celem wydania nowego orzeczenia o stopniu niepełnosprawności.
-- 1 of 2 --
tel. 222-500-108 ul. Nowogrodzka 1/3/5
info@mrpips.gov.pl 00-513 Warszawa
https://www.gov.pl/web/rodzina
Odnośnie do ostateczności orzeczeń o niepełnosprawności i stopniu niepełnosprawności
należy wyjaśnić, że zgodnie z przepisami ustawy o rehabilitacji zawodowej i społecznej oraz
zatrudnianiu osób niepełnosprawnych zespoły do spraw orzekania o niepełnosprawności
wydają orzeczenia o:
– niepełnosprawności,
– stopniu niepełnosprawności,
– wskazaniach do ulg i uprawnień.
Wymienione orzeczenia, poza ustaleniem statusu osoby, której dotyczą jako osoby
niepełnosprawnej, stanowią również, na podstawie odrębnych przepisów, podstawę do
przyznania różnego rodzaju ulg i uprawnień. Status osoby niepełnosprawnej należy liczyć
od daty wydania orzeczenia jako decyzji administracyjnej, jednakże w związku z tym, iż
orzeczenia wydane przez powiatowe zespoły do spraw orzekania o niepełnosprawności
w I instancji wywołują skutki prawne dopiero z chwilą uprawomocnienia (czyli z dniem
upływu terminu wniesienia odwołania albo po zrzeczeniu się prawa do wniesienia
odwołania) należy przyjąć, iż w świetle prawa dana osoba jest osobą niepełnosprawną
dopiero od daty tego uprawomocnienia.
Orzeczenia wydane przez wojewódzki zespół do spraw orzekania o niepełnosprawności
są orzeczeniami ostatecznymi na podstawie art. 16 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r.
Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2024 r. poz. 572, ze zm.), a przy tym
orzeczeniami wykonalnymi. Jeżeli orzeczenie wojewódzkiego zespołu zostało zaskarżone
do sądu pracy i ubezpieczeń społecznych, to nadal jest orzeczeniem ostatecznym, jednak
nieprawomocnym.
Jednocześnie należy wskazać, że przepisy odrębnych ustaw, przyznające określone ulgi
i uprawnienia na podstawie posiadanego orzeczenia, mogą uzależniać przyznanie wsparcia
(w zależności od brzmienia danego przepisu) od posiadania orzeczenia ostatecznego czy też
prawomocnego.
Odnosząc się do kwestii wydłużenia ważności orzeczenia o niepełnosprawności na czas
prowadzenia postępowania sądowego w sytuacji, gdy osoba posiada ostateczną decyzję
pozbawiająca ją orzeczenia, dalsze postępowanie będzie uzależnione od rozstrzygnięcia
sądu. Należy jednak wskazać, że problemem może stać się kwestia zwrotu nienależnie
pobranych świadczeń.
Odnośnie do zapytania o terminy rozpoznawania spraw przez sądy uprzejmie informuję, że
tematyka ta pozostaje poza właściwością Ministerstwa Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej.
Z wyrazami szacunku
z up. Ministra Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej
Maja Nowak
Pełnomocnik Rządu do Spraw Osób Niepełnosprawnych
Sekretarz Stanu
/-kwalifikowany podpis elektroniczny-/
-- 2 of 2 --