Interpelacja w sprawie niezgodności między deklarowaną, a przyznaną kwotą środków na potrzeby oświatowe powiatu wodzisławskiego w 2025 roku
Treść wystąpienia poselskiego
Interpelacja nr 13258
do ministra finansów i gospodarki
w sprawie niezgodności między deklarowaną, a przyznaną kwotą środków na potrzeby oświatowe powiatu wodzisławskiego w 2025 roku
Zgłaszający: Gabriela Lenartowicz
Data wpływu: 29-10-2025
Racibórz, dnia 20-10-2025 r.
Szanowny Panie Ministrze,
do mojego biura poselskiego z prośbą o podjęcie działań w ramach wykonywania mandatu poselskiego zwrócili się zaniepokojeni przedstawiciele samorządu powiatu wodzisławskiego (woj. śląskie) w sprawie rozbieżności pomiędzy stanowiskiem Ministerstwa Edukacji Narodowej a decyzją ministra finansów i gospodarki dotyczącą uzupełnienia środków finansowych na potrzeby oświatowe powiatu wodzisławskiego na rok 2025.
Zgodnie z pismem Ministerstwa Edukacji Narodowej nr DWST-WSST.318.2112.1.2025.SZ z dnia 25 lipca 2025 r., dotyczącym błędnie skalkulowanej kwoty potrzeb oświatowych na 2025 rok w związku z nieuwzględnieniem wagi P9 (kwota: 2.764.600,16 zł), wskazano, iż: „w celu wyliczenia prawidłowych dochodów dla powiatu, potrzeby oświatowe zostaną powiększone o całą brakującą kwotę.”
Tymczasem w piśmie Ministra Finansów i Gospodarki z dnia 26 września 2025 r. nr ST3.4751.28.2025, dotyczącym przyznania powiatowi wodzisławskiemu środków na 2025 rok ze środków rezerwy na uzupełnienie dochodów jednostek samorządu terytorialnego w obszarze oświaty, wskazana została kwota zaledwie 21.905,00 zł, czyli ponad 2,74 mln zł mniej niż deklarowano wcześniej.
W związku z powyższym proszę o udzielenie odpowiedzi na następujące pytania:
Z jakich powodów ostateczna kwota przyznana powiatowi wodzisławskiemu przez ministra finansów i gospodarki znacząco odbiega od kwoty wskazanej przez Ministerstwo Edukacji Narodowej jako niezbędnej do prawidłowego wyliczenia dochodów powiatu w obszarze oświaty?
Czy istnieje mechanizm umożliwiający korektę lub ponowne rozpatrzenie przyznanych środków w sytuacji stwierdzenia tak znacznej niezgodności między rekomendacjami resortów, a rzeczywistym wsparciem dla jednostki samorządu terytorialnego?
Jakie działania zostaną podjęte, aby uniknąć podobnych sytuacji w przyszłości, które wpływają negatywnie na planowanie i realizację zadań oświatowych przez samorządy
Z wyrazami szacunku
Gabriela Lenartowicz
Podsekretarz stanu Hanna Majszczyk
Odpowiedź wysoce rzeczowa – zawiera liczne dane twarde, kwoty, daty lub bezpośrednie odniesienie do zadanych pytań.
- Wymienia precyzyjne daty lub terminy (13)
Pełna treść wyekstrahowana z załącznika PDF (odpowiedź urzędowa)
5744 znakówfax: +48 22 694 36 84 00-916 Warszawa
gov.pl/finanse
e-mail: kancelaria@mf.gov.pl
1/3
Warszawa, 21 listopada 2025 roku
Sprawa: Interpelacje nr 13258 poseł Gabrieli Lenartowicz
Znak sprawy: ST3.054.54.2025
Kontakt: Kancelaria MF
tel.: +48 22 694 55 55
e-mail: kancelaria@mf.gov.pl
Pan
Włodzimierz Czarzasty
Marszałek Sejmu Rzeczypospolitej Polskiej
Szanowny Panie Marszałku,
odpowiadając na interpelację Pani Gabrieli Lenartowicz – Poseł na Sejm RP
(nr 13258), proszę przyjąć następujące wyjaśnienia.
Dochody jednostek samorządu terytorialnego na rok 2025 zostały ustalone,
zgodnie z przepisami ustawy z dnia 1 października 2024 r. o dochodach jednostek
samorządu terytorialnego1. Nowa ustawa z dnia 1 października 2024 r. o dochodach
jednostek samorządu terytorialnego wprowadziła pojęcie potrzeb finansowych
jednostek samorządu terytorialnego (w tym potrzeb oświatowych), które stanowią
jeden z elementów kalkulowania dochodów jednostek samorządu terytorialnego.
System finansowania jednostek samorządu terytorialnego w 2025 r. został tak
skonstruowany, że wszystkim samorządom zapewniono wzrost dochodów z tytułu
udziałów w podatku dochodowym od osób fizycznych (PIT), w podatku
dochodowym od osób prawnych (CIT) oraz subwencji ogólnej zarówno w stosunku
do dochodów z tych tytułów wykonanych w 2024 r., jak i w stosunku do dochodów,
które samorządy uzyskałyby w 2025 r. na podstawie uchylonej ustawy z dnia
13 listopada 2003 r. o dochodach jednostek samorządu terytorialnego2.
W przypadku, gdy kwota dochodów obliczona zgodnie z nową ustawą z dnia
1 października 2024 r. o dochodach jednostek samorządu terytorialnego była niższa
od kwoty minimalnej, to dla jednostki samorządu terytorialnego ustalona została
kwota potrzeb uzupełniających na rok 2025, w wysokości zapewniającej osiągnięcie
minimalnej kwoty dochodów.
1 Dz.U. poz. 1572 i 1717
2 Dz.U. z 2024 r. poz. 356
-- 1 of 3 --
2/3
Należy podkreślić, że potrzeby oświatowe, jako część potrzeb finansowych
jednostek samorządu terytorialnego, stanowią jedynie element kalkulacyjny
dochodów jednostek samorządu terytorialnego a nie dochód, i nie można ich
rozpatrywać w oderwaniu od pozostałych potrzeb finansowych określonych
w ustawie. W przypadku gdy potrzeby finansowe były na niższym poziomie to dla
jednostki samorządu terytorialnego ustalone zostały potrzeby uzupełniające, które
zapewniły uzyskanie dochodów na poziomie gwarantowanym przez ustawę.
Można powiedzieć, że sposób ustalenia dochodów na rok 2025, z uwzględnieniem
potrzeb finansowych, to swoisty system naczyń połączonych, w którym potrzeby
oświatowe zostały dopełnione potrzebami uzupełniającymi. Tym samym wyższe
potrzeby oświatowe (po aktualizacji dokonanej przez Ministra Edukacji) prowadzą
do zmniejszenia potrzeb uzupełniających. Natomiast dochody wynikające z tych
potrzeb pozostają na niezmienionym poziomie.
W związku z powyższy dochody Powiatu Wodzisławskiego, obliczone po
aktualizacji potrzeb oświatowych przez Ministra Edukacji3 nie uległy zmianie
i wynoszą 205 036 299,20 zł, z tego:
należne dochody z tytułu udziału w podatku dochodowym od osób
fizycznych 166 536 233,25 zł;
należne dochody z tytułu udziału w podatku dochodowym od osób
prawnych 6 851 977,50 zł;
należne dochody z tytułu subwencji ogólnej 31 648 088,45 zł.
Do tej kalkulacji dochodów Powiatu Wodzisławskiego na rok 2025 przyjęto:
skorygowane potrzeby oświatowe w wysokości 121 605 921,00 zł;
skorygowane potrzeby uzupełniające w wysokości 16 246 163,00 zł, ponieważ
zostały one zmniejszone o 2 267 816,00 zł – z powodu wzrostu potrzeb
oświatowych o tę samą kwotę;
potrzeby rozwojowe i ekologiczne bez zmian4.
Ze środków rezerwy na uzupełnienie dochodów, w obszarze oświaty5 Powiat
Wodzisławski otrzymał w roku 2025 kwotę 21 905,00 zł w celu zwiększenia
dochodów Powiatu w związku ze wzrostem kwoty środków przyznanych
na dopełnienie finansowania skutków wzrostu średnich wynagrodzeń nauczycieli
w 2025 roku.6
Ponadto informuję, że zgodnie z art. 36 ustawy z dnia 1 października 2024 r.
o dochodach jednostek samorządu terytorialnego, w terminie do 30 czerwca
2026 r., zostanie dokonane ponowne obliczenie kwoty potrzeb finansowych
jednostek samorządu terytorialnego za rok 2025, w tym potrzeb oświatowych.
W terminie do 15 lipca 2026 r. minister właściwy do spraw oświaty i wychowania
przekaże ministrowi właściwemu do spraw finansów publicznych informację
3 pismem z 30 maja 2025 r. znak: DWST-WSST.318.23.2025.BK
4 potrzeby rozwojowe w wysokości 3 616 822,38 zł, potrzeby ekologiczne w wysokości
8 200,82 zł
5 o czym został poinformowany pismem Ministra Finansów z 26 września 2025 r. znak:
ST3.4751.28.2025.p
6 o których Powiat został poinformowany pismem Ministra Finansów z 12 marca 2025 r.
znak: ST3.4751.8.2025
-- 2 of 3 --
3/3
o różnicy między kwotami potrzeb oświatowych jednostek samorządu
terytorialnego za rok 20257 a obliczonymi ponownie potrzebami oświatowymi.8
Reasumując warto podkreślić, że środki niezbędne do realizacji zadań oświatowych
jednostek samorządu terytorialnego są zagwarantowane w dochodach jednostek
samorządu terytorialnego. Dochodami jednostek samorządu terytorialnego są ich
dochody własne (głównie dochody z tytułu udziału w PIT i CIT) uzupełniane
dochodami z tytułu subwencji ogólnej i dotacji z budżetu państwa. Nowa ustawa
z dnia 1 października 2024 r. o dochodach jednostek samorządu terytorialnego,
która weszła w życie 25 października 2024 r., nie dokonała zmiany w tym zakresie.
Z wyrazami szacunku
Z upoważnienia Ministra Finansów i Gospodarki
Hanna Majszczyk
podsekretarz stanu
w Ministerstwie Finansów
7 o których jednostki zostały poinformowane na podstawie art. 39 ust. 1 pkt 2 ww. ustawy
8 art. 36 ust. 4 ww. ustawy
-- 3 of 3 --