Interpelacja w sprawie rozszerzenia uprawnień Społecznej Straży Rybackiej
Treść wystąpienia poselskiego
Interpelacja nr 13128
do ministra rolnictwa i rozwoju wsi
w sprawie rozszerzenia uprawnień Społecznej Straży Rybackiej
Zgłaszający: Lidia Czechak
Data wpływu: 24-10-2025
Szanowny Panie Ministrze,
Społeczna Straż Rybacka pełni niezwykle ważną rolę w ochronie wód śródlądowych przed kłusownictwem i nielegalnym połowem ryb. Jednak uprawnienia społecznych strażników są bardzo ograniczone. Mogą oni kontrolować dokumenty i ilość złowionych ryb, ale nie posiadają uprawnień do legitymowania osób, przeszukiwania środków transportu ani nakładania mandatów. W przypadku ujawnienia kłusownictwa lub naruszenia przepisów strażnik musi wezwać odpowiednie służby i często czekać ze złapanym przez dłuższy czas. Po rozmowie z jednym ze społecznych strażników wiem, że zdarzają się wtedy bardzo różne sytuacje, od prób ucieczek po szarpaniny. Środowisko SSR uważa, że nadanie im kilku dodatkowych uprawnień pozwoliłoby realnie ograniczyć liczbę wykroczeń, które obecnie często uchodzą bezkarnie.
W związku z powyższym proszę o odpowiedź na następujące pytania:
1. Czy Ministerstwo Rolnictwa i Rozwoju Wsi rozważa rozszerzenie uprawnień Społecznej Straży Rybackiej, w szczególności o możliwość:
• legitymowania osób podejrzanych o naruszenie przepisów o rybactwie śródlądowym,
• dokonywania przeszukania bagażu lub środków transportu w uzasadnionych przypadkach,
• nakładania mandatów w drobnych sprawach związanych z naruszeniem przepisów o amatorskim połowie ryb?
2. Jakie inne aktywne działania w celu zmniejszenia zjawiska kłusownictwa podejmuje ministerstwo?
Z wyrazami szacunku
Lidia Czechak
Poseł na Sejm RP
Sekretarz stanu Jacek Czerniak
Odpowiedź wysoce rzeczowa – zawiera liczne dane twarde, kwoty, daty lub bezpośrednie odniesienie do zadanych pytań.
- Zawiera 2 wskazania konkretnych kwot finansowych
- Wymienia precyzyjne daty lub terminy (3)
- Resort odnosi się punkt po punkcie do pytań posła
Pełna treść wyekstrahowana z załącznika PDF (odpowiedź urzędowa)
4385 znakówul. Wspólna 30, 00-930 Warszawa www.gov.pl/rolnictwo
+48 22 250 01 18
Warszawa, 20 listopada 2025 r.
znak sprawy: RYB.rs.058.7.2025
Pan
Włodzimierz Czarzasty
Marszałek Sejmu RP
Dotyczy: Interpelacji nr 13128
Szanowny Panie Marszałku,
W odpowiedzi na interpelację nr 13128 z dnia 30 października 2025 r. w sprawie
rozszerzenia uprawnień Społecznej Straży Rybackiej, złożonej przez Posłankę na Sejm
RP Panią Lidię Czechak, poniżej przekazuję odpowiedzi na przedłożone zapytania.
1) Czy Ministerstwo Rolnictwa i Rozwoju Wsi rozważa rozszerzenie uprawnień Społecznej
Straży Rybackiej, w szczególności o możliwość:
legitymowania osób podejrzanych o naruszenie przepisów o rybactwie
śródlądowym,
dokonywania przeszukania bagażu lub środków transportu w uzasadnionych
przypadkach,
nakładania mandatów w drobnych sprawach związanych z naruszeniem przepisów
o amatorskim połowie ryb?
Odpowiadając na przedmiotowe pytanie należy wyjaśnić, iż zakres uprawnień
przyznanych strażnikom Społecznej Straży Rybackiej (SSR) wynika ze społecznego
charakteru tej straży oraz celu jej powołania. Podstawowym zadaniem SSR, zgodnie
z art. 24 ust. 2 ustawy z dnia 18 kwietnia 1985 r o rybactwie śródlądowym
(Dz. U. z 2022 poz. 883), jest współdziałanie z Państwową Strażą Rybacką (PSR)
w zakresie kontroli przestrzegania ustawy oraz przepisów wydanych na jej podstawie.
-- 1 of 3 --
Dlatego też zasadniczą kwestią jest, aby czynności kontrolne strażników działających
społecznie w ramach SSR wykonywane były właściwie, zgodnie z prawem i nie
powodowały zagrożeń dla ich bezpieczeństwa oraz osób kontrolowanych, a także
konfliktów społecznych. Obecny zakres uprawnień obowiązujący od początku
istnienia SSR pozwala skutecznie kontrolować osoby dokonujące połowu, co
potwierdzają wyniki wielu SSR. Dotychczasowe rozwiązania sprawdziły się pod
względem zachowania bezpieczeństwa kontrolowanych i kontrolujących, a zakres
uprawnień nie powoduje zagrożeń w trakcie wykonywania przez strażników SSR
czynności kontrolnych. Nie przyczynia się także do zgłaszania wielu skarg na
przeprowadzanie działań kontrolnych przez strażników społecznych.
Zabezpieczeniem dla właściwego, zgodnego z prawem wykonywania zadań przez SSR
jest nadzór specjalistyczny, który sprawuje wojewoda poprzez komendanta
wojewódzkiego PSR. W ramach nadzoru wykonywane są kontrole SSR pod kątem
zgodności z prawem i efektywności działania. Prowadzona jest też wzajemna
współpraca SSR z PSR.
Działalność SSR jest ważnym elementem systemu ochrony zasobów ryb. Rozszerzenie
uprawnień dla SSR spowoduje zagrożenia dla dalszej działalności kontrolnej.
Zwiększenie uprawnień wiązałoby się z nadmiernym obciążeniem tak dla samych
strażników społecznych, jak i dla nadzorujących działalność kontrolną. Należy
przypomnieć, iż powodem zakończenia działalności Straży Ochrony Przyrody były
zastrzeżenia odnośnie uprawnień do legitymowania, nakładania mandatów
i konfiskowania sprzętu służącego do przestępstw, które były uznawane za zbyt duże
jak na ochotniczą służbę cywilną.
Mając powyższe na względzie, nie wydaje się zasadne wprowadzanie zmian w zakresie
uprawnień przysługujących SSR.
2) Jakie inne aktywne działania w celu zmniejszenia zjawiska kłusownictwa podejmuje
Ministerstwo?
Minister właściwy do spraw rybołówstwa oprócz działań legislacyjnych aktywnie
wspiera działania służb kontrolnych realizujących zadania dotyczące wykrywania
i zwalczania przestępstw i wykroczeń w zakresie rybactwa śródlądowego. W ramach
wdrażanego przez MRiRW programu Fundusze Europejskie dla Rybactwa na lata
2021-2027 (FER) finansowane są zakupy wyposażenia Państwowej Straży Rybackiej
w nowoczesny sprzęt służący do kontroli, który ma pomóc skutecznie przeciwdziałać
-- 2 of 3 --
kłusownictwu rybackiemu, np. łodzie motorowe, samochody terenowe, drony.
Aktualna alokacja na działanie pod nazwą: „Kontrola i egzekwowanie przepisów
wspólnej polityki rybołówstwa” wynosi blisko 340 mln zł, z czego w ramach
prowadzonych przez ARiMR naborów wniosków o dofinansowanie Państwowe Straże
Rybackie złożyły wnioski o dofinansowanie zakupu sprzętu specjalistycznego
służącego kontroli i egzekwowaniu na kwotę ok. 12 mln zł.
Z wyrazami szacunku
z up. Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi
Jacek Czerniak
Sekretarz Stanu
/podpisano elektronicznie/
Do wiadomości:
Kancelaria Prezesa Rady Ministrów
-- 3 of 3 --