Interpelacja w sprawie ryzyka fali upadłości przedsiębiorstw w 2025 roku i realnej kondycji polskiej gospodarki
Treść wystąpienia poselskiego
Interpelacja nr 13110
do ministra rozwoju i technologii
w sprawie ryzyka fali upadłości przedsiębiorstw w 2025 roku i realnej kondycji polskiej gospodarki
Zgłaszający: Olga Ewa Semeniuk-Patkowska
Data wpływu: 24-10-2025
Szanowny Panie Ministrze,
pomimo utrzymywania przez rząd optymistycznych wskaźników makroekonomicznych, coraz więcej danych z rynku wskazuje na narastające problemy płynnościowe w sektorze przedsiębiorstw. Rosnące koszty finansowania działalności, zadłużenie wobec kontrahentów, malejąca konsumpcja wewnętrzna oraz niestabilność przepisów podatkowych powodują, że coraz więcej firm stoi na granicy wypłacalności.
Według danych branżowych i raportów biur informacji gospodarczej liczba postępowań upadłościowych i restrukturyzacyjnych w 2024 roku osiągnęła najwyższy poziom od dekady, a prognozy na 2025 rok przewidują dalszy wzrost o kilkanaście procent. Sytuacja ta szczególnie dotyka sektor MŚP, który jest fundamentem polskiej gospodarki i odpowiada za większość miejsc pracy w kraju.
Tymczasem brak jest spójnego programu rządowego, który przeciwdziałałby efektowi domina upadłości firm przez ułatwienia podatkowe, szybkie kredyty płynnościowe czy lepsze egzekwowanie płatności między przedsiębiorstwami.
W związku z powyższym proszę o udzielenie odpowiedzi na następujące pytania:
Ile przedsiębiorstw ogłosiło upadłość lub rozpoczęło postępowanie restrukturyzacyjne w 2024 roku, a jakie są prognozy na 2025 rok?
Jakie branże są obecnie najbardziej zagrożone utratą płynności finansowej?
Czy ministerstwo opracowało analizę ryzyka fali upadłości firm w 2025 roku i jej wpływu na rynek pracy?
Czy rząd planuje działania osłonowe lub program stabilizacyjny dla sektora MŚP w obliczu rosnących kosztów kredytowych i spadku zamówień?
Czy resort monitoruje zaległości płatnicze między przedsiębiorstwami i planuje wzmocnienie przepisów przeciwdziałających zatorom płatniczym?
Stabilność finansowa przedsiębiorstw stanowi fundament zdrowej gospodarki. Państwo powinno nie tylko reagować na kryzysy, ale także przewidywać zjawiska, które mogą doprowadzić do utraty miejsc pracy i ograniczenia wpływów budżetowych.
Z poważaniem Poseł Olga Semeniuk-Patkowska
Sekretarz stanu Michał Jaros
Odpowiedź wysoce rzeczowa – zawiera liczne dane twarde, kwoty, daty lub bezpośrednie odniesienie do zadanych pytań.
- Zawiera 1 wskazania konkretnych kwot finansowych
- Podaje wskaźniki procentowe (39)
- Wymienia precyzyjne daty lub terminy (9)
- Resort odnosi się punkt po punkcie do pytań posła
Pełna treść wyekstrahowana z załącznika PDF (odpowiedź urzędowa)
17700 znakówkancelaria@mrit.gov.pl 00-507 Warszawa
gov.pl/rozwoj-technologia Ministerstwo
Rozwoju i Technologii
Znak pisma: DPG-III.054.6.2025
Warszawa, 10 grudnia 2025 r.
Pan
Włodzimierz Czarzasty
Marszałek Sejmu RP
Dotyczy: interpelacji poselskiej nr 13110
Szanowny Panie Marszałku,
w nawiązaniu do interpelacji nr 13110 Pani Poseł Olgi Ewy Semeniuk-Patkowskiej w
sprawie ryzyka fali upadłości przedsiębiorstw w 2025 roku i realnej kondycji polskiej
gospodarki, poniżej przedstawiam szczegółowe odpowiedzi na pytania Pani Poseł:
1. Ile przedsiębiorstw ogłosiło upadłość lub rozpoczęło postępowanie
restrukturyzacyjne w 2024 roku, a jakie są prognozy na 2025 rok?
Wg danych z Monitora Sądowego i Gospodarczego, w 2024 r. upadłość ogłosiło 436
przedsiębiorstw, co oznacza wzrost w porównaniu do 2023 r. o 10,7%. Należy jednak
dodać, że pomimo wzrastającej corocznie, od 2022 r., liczby upadłości, aktualnie jest ona
wyraźnie mniejsza niż w latach 2018-2019, kiedy to upadłość ogłaszało około 600 firm
rocznie. Jednocześnie w 2024 r. restrukturyzację rozpoczęło 4457 firm, co oznacza wzrost
o 7,4% w porównaniu do roku 2023.
Jeśli chodzi o prognozy na obecny rok, to do końca września 2025 r. nastąpiło 312
upadłości przedsiębiorstw wobec 331 w analogicznym okresie 2024 r. Gdyby obecna
dynamika utrzymała się do końca roku, wówczas w 2025 r. liczba upadłości firm byłaby
niższa o ok. 5% niż w 2024 r. Odnosząc się do procesów restrukturyzacyjnych – wg analiz
Centralnego Ośrodka Informacji Gospodarczych do końca września 2025 r. ogłoszono
3864 postępowania restrukturyzacyjne, co oznacza, że w całym 2025 r. ich liczba może
przekroczyć 5000.
Jednocześnie należy zauważyć, że dane o liczbie procesów restrukturyzacyjnych wpisują
się w ogólny trend wzrostowy liczby takich postępowań, wynikający z implementacji do
krajowego porządku prawnego dyrektywy UE 2019/1023 („Dyrektywy drugiej szansy”),
czego wyrazem w szczególności były: nowelizacja ustawy z dnia 28 maja 2021 r. o zmianie
ustawy – Prawo restrukturyzacyjne oraz niektórych innych ustaw (Dz.U. z 2021 r. poz.
1080), która weszła w życie 1 grudnia 2021 r. oraz nowelizacja ustawy z dnia 25 lipca
2025 r. o zmianie ustawy – Prawo restrukturyzacyjne, ustawy – Prawo upadłościowe oraz
ustawy o Krajowym Rejestrze Zadłużonych (Dz.U. z 2025 r. poz. 1085), która weszła w
życie 23 sierpnia 2025 r.
-- 1 of 6 --
+48 222 500 123 Pl. Trzech Krzyży 3/5
kancelaria@mrit.gov.pl 00-507 Warszawa
gov.pl/rozwoj-technologia Ministerstwo
Rozwoju i Technologii
W tym kontekście dane za 2024 oraz 2025 rok o liczbie postępowań restrukturyzacyjnych
potwierdzają, że uczestnicy obrotu gospodarczego - ze szczególnym uwzględnieniem
dłużników niewypłacalnych lub zagrożonych niewypłacalnością - coraz chętniej korzystają
z prawnych rozwiązań w zakresie postępowań restrukturyzacyjnych, obowiązujących od
stosunkowo niedawna w polskim systemie prawnym. Oznacza to zaakceptowanie i
realizację przez uczestników obrotu procedur restrukturyzacyjnych mających za cel
zaspokojenie wierzycieli dłużników niewypłacalnych (lub zagrożonych niewypłacalnością)
przy jednoczesnym utrzymaniu bytu prawnego podmiotu zadłużonego i jego
restrukturyzacji. Procedury restrukturyzacyjne są co do zasady w większości fakultatywne,
czyli inicjowane na wniosek dłużnika.
Postępowanie restrukturyzacyjne - niezależnie od jego rodzaju (postępowanie o
zatwierdzenie układu, przyspieszone postępowanie układowe, postępowanie układowe i
postępowanie sanacyjne) w odróżnieniu od postępowania upadłościowego nie zmierza do
likwidacji działalności i bytu prawnego dłużnika niewypłacalnego, lecz do utrzymania jego
działalności i poprawy kondycji finansowej przy jednoczesnym optymalnym zaspokojeniu
wierzycieli. Środkiem do osiągnięcia tego celu jest zawarcie układu z wierzycielami, którzy
godzą się na sposób zaspokojenia ich wierzytelności przewidziany w przygotowanych
przez dłużnika (nadzorcę, zarządcę) propozycjach układowych.
Najmniej złożonym postępowaniem restrukturyzacyjnym jest postępowanie o
zatwierdzenie układu (PZU), które w istocie stanowi rodzaj ugody zawieranej pomiędzy
dłużnikiem a wierzycielami poza ramami procedury sądowej, która dopiero po jej zawarciu
(przyjęci układu) podlega ostatecznie zatwierdzeniu przez sąd powszechny. Z uwagi na
prostotę i szybkość postępowania z PZU korzystają z zasady przedsiębiorcy indywidualni
(osoby fizyczne) i drobniejsze spółki prawa handlowego.
2. Jakie branże są obecnie najbardziej zagrożone utratą płynności finansowej?
Wg danych Centralnego Ośrodka Informacji Gospodarczych, do końca września 2025 r.
najwięcej postępowań upadłościowych dotyczyło podmiotów zajmujących się
przetwórstwem przemysłowym (26,2%), handlem (20,4%) oraz budownictwem (12,5%).
W przypadku postępowań restrukturyzacyjnych w analogicznym okresie najwięcej
postępowań dotyczyło podmiotów, które zajmowały się handlem (19,2%), budownictwem
(17,2%) i przetwórstwem przemysłowym (15,1%).
Jednocześnie należy zauważyć, że wg danych z Szybkiego Monitoringu NBP w II kw. 2025
r. płynność sektora przedsiębiorstw niefinansowych spadła w porównaniu z poprzednim
kwartałem i analogicznym okresem ubiegłego roku, ale pozostała na wysokim poziomie na
tle danych historycznych. Nieco niższy niż przed rokiem był także udział firm ze
wskaźnikiem płynności finansowej przekraczającym referencyjny poziom (72,4% wobec
73,1%), który jednak również kształtował się powyżej wieloletniej średniej (70,9%). Spadek
płynności finansowej w ujęciu rocznym odnotowano w grupie dużych firm, a jej wzrost w
sektorze MŚP. W obu tych grupach kształtowała się ona powyżej wieloletniej średniej.
3. Czy ministerstwo opracowało analizę ryzyka fali upadłości firm w 2025 roku i jej
wpływu na rynek pracy?
-- 2 of 6 --
+48 222 500 123 Pl. Trzech Krzyży 3/5
kancelaria@mrit.gov.pl 00-507 Warszawa
gov.pl/rozwoj-technologia Ministerstwo
Rozwoju i Technologii
Dostępne dane opracowane przez Główny Urząd Statystyczny wskazują, że w I półroczu
br. zostało wydanych 190 postanowień o ogłoszeniu upadłości przedsiębiorstw. Jest to
liczba zbliżona do odnotowanej w analogicznym okresie ub.r. (wówczas zanotowano
upadłość 192 przedsiębiorstw). Największą liczbę upadłości ogłoszono w firmach
zajmujących się przemysłem (sekcje B-E) – postanowienie o ogłoszeniu upadłości wydano
wobec 60 takich przedsiębiorstw. Upadłość ogłosiło ponadto m.in. 41 firm z sekcji handel;
naprawa pojazdów samochodowych, 28 firm z sekcji budownictwo oraz 26 firm z szeroko
rozumianego sektora usługowego (sekcje K-N). W podziale na formę prawną najwięcej
upadłości zanotowano dla spółek z ograniczoną odpowiedzialnością (141, tj. blisko ¾
wszystkich ogłoszonych upadłości).
Upadłość firm w konsekwencji prowadzi do utraty pracy przez dotychczasowych
pracowników. Do oszacowania wpływu na rynek pracy należy posłużyć się danymi z
urzędów pracy o zamiarze przeprowadzenia zwolnień grupowych oraz o zwolnieniach
zrealizowanych. W trzech kwartałach br. w związku z likwidacją zakładu pracy bądź
oddziału zgłoszono 5,6 tys. osób do zwolnienia (co przekłada się na 6,2% wszystkich
zadeklarowanych zwolnień). Co zaś tyczy się zrealizowanych zwolnień – w analizowanym
okresie pracodawcy zwolnili z przyczyn dot. zakładu pracy ogółem ok. 23 tys. osób. Blisko
20% spośród nich straciło pracę z powodu likwidacji zakładu lub oddziału.
Skala zadeklarowanych zwolnień, a także liczba zrealizowanych już zwolnień z
perspektywy ogólnokrajowej nie wpływa znacząco na rynek pracy, w tym na poziom
bezrobocia. Polski rynek pracy wciąż charakteryzuje się dobrą kondycją, mimo pewnych
oznak schłodzenia. Stopa bezrobocia w końcu października wyniosła 5,6% (o 0,7 p.p.
więcej niż rok wcześniej). Choć wzrost liczby bezrobotnych, zwłaszcza w miesiącach
letnich, może wydawać się niepokojący, to wynika on w pewnej mierze ze zmian prawnych
(wejście w życie od czerwca 2025 r. ustawy o rynku pracy i służbach zatrudnienia). Warto
również podkreślić, że Polska wciąż utrzymuje się w czołówce krajów z najniższym
bezrobociem w UE (w październiku zharmonizowana stopa bezrobocia wyniosła 3,2%, a
niższą wartość odnotowano jedynie na Malcie i w Czechach).
Niemniej w sytuacji likwidacji firm, które w konsekwencji prowadzą do zwolnień
grupowych należy brać pod uwagę perspektywę lokalną. Mniejsze ośrodki charakteryzują
się płytszymi rynkami pracy, co sprawia, że osoby dotknięte zwolnieniami mogą mieć
większe problemy ze znalezieniem nowego miejsca pracy. Tyczy się to zwłaszcza takich
województw, gdzie stopa bezrobocia jest wyraźnie wyższa od tej notowanej na poziomie
całego kraju (m.in. podkarpackie i warmińsko-mazurskie).
4. Czy rząd planuje działania osłonowe lub program stabilizacyjny dla sektora MŚP
w obliczu rosnących kosztów kredytowych i spadku zamówień?
Ministerstwo Rozwoju i Technologii (MRiT) zapewnia funkcjonowanie Krajowego Punktu
Kontaktowego ds. Instrumentów Finansowych Programów Unii Europejskiej (KPK) przy
Związku Banków Polskich, który prowadzi działalność informacyjną, promocyjną oraz
doradczą dla wszystkich podmiotów (np. instytucji finansowych, przedsiębiorców) na
temat preferencyjnego finansowania ze środków unijnych. Bardzo ważnym instrumentem
jest program InvestEU, który obejmuje m.in. wsparcie zwrotne, stanowiące zachętę do
inwestycji i poszukiwania nowych możliwości rozwoju. Program umożliwia partnerom
inwestycyjnym podjęcie większego ryzyka i wspieranie projektów, z których w innym
przypadku mogliby zrezygnować. Głównym partnerem inwestycyjnym jest Europejski
Bank Inwestycyjny, ale bezpośredni dostęp do gwarancji UE mają krajowe banki rozwoju.
-- 3 of 6 --
+48 222 500 123 Pl. Trzech Krzyży 3/5
kancelaria@mrit.gov.pl 00-507 Warszawa
gov.pl/rozwoj-technologia Ministerstwo
Rozwoju i Technologii
Wsparcia firmom udziela także Europejska Sieć Przedsiębiorczości (EEN). Jest to
największa europejska sieć ośrodków i instytucji, które wspierają rozwój małych i średnich
przedsiębiorstw oraz oferują kompleksowe usługi firmom z sektora MŚP, aby mogły
rozwinąć w pełni swój potencjał i zdolności innowacyjne. Eksperci EEN oferują firmom
spersonalizowane usługi z zakresu internacjonalizacji, innowacji, cyfryzacji i
zrównoważonego rozwoju. Projekt EEN jest współfinansowany przez Unię Europejską w
ramach Programu na rzecz jednolitego rynku oraz ze środków budżetu państwa w ramach
programu wieloletniego: Program rządowy – Udział Polski w części COSME Programu na
rzecz rynku wewnętrznego, konkurencyjności przedsiębiorstw, w tym małych i średnich
przedsiębiorstw, dziedziny roślin, zwierząt, żywności i paszy, oraz statystyk europejskich
(Programu na rzecz jednolitego rynku) w latach 2022–2028.
5. Czy resort monitoruje zaległości płatnicze między przedsiębiorstwami i planuje
wzmocnienie przepisów przeciwdziałających zatorom płatniczym?
Problem nieterminowych płatności między przedsiębiorstwami jest monitorowany przez
MRiT. Przykładowo, zjawisko zaległości płatniczych podlegało szczegółowej analizie w
ramach dokonanej oceny funkcjonowania ustawy z dnia 19 lipca 2019 r. o zmianie
niektórych ustaw w celu ograniczenia zatorów płatniczych. Polski ustawodawca dostrzegł
problem opóźnionych płatności w transakcjach handlowych, czego wyrazem były kolejne
nowelizacje ustawy z dnia 8 marca 2013 r. o przeciwdziałaniu nadmiernym opóźnieniom w
transakcjach handlowych1.
Warto zwrócić uwagę na to, że problem ten nie jest tylko polską specyfiką. Został również
dostrzeżony na szczeblu unijnym, gdzie od ponad 2 lat toczone są prace nad
rozporządzeniem Parlamentu Europejskiego i Rady w sprawie zwalczania opóźnień w
płatnościach w transakcjach handlowych. Celem projektowanego rozporządzenia jest
jeszcze większa ochrona wierzycieli i skrócenie terminów zapłaty. Polska wyraziła
pozytywny stosunek do kierunków i koncepcji zawartych w projekcie, jednak duża część
pozostałych państw członkowskich przedstawiła do niego szereg uwag. Niezbędne stało
się więc wypracowanie kompromisowej wersji. Podczas polskiej prezydencji w I poł. 2025
roku nasz kraj czynił daleko posunięte starania, by przełamać zaistniały w tym obszarze
impas. Obecnie zadanie to leży w gestii Danii.
W związku z trwającymi nadal pracami w Radzie UE, nie planuje się procedowania w
najbliższym czasie kompleksowej nowelizacji ustawy z dnia 8 marca 2013 r. o
przeciwdziałaniu nadmiernym opóźnieniom w transakcjach handlowych. Ponadto należy
podkreślić, że na tle ustawodawstw innych państw UE, Polska posiada jeden z najbardziej
daleko idących systemów w zakresie ochrony wierzycieli przed skutkami zatorów
płatniczych.
Ustawa z 8 marca 2013 r. przewiduje m.in.:
maksymalne terminy płatności w obrocie profesjonalnym, po upływie których
wierzycielowi przysługują odsetki ustawowe za opóźnienie w transakcjach
handlowych za okres od dnia wymagalności świadczenia pieniężnego do dnia
zapłaty, stanowiące sumę stopy referencyjnej Narodowego Banku Polskiego i –
w zależności od stron transakcji handlowej – 8 albo 10 punktów procentowych.
Jednocześnie, jeżeli dłużnikiem nie jest podmiot publiczny, strony mogą ustalić
wyższe odsetki;
1 Dz.U. z 2013 r. poz. 403 t.j. Dz.U. z 2023 r. poz. 1790
-- 4 of 6 --
+48 222 500 123 Pl. Trzech Krzyży 3/5
kancelaria@mrit.gov.pl 00-507 Warszawa
gov.pl/rozwoj-technologia Ministerstwo
Rozwoju i Technologii
rozwiązanie, zgodnie z którym postanowienia umowne przewidujące dłuższy
termin zapłaty, niż maksymalny termin wskazany w ustawie, są nieważne
i – z mocy ustawy – automatyczne zastosowanie ma termin ustawowy, po
upływie, którego wierzycielowi przysługują odsetki za opóźnienie w transakcjach
handlowych;
rekompensatę za koszty odzyskiwania należności, od dnia nabycia uprawnienia do
odsetek za opóźnienie w transakcjach handlowych, której wysokość jest różna
w zależności od wysokości zaległego świadczenia pieniężnego i może wynosić
równowartość 40, 70 lub 100 euro oraz zwrot poniesionych kosztów
odzyskiwania należności przewyższających kwotę tej rekompensaty;
administracyjne kary pieniężne nakładane przez Prezesa Urzędu Ochrony
Konkurencji i Konsumentów (UOKiK) na podmioty, które nadmiernie opóźniają się
z regulowaniem swoich zobowiązań;
odsetki ustawowe stanowiące sumę stopy referencyjnej Narodowego Banku
Polskiego i 3,5 punktów procentowych - jeżeli strony transakcji handlowej,
z wyłączeniem podmiotu publicznego będącego podmiotem leczniczym,
przewidziały w umowie termin zapłaty dłuższy niż 30 dni, wierzyciel, który nie jest
dużym przedsiębiorcą, może żądać takich odsetek po upływie 30 dni, liczonych od
dnia spełnienia swojego świadczenia i doręczenia dłużnikowi faktury lub
rachunku, potwierdzających dostawę towaru lub wykonanie usługi, do dnia
zapłaty, ale nie dłużej niż do dnia wymagalności świadczenia pieniężnego.
W polskim systemie funkcjonują więc rozwiązania mające na celu ochronę wierzycieli
w transakcjach handlowych. Często jednak wierzyciele w obawie przed utratą kontrahenta
nie chcą korzystać z przysługujących im instrumentów, co potwierdzają wyniki badania z
raportu EPR, gdzie 54% dyrektorów potwierdziło, że zgodziło się na niekorzystne warunki
płatności, aby utrzymać dobre relacje z klientami2.
Ponadto, do systemu prawa wprowadzono obowiązek przesyłania do ministra właściwego
ds. gospodarki sprawozdawań o stosowanych terminach zapłaty przez tzw. dużych
przedsiębiorców.
Celem było zagwarantowanie jawności praktyk płatniczych, aby zmniejszyć skłonność do
zachowań nagannych i pozwolić obniżyć ryzyko wchodzenia w relacje biznesowe
z partnerami stosującymi nadmiernie wydłużone terminy zapłaty. Z drugiej strony
publikacja przez ministra ds. gospodarki danych o stosowanych praktykach płatniczych
stwarza największym przedsiębiorcom możliwość zaprezentowania się jako rzetelni
kontrahenci.
Porównanie danych ze sprawozdań za lata 2022, 2023 i 2024 dotyczących udziału
procentowego świadczeń pieniężnych nieotrzymanych oraz niespełnionych w terminie
umownym wskazuje na stabilizację sytuacji płatniczej w tych latach na podobnym
poziomie. W latach 2022 i 2023 r. ok. 26,5% podmiotów wskazało, że otrzymało
przynajmniej połowę należności po terminie, w roku 2024 wskazało tak 25,15%
podmiotów.
Jeżeli chodzi o odsetek podmiotów deklarujących otrzymanie i spełnienie ponad 80%
odpowiednio należności i zobowiązań po terminie - w 2024 r. sytuacja była nieznacznie
gorsza, niż w poprzednim roku. W 2023 r. wynosił on odpowiednio 6,9% i 7,67%, a w
2024 roku – 7,6% i 7,35%.
2 European Payment Report (EPR), kwiecień 2025.
-- 5 of 6 --
+48 222 500 123 Pl. Trzech Krzyży 3/5
kancelaria@mrit.gov.pl 00-507 Warszawa
gov.pl/rozwoj-technologia Ministerstwo
Rozwoju i Technologii
Nieznacznie spadł odsetek podmiotów, które co najmniej 20% należności otrzymują po
terminie (z 72,06% w 2023 r., do 70,44% w 2024 r.). Wyraźnie natomiast spadł odsetek
podmiotów, które co najmniej 20% zobowiązań spełniają po terminie (z 53,36% w 2023 r.
do 47,27% w 2024 roku).
Zakładając, że maksymalnie 5% nieterminowych należności i zobowiązań w portfelu firmy
definiuje jej dobrą sytuację płatniczą, to w zakresie należności w 2022 r. w takim
położeniu znalazło się 15,5% podmiotów, w 2023 r. 14,5%, a w 2024 r. 15,64%. W
zakresie zobowiązań w 2022 r. – 23%, w 2023 r. – 25,61%, a w 2024 r. 25,29%.
Udział podmiotów deklarujących, że opóźnienie w dłuższych przedziałach czasowych (od
61 do 120 dni i powyżej 120 dni) wynosi nie więcej niż 10% należności/zobowiązań jest
na podobnym poziomie jak w 2023 r., tj. 96-98%.
Sprawozdania zbiorcze w przedmiotowym zakresie są udostępnione na stronie:
https://www.gov.pl/web/rozwoj-technologia/sprawozdania-o-stosowanych-terminach-
zaplaty
Z upoważnienia, z wyrazami szacunku
Michał Jaros
Sekretarz Stanu
/ kwalifikowany podpis elektroniczny /
w Ministerstwie Rozwoju i Technologii
-- 6 of 6 --