Interpelacja w sprawie alarmistycznych informacji w zakresie obniżenia środków na Fundusz Pracy na rok 2026 oraz bardzo niepokojących informacji w kwestii wzrostu stopy bezrobocia w woj. zachodniopomorskim
Treść wystąpienia poselskiego
Interpelacja nr 13046
do ministra rodziny, pracy i polityki społecznej
w sprawie alarmistycznych informacji w zakresie obniżenia środków na Fundusz Pracy na rok 2026 oraz bardzo niepokojących informacji w kwestii wzrostu stopy bezrobocia w woj. zachodniopomorskim
Zgłaszający: Czesław Hoc, Marek Gróbarczyk
Data wpływu: 21-10-2025
Szanowna Pani Minister,
z danych Wojewódzkiego Urzędu Pracy w Szczecinie oraz informacji Konwentu Dyrektorów Powiatowych Urzędów Pracy Województwa Zachodniopomorskiego wyłania się bardzo niepokojąca informacja w zakresie zaskakującego (bo w szczycie sezonu turystycznego) wzrostu bezrobocia, a z drugiej strony zatrważającej informacji o obniżeniu środków na Fundusz Pracy na rok 2026 na formy wsparcia wynikające z ustawy z dnia 20 marca 2025 r. o rynku pracy i służbach zatrudnienia.
Otóż Fundusz Pracy w roku bieżącym – przeznaczone środki na rzecz promocji zatrudnienia, łagodzenia skutków bezrobocia i aktywizacji zawodowej wynosiły 3 mln 652 tys. zł, natomiast w roku 2026 to kwota niższa o ponad 40%, czyli 2 mln 148 tys. zł.
To dramatycznie za mało, tym bardziej że część tych środków zgodnie z ww. ustawą jest przeznaczona od 1 czerwca 2025 r. m.in. na: wyższe kwoty refundacji wynagrodzeń przy tworzeniu nowych miejsc pracy, wyższe kwoty stypendium dla osób odbywających staż, a także uprawnia do korzystania z usług powiatowych urzędów pracy wsparcia finansowego osób poszukujących pracy, kobiet w wieku powyżej 60 r. życia i mężczyzn w wieku powyżej 65 r. życia, jak również umożliwia dostęp do form wsparcia rolnikom, którzy aktualnie mogą mieć status bezrobotnego.
Podano też alarmistyczne informacje dotyczące wzrostu stopy bezrobocia w woj. zachodniopomorskim – zwiększyła się z poziomu 6,8% z czerwca do poziomu 7,0% w lipcu (dodajmy – w szczycie sezonu turystycznego?). Wzrosła również liczba zarejestrowanych osób bezrobotnych. Na koniec czerwca br. tych osób było 40 096, a już w lipcu – 41 347 osób, to o 1 251 więcej niż miesiąc wcześniej! To wysoce niepokojący trend dla Pomorza Zachodniego!
Co więcej, co bardzo niepokojące, zwiększyła się stopa bezrobocia w Polsce. Na koniec lipca 2025 r. stopa bezrobocia w Polsce wyniosła 5,4%, a liczba osób pozostających bez pracy zarejestrowanych w urzędach wyniosła 830,8 tys. i w porównaniu do miesiąca czerwca wystąpił zarówno wzrost stopy bezrobocia o 0,2 p.p. oraz liczby bezrobotnych o 33,8 tys. osób!
Reasumując, tak poważne zmniejszenie środków Funduszu Pracy na rok 2026 spowoduje wyraźne ograniczenie wsparcia w powrocie na rynek pracy dla zarejestrowanych osób bezrobotnych i poszukujących pracy oraz udzielenia wsparcia dla pracodawców planujących tworzenie nowych miejsc pracy (pamiętając także dodatkowo o obciążeniach wynikających z nowej ustawy o rynku pracy i służbach zatrudnienia, jw.).
1. Czy w trybie pilnym Ministerstwo Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej zwiększy środki na Fundusz Pracy dla powiatowych urzędów pracy w woj. zachodniopomorskim?
2. Jaką strategię ministerstwo podejmuje i będzie realizowało w celu przeciwdziałania wzrostowi stopy bezrobocia w woj. zachodniopomorskim?
3. Jakie pilne i zdecydowane działania podejmie i opracuje MRPiPS w kwestii wsparcia w powrocie na rynek pracy dla zarejestrowanych osób bezrobotnych i poszukujących pracy oraz udzielenia wsparcia dla pracodawców planujących tworzenie nowych miejsc pracy (pamiętając także dodatkowo o obciążeniach wynikających z nowej ustawy o rynku pracy i służbach zatrudnienia, jw.) w woj. zachodniopomorskim, ze szczególnym uwzględnieniem: Białogardu, Choszczna i Łobza, które odnotowały największe problemy ze znalezieniem pracy w woj. zachodniopomorskim?
4. Czy MRPiPS jest świadome tego, że tak drastyczne obniżenie środków Funduszu Pracy na rok 2026 jest sprzeczne z nową ustawą o rynku pracy i służbach zatrudnienia, przyjętą w tym roku, która miała stanowić element realizacji tzw. kamienia milowego (A51G) w ramach Krajowego Planu Odbudowy, dotyczącego modernizacji instytucji rynku pracy i publicznych służb zatrudnienia? Jeśli tak, to jakie zdecydowane kroki naprawcze podejmie MRPiPS w tej sprawie?
Minister Agnieszka Dziemianowicz-Bąk
Odpowiedź wysoce rzeczowa – zawiera liczne dane twarde, kwoty, daty lub bezpośrednie odniesienie do zadanych pytań.
- Zawiera 12 wskazania konkretnych kwot finansowych
- Podaje wskaźniki procentowe (1)
- Wymienia precyzyjne daty lub terminy (4)
- Resort odnosi się punkt po punkcie do pytań posła
Pełna treść wyekstrahowana z załącznika PDF (odpowiedź urzędowa)
9056 znakówinfo@mrpips.gov.pl 00-513 Warszawa
https://www.gov.pl/web/rodzina
Agnieszka Dziemianowicz-Bąk
BM-II.059.1.537.2025
Warszawa, /elektroniczny znacznik czasu/
Pan
Włodzimierz Czarzasty
Marszałek Sejmu
Rzeczypospolitej Polskiej
Szanowny Panie Marszałku,
w odpowiedzi na Interpelację nr 13046 Panów Posłów Czesława Hoca i Marka
Gróbarczyka, w sprawie alarmistycznych informacji w zakresie obniżenia środków na
Fundusz Pracy na rok 2026 oraz bardzo niepokojących informacji w kwestii wzrostu stopy
bezrobocia w woj. zachodniopomorskim, proszę przyjąć poniższe wyjaśnienia.
Tytułem wstępu trzeba zaznaczyć, że zgodnie z art. 29 ust. 6 ustawy z dnia 27 sierpnia 2009
r. o finansach publicznych1 podstawę gospodarki finansowej Funduszu Pracy (dalej „FP”)
będącego państwowym funduszem celowym stanowi roczny plan finansowy FP. Określa on
m.in. przychody funduszu i ich źródła oraz zadania realizowane z jego środków. Plan
obejmuje również kwotę środków na finansowanie form pomocy przeznaczaną przez
urzędy pracy w danym roku budżetowym na aktywizację osób bezrobotnych i
poszukujących pracy.
Plan finansowy FP stanowi załącznik do ustawy budżetowej na dany rok – jego projekt jest
przekazywany Ministrowi Finansów i Gospodarki w trybie i terminach określonych przez
przepisy dotyczące prac nad projektem ustawy budżetowej. Minister Finansów i Gospodarki
przedstawia następnie projekt ustawy budżetowej na rok kolejny wraz z uzasadnieniem
Radzie Ministrów, która przedkłada go Sejmowi w terminie do 30 września roku
poprzedzającego dany rok budżetowy2.
Pismem z 25 lipca 2025 r. Minister Finansów i Gospodarki przekazał do Ministra Rodziny,
Pracy i Polityki Społecznej (MRPiPS) limit wydatków FP do uwzględnienia w projekcie planu
finansowego na 2026 r. Limit określono na poziomie 10,1 mld zł.
Kierownictwo MRPiPS na każdym etapie uzgodnień wskazywało, że dla prawidłowego
funkcjonowania powiatowych urzędów pracy konieczne jest utrzymanie finansowania
aktywnych form przeciwdziałania bezrobociu na poziomie z 2025 r., tj. ok. 3,65 mld zł.
Przedstawiono w tym zakresie szczegółowe uzasadnienie, wskazując m.in. na:
— wzrost kosztów świadczeń wypłacanych z Funduszu Pracy (zasiłki, stypendia,
refundacje);
— wzrost minimalnego i przeciętnego wynagrodzenia, które wpływają na wysokość
refundacji i dofinansowań;
— rosnącą efektywność kosztową form aktywizacji zawodowej (z ok. 18 tys. zł w 2023 r.
do ponad 21 tys. zł w 2026 r.);
— konieczność utrzymania liczby osób objętych wsparciem, w tym seniorów i osób
długotrwale bezrobotnych.
1 Dz. U. z 2024 r. poz. 1530, z późn. zm.
2 Ustawa budżetowa na rok 2026 (Dz.U. poz. 62) została podpisana przez Prezydenta RP 20 stycznia 2026 r.
-- 1 of 3 --
tel. 222-500-108 ul. Nowogrodzka 1/3/5
info@mrpips.gov.pl 00-513 Warszawa
https://www.gov.pl/web/rodzina
Mimo to kwotę zabezpieczoną w planie FP na 2026 r. ustalono na poziomie niższym od
postulowanych potrzeb finansowych, tj. niższym od planu na 2025 r. o 1,5 mld zł w zakresie
zadania dotyczącego aktywizacji zawodowej osób bezrobotnych realizowanej przez urzędy
pracy i niższym o 0,27 mld zł w zakresie refundacji wynagrodzeń wypłacanych
młodocianym pracownikom (zadanie realizuje OHP). W planie finansowym Funduszu Pracy
na 2026 r. na aktywizację zawodową bezrobotnych zabezpieczono zatem 2 147 808 000
zł, z czego 429,6 mln zł stanowi rezerwa Funduszu Pracy.
Obok środków przekazywanych przez dysponenta Funduszu Pracy powiatowym urzędom
pracy na realizację zadań ustawowych wynikających z ustawy z dnia 20 marca 2025 r. o
rynku pracy i służbach zatrudnienia3 - takich jak świadczenia obligatoryjne obejmujące m.in.
zasiłki dla bezrobotnych wraz z należnymi składkami na ubezpieczenia emerytalne i
rentowe, zasiłki przedemerytalne i świadczenia przedemerytalne - oraz środków dla
powiatowych urzędów pracy na realizację form pomocy przewidzianych w ustawie,
przekazywane są również środki na finansowanie kosztów tzw. zadań fakultatywnych. W
ich ramach możliwe jest częściowe finansowanie wydatków ponoszonych w związku
z zapewnieniem funkcjonowania powiatowych urzędów pracy (m.in. kosztów zakupu części
wyposażenia czy komunikowania się z bezrobotnymi). Finansowane są z nich również
dodatki motywacyjne dla pracowników powiatowych urzędów pracy.
Równocześnie, zgodnie z art. 280 ustawy o rynku pracy i służbach zatrudnienia, minister
właściwy do spraw pracy przekazuje samorządom powiatów środki na dofinansowanie
wynagrodzeń pracowników powiatowych urzędów pracy oraz składek na ubezpieczenia
społeczne od wypłaconego dofinansowania do wynagrodzeń. Środki przekazywane są
miesięcznie w wysokości 1/12 kwoty ustalonej na dany rok budżetowy.
Jako Ministra Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej już w grudniu 2025 r. oraz na początku
stycznia 2026 r. rozdysponowałam pomiędzy urzędy pracy środki w łącznej kwocie ok. 1,7
mld zł, w tym ok. 1,1 mld zł na realizację projektów w ramach Europejskiego Funduszu
Społecznego Plus (EFS+), a także 50 mln zł z rezerwy Funduszu Pracy na zabezpieczenie
środków umożliwiających regulowanie przez te jednostki zobowiązań przechodzących
z 2025 roku na 2026 rok.
Na początku lutego 2026 r. podjęłam też decyzję o uruchomieniu naboru z rezerwy FP,
który pozwolił przekazać dodatkowe środki na finansowanie działań aktywizujących osoby
bezrobotne (m.in. bezrobotnych rodziców powracających na rynek pracy po okresie
sprawowania opieki nad dzieckiem, bezrobotnych powracających z zagranicy, bezrobotnych
i poszukujących pracy w grupie wiekowej 50+, bezrobotnych, którzy chcą podjąć
zatrudnienie w zawodach deficytowych).
Trwający do 16 lutego nabór skierowany był do powiatowych urzędów pracy działających
w regionach z wysoką stopą bezrobocia. Urzędy mogły wnioskować o środki rezerwy FP na
finansowanie wszystkich form pomocy ujętych w ustawie o rynku pracy i służbach
zatrudnienia. Łączna wartość wniosków złożonych przez wszystkie urzędy pracy, które
spełniały warunki udziału wynosiła 174,9 mln zł.
Ze względu na wyższą niż określone w ogłoszeniu 150 mln zł kwotę wnioskowaną, mając
na uwadze potrzebę odpowiedniego zabezpieczenia możliwości działań w zakresie
aktywizacji zawodowej osób bezrobotnych, zdecydowałam o zwiększeniu alokacji o 23,5
mln zł.
3 Dz. U. poz. 620.
-- 2 of 3 --
tel. 222-500-108 ul. Nowogrodzka 1/3/5
info@mrpips.gov.pl 00-513 Warszawa
https://www.gov.pl/web/rodzina
W efekcie, po dokonaniu oceny wszystkich wniosków oraz dostosowaniu wysokości
wsparcia do liczby osób bezrobotnych w danym powiecie z uwzględnieniem limitów
środków, jakimi poszczególne powiatowe urzędy pracy dysponują, kwotę przysługującego
im łącznie wsparcia ustalono na 173,5 mln zł. Oznacza to że każdy urząd pracy, który mógł
uczestniczyć w naborze i z którego złożono wniosek, otrzyma środki z rezerwy Funduszu
Pracy.
Kierownictwo resortu pracy na bieżąco monitoruje zapotrzebowanie urzędów pracy.
Równolegle prowadzone są rozmowy z Ministrem Finansów i Gospodarki w sprawie
możliwości podniesienia limitów w Funduszu Pracy w 2026 roku.
Trzeba podkreślić, że Minister Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej kreuje przepisy
dotyczące wsparcia aktywności zawodowej, zatrudnienia oraz rynku pracy, natomiast na
poziomie lokalnym za realizację zadań wskazanych w ustawie o rynku pracy i służbach
zatrudnienia odpowiadają władze lokalne, czyli marszałek województwa i starosta powiatu,
którym podlegają odpowiednio wojewódzkie i powiatowe urzędy pracy.
Kwotę środków Funduszu Pracy dostępną w 2026 roku na finansowanie form pomocy
dysponent funduszu dzieli algorytmem jedynie dla samorządów województw. Kwotę
ustaloną dla samorządu województwa zachodniopomorskiego zarząd województwa będzie
dzielił według kryteriów określonych przez sejmik województwa. Oznacza to, że istnieje
możliwość uwzględnienia podczas opracowywania kryteriów podziału szczególnych
potrzeb lokalnego rynku pracy w Białogardzie, Choszcznie i Łobzie.
Stopa bezrobocia rejestrowanego w końcu stycznia 2026 r. wyniosła w województwie
zachodniopomorskim 8,1% i w ujęciu rok do roku wzrosła o 0,9 pp. przy wzroście w Polsce
o 0,6 pp. Za wzrost wskaźnika w kraju i województwie odpowiadały czynniki takie jak
znaczący spadek liczby wolnych miejsc pracy i miejsc aktywizacji zawodowej oraz zmiany
dotyczące zasad rejestracji w urzędzie pracy i wykreślania osób z rejestru bezrobotnych
po tym, jak 1 czerwca br. weszła w życie nowa ustawa o rynku pracy i służbach
zatrudnienia. Obecnie, aby zachować status bezrobotnej, dana osoba musi nawiązać kontakt
z urzędem pracy co najmniej raz na 90 dni, potwierdzając tym samym zainteresowanie
dalszym otrzymywaniem pomocy. Dopiero niespełnienie tego warunku skutkuje utratą
statusu na 90 dni. Urzędy pracy stopniowo dostosowują się do zmian wprowadzonych
ustawą. Po okresie odnotowywania spadku liczby aktywizowanych bezrobotnych ponownie
rośnie liczba bezrobotnych rozpoczynających udział w aktywnych programach
przeciwdziałania bezrobociu.
Z wyrazami szacunku
Agnieszka Dziemianowicz-Bąk
Ministra Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej
/-kwalifikowany podpis elektroniczny-/
-- 3 of 3 --