Wojciech Balczun
Ministerstwo Aktywów Państwowych, ul. Krucza 36/Wspólna 6, 00-522 Warszawa, tel. +48 222 500 122
www.gov.pl/aktywa-panstwowe
BM.I.053.430.2025
IK: 1177134
Warszawa, 13 listopada 2025 r.
Pan
Szymon Hołownia
Marszałek Sejmu
Rzeczypospolitej Polskiej
Szanowny Panie Marszałku,
poniżej udzielam odpowiedzi na interpelację K10INT13000, Pani Olgi Ewy Semeniuk-
Patkowskiej, Posłanki na Sejm RP z dnia 23 października 2025 r. w sprawie ograniczenia
konkurencyjności polskiego przemysłu chemicznego i utraty samowystarczalności
surowcowej.
Na wstępie podkreślić należy, że zgodnie z. ustawą z dnia 4 września 1997 r. o działach
administracji rządowej (t.j. Dz. U. z 2025 r. poz. 1275), dział „aktywa państwowe”, którym
kieruje Minister Aktywów Państwowych, obejmuje sprawy dotyczące gospodarowania
mieniem państwowym, w tym wykonywania praw majątkowych i osobistych
przysługujących Skarbowi Państwa, jak również ochrony interesów Skarbu Państwa
– z wyjątkiem spraw, które na mocy przepisów odrębnych przypisane są innym działom.
Sprawy, m.in. kształtowania warunków podejmowania i wykonywania działalności
gospodarczej oraz podejmowanie działań sprzyjających wzrostowi konkurencyjności oraz
innowacyjności gospodarki polskiej należą do ministra właściwego do spraw gospodarki.
W związku z powyższym z uwagi na fakt, iż w przeważającej części kwestie poruszone
w treści interpelacji wykraczają poza ustawowe zadania Ministra Aktywów Państwowych,
poniższe wyjaśnienia przedstawione zostały z wykorzystaniem informacji przekazanych
przez Ministerstwo Rozwoju i Technologii (dalej: MRiT).
Aktualna sytuacja europejskiej i polskiej branży chemicznej jest bardzo złożona. Pomimo
pewnej poprawy w 2024 r., branża nie powróciła jeszcze do poziomu sprzed wybuchu
pandemii i wojny na Ukrainie, a ceny energii elektrycznej, gazu i ropy, które są dominującym
czynnikiem kształtującym sytuację sektora, w trzecim kwartale 2025 r. nieco
się ustabilizowały, jednak nadal pozostają powyżej poziomów z 2024 r., co ogranicza
poprawę konkurencyjności branży. Krajowa branża chemiczna jest pod silną presją kosztów,
wynikających z regulacji ETS w UE, przy jednoczesnym braku tych obciążeń w stosunku
do krajów trzecich, m.in.: Rosji, Białorusi, Chin, Kataru, i innych. Także postępująca od 2020
roku ekspansja rosyjskich i białoruskich nawozów na polskim rynku przyczyniła się
do znaczącego spadku konkurencyjności polskich firm nawozowych i doprowadziła
do konieczności ograniczenia produkcji przez krajowe zakłady produkcyjne. Mając jednak
na uwadze wprowadzone w Unii Europejskiej od lipca 2025 roku, mechanizmy ochronne,
należy spodziewać się, że udział rosyjskich nawozów w imporcie do krajów Unii
Europejskiej, w tym także do Polski, będzie stopniowo eliminowany.
Odnosząc się do kwestii inwestycji, uprzejmie informuję, że Skarb Państwa nie realizuje
bezpośrednio inwestycji w sektorze chemicznym. Prowadzą je natomiast – na zasadach
rynkowych – spółki z udziałem Skarbu Państwa. Grupa Azoty S.A. oraz Orlen S.A.

-- 1 of 4 --

są spółkami notowanymi na Giełdzie Papierów Wartościowych w Warszawie i obowiązują
je szczególne przepisy dotyczące spółek publicznych w zakresie informowania
akcjonariuszy. Zatem informacje o inwestycjach realizowanych przez te spółki oraz spółki
z ich Grup Kapitałowych dostępne są w raportach okresowych oraz raportach bieżących,
opublikowanych na ich stronach internetowych.
W zakresie planów opracowania nowej strategii dla przemysłu chemicznego, na podstawie
informacji przekazanych przez MRiT, informuję, że głównym dokumentem programowym
Rządu w obszarze polityki przemysłowej jest projekt Strategii Rozwoju Kraju 2035
(aktualnie w konsultacjach publicznych), w szczególności jej priorytet 2.4. „Aktywna polityka
w obszarze przemysłu i nowych technologii”. Znaczenie dla przemysłu chemicznego będą
miały w szczególności dwa, z czterech zawartych w tym priorytecie, kierunki działań:
2. Wsparcie dla dekarbonizacji przedsiębiorstw, w tym przemysłów energochłonnych oraz
4. Wzmocnienie transformacji cyfrowej przedsiębiorstw, w tym robotyzacji i automatyzacji.
W ramach kierunku 2. Wsparcie dla dekarbonizacji przedsiębiorstw, w tym przemysłów
energochłonnych przewidziano działania m.in. takie jak:
 Uproszczenie regulacji i procedur administracyjnych (permittingu) dla inwestycji
dekarbonizacyjnych;
 Stworzenie instrumentów wspierających konkurencyjność przemysłu w procesach
transformacji zero- i niskoemisyjnej;
 Wsparcie dla rozwoju własnych technologii CCS/CSU oraz projektów inwestycyjnych
(instalacji) w tym obszarze;
 Upowszechnienie w zamówieniach publicznych stosowania kryteriów promujących
niskoemisyjność, cyrkularność, bezpieczeństwo i odporność (budowanie popytu
na zdekarbonizowane wersje wyrobów przemysłów energochłonnych i promocja local
content).
W ramach kierunku 4. Wzmocnienie transformacji cyfrowej przedsiębiorstw, w tym robotyzacji
i automatyzacji przewidziano działania m.in. takie jak:
 Utworzenie Funduszu Transformacji Cyfrowej i Przyjaznej dla Środowiska;
 Opracowanie instrumentów na rzecz zmniejszania długu technologicznego w zakresie
automatyzacji oraz robotyzacji przedsiębiorstw;
 Cyfrowa transformacja przemysłu poprzez działania w zakresie Manufacturing-X
i wykorzystania przestrzeni danych, a także rozwoju przyszłych koncepcji Przemysłu
X.0.
Jednocześnie zagadnienia związane z sytuacją przemysłu chemicznego są adresowane
na poziomie europejskim. 8 lipca 2025 r. Komisja Europejska opublikowała komunikat pn.
Plan działań na rzecz europejskiego przemysłu chemicznego (European Chemicals Industry
Action Plan, ECIAP). Jest to dokument przedstawiający branżowe doszczegółowienie
wcześniejszych, bardziej horyzontalnych dokumentów programowych: Paktu dla czystego
przemysłu (Clean Industrial Deal, CID) i Kompasu Konkurencyjności.
Deklarowane cele Planu to: (1) obrona globalnej konkurencyjności europejskiego przemysłu
chemicznego, (2) utrzymanie silnej bazy produkcyjnej w Europie, (3) ulepszenie
i unowocześnienie bazy produkcyjnej europejskiej branży chemicznej.
Cele Planu mają być osiągnięte poprzez działania w następujących obszarach:
1. Wzmocnienie odporności
1.1. Utrzymanie produkcji krytycznej w UE
1.2. Handel zagraniczny: (a) otwieranie nowych rynków i (b) ochrona rynku UE przed
nieuczciwymi praktykami handlowymi
2. Przystępna energia i dekarbonizacja
2.1. Zabezpieczenie dostępności przystępnej cenowo energii

-- 2 of 4 --

2.2. Wsparcie dekarbonizacji i cyrkularności
3. Rynki pionierskie i innowacje
3.1. Rynki pionierskie i zielone podatki
3.2. Wsparcie innowacji
4. Uproszczenia regulacyjne
Stanowisko Rządu wobec Planu (aktualnie w ostatniej fazie uzgodnień międzyresortowych
przed formalnym przyjęciem przez KSE) jest asertywne. Odnotowuje, że komunikat zawiera
blisko dwadzieścia zapowiedzi, z których większość zasługuje na zasadniczo pozytywną
ocenę. Punktuje jednocześnie, że brakuje w nim wyjścia naprzeciw wielu najistotniejszym
oczekiwaniom Polski. W szczególności Rząd zwraca w nim uwagę, że KE unika jak dotąd
zapowiedzi w zakresie redukcji najbardziej istotnych i najbardziej spodziewanych przez
polskie sektory energochłonne obciążeń regulacyjnych. W Planie brakuje zapowiedzi dot.
zmian w przepisach regulujących działanie systemu ETS – w szczególności regulujących:
(1) harmonogramy wycofywania przydziałów darmowych uprawnień (oczekiwane było
rozciągnięcie w czasie spadku limitów emisji w sposób odzwierciedlający warunki
umożliwiające transformację – tak, aby darmowe uprawnienia nie zniknęły z rynku
wcześniej niż możliwe będzie osiągnięcie przez przemysł zerowych emisji netto);
(2) wcześniejsze wycofanie przydziałów darmowych uprawnień dla sektorów objętych
CBAM (oczekiwane było wstrzymanie dla tych sektorów przyspieszonego
harmonogramu wycofywania darmowych uprawnień do czasu zebrania praktycznych
doświadczeń z CBAM i empirycznego zweryfikowania stopnia jego skuteczności);
(3) stabilizowania cen na rynku ETS (mechanizm Market Stability Reserve – oczekiwane
było wycofanie zasady, że uprawnienia znajdujące się w rezerwie i przekraczające
całkowitą liczbę uprawnień sprzedanych na aukcji w ciągu poprzedniego roku tracą
ważność);
(4) datę uruchomienia systemu ETS 2 (oczekiwane było przesunięcie terminu, ze względu
na wzrost kosztów transportu dla przedsiębiorstw przemysłowych, których
funkcjonowanie wymaga transportu surowców, półproduktów i produktów w ilościach
masowych).
Jako obszary najistotniejszego postępu wprowadzanego przez Plan, Rząd ocenia zapowiedzi
dot. (1) dopuszczenia dodatkowych segmentów branży chemicznej do rekompensat
kosztów emisji pośrednich oraz (2) przychylnego i elastycznego podejścia do technologii
recyklingu chemicznego. Istotne i pozytywnie odbierane przez Rząd są również zapowiedzi
organizacyjno-procesowe (plan utworzenia Critical Chemicals Alliance czy wsparcia
klastrów w ramach EU Critical Chemical Sites).
Rząd jest aktywny w europejskiej dyskusji o polityce wobec przemysłu chemicznego
i utrzymuje presję na zmiany korzystne dla polskich przedsiębiorstw. Aktywność
ta realizowana jest w koordynacji z branżą – w szczególności MRiT pozostaje w stałym
kontakcie roboczym z Polską Izbą Przemysłu Chemicznego, animuje dialog branżowy
w ramach Zespołu Trójstronnego ds. Branży Chemicznej, a także uczestniczy regularnie
w posiedzeniach Parlamentarnego Zespołu ds. Przemysłu Chemicznego.
Odpowiadając na ostatnie pytanie, należy podkreślić, że Minister Aktywów Państwowych
wykonując prawa z akcji należących do Skarbu Państwa w spółkach Orlen S.A. i Grupa Azoty
S.A. realizuje uprawnienia wynikające z praw korporacyjnych, które są ściśle określone
w przepisach prawa, w szczególności w ustawie z dnia 15 września 2000 r. - Kodeks spółek
handlowych (dalej: KSH) oraz Statutach Spółek.
Stosownie do regulacji art. 368 KSH prowadzenie spraw spółki należy do kompetencji
zarządu, a zgodnie z art. 3751 KSH walne zgromadzenie i rada nadzorcza nie mogą wydawać
zarządowi wiążących poleceń dotyczących prowadzenia spraw spółki. Jak wynika
z powyższego Minister Aktywów Państwowych, działając w imieniu akcjonariusza - Skarbu
Państwa nie ma uprawnień do ingerowania w prowadzenie spraw Spółek, także w zakresie
realizowanych czy też planowanych inwestycji, w tym również inwestycji w sektorze

-- 3 of 4 --

chemicznym. Podobnie w kwestii współpracy między spółkami. Minister nie posiada
uprawnień do podejmowania działań, których celem byłoby wpływanie na strukturę dostaw
i sprzedaży każdej z nich. Są to kwestie ściśle biznesowe, należące w całości do kompetencji
zarządów tych spółek.
Z poważaniem
Wojciech Balczun
Minister
dokument podpisany elektronicznie
1177134.4391905.3493000
Do wiadomości:
Kancelaria Prezesa Rady Ministrów

-- 4 of 4 --