Telefon: (+48) 22 369 29 00 ul. Wawelska 52/54, 00-922 Warszawa
info@klimat.gov.pl Ministerstwo Klimatu i Środowiska
www.gov.pl/klimat
Działamy zgodnie z EMAS - zarządzając instytucją, dbamy o środowisko
Sekretarz Stanu
Krzysztof Bolesta
DPN-WWM.050.61.2025.BK
4044940.16605467.13501066
Warszawa, 05-12-2025
Dotyczy: odpowiedzi na interpelację Posła Marcina Horały (znak: K10INT12952)
Temat: zaległości w wypłacie środków w ramach Programu „Czyste Powietrze”
Pan
Włodzimierz Czarzasty
Marszałek Sejmu RP
Szanowny Panie Marszałku,
w związku z interpelacją nr K10INT12952 Posła Marcina Horały przekazuję odpowiedzi
w zakresie Ministerstwa Klimatu i Środowiska:
1. Jakie konkretne działania podejmuje Ministerstwo Klimatu i Środowiska w celu
przyspieszenia wypłat zaległych dotacji z programu „Czyste Powietrze”? Proszę o podanie
harmonogramu realizacji tych wypłat, w tym dat przewidywanych terminów dla
beneficjentów oczekujących od 2023 i 2024 roku?
Terminowe wypłaty dla beneficjentów PPCP to jeden z priorytetów Narodowego Funduszu
Ochrony Środowiska i Gospodarki Wodnej (NFOŚiGW) oraz Ministerstwa Klimatu i
Środowiska (MKiŚ). W Programie Priorytetowym Czyste Powietrze (PPCP) obsługa
wniosków oraz realizacja wypłat należą do kompetencji właściwych wojewódzkich
funduszy ochrony środowiska i gospodarki wodnej (WFOŚiGW). Zgodnie z obowiązującą
strukturą programu PPCP, wfośigw samodzielnie organizują proces rozpatrywania
wniosków oraz podejmowania decyzji o przyznaniu dofinansowania.
Wfośigw, jako dysponenci środków publicznych, są zobowiązane do zachowania
szczególnej staranności przy weryfikacji dokumentów składanych przez beneficjentów
w ramach rozliczenia wniosków o płatność. Każdy wniosek podlega szczegółowej analizie,
a projekty oceniane są indywidualnie – z uwzględnieniem ich specyfiki, zakresu rzeczowego
oraz przedstawionej dokumentacji. Wypłata środków następuje wtedy, gdy inwestycja
została zrealizowana zgodnie z umową.
Termin wypłaty dofinansowania jest indywidualny dla każdej umowy. Zależy od terminów
przekazania przez beneficjentów ewentualnych brakujących dokumentów do WoP i
wyjaśnień, dokonania przez wfośigw weryfikacji oraz ewentualnych kontroli inwestycji
u beneficjentów.
NFOŚiGW przekazał do wfośigw wytyczne zobowiązujące je do nadania najwyższego
priorytetu rozpatrywaniu zaległych wniosków o płatność (WoP). Wypłaty środków są
sukcesywnie realizowane w miarę zakończenia weryfikacji formalno-merytorycznej.
NFOŚiGW pozostaje w stałym kontakcie ze wszystkimi wfośigw. Dzięki temu możemy na
bieżąco sprawdzać, jak przebiega rozliczanie wniosków.

-- 1 of 6 --

Według, przekazywanych przez wfośigw, raportów wynika, że wg stanu na 31.10.2025 r.:
 z WoP złożonych w 2024 r. i dotychczas niewypłaconych wfośigw:
- zwróciły do beneficjentów do uzupełnienia 4 634 szt. na łączną kwotę ok. 147,9 mln zł,
- oceniły i jeszcze nie wypłaciły beneficjentom 682 szt. na łączną kwotę ok. 23,7 mln zł;
 ze wszystkich WoP złożonych w 2024 i 2025 r.:
– wfośigw pozytywnie oceniły i jeszcze nie wypłaciły beneficjentom 5 507 szt. na łączną
kwotę ok. 122,8 mln zł.
Procedury oceny wniosków i wypłat są systematycznie usprawniane. W WFOŚiGW
zwiększono liczbę pracowników zajmujących się oceną dokumentów, uruchomiono punkty
konsultacyjne oraz umożliwiono umawianie spotkań online. W województwie małopolskim
beneficjenci mogą sprawdzać status swojego wniosku w wyszukiwarce internetowej
(EkoStatus – WFOŚiGW w Krakowie) co przyspiesza ewentualne uzupełnienia wniosków,
a w niektórych WFOŚiGW (np. w WFOŚiGW w Poznaniu) działa system powiadomień SMS
informujący o kluczowych etapach rozpatrywania wniosków.
Te działania przynoszą już efekty, a tempo rozliczeń rośnie. Dążymy, by każdy beneficjent
otrzymał należne środki możliwie najszybciej – zgodnie z warunkami umowy i po
pozytywnej weryfikacji dokumentów.
2. Ile wniosków o dofinansowanie pozostaje nierozpatrzonych na dzień 16 października 2025
roku, a ile dotacji jest wstrzymanych lub opóźnionych? Proszę o podział na województwa
oraz szacunkową wartość tych środków.
Większość WoP złożonych w PPCP w 2024 r. została już oceniona przez wfośigw. Ich
rozliczenie zakończyło się wypłatą dotacji, a jedynie niewielka grupa została skierowana do
uzupełnienia przez beneficjentów (stan na 31.10.2025 r. to 4 634 szt.). Pozostałe
do rozliczenia wnioski są na bieżąco weryfikowane i rozliczane. NFOŚiGW oraz wfośigw
podejmują intensywne działania, aby zredukować zaległości w rozpatrywaniu wniosków
o płatność.
Sytuacja w poszczególnych województwach jest zróżnicowana (Tabela 1), największe
opóźnienia w WoP odnotowano w WFOŚiGW w Rzeszowie, WFOŚiGW w Gdańsku,
WFOŚiGW w Katowicach i WFOŚiGW w Kielcach. Wnioski, które oczekują na rozpatrzenie
to dokumenty złożone przez wnioskodawców, które zostały przyjęte do systemu, ale nie
rozpoczęto jeszcze ich merytorycznej oceny ani formalnej analizy.
Tabela 1. Wnioski oczekujące na rozpatrzenie w poszczególnych województwach
Wnioski o dofinansowanie
oczekujące na
rozpatrzenie
Wnioski o płatność
oczekujące na rozpatrzenie
WFOŚIGW
liczba
[szt.] kwota [zł] liczba
[szt.] kwota [zł]
WFOŚiGW w Białymstoku 394 31 708 865 883 28 875 908
WFOŚiGW w Gdańsku 957 49 834 153 4 833 106 829 424
WFOŚiGW w Katowicach 1 810 108 358 813 4 836 119 212 758
WFOŚiGW w Kielcach 754 50 596 784 4 159 123 689 320
WFOŚiGW w Krakowie 1 365 94 958 382 2 471 62 320 295
WFOŚiGW w Lublinie 479 38 331 995 3 198 107531700
WFOŚiGW w Łodzi 1 155 73 819 898 3 714 97 889 298

-- 2 of 6 --

WFOŚiGW w Olsztynie 271 18 445 510 676 19 780 125
WFOŚiGW w Opolu 311 16 986 042 287 7 403 364
WFOŚiGW w Poznaniu 168 10 225 867 2 167 55 573 645
WFOŚiGW w Rzeszowie 573 45 350 232 6 295 195 034 185
WFOŚiGW w Szczecinie 225 12 813 992 0 0
WFOŚiGW w Toruniu 940 61 052 740 2 453 67 051 367
WFOŚiGW w Warszawie 597 39 236 591 3 699 115 555 563
WFOŚiGW we Wrocławiu 135 6 613 420 2 332 51 450 514
WFOŚiGW w Zielonej Górze 32 1 289 530 22 552 545
10 166 659 622 813 42 025 1 158 750 009
* Dane według stanu 15.10.2025 r.
3. Jakie dodatkowe zabezpieczenia finansowe i organizacyjne zostały wprowadzone po
wstrzymaniu programu w 2024 roku, aby uniknąć podobnych opóźnień w nowej edycji
startującej w 2025 roku?
Najważniejszym zabezpieczeniem jest wdrożenie Ogólnopolskiego Systemu Operatorów
PPCP. Ma to na celu ograniczenie nadużyć, które miały miejsce w poprzednich edycjach
PPCP, takich jak nieuczciwe praktyki akwizytorów/wykonawców, podpisywanie
niekompletnych dokumentów czy niewłaściwa realizacja inwestycji.
Operator w programie "Czyste Powietrze" pełni kluczową rolę we wspieraniu
beneficjentów, szczególnie tych, którzy korzystają z najwyższego i podwyższonego
poziomu dofinansowania oraz prefinansowania. Operatorzy pomagają beneficjentom na
każdym etapie procesu, od podjęcia decyzji o realizacji inwestycji, przez cały proces
inwestycyjny, aż do zakończenia projektu i rozliczenia dotacji. Jest to rozwiązanie
wypracowane w kontekście ochrony beneficjentów, w szczególności osób o najniższych
dochodach, często zagrożonych ubóstwem energetycznym.
Jedną z istotnych zmian wprowadzonych w ramach PPCP jest także obniżenie wysokości
zaliczki wypłacanej na rachunek wykonawcy – z 50% do 35% wartości przyznanej dotacji,
a dyspozycja wypłaty zaliczki musi być obowiązkowo podpisywana w obecności operatora,
w przypadku, gdy beneficjent działa za pośrednictwem pełnomocnika.
Według stanu na dzień 24 października br. funkcjonuje już 1307 operatorów gminnych
(co stanowi 53% gmin w Polsce). Zgodnie z przyjętymi zasadami programu, tam gdzie gminy
nie przystąpiły do systemu, funkcję operatora pełnią wfośigw. Dzięki temu system wsparcia
pozostaje spójny i komplementarny, co umożliwia beneficjentom uzyskanie niezbędnej
pomocy, niezależnie od lokalnych uwarunkowań organizacyjnych. Taki model działania
zapewnia ciągłość realizacji programu oraz równy dostęp do środków i doradztwa dla
wszystkich zainteresowanych.
Nowa odsłona PPCP koncentruje się na wzmocnieniu bezpieczeństwa finansowego
beneficjentów oraz prawidłowości rozliczeń. Zmiany mają ograniczyć ryzyko
nieprawidłowości, zapewnić większą transparentność kosztów, a także ujednolicić praktyki
weryfikacyjne na poziomie instytucji realizujących program. W tym celu wprowadzono
szczegółowe opisy kategorii wydatków podlegających dofinansowaniu, wraz z warunkami
ich kwalifikowalności1. Każda kategoria wydatków posiada jasno opisane limity finansowe
1 Załącznik nr 2 do Programu Priorytetowego „Czyste Powietrze” – Koszty kwalifikowane oraz
maksymalny poziom dofinansowania - https://czystepowietrze.gov.pl/wez-
dofinansowanie/dokumenty-programowe/dokumenty

-- 3 of 6 --

(kwoty maksymalne oraz procentowy udział dofinansowania), co ma zapobiegać zawyżaniu
kosztów oraz niejednoznaczności przy rozliczeniach.
4. Jak Ministerstwo zamierza zrekompensować straty beneficjentom, którzy ponieśli koszty
inwestycji bez oczekiwanej dotacji, w tym odsetki od kredytów czy dodatkowe wydatki na
ogrzewanie? Czy rozważane są mechanizmy wsparcia tymczasowego dla gospodarstw
dotkniętych smogiem w okresie wstrzymania programu?
Finansowanie PPCP realizowane jest ze środków pochodzących z Unii Europejskiej,
w szczególności z KPO, FEnIKS oraz Funduszu Modernizacyjnego. Tego rodzaju
finansowanie wymusza stosowanie określonych procedur przyznawania dotacji oraz nie
przewiduje możliwości wypłaty rekompensat beneficjentom PPCP, którzy – w wyniku
działań nierzetelnych wykonawców – ponieśli koszty inwestycji bez uzyskania oczekiwanej
dotacji. Dotyczy to w szczególności kosztów odsetek od zaciągniętych kredytów oraz
dodatkowych wydatków związanych z ogrzewaniem. Należy podkreślić, że dotacja stanowi
formę wsparcia ze strony Państwa, a wybór wykonawcy pozostaje decyzją indywidualną
beneficjenta, który ponosi odpowiedzialność za dokonany wybór.
5. Jakie kroki podjął Pan Minister w sprawie ścigania nadużyć w programie, w tym liczby
wszczętych postępowań prokuratorskich i oczekiwanych zwrotów środków do budżetu?
MKiŚ systematycznie monitoruje sytuację beneficjentów PPCP, którzy zostali
poszkodowani w wyniku działań nierzetelnych wykonawców. Wspólnie z NFOŚiGW
analizuje i weryfikuje wszelkie sygnały oraz podejmuje działania w granicach określonych
przepisami prawa oraz zawartymi umowami.
W lutym br. Prokurator Krajowy zwrócił się do szefów prokuratur w Polsce o objęcie
szczególnym nadzorem spraw dotyczących nadużyć przy wydatkowaniu środków unijnych
w ramach PPCP. Wskazano, że działania te mają na celu zapewnienie jednolitości praktyki
oraz skuteczności w ściganiu przestępstw zagrażających interesom finansowym państwa i
Unii Europejskiej, a także ochronę beneficjentów programu. Przedstawiciel Departamentu
do Spraw Przestępczości Gospodarczej Prokuratury Krajowej bierze udział w pracach
grupy roboczej powołanej w NFOŚiGW ds. osób poszkodowanych przez wykonawców
w ramach PPCP.
Do 24 października br. wfośigw przekazały informację o 470 zawiadomieniach do organów
ścigania (308 dotyczy umów finansowanych ze środków KPO, 162 umów finansowanych
ze środków FEnIKS). Zgłoszenia dotyczą m.in. podejrzeń o składanie fałszywych
oświadczeń, nieuprawnione wykorzystanie środków publicznych, niezgodności
w dokumentacji technicznej oraz nieprawidłowości w realizacji inwestycji objętych
dofinansowaniem.
Resort zwrócił się do NFOŚiGW o podjęcie dalszych prac nad wdrożeniem systemowego
rozwiązania, które w przyszłości będzie skuteczniej chronić beneficjentów PPCP przed
nieuczciwymi wykonawcami oraz ich nieetycznymi praktykami. Celem tych działań jest
kontynowanie implementacji usprawnień i zapewnienie, że środki publiczne są
wykorzystywane zgodnie z przeznaczeniem, a beneficjenci programu mogą realizować
inwestycje w sposób bezpieczny i zgodny z założeniami PPCP.
W przypadkach, jeśli sprawa dotyczy dofinansowania, właściwy wfośigw może wstrzymać
wypłatę środków na konto wykonawcy, domagać się wyjaśnień lub korekty wniosków o
płatność.

-- 4 of 6 --

W celu zapewnienia ochrony interesów najbardziej poszkodowanych beneficjentów PPCP
trwają prace legislacyjne nad projektem ustawy o pomocy beneficjentom – osobom fizycznym
poszkodowanym w związku z realizacją Programu Priorytetowego „Czyste Powietrze”. Wniosek o
wprowadzenie do wykazu prac legislacyjnych Rady Ministrów został złożony przez
Ministra Klimatu i Środowiska 21.11 br.
Najważniejsze proponowane rozwiązania to:
 umożliwienie zawieszenia obowiązków dotyczących należności beneficjentów – w
przypadku, gdy zostało złożone zawiadomienie o podejrzeniu popełnienia
przestępstwa związanego z uzyskaniem lub wykorzystaniem dofinansowania przez
wykonawcę lub osobę działającą w jego imieniu/interesie, lub wszczęto z urzędu
postępowanie karne w sprawie takiego przestępstwa;
 wprowadzenie mechanizmu umożliwiającego dochodzenie należności bezpośrednio od
wykonawców - wfośigw powinny mieć możliwość aktywnego udziału w postępowaniu
karnym przygotowawczym i sądowym; przewidziana zostanie możliwość zasądzenia
naprawienia szkody na rzecz wfośigw jako pokrzywdzonego;
 umarzania i rozkładania na raty należności wynikających z konieczności zwrotu
udzielonych dotacji w PPCP beneficjentom, z przyczyn leżących po stronie
beneficjentów, ze względu na tzw. trudne okoliczności życiowe. Przepisy te zostaną
skonstruowane na wzór art. 55 do 58 ustawy o finansach publicznych2.
Trwają prace nad uruchomieniem ogólnodostępnej listy rekomendowanych wykonawców.
Narzędzie ma być elementem wspierającym beneficjentów programu, w ramach którego
będzie można uzyskać szybki dostęp do wiarygodnego i sprawdzonego wykonawcy
przedsięwzięć. Analizowane są kryteria wpisu na listę, które mogą uwzględniać np.
kwalifikacje techniczne i posiadanie ubezpieczenia OC.
Ważnym elementem przeciwdziałania nieuczciwym praktykom wykonawców i
pośredników są stale realizowane przez NFOŚiGW, we współpracy z wfośigw oraz
gminami, działania edukacyjno-informacyjne, które mają na celu podnoszenie świadomości
beneficjentów Programu „Czyste Powietrze” oraz wyposażenie ich w wiedzę niezbędną do
podejmowania świadomych i bezpiecznych decyzji. W tym celu wykorzystywane są
różnorodne kanały komunikacji, m.in. szkolenia, spotkania informacyjne, kampanie
medialne i prasowe, aktywność w mediach społecznościowych (Facebook, X, LinkedIn,
Instagram), a także prowadzenie punktów konsultacyjno- informacyjnych na poziomie
lokalnym – w szczególności przez gminy.
NFOŚiGW przygotował poradnik dla osób poszkodowanych w programie. Wskazane
zostało tam, jakie kroki podjąć, aby zabezpieczyć swoje interesy oraz w jaki sposób
beneficjent, któremu wykonawca nie dotrzymał warunków umowy lub go oszukał, może
bezpłatnie dochodzić swoich praw oraz gdzie należy zgłosić problem. Na stronie:
https://czystepowietrze.gov.pl/do-pobrania/poradniki-dla-beneficjenta/poradnik-dla-
poszkodowanych opublikowano opracowany przy udziale UOKiK zestaw informacji o
prawach konsumentów wobec nieuczciwych, nierzetelnych wykonawców. Ujęto tam także
informację w jaki sposób zbierać dokumenty dotyczące nierzetelnych wykonawców oraz
gdzie złożyć zawiadomienie dotyczące nieuczciwych wykonawców.
NFOŚiGW prowadzi także kampanię informacyjno-edukacyjną w internecie oraz w prasie
pod hasłem: „Nie daj się oszukać – sprawdź, zanim zaufasz!”, której celem jest ostrzeżenie
beneficjentów przez nieuczciwymi wykonawcami.
2 Ustawa z dnia 27 sierpnia 2009 r. o finansach publicznych (Dz. U. z 2025 poz. 1483).

-- 5 of 6 --

Z wyrazami szacunku
Krzysztof Bolesta
Sekretarz Stanu
Ministerstwo Klimatu i Środowiska
/ – podpisany cyfrowo/
Do wiadomości:
1. Departament Spraw Parlamentarnych KPRM.

-- 6 of 6 --