Interpelacja nr 12946
Interpelacja w sprawie ratyfikacji przez Polskę Światowego Traktatu Oceanicznego
Zgłaszający:
•
Adresat:
Klimat, Energia i Środowisko (55%)
Rolnictwo i Rozwój Wsi (40%)
Treść wystąpienia poselskiego
Interpelacja w sprawie ratyfikacji przez Polskę Światowego Traktatu Oceanicznego
Interpelacja nr 12946
do ministra spraw zagranicznych, ministra klimatu i środowiska
w sprawie ratyfikacji przez Polskę Światowego Traktatu Oceanicznego
Zgłaszający: Anita Kucharska-Dziedzic
Data wpływu: 15-10-2025
Szanowna Pani Minister,
oceany odgrywają kluczową rolę w utrzymaniu równowagi ekologicznej naszej planety. Pokrywając ponad 70% powierzchni Ziemi, są głównym regulatorem klimatu. Szacuje się, że pochłaniają około 1 dwutlenku węgla produkowanego w wyniku działalności człowieka. Ekosystemy oceanów są domem dla niezliczonych gatunków roślin i zwierząt. Niestety działalność człowieka, w tym nadmierna eksploatacja zasobów oraz zanieczyszczenia, prowadzą do szybkiej degradacji środowiska morskiego.
W 2022 roku, podczas 15. Konferencji Stron Konwencji o różnorodności biologicznej, przyjęto globalne porozumienie mające na celu powstrzymanie utraty różnorodności biologicznej. Jednym z celów porozumienia jest skuteczna ochrona co najmniej 30% oceanów i obszarów morskich do 2030 roku. W osiągnięciu tego celu ma pomóc wdrożenie Światowego Traktatu Oceanicznego, który ma doprowadzić do wypracowania narzędzi mających na celu skuteczną ochronę, w tym umożliwić tworzenie rezerwatów oceanicznych i wprowadzić nowoczesne zarządzanie oceanami.
Polska jako państwo członkowskie Unii Europejskiej oraz sygnatariusz Konwencji o różnorodności biologicznej nie dokonała dotychczas ratyfikacji traktatu. W obliczu pogarszającego się stanu ekosystemów morskich, w tym Morza Bałtyckiego, brak ratyfikacji budzi uzasadnione obawy środowisk naukowych, ekologicznych oraz obywateli.
Wobec powyższego zwracam się z prośbą o udzielenie odpowiedzi na następujące pytania:
Czy Rada Ministrów przeprowadziła analizę wpływu ratyfikacji Światowego Traktatu Oceanicznego na polską gospodarkę morską, w tym rybołówstwo i przemysł wydobywczy?
Czy Polska zamierza aktywnie uczestniczyć w tworzeniu rezerwatów morskich na wodach międzynarodowych po ratyfikacji traktatu?
Jakie działania podejmuje Rada Ministrów w celu ochrony Morza Bałtyckiego w duchu postanowień traktatu?
Z poważaniem
dra Anita Kucharska-Dziedzic
Posłanka na Sejm RP
Interpelacja nr 12946
do ministra spraw zagranicznych, ministra klimatu i środowiska
w sprawie ratyfikacji przez Polskę Światowego Traktatu Oceanicznego
Zgłaszający: Anita Kucharska-Dziedzic
Data wpływu: 15-10-2025
Szanowna Pani Minister,
oceany odgrywają kluczową rolę w utrzymaniu równowagi ekologicznej naszej planety. Pokrywając ponad 70% powierzchni Ziemi, są głównym regulatorem klimatu. Szacuje się, że pochłaniają około 1 dwutlenku węgla produkowanego w wyniku działalności człowieka. Ekosystemy oceanów są domem dla niezliczonych gatunków roślin i zwierząt. Niestety działalność człowieka, w tym nadmierna eksploatacja zasobów oraz zanieczyszczenia, prowadzą do szybkiej degradacji środowiska morskiego.
W 2022 roku, podczas 15. Konferencji Stron Konwencji o różnorodności biologicznej, przyjęto globalne porozumienie mające na celu powstrzymanie utraty różnorodności biologicznej. Jednym z celów porozumienia jest skuteczna ochrona co najmniej 30% oceanów i obszarów morskich do 2030 roku. W osiągnięciu tego celu ma pomóc wdrożenie Światowego Traktatu Oceanicznego, który ma doprowadzić do wypracowania narzędzi mających na celu skuteczną ochronę, w tym umożliwić tworzenie rezerwatów oceanicznych i wprowadzić nowoczesne zarządzanie oceanami.
Polska jako państwo członkowskie Unii Europejskiej oraz sygnatariusz Konwencji o różnorodności biologicznej nie dokonała dotychczas ratyfikacji traktatu. W obliczu pogarszającego się stanu ekosystemów morskich, w tym Morza Bałtyckiego, brak ratyfikacji budzi uzasadnione obawy środowisk naukowych, ekologicznych oraz obywateli.
Wobec powyższego zwracam się z prośbą o udzielenie odpowiedzi na następujące pytania:
Czy Rada Ministrów przeprowadziła analizę wpływu ratyfikacji Światowego Traktatu Oceanicznego na polską gospodarkę morską, w tym rybołówstwo i przemysł wydobywczy?
Czy Polska zamierza aktywnie uczestniczyć w tworzeniu rezerwatów morskich na wodach międzynarodowych po ratyfikacji traktatu?
Jakie działania podejmuje Rada Ministrów w celu ochrony Morza Bałtyckiego w duchu postanowień traktatu?
Z poważaniem
dra Anita Kucharska-Dziedzic
Posłanka na Sejm RP
Odpowiedź urzędowa
Sekretarz stanu Władysław Teofil Bartoszewski
Audyt odpowiedzi: Wskaźnik lania wody & konkretności
Bardzo konkretna
Automatyczna analiza lingwistyczno-statystyczna pisma resortu
Lanie wody
15%
Konkretność
85%
Odpowiedź wysoce rzeczowa – zawiera liczne dane twarde, kwoty, daty lub bezpośrednie odniesienie do zadanych pytań.
Twarde liczby / kwoty
0 kwot, 0 %
Precyzyjne daty
3
Odpowiedź na punkty
✓ Tak (Ad 1, Pkt...)
Gęstość faktów
3 / 1k zn.
- Wymienia precyzyjne daty lub terminy (3)
- Resort odnosi się punkt po punkcie do pytań posła
Pełna treść wyekstrahowana z załącznika PDF (odpowiedź urzędowa)
7524 znaków
Telefon: (+48) 22 369 29 00 ul. Wawelska 52/54, 00-922 Warszawa
info@klimat.gov.pl Ministerstwo Klimatu i Środowiska
www.gov.pl/klimat
Działamy zgodnie z EMAS - zarządzając instytucją, dbamy o środowisko
DOP-ZM.0500.1.2026.MD
4161188.17147752.13917231
Warszawa, 20-02-2026
Pan
Włodzimierz Czarzasty
Marszałek Sejmu Rzeczypospolitej Polskiej
Dot.: interpelacji posłanki Anity Kucharskiej-Dziedzic (K10INT12946)
Szanowny Panie Marszałku,
w odpowiedzi na interpelację K10INT12946 posłanki Anity Kucharskiej-Dziedzic, z dnia 23
października 2025 r. w sprawie ratyfikacji przez Polskę „Światowego Traktatu
Oceanicznego” czyli Porozumienia w ramach Konwencji Narodów Zjednoczonych o prawie
morza, dotyczącego ochrony i zrównoważonego wykorzystania morskiej różnorodności
biologicznej na obszarach znajdujących się poza jurysdykcją krajową (w skrócie BBNJ), poniżej
przedstawiam stosowne informacje.
1. Czy Rada Ministrów. przeprowadziła analizę wpływu ratyfikacji Światowego Traktatu
Oceanicznego na polską gospodarkę morską, w tym rybołówstwo i przemysł
wydobywczy?
Ratyfikację Światowego Traktatu Oceanicznego prowadzi Ministerstwo Spraw
Zagranicznych, ale zakres Traktatu obejmuje szereg zagadnień pozostających w
kompetencjach także innych resortów, w tym Ministerstwa Klimatu i Środowiska (MKIŚ),
Ministerstwa Infrastruktury (MI), Ministerstwa Rolnictwa i Rozwoju Wsi (MRiRW) oraz
Ministerstwa Nauki i Szkolnictwa Wyższego (MNiSW). Nie zapadły jednak jeszcze
rozstrzygnięcia dotyczące resortu wiodącego/koordynującego wdrażanie Traktatu po jego
ratyfikacji przez Polskę.
Na końcowym etapie prac nad uzgodnieniem ostatecznego tekstu Porozumienia BBNJ oraz
po jego otwarciu do podpisu i ratyfikacji we wrześniu 2023 r. poszczególne resorty
analizowały możliwe skutki ratyfikacji Porozumienia BBNJ w świetle swoich kompetencji.
Obecnie w ramach prac organu przygotowawczego PrepCom trwają uzgodnienia dotyczące
zagadnień organizacyjnych związanych z wejściem w życie Porozumienia BBNJ, natomiast
decyzje odnośnie konkretnych działań zostaną podjęte dopiero przez pierwszą Konferencję
Stron tego Porozumienia, która odbędzie się w II połowie 2026 roku lub na początku 2027 r.
W efekcie, na obecnym etapie, nie ma jeszcze pełnej wiedzy odnośnie do planowanych
działań, co powoduje brak możliwości pełnej oceny wpływu ratyfikacji tego Porozumienia
na poszczególne sektory, w tym na polską gospodarkę morską.
Z analizy przeprowadzonej przez Ministerstwo Rolnictwa i Rozwoju Wsi wynika, że
Porozumienie BBNJ nie dotyczy bezpośrednio rybołówstwa, które jest regulowane
porozumieniami w ramach innych organizacji międzynarodowych. Jednocześnie
oszacowano, iż wdrożenie Porozumienia BBNJ będzie miało pośredni wpływ na
rybołówstwo, gdyż między innymi:
-- 1 of 3 --
2
1) uwzględnia tworzenie morskich obszarów chronionych (MPA), co może wpływać
na ograniczenie lub zakazywanie połowów w wybranych rejonach w celu ochrony
różnorodności biologicznej;
2) wymaga przygotowywania ocen oddziaływania na środowisko (EIA) – duże projekty
rybackie (np. połowy przemysłowe) mogą wymagać analiz wpływu na środowisko;
3) dotyczy ochrony zasobów genetycznych – jeśli organizmy morskie, w tym ryby
morskie, są wykorzystywane np. do badań naukowych lub farmaceutycznych, ich
eksploatacja będzie regulowana;
4) wspiera zrównoważone zarządzanie oceanami – projekt dyrektywy BBNJ promuje
podejście ekosystemowe, co oznacza, że wpływ rybołówstwa na ekosystemy
będzie bardziej monitorowany i kontrolowany.
W zakresie możliwego wpływu ratyfikacji Porozumienia na polski przemysł wydobywczy z
dna morskiego oraz powiązane kwestie geologiczne, MKIŚ przygotowało w marcu 2024 r.
analizę, z której wynika, że Porozumienie BBNJ:
1) dotyczy ochrony morskich zasobów genetycznych i będzie regulowało
„działalność związaną z morskimi zasobami genetycznymi" – co powoduje, iż:
a) w sytuacji braku szerszej definicji pojęcia „działalności związanej z morskimi
zasobami genetycznymi” może być potencjalnie problematyczne dla
przemysłu wydobywczego, polskich badań geologicznych oraz związanych z
nimi badań środowiskowych,
b) pobieranie próbek biologicznych przez podmioty naukowe czy kontrahentów
przemysłu wydobywczego będzie kwalifikowało się jako pobieranie morskich
zasobów genetycznych in situ, co spowoduje powstanie dodatkowego
obowiązku zgłaszania niektórych informacji do systemu wymiany informacji
wdrażanego na podstawie części II Porozumienia BBNJ;
2) wprowadza regulacje w zakresie tworzenia morskich obszarów chronionych
(MPA), których efektem może być ograniczenie lub zakazywanie eksploatacji
zasobów dna morskiego w wybranych rejonach w celu ochrony różnorodności
biologicznej – potencjalnie możliwe są sytuacje konfliktowe na obszarach
poszukiwania lub wydobycia surowców z dna oceanicznego na podstawie
kontraktów ze Wspólną Organizacją Interoceanmetal (IOM) czy Międzynarodową
Organizacją Dna Morskiego (MODM).
3) wymaga przygotowywania ocen oddziaływania na środowisko, co powinno
wzmocnić pro środowiskowy aspekt działalności morskiej; jednocześnie jednak,
bez podjęcia dalszych rozstrzygnięć, wprowadza niejasność co do honorowania
„równoważności” alternatywnych procedur oceny oddziaływania na środowisko
wykonywanych na podstawie innych porozumień geologicznych w odniesieniu do
działalności eksploatacyjnej złóż i minerałów z dna morskiego;
4) wprowadza możliwość zastosowania działań nadzwyczajnych w przypadku, gdy
zjawisko naturalne lub klęska żywiołowa spowodowana przez człowieka
spowodowały lub mogą spowodować poważne lub nieodwracalne szkody dla
morskiej różnorodności biologicznej na obszarach znajdujących się poza
jurysdykcją krajową, co prawdopodobnie może być wykorzystane nawet wtedy,
gdy dany obszar nie został wcześniej wyznaczony jako obszar wymagający
ochrony – co powinno umożliwić szybkie reagowanie na różne katastrofy.
-- 2 of 3 --
3
2. Czy Polska zamierza aktywnie uczestniczyć w tworzeniu rezerwatów morskich na
wodach międzynarodowych po ratyfikacji Traktatu?
W odniesieniu do pytania dotyczącego aktywnego uczestnictwa Polski przy tworzeniu
rezerwatów morskich na wodach międzynarodowych po ratyfikacji Traktatu, uprzejmie
informuję, że w chwili obecnej jest zbyt wcześnie na podejmowanie takich decyzji. Prace
nad tworzeniem obszarów chronionych poza krajową jurysdykcją, będą mogły się rozpocząć
po przyjęciu przez Konferencje Stron stosownych decyzji i szczegółowych wytycznych.
3. Jakie działania podejmuje Rada Ministrów w celu ochrony Morza Bałtyckiego w duchu
postanowień traktatu?
W odniesieniu do pytania dotyczącego wpływu Traktatu na ochronę Morza Bałtyckiego,
uprzejmie informuję, że Traktat obejmuje jedynie obszary położone poza krajową
jurysdykcją, czyli nie dotyczy Morza Bałtyckiego.
Pragnę nadmienić, że działania w zakresie ochrony środowiska morskiego Bałtyku od
kilkudziesięciu lat są nadzorowane i wdrażane przez Komisję Ochrony Środowiska
Morskiego Bałtyku (zwaną HELCOM lub Komisją Helsińską), która jest regionalną
organizacją międzyrządową powołaną na podstawie Konwencji o ochronie środowiska
morskiego obszaru Morza Bałtyckiego z dnia 9 kwietnia 1992 r. (tj. Konwencja Helsińska).
Krajowy Sekretariat ds. HELCOM zlokalizowany jest w Departamencie Gospodarki
Morskiej i Żeglugi Śródlądowej Ministerstwa Infrastruktury.
Z wyrazami szacunku
Z up. Ministra
Mikołaj Dorożała
Podsekretarz Stanu
Ministerstwo Klimatu i Środowiska
/ – podpisany cyfrowo/
Do wiadomości:
1. Departament Spraw Parlamentarnych, KPRM
2. Ministerstwo Infrastruktury
3. Ministerstwo Spraw Zagranicznych
-- 3 of 3 --
info@klimat.gov.pl Ministerstwo Klimatu i Środowiska
www.gov.pl/klimat
Działamy zgodnie z EMAS - zarządzając instytucją, dbamy o środowisko
DOP-ZM.0500.1.2026.MD
4161188.17147752.13917231
Warszawa, 20-02-2026
Pan
Włodzimierz Czarzasty
Marszałek Sejmu Rzeczypospolitej Polskiej
Dot.: interpelacji posłanki Anity Kucharskiej-Dziedzic (K10INT12946)
Szanowny Panie Marszałku,
w odpowiedzi na interpelację K10INT12946 posłanki Anity Kucharskiej-Dziedzic, z dnia 23
października 2025 r. w sprawie ratyfikacji przez Polskę „Światowego Traktatu
Oceanicznego” czyli Porozumienia w ramach Konwencji Narodów Zjednoczonych o prawie
morza, dotyczącego ochrony i zrównoważonego wykorzystania morskiej różnorodności
biologicznej na obszarach znajdujących się poza jurysdykcją krajową (w skrócie BBNJ), poniżej
przedstawiam stosowne informacje.
1. Czy Rada Ministrów. przeprowadziła analizę wpływu ratyfikacji Światowego Traktatu
Oceanicznego na polską gospodarkę morską, w tym rybołówstwo i przemysł
wydobywczy?
Ratyfikację Światowego Traktatu Oceanicznego prowadzi Ministerstwo Spraw
Zagranicznych, ale zakres Traktatu obejmuje szereg zagadnień pozostających w
kompetencjach także innych resortów, w tym Ministerstwa Klimatu i Środowiska (MKIŚ),
Ministerstwa Infrastruktury (MI), Ministerstwa Rolnictwa i Rozwoju Wsi (MRiRW) oraz
Ministerstwa Nauki i Szkolnictwa Wyższego (MNiSW). Nie zapadły jednak jeszcze
rozstrzygnięcia dotyczące resortu wiodącego/koordynującego wdrażanie Traktatu po jego
ratyfikacji przez Polskę.
Na końcowym etapie prac nad uzgodnieniem ostatecznego tekstu Porozumienia BBNJ oraz
po jego otwarciu do podpisu i ratyfikacji we wrześniu 2023 r. poszczególne resorty
analizowały możliwe skutki ratyfikacji Porozumienia BBNJ w świetle swoich kompetencji.
Obecnie w ramach prac organu przygotowawczego PrepCom trwają uzgodnienia dotyczące
zagadnień organizacyjnych związanych z wejściem w życie Porozumienia BBNJ, natomiast
decyzje odnośnie konkretnych działań zostaną podjęte dopiero przez pierwszą Konferencję
Stron tego Porozumienia, która odbędzie się w II połowie 2026 roku lub na początku 2027 r.
W efekcie, na obecnym etapie, nie ma jeszcze pełnej wiedzy odnośnie do planowanych
działań, co powoduje brak możliwości pełnej oceny wpływu ratyfikacji tego Porozumienia
na poszczególne sektory, w tym na polską gospodarkę morską.
Z analizy przeprowadzonej przez Ministerstwo Rolnictwa i Rozwoju Wsi wynika, że
Porozumienie BBNJ nie dotyczy bezpośrednio rybołówstwa, które jest regulowane
porozumieniami w ramach innych organizacji międzynarodowych. Jednocześnie
oszacowano, iż wdrożenie Porozumienia BBNJ będzie miało pośredni wpływ na
rybołówstwo, gdyż między innymi:
-- 1 of 3 --
2
1) uwzględnia tworzenie morskich obszarów chronionych (MPA), co może wpływać
na ograniczenie lub zakazywanie połowów w wybranych rejonach w celu ochrony
różnorodności biologicznej;
2) wymaga przygotowywania ocen oddziaływania na środowisko (EIA) – duże projekty
rybackie (np. połowy przemysłowe) mogą wymagać analiz wpływu na środowisko;
3) dotyczy ochrony zasobów genetycznych – jeśli organizmy morskie, w tym ryby
morskie, są wykorzystywane np. do badań naukowych lub farmaceutycznych, ich
eksploatacja będzie regulowana;
4) wspiera zrównoważone zarządzanie oceanami – projekt dyrektywy BBNJ promuje
podejście ekosystemowe, co oznacza, że wpływ rybołówstwa na ekosystemy
będzie bardziej monitorowany i kontrolowany.
W zakresie możliwego wpływu ratyfikacji Porozumienia na polski przemysł wydobywczy z
dna morskiego oraz powiązane kwestie geologiczne, MKIŚ przygotowało w marcu 2024 r.
analizę, z której wynika, że Porozumienie BBNJ:
1) dotyczy ochrony morskich zasobów genetycznych i będzie regulowało
„działalność związaną z morskimi zasobami genetycznymi" – co powoduje, iż:
a) w sytuacji braku szerszej definicji pojęcia „działalności związanej z morskimi
zasobami genetycznymi” może być potencjalnie problematyczne dla
przemysłu wydobywczego, polskich badań geologicznych oraz związanych z
nimi badań środowiskowych,
b) pobieranie próbek biologicznych przez podmioty naukowe czy kontrahentów
przemysłu wydobywczego będzie kwalifikowało się jako pobieranie morskich
zasobów genetycznych in situ, co spowoduje powstanie dodatkowego
obowiązku zgłaszania niektórych informacji do systemu wymiany informacji
wdrażanego na podstawie części II Porozumienia BBNJ;
2) wprowadza regulacje w zakresie tworzenia morskich obszarów chronionych
(MPA), których efektem może być ograniczenie lub zakazywanie eksploatacji
zasobów dna morskiego w wybranych rejonach w celu ochrony różnorodności
biologicznej – potencjalnie możliwe są sytuacje konfliktowe na obszarach
poszukiwania lub wydobycia surowców z dna oceanicznego na podstawie
kontraktów ze Wspólną Organizacją Interoceanmetal (IOM) czy Międzynarodową
Organizacją Dna Morskiego (MODM).
3) wymaga przygotowywania ocen oddziaływania na środowisko, co powinno
wzmocnić pro środowiskowy aspekt działalności morskiej; jednocześnie jednak,
bez podjęcia dalszych rozstrzygnięć, wprowadza niejasność co do honorowania
„równoważności” alternatywnych procedur oceny oddziaływania na środowisko
wykonywanych na podstawie innych porozumień geologicznych w odniesieniu do
działalności eksploatacyjnej złóż i minerałów z dna morskiego;
4) wprowadza możliwość zastosowania działań nadzwyczajnych w przypadku, gdy
zjawisko naturalne lub klęska żywiołowa spowodowana przez człowieka
spowodowały lub mogą spowodować poważne lub nieodwracalne szkody dla
morskiej różnorodności biologicznej na obszarach znajdujących się poza
jurysdykcją krajową, co prawdopodobnie może być wykorzystane nawet wtedy,
gdy dany obszar nie został wcześniej wyznaczony jako obszar wymagający
ochrony – co powinno umożliwić szybkie reagowanie na różne katastrofy.
-- 2 of 3 --
3
2. Czy Polska zamierza aktywnie uczestniczyć w tworzeniu rezerwatów morskich na
wodach międzynarodowych po ratyfikacji Traktatu?
W odniesieniu do pytania dotyczącego aktywnego uczestnictwa Polski przy tworzeniu
rezerwatów morskich na wodach międzynarodowych po ratyfikacji Traktatu, uprzejmie
informuję, że w chwili obecnej jest zbyt wcześnie na podejmowanie takich decyzji. Prace
nad tworzeniem obszarów chronionych poza krajową jurysdykcją, będą mogły się rozpocząć
po przyjęciu przez Konferencje Stron stosownych decyzji i szczegółowych wytycznych.
3. Jakie działania podejmuje Rada Ministrów w celu ochrony Morza Bałtyckiego w duchu
postanowień traktatu?
W odniesieniu do pytania dotyczącego wpływu Traktatu na ochronę Morza Bałtyckiego,
uprzejmie informuję, że Traktat obejmuje jedynie obszary położone poza krajową
jurysdykcją, czyli nie dotyczy Morza Bałtyckiego.
Pragnę nadmienić, że działania w zakresie ochrony środowiska morskiego Bałtyku od
kilkudziesięciu lat są nadzorowane i wdrażane przez Komisję Ochrony Środowiska
Morskiego Bałtyku (zwaną HELCOM lub Komisją Helsińską), która jest regionalną
organizacją międzyrządową powołaną na podstawie Konwencji o ochronie środowiska
morskiego obszaru Morza Bałtyckiego z dnia 9 kwietnia 1992 r. (tj. Konwencja Helsińska).
Krajowy Sekretariat ds. HELCOM zlokalizowany jest w Departamencie Gospodarki
Morskiej i Żeglugi Śródlądowej Ministerstwa Infrastruktury.
Z wyrazami szacunku
Z up. Ministra
Mikołaj Dorożała
Podsekretarz Stanu
Ministerstwo Klimatu i Środowiska
/ – podpisany cyfrowo/
Do wiadomości:
1. Departament Spraw Parlamentarnych, KPRM
2. Ministerstwo Infrastruktury
3. Ministerstwo Spraw Zagranicznych
-- 3 of 3 --