Interpelacja nr 12942
Interpelacja w sprawie wsparcia budowy oraz montażu wind w budynkach wielorodzinnych pozbawionych dźwigów osobowych
Zgłaszający:
•
Adresat:
Infrastruktura i Transport (30%)
Treść wystąpienia poselskiego
Interpelacja w sprawie wsparcia budowy oraz montażu wind w budynkach wielorodzinnych pozbawionych dźwigów osobowych
Interpelacja nr 12942
do ministra funduszy i polityki regionalnej
w sprawie wsparcia budowy oraz montażu wind w budynkach wielorodzinnych pozbawionych dźwigów osobowych
Zgłaszający: Wioletta Maria Kulpa, Lidia Czechak, Robert Warwas
Data wpływu: 15-10-2025
Szanowny Panie Ministrze,
do naszych biur poselskich coraz częściej zgłaszają się osoby starsze, schorowane, które od kilkudziesięciu lat zamieszkują w budynkach wielorodzinnych pozbawionych wind. Z roku na rok problem ten przybiera na sile. Seniorzy, którzy mieszkają na 3. lub 4. piętrze, często nie są w stanie samodzielnie opuścić swojego mieszkania – w praktyce stają się „więźniami czwartego piętra”.
Dla wielu z nich codzienne zejście po schodach jest niemożliwe ze względu na choroby układu krążenia, schorzenia ortopedyczne lub niepełnosprawności. Osoby te spędzają większość czasu w zamknięciu, co negatywnie wpływa nie tylko na ich stan zdrowia, ale i kondycję psychiczną.
Z danych Głównego Urzędu Statystycznego wynika, że w Polsce żyje obecnie ok. 10 milionów seniorów, a w 2050 roku osoby starsze będą stanowić nawet 40% społeczeństwa. Oznacza to, że problem braku wind w starszych budynkach, powstałych w latach 60., 70. i 80., wkrótce stanie się jednym z najpoważniejszych wyzwań infrastrukturalnych i społecznych w naszym kraju.
W obowiązujących przepisach brakuje jednak realnego instrumentu finansowego lub prawnego, który umożliwiałby wspólnotom i spółdzielniom mieszkaniowym modernizację budynków poprzez budowę lub montaż wind zewnętrznych lub wewnętrznych. Rządowa propozycja zmian w ustawie o ochronie praw lokatorów nie rozwiązuje tego problemu – przeciwnie, przewiduje możliwość zamiany mieszkań, co dla wielu seniorów oznacza konieczność opuszczenia swojego domu, nierzadko dorobku całego życia.
Dlatego w mojej ocenie konieczne jest opracowanie programu rządowego wspierającego instalację wind w budynkach wielorodzinnych liczących 3 i 4 kondygnacje, które dotychczas nie były nimi wyposażone. Program taki mógłby być realizowany we współpracy z Bankiem Gospodarstwa Krajowego, PFRON oraz jednostkami samorządu terytorialnego, na wzór programów poprawy efektywności energetycznej czy wymiany źródeł ciepła.
W związku z powyższym, na podstawie art. 192 Regulaminu Sejmu RP, zwracam się do Pana Ministra z uprzejmą prośbą o udzielenie odpowiedzi na następujące pytania:
1. Czy Ministerstwo rozważa wprowadzenie programu dofinansowania modernizacji budynków mieszkalnych poprzez montaż wind lub platform dźwigowych w budynkach do czterech kondygnacji, w których ich dotychczas nie zainstalowano?
2. Czy resort prowadzi analizy lub konsultacje w zakresie zmiany przepisów techniczno-budowlanych, które ułatwiłyby montaż wind zewnętrznych przy starszych budynkach wielorodzinnych?
3. Czy ministerstwo planuje włączenie zagadnienia poprawy dostępności budynków mieszkalnych dla osób starszych i niepełnosprawnych do przyszłych edycji programów modernizacyjnych realizowanych przez BGK, PFRON lub samorządy (np. w ramach „Funduszu Dostępności” lub programów rewitalizacyjnych)?
4. Czy możliwe jest opracowanie przez resort pilotażowego programu wsparcia gmin i wspólnot mieszkaniowych w montażu wind w budynkach o niskiej zabudowie, w których zamieszkują głównie osoby starsze?
Wprowadzenie takiego programu byłoby nie tylko realnym wsparciem dla seniorów, ale również inwestycją w poprawę jakości życia, integrację społeczną i bezpieczeństwo mieszkańców. Wpisywałoby się to w realizację polityki państwa w zakresie likwidowania barier architektonicznych oraz wspierania godnego i samodzielnego życia osób starszych.
Interpelacja nr 12942
do ministra funduszy i polityki regionalnej
w sprawie wsparcia budowy oraz montażu wind w budynkach wielorodzinnych pozbawionych dźwigów osobowych
Zgłaszający: Wioletta Maria Kulpa, Lidia Czechak, Robert Warwas
Data wpływu: 15-10-2025
Szanowny Panie Ministrze,
do naszych biur poselskich coraz częściej zgłaszają się osoby starsze, schorowane, które od kilkudziesięciu lat zamieszkują w budynkach wielorodzinnych pozbawionych wind. Z roku na rok problem ten przybiera na sile. Seniorzy, którzy mieszkają na 3. lub 4. piętrze, często nie są w stanie samodzielnie opuścić swojego mieszkania – w praktyce stają się „więźniami czwartego piętra”.
Dla wielu z nich codzienne zejście po schodach jest niemożliwe ze względu na choroby układu krążenia, schorzenia ortopedyczne lub niepełnosprawności. Osoby te spędzają większość czasu w zamknięciu, co negatywnie wpływa nie tylko na ich stan zdrowia, ale i kondycję psychiczną.
Z danych Głównego Urzędu Statystycznego wynika, że w Polsce żyje obecnie ok. 10 milionów seniorów, a w 2050 roku osoby starsze będą stanowić nawet 40% społeczeństwa. Oznacza to, że problem braku wind w starszych budynkach, powstałych w latach 60., 70. i 80., wkrótce stanie się jednym z najpoważniejszych wyzwań infrastrukturalnych i społecznych w naszym kraju.
W obowiązujących przepisach brakuje jednak realnego instrumentu finansowego lub prawnego, który umożliwiałby wspólnotom i spółdzielniom mieszkaniowym modernizację budynków poprzez budowę lub montaż wind zewnętrznych lub wewnętrznych. Rządowa propozycja zmian w ustawie o ochronie praw lokatorów nie rozwiązuje tego problemu – przeciwnie, przewiduje możliwość zamiany mieszkań, co dla wielu seniorów oznacza konieczność opuszczenia swojego domu, nierzadko dorobku całego życia.
Dlatego w mojej ocenie konieczne jest opracowanie programu rządowego wspierającego instalację wind w budynkach wielorodzinnych liczących 3 i 4 kondygnacje, które dotychczas nie były nimi wyposażone. Program taki mógłby być realizowany we współpracy z Bankiem Gospodarstwa Krajowego, PFRON oraz jednostkami samorządu terytorialnego, na wzór programów poprawy efektywności energetycznej czy wymiany źródeł ciepła.
W związku z powyższym, na podstawie art. 192 Regulaminu Sejmu RP, zwracam się do Pana Ministra z uprzejmą prośbą o udzielenie odpowiedzi na następujące pytania:
1. Czy Ministerstwo rozważa wprowadzenie programu dofinansowania modernizacji budynków mieszkalnych poprzez montaż wind lub platform dźwigowych w budynkach do czterech kondygnacji, w których ich dotychczas nie zainstalowano?
2. Czy resort prowadzi analizy lub konsultacje w zakresie zmiany przepisów techniczno-budowlanych, które ułatwiłyby montaż wind zewnętrznych przy starszych budynkach wielorodzinnych?
3. Czy ministerstwo planuje włączenie zagadnienia poprawy dostępności budynków mieszkalnych dla osób starszych i niepełnosprawnych do przyszłych edycji programów modernizacyjnych realizowanych przez BGK, PFRON lub samorządy (np. w ramach „Funduszu Dostępności” lub programów rewitalizacyjnych)?
4. Czy możliwe jest opracowanie przez resort pilotażowego programu wsparcia gmin i wspólnot mieszkaniowych w montażu wind w budynkach o niskiej zabudowie, w których zamieszkują głównie osoby starsze?
Wprowadzenie takiego programu byłoby nie tylko realnym wsparciem dla seniorów, ale również inwestycją w poprawę jakości życia, integrację społeczną i bezpieczeństwo mieszkańców. Wpisywałoby się to w realizację polityki państwa w zakresie likwidowania barier architektonicznych oraz wspierania godnego i samodzielnego życia osób starszych.
Odpowiedź urzędowa
Sekretarz stanu Michał Jaros
Audyt odpowiedzi: Wskaźnik lania wody & konkretności
Bardzo konkretna
Automatyczna analiza lingwistyczno-statystyczna pisma resortu
Lanie wody
13%
Konkretność
87%
Odpowiedź wysoce rzeczowa – zawiera liczne dane twarde, kwoty, daty lub bezpośrednie odniesienie do zadanych pytań.
Twarde liczby / kwoty
0 kwot, 1 %
Precyzyjne daty
6
Odpowiedź na punkty
✓ Tak (Ad 1, Pkt...)
Gęstość faktów
4 / 1k zn.
- Podaje wskaźniki procentowe (1)
- Wymienia precyzyjne daty lub terminy (6)
- Resort odnosi się punkt po punkcie do pytań posła
Urzędowe załączniki i odpowiedzi:
Pełna treść wyekstrahowana z załącznika PDF (odpowiedź urzędowa)
9738 znaków
+48 222 500 123 Pl. Trzech Krzyży 3/5
kancelaria@mrit.gov.pl 00-507 Warszawa
gov.pl/rozwoj-technologia Ministerstwo
Rozwoju i Technologii
Znak pisma: DAB-I.054.20.2025.IG.2
Warszawa, 03 grudnia 2025 r.
Pan
Włodzimierz Czarzasty
Marszałek Sejmu RP
Dotyczy: interpelacji nr 12942
Szanowny Panie Marszałku,
w odpowiedzi na interpelację nr 12942 z 23 października br. Pani Wioletty Marii Kulpy -
Poseł na Sejm RP, Pani Lidii Czechak - Poseł na Sejm RP oraz Pana Roberta Warwasa -
Posła na Sejm RP, w sprawie wsparcia budowy oraz montażu wind w budynkach
wielorodzinnych pozbawionych dźwigów osobowych, przedstawiam poniższe wyjaśnienia
w gestii Ministra Finansów i Gospodarki oraz w oparciu o informacje przekazane przez
Ministra Funduszy i Polityki Regionalnej.
Pytania zawarte w interpelacji:
1. Czy Ministerstwo Infrastruktury rozważa wprowadzenie programu dofinansowania
modernizacji budynków mieszkalnych poprzez montaż wind lub platform dźwigowych
w budynkach do czterech kondygnacji, w których ich dotychczas nie zainstalowano?
2. Czy resort prowadzi analizy lub konsultacje w zakresie zmiany przepisów techniczno-
budowlanych, które ułatwiłyby montaż wind zewnętrznych przy starszych budynkach
wielorodzinnych?
3. Czy Ministerstwo planuje włączenie zagadnienia poprawy dostępności budynków
mieszkalnych dla osób starszych i niepełnosprawnych do przyszłych edycji programów
modernizacyjnych realizowanych przez BGK, PFRON lub samorządy (np. w ramach „Funduszu
Dostępności” lub programów rewitalizacyjnych)?
4. Czy możliwe jest opracowanie przez resort pilotażowego programu wsparcia gmin i wspólnot
mieszkaniowych w montażu wind w budynkach o niskiej zabudowie, w których zamieszkują
głównie osoby starsze? Wprowadzenie takiego programu byłoby nie tylko realnym wsparciem
dla seniorów, ale również inwestycją w poprawę jakości życia, integrację społeczną
i bezpieczeństwo mieszkańców. Wpisywałoby się to w realizację polityki państwa w zakresie
likwidowania barier architektonicznych oraz wspierania godnego i samodzielnego życia osób
starszych.
Na wstępie uprzejmie informuję, że ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. – Prawo budowlane
(Dz.U. z 2025 r. poz. 418), zwana dalej „ustawą Pb” w art. 5 ust. 1 pkt 4 wskazuje, że
obiekt budowlany jako całość oraz jego poszczególne części, wraz ze związanymi z nim
urządzeniami budowlanymi należy, biorąc pod uwagę przewidywany okres użytkowania,
projektować i budować w sposób określony w przepisach, w tym techniczno-
budowlanych, oraz zgodnie z zasadami wiedzy technicznej, zapewniając niezbędne
-- 1 of 3 --
+48 222 500 123 Pl. Trzech Krzyży 3/5
kancelaria@mrit.gov.pl 00-507 Warszawa
gov.pl/rozwoj-technologia Ministerstwo
Rozwoju i Technologii
warunki do korzystania z obiektów użyteczności publicznej i mieszkaniowego
budownictwa wielorodzinnego przez osoby niepełnosprawne, o których mowa w art. 1
Konwencji o prawach osób niepełnosprawnych, sporządzonej w Nowym Jorku dnia 13
grudnia 2006 r. (Dz.U. z 2012 r. poz. 1169 oraz z 2018 r. poz. 1217), w tym osoby starsze.
Z kolei rozporządzenie Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie
warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie
(Dz.U. z 2022 r. poz. 1225 z późn. zm.), zwane dalej „rozporządzeniem Wt”, ustala warunki
techniczne, jakim powinny odpowiadać budynki i związane z nimi urządzenia, ich
usytuowanie na działce budowlanej oraz zagospodarowanie działek przeznaczonych pod
zabudowę, zapewniające spełnienie wymagań art. 5 i 6 ustawy Pb. Przepisy tego
rozporządzenia stosuje się przy projektowaniu, budowie i przebudowie oraz przy zmianie
sposobu użytkowania budynków oraz budowli nadziemnych i podziemnych spełniających
funkcje użytkowe budynków, a także do związanych z nimi urządzeń budowlanych,
z zastrzeżeniem § 135 ust. 10 oraz § 207 ust. 2 rozporządzenia Wt (§ 1 i § 2 ust. 1
rozporządzenia Wt).
Niezależnie od powyższego informuję, że obecnie w Ministerstwie Rozwoju i Technologii
trwają prace nad wydaniem nowego rozporządzenia w sprawie warunków technicznych,
jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie, dalej „projekt rozporządzenia Wt”.
Biorąc pod uwagę problemy osób, które z różnych przyczyn, czy to niepełnosprawności
czy podeszłego wieku nie są w stanie opuścić samodzielnie mieszkania, jak również
uciążliwości, z jakimi borykają się opiekunowie małych dzieci, osoby z czasowymi
dysfunkcjami ruchowymi np. ze złamaną nogą w gipsie, osoby z dużym
bagażem/zakupami, dotyczącymi konieczności pokonywania dużej ilości schodów
w różnego rodzaju budynkach niewyposażonych w dźwig osobowy, w projekcie
rozporządzenia Wt przewidziano, względem obowiązującego rozporządzenia, zmianę
wymagań w zakresie wyposażania budynków w dźwig osobowy lub osobowo-towarowy.
Zatem projekt rozporządzenia Wt przewiduje wyposażenie w dźwig osobowy
lub osobowo-towarowy nowoprojektowanego budynku:
użyteczności publicznej mającego dwie lub więcej kondygnacji;
zamieszkania zbiorowego mającego dwie lub więcej kondygnacji;
mieszkalnego wielorodzinnego mającego trzy lub więcej kondygnacji.
Należy zauważyć, że resort przyjął strategię stopniowego zwiększania dostępności
budynków dla osób ze szczególnymi potrzebami, jednocześnie uwzględniając realne
możliwości właścicieli i zarządców obiektów. Z uwagi na to, że zaprojektowanie i budowa
dźwigu osobowego w nowym budynku wiążą się z niższymi kosztami niż jego późniejsze
dobudowanie do obiektu istniejącego, w pierwszej kolejności podjęto działania
ukierunkowane na nowe inwestycje budowlane.
Należy podkreślić, że właściciele istniejących budynków będą mogli — jeśli wyrażą taką
wolę — dostosować je do nowych wymagań. Obowiązek dostosowania powstanie jednak
dopiero w określonym przypadku, gdy budynek będzie podlegał np. nadbudowie.
Aktualnie projekt rozporządzenia Wt przechodzi całą przewidzianą przepisami ścieżkę
legislacyjną, z zachowaniem odpowiednich terminów. Obecnie trwa analiza uwag, jakie
wpłynęły w konsultacjach publicznych, uzgodnieniach międzyresortowych oraz
opiniowaniu. Z pełną treścią projektu rozporządzenia Wt można zapoznać się na stronie
internetowej Rządowego Centrum Legislacji pod adresem:
https://legislacja.rcl.gov.pl/projekt/12398903. Planowana data wejścia w życie przepisów
projektu rozporządzenia Wt to 20 września 2026 roku.
-- 2 of 3 --
+48 222 500 123 Pl. Trzech Krzyży 3/5
kancelaria@mrit.gov.pl 00-507 Warszawa
gov.pl/rozwoj-technologia Ministerstwo
Rozwoju i Technologii
Z kolei Minister Funduszy i Polityki Regionalnej (MFiPR) kompleksowo ujmuje tematykę
dostępności w Polsce, koordynując realizację rządowego programu Dostępność Plus.
Kompetencją MFiPR jest koordynacja polityki dostępności, w tym działanie
uruchomionego już w 2019 r. Funduszu Dostępności - instrumentu finansowego
wspierającego poprawę dostępności m.in. w budynkach mieszkalnych.
Podkreślić należy, że Ministerstwo Funduszy i Polityki Regionalnej w oparciu o przepisy
Rozdziału 5 ustawy z dnia 19 lipca 2019 r. o zapewnianiu dostępności osobom ze
szczególnymi potrzebami (Dz. U. 2024 poz. 1411, dalej „ustawa”) już w 2019 r. uruchomiło
dedykowany modernizacji budynków mieszkalnych Fundusz Dostępności, dalej FD. Jest to
instrument pożyczkowy, zarządzany przez Bank Gospodarstwa Krajowego, dalej BGK.
Fundusz pozwala na uzyskanie preferencyjnych, nisko oprocentowanych i częściowo
umarzalnych pożyczek na dofinansowanie przedsięwzięć polegających na dostosowaniu
wielorodzinnych budynków mieszkalnych oraz budynków użyteczności publicznej do
potrzeb osób mających trwałe lub czasowe ograniczenia w mobilności czy percepcji.
Szczegółowe informacje na temat zasad działania Funduszu znajdują się na stronie BGK
pod adresem: https://www.bgk.pl/programy-i-fundusze/fundusze/fundusz-dostepnosci/.
Należy wyjaśnić, że Fundusz Dostępności jest stale funkcjonującym instrumentem,
a nie programem działającym w trybie edycyjnym.
Fundusz Dostępności funkcjonuje w oparciu o przywołane w pkt 1 przepisy Rozdziału
5 ustawy, w którym opisano zakres czasowy i finansowy działania instrumentu. Jako
instrument wsparcia modernizacji budynków mieszkalnych, FD działa nieprzerwanie
od 2019 r. Jednakże z uwagi na rosnące zapotrzebowanie i popyt na pożyczki z tego
funduszu – możliwości finansowania niektórych inwestycji pozostają ograniczone. Szacuje
się, że dostępna wysokość środków pozwala na zaspokojenie potrzeb wnioskodawców
w około 60%. Należy przy tym wyjaśnić, iż MFIPR zabiega o to, aby coroczne zasilenie FD
było realizowane w kwotach zbliżonych do limitów wskazanych w art. 72 ustawy.
Podkreślić należy, że zarówno jednostki samorządu terytorialnego, w tym gminy jak
i spółdzielnie czy wspólnoty mieszkaniowe mogą korzystać z pożyczki z Funduszu
Dostępności na likwidację barier architektonicznych.
Mając na uwadze powyższe uprzejmie informuję, że na obecną chwilę nie przewiduje się
opracowania przez resort pilotażowego programu wsparcia gmin i wspólnot
mieszkaniowych w montażu wind w budynkach o niskiej zabudowie, w których
zamieszkują głównie osoby starsze.
Pragnę jednak podkreślić, że kwestia dostępności dla osób ze szczególnymi potrzebami
jest każdorazowo przedmiotem szczegółowej analizy podczas prac legislacyjnych nad
zmianami przepisów będących we właściwości resortu. Zwiększanie dostępności
przestrzeni publicznych, w tym budynków, wywiera niewątpliwie istotny, pozytywny
wpływ na codzienne funkcjonowanie oraz poziom samodzielności osób z
niepełnosprawnościami. Mają na uwadze powagę tej materii oraz znaczenie eliminowania
barier utrudniających udział w życiu społecznym, zagadnienia te stanowią stały i integralny
element procesu legislacyjnego.
Z upoważnienia, z wyrazami szacunku
Michał Jaros
Sekretarz Stanu
/ kwalifikowany podpis elektroniczny /
w Ministerstwie Rozwoju i Technologii
-- 3 of 3 --
kancelaria@mrit.gov.pl 00-507 Warszawa
gov.pl/rozwoj-technologia Ministerstwo
Rozwoju i Technologii
Znak pisma: DAB-I.054.20.2025.IG.2
Warszawa, 03 grudnia 2025 r.
Pan
Włodzimierz Czarzasty
Marszałek Sejmu RP
Dotyczy: interpelacji nr 12942
Szanowny Panie Marszałku,
w odpowiedzi na interpelację nr 12942 z 23 października br. Pani Wioletty Marii Kulpy -
Poseł na Sejm RP, Pani Lidii Czechak - Poseł na Sejm RP oraz Pana Roberta Warwasa -
Posła na Sejm RP, w sprawie wsparcia budowy oraz montażu wind w budynkach
wielorodzinnych pozbawionych dźwigów osobowych, przedstawiam poniższe wyjaśnienia
w gestii Ministra Finansów i Gospodarki oraz w oparciu o informacje przekazane przez
Ministra Funduszy i Polityki Regionalnej.
Pytania zawarte w interpelacji:
1. Czy Ministerstwo Infrastruktury rozważa wprowadzenie programu dofinansowania
modernizacji budynków mieszkalnych poprzez montaż wind lub platform dźwigowych
w budynkach do czterech kondygnacji, w których ich dotychczas nie zainstalowano?
2. Czy resort prowadzi analizy lub konsultacje w zakresie zmiany przepisów techniczno-
budowlanych, które ułatwiłyby montaż wind zewnętrznych przy starszych budynkach
wielorodzinnych?
3. Czy Ministerstwo planuje włączenie zagadnienia poprawy dostępności budynków
mieszkalnych dla osób starszych i niepełnosprawnych do przyszłych edycji programów
modernizacyjnych realizowanych przez BGK, PFRON lub samorządy (np. w ramach „Funduszu
Dostępności” lub programów rewitalizacyjnych)?
4. Czy możliwe jest opracowanie przez resort pilotażowego programu wsparcia gmin i wspólnot
mieszkaniowych w montażu wind w budynkach o niskiej zabudowie, w których zamieszkują
głównie osoby starsze? Wprowadzenie takiego programu byłoby nie tylko realnym wsparciem
dla seniorów, ale również inwestycją w poprawę jakości życia, integrację społeczną
i bezpieczeństwo mieszkańców. Wpisywałoby się to w realizację polityki państwa w zakresie
likwidowania barier architektonicznych oraz wspierania godnego i samodzielnego życia osób
starszych.
Na wstępie uprzejmie informuję, że ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. – Prawo budowlane
(Dz.U. z 2025 r. poz. 418), zwana dalej „ustawą Pb” w art. 5 ust. 1 pkt 4 wskazuje, że
obiekt budowlany jako całość oraz jego poszczególne części, wraz ze związanymi z nim
urządzeniami budowlanymi należy, biorąc pod uwagę przewidywany okres użytkowania,
projektować i budować w sposób określony w przepisach, w tym techniczno-
budowlanych, oraz zgodnie z zasadami wiedzy technicznej, zapewniając niezbędne
-- 1 of 3 --
+48 222 500 123 Pl. Trzech Krzyży 3/5
kancelaria@mrit.gov.pl 00-507 Warszawa
gov.pl/rozwoj-technologia Ministerstwo
Rozwoju i Technologii
warunki do korzystania z obiektów użyteczności publicznej i mieszkaniowego
budownictwa wielorodzinnego przez osoby niepełnosprawne, o których mowa w art. 1
Konwencji o prawach osób niepełnosprawnych, sporządzonej w Nowym Jorku dnia 13
grudnia 2006 r. (Dz.U. z 2012 r. poz. 1169 oraz z 2018 r. poz. 1217), w tym osoby starsze.
Z kolei rozporządzenie Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie
warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie
(Dz.U. z 2022 r. poz. 1225 z późn. zm.), zwane dalej „rozporządzeniem Wt”, ustala warunki
techniczne, jakim powinny odpowiadać budynki i związane z nimi urządzenia, ich
usytuowanie na działce budowlanej oraz zagospodarowanie działek przeznaczonych pod
zabudowę, zapewniające spełnienie wymagań art. 5 i 6 ustawy Pb. Przepisy tego
rozporządzenia stosuje się przy projektowaniu, budowie i przebudowie oraz przy zmianie
sposobu użytkowania budynków oraz budowli nadziemnych i podziemnych spełniających
funkcje użytkowe budynków, a także do związanych z nimi urządzeń budowlanych,
z zastrzeżeniem § 135 ust. 10 oraz § 207 ust. 2 rozporządzenia Wt (§ 1 i § 2 ust. 1
rozporządzenia Wt).
Niezależnie od powyższego informuję, że obecnie w Ministerstwie Rozwoju i Technologii
trwają prace nad wydaniem nowego rozporządzenia w sprawie warunków technicznych,
jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie, dalej „projekt rozporządzenia Wt”.
Biorąc pod uwagę problemy osób, które z różnych przyczyn, czy to niepełnosprawności
czy podeszłego wieku nie są w stanie opuścić samodzielnie mieszkania, jak również
uciążliwości, z jakimi borykają się opiekunowie małych dzieci, osoby z czasowymi
dysfunkcjami ruchowymi np. ze złamaną nogą w gipsie, osoby z dużym
bagażem/zakupami, dotyczącymi konieczności pokonywania dużej ilości schodów
w różnego rodzaju budynkach niewyposażonych w dźwig osobowy, w projekcie
rozporządzenia Wt przewidziano, względem obowiązującego rozporządzenia, zmianę
wymagań w zakresie wyposażania budynków w dźwig osobowy lub osobowo-towarowy.
Zatem projekt rozporządzenia Wt przewiduje wyposażenie w dźwig osobowy
lub osobowo-towarowy nowoprojektowanego budynku:
użyteczności publicznej mającego dwie lub więcej kondygnacji;
zamieszkania zbiorowego mającego dwie lub więcej kondygnacji;
mieszkalnego wielorodzinnego mającego trzy lub więcej kondygnacji.
Należy zauważyć, że resort przyjął strategię stopniowego zwiększania dostępności
budynków dla osób ze szczególnymi potrzebami, jednocześnie uwzględniając realne
możliwości właścicieli i zarządców obiektów. Z uwagi na to, że zaprojektowanie i budowa
dźwigu osobowego w nowym budynku wiążą się z niższymi kosztami niż jego późniejsze
dobudowanie do obiektu istniejącego, w pierwszej kolejności podjęto działania
ukierunkowane na nowe inwestycje budowlane.
Należy podkreślić, że właściciele istniejących budynków będą mogli — jeśli wyrażą taką
wolę — dostosować je do nowych wymagań. Obowiązek dostosowania powstanie jednak
dopiero w określonym przypadku, gdy budynek będzie podlegał np. nadbudowie.
Aktualnie projekt rozporządzenia Wt przechodzi całą przewidzianą przepisami ścieżkę
legislacyjną, z zachowaniem odpowiednich terminów. Obecnie trwa analiza uwag, jakie
wpłynęły w konsultacjach publicznych, uzgodnieniach międzyresortowych oraz
opiniowaniu. Z pełną treścią projektu rozporządzenia Wt można zapoznać się na stronie
internetowej Rządowego Centrum Legislacji pod adresem:
https://legislacja.rcl.gov.pl/projekt/12398903. Planowana data wejścia w życie przepisów
projektu rozporządzenia Wt to 20 września 2026 roku.
-- 2 of 3 --
+48 222 500 123 Pl. Trzech Krzyży 3/5
kancelaria@mrit.gov.pl 00-507 Warszawa
gov.pl/rozwoj-technologia Ministerstwo
Rozwoju i Technologii
Z kolei Minister Funduszy i Polityki Regionalnej (MFiPR) kompleksowo ujmuje tematykę
dostępności w Polsce, koordynując realizację rządowego programu Dostępność Plus.
Kompetencją MFiPR jest koordynacja polityki dostępności, w tym działanie
uruchomionego już w 2019 r. Funduszu Dostępności - instrumentu finansowego
wspierającego poprawę dostępności m.in. w budynkach mieszkalnych.
Podkreślić należy, że Ministerstwo Funduszy i Polityki Regionalnej w oparciu o przepisy
Rozdziału 5 ustawy z dnia 19 lipca 2019 r. o zapewnianiu dostępności osobom ze
szczególnymi potrzebami (Dz. U. 2024 poz. 1411, dalej „ustawa”) już w 2019 r. uruchomiło
dedykowany modernizacji budynków mieszkalnych Fundusz Dostępności, dalej FD. Jest to
instrument pożyczkowy, zarządzany przez Bank Gospodarstwa Krajowego, dalej BGK.
Fundusz pozwala na uzyskanie preferencyjnych, nisko oprocentowanych i częściowo
umarzalnych pożyczek na dofinansowanie przedsięwzięć polegających na dostosowaniu
wielorodzinnych budynków mieszkalnych oraz budynków użyteczności publicznej do
potrzeb osób mających trwałe lub czasowe ograniczenia w mobilności czy percepcji.
Szczegółowe informacje na temat zasad działania Funduszu znajdują się na stronie BGK
pod adresem: https://www.bgk.pl/programy-i-fundusze/fundusze/fundusz-dostepnosci/.
Należy wyjaśnić, że Fundusz Dostępności jest stale funkcjonującym instrumentem,
a nie programem działającym w trybie edycyjnym.
Fundusz Dostępności funkcjonuje w oparciu o przywołane w pkt 1 przepisy Rozdziału
5 ustawy, w którym opisano zakres czasowy i finansowy działania instrumentu. Jako
instrument wsparcia modernizacji budynków mieszkalnych, FD działa nieprzerwanie
od 2019 r. Jednakże z uwagi na rosnące zapotrzebowanie i popyt na pożyczki z tego
funduszu – możliwości finansowania niektórych inwestycji pozostają ograniczone. Szacuje
się, że dostępna wysokość środków pozwala na zaspokojenie potrzeb wnioskodawców
w około 60%. Należy przy tym wyjaśnić, iż MFIPR zabiega o to, aby coroczne zasilenie FD
było realizowane w kwotach zbliżonych do limitów wskazanych w art. 72 ustawy.
Podkreślić należy, że zarówno jednostki samorządu terytorialnego, w tym gminy jak
i spółdzielnie czy wspólnoty mieszkaniowe mogą korzystać z pożyczki z Funduszu
Dostępności na likwidację barier architektonicznych.
Mając na uwadze powyższe uprzejmie informuję, że na obecną chwilę nie przewiduje się
opracowania przez resort pilotażowego programu wsparcia gmin i wspólnot
mieszkaniowych w montażu wind w budynkach o niskiej zabudowie, w których
zamieszkują głównie osoby starsze.
Pragnę jednak podkreślić, że kwestia dostępności dla osób ze szczególnymi potrzebami
jest każdorazowo przedmiotem szczegółowej analizy podczas prac legislacyjnych nad
zmianami przepisów będących we właściwości resortu. Zwiększanie dostępności
przestrzeni publicznych, w tym budynków, wywiera niewątpliwie istotny, pozytywny
wpływ na codzienne funkcjonowanie oraz poziom samodzielności osób z
niepełnosprawnościami. Mają na uwadze powagę tej materii oraz znaczenie eliminowania
barier utrudniających udział w życiu społecznym, zagadnienia te stanowią stały i integralny
element procesu legislacyjnego.
Z upoważnienia, z wyrazami szacunku
Michał Jaros
Sekretarz Stanu
/ kwalifikowany podpis elektroniczny /
w Ministerstwie Rozwoju i Technologii
-- 3 of 3 --