Odpowiedź na interpelację w sprawie zaostrzenia nadzoru nad psami ras uznawanych za agresywne i egzekwowania odpowiedzialności właścicieli zwierząt, na przykładzie tragicznej śmierci obywatela pogryzionego przez psy Odpowiedź na interpelację nr 12932 w sprawie zaostrzenia nadzoru nad psami ras uznawanych za agresywne i egzekwowania odpowiedzialności właścicieli zwierząt, na przykładzie tragicznej śmierci obywatela pogryzionego przez psy Odpowiadający: sekretarz stanu w Ministerstwie Spraw Wewnętrznych i Administracji Tomasz Szymański Warszawa, 12-11-2025 Szanowny Panie Marszałku, w odpowiedzi na interpelację numer 12932 Pani Poseł Magdaleny Filipek-Sobczak w sprawie zaostrzenia nadzoru nad psami ras uznawanych za agresywne i egzekwowania odpowiedzialności właścicieli zwierząt, na przykładzie tragicznej śmierci obywatela pogryzionego przez psy, uprzejmie przedstawiam następujące informacje, m.in. w oparciu o stanowisko Komendy Głównej Policji. Okoliczności zdarzenia, do którego doszło 12 października 2025 r. w okolicach MOP Racula w Zielonej Górze, są przedmiotem śledztwa nadzorowanego przez Prokuraturę Okręgową w Zielonej Górze, które ma na celu szczegółowe i kompleksowe wyjaśnienie przyczyn oraz przebiegu zdarzenia. Ponadto przez rzecznika dyscyplinarnego Komendanta Wojewódzkiego Policji w Gorzowie Wielkopolskim są prowadzone czynności wyjaśniające w trybie art. 134i ust. 4 ustawy z dnia 6 kwietnia 1990 r. o Policji[1] w zakresie okoliczności reakcji Policji na zgłoszenie, o którym mowa w interpelacji Pani Poseł. Wymaga wyjaśnienia, że do zakresu działania ministra właściwego do spraw administracji publicznej należy jedynie – stosownie do delegacji zawartych w art. 10 ust. 3 i art. 11 ust. 2 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o ochronie zwierząt[2] – ustalenie w drodze rozporządzenia wykazu ras psów uznawanych za agresywne[3] oraz określenie w drodze rozporządzenia, w porozumieniu z ministrem właściwym do spraw środowiska, zasad i warunków wyłapywania bezdomnych zwierząt[4]. Obowiązujące rozporządzenie w sprawie wykazu ras psów uznawanych za agresywne wymienia 11 ras psów. W tym miejscu należy zaznaczyć, że ustawodawca przewidział, aby przy opracowaniu wspomnianego powyżej aktu wykonawczego minister właściwy ds. administracji publicznej zasięgnął opinii Związku Kynologicznego w Polsce. Tym samym wykaz obejmuje rasy psów, które według informacji i wiedzy Związku mogą stanowić szczególne zagrożenie dla człowieka. Ujęto w nim zatem tylko te psy, które wykazują szczególne predyspozycje, a ich uwarunkowania psychiczne i fizyczne pozwalają sądzić, że potencjalnie mogą stanowić dla człowieka większe zagrożenie niż psy nieobjęte wykazem. Kierując się dbałością o zapewnienie bezpieczeństwa publicznego, Ministerstwo Spraw Wewnętrznych i Administracji (MSWiA) analizuje sygnały o agresywnym zachowaniu, w stosunku do ludzi i innych zwierząt, psów ras, które nie znajdują się w ww. rozporządzeniu, a także postulaty dotyczące umieszczenia w tym akcie wykonawczym kolejnych ras psów. Mając powyższe na uwadze, MSWiA wystąpiło do Związku Kynologicznego z prośbą o opinię w tym zakresie. Poproszono także, aby Związek przedstawił swój pogląd na zawarte w ustawie o ochronie zwierząt rozwiązania dotyczące ustalania w drodze rozporządzenia wykazu ras psów uznawanych za agresywne, w szczególności, czy w ocenie stowarzyszenia przyjęty przez ustawodawcę model spełnia swoją funkcję i czy wskazany akt wykonawczy jest skutecznym narzędziem w zapobieganiu niebezpieczeństwom związanym z agresywnymi psami. W swoim stanowisku Związek zwrócił uwagę na potrzebę zmiany ustawy o ochronie zwierząt, w kwestii dotyczącej sposobu określenia katalogu psów uznawanych za agresywne. W ocenie Związku Kynologicznego w Polsce, od 2012 r., kiedy to weszła w życie nowelizacja ww. ustawy, mająca uregulować problematykę hodowli, wprowadzając generalną zasadę zakazu rozmnażania psów i kotów w celach handlowych z wyjątkiem hodowców zarejestrowanych w ogólnokrajowych organizacjach społecznych, których statutowym celem jest działalność związana z hodowlą rasowych psów i kotów, zaczęły występować problemy dotyczące rejestrowania psów jako rasowych i określania nazw tych ras. Wspomniany przepis prawa, w ocenie Związku, umożliwił rejestrację różnych psów w typie, mieszańców czy hybryd w stowarzyszeniach zwykłych, które wydają rodowody według własnego uznania, decydując tym samym o przynależności psa do danej rasy. W oparciu o przedstawioną argumentację Związek zaproponował, aby zrewidować katalog psów, których zarówno posiadanie, jak i hodowla, objęte są uzyskaniem stosownego zezwolenia, a także określić warunki oraz sposób hodowania i utrzymywania psów uznanych za agresywne. Według stowarzyszenia zasadne byłoby rozszerzenie katalogu psów uznanych za agresywne o psy w typie ras psów agresywnych, a także o mieszańce tych ras oraz mieszańce z tymi rasami. Wprowadzenie takich rozwiązań prawnych uniemożliwiłoby, zdaniem Związku, omijanie przepisów ustawy poprzez rejestrację psów uznanych za agresywne pod innymi niż odpowiadające fenotypowi rasy nazwami i rejestrację ich w stowarzyszeniach jako osobniki hodowlane bez stosownych zezwoleń. Związek dodał także, że w obowiązującym stanie prawnym to wyłącznie stowarzyszenie decyduje o rejestracji osobnika pod daną nazwą rasy, mając pełną dowolność zarówno w określeniu nazwy rasy, jak i cech fenotypowych i charakteru. Związek Kynologiczny w Polsce stwierdził również, że opieranie się wyłącznie na zamkniętym wykazie ras uznanych za agresywne zawartym w rozporządzeniu powoduje, iż hodowla lub utrzymywanie psa de facto rasy uznanej za agresywną, ale zarejestrowanej pod inną nazwą rasy, mieszańca czy psa w typie, nie wymaga już uzyskania zezwolenia, nawet jeśli istniałyby merytoryczne przesłanki, że taki osobnik powinien być uznany za agresywnego. Związek podkreślił także, że jakość i łatwość zakładania stowarzyszeń hodowców psów rasowych oraz brak spójności w nomenklaturze ras psów sprzyja powstawaniu nadużyć na tym polu. Ministerstwo Spraw Wewnętrznych i Administracji przekazało wnioski legislacyjne sformułowane przez Związek Kynologiczny w Polsce Ministerstwu Rolnictwa i Rozwoju Wsi, jako resortowi właściwemu w przedmiocie ustawy o ochronie zwierząt, deklarując jednocześnie swoją współpracę w przypadku podjęcia decyzji o rozpoczęciu prac w obszarze wskazanym w stanowisku Związku. Należy także dodać, mając na uwadze problem psów agresywnych i ich obecności w przestrzeni publicznej, że kluczowym aktem prawnym w tym zakresie jest przywołana powyżej ustawa o ochronie zwierząt, pozostająca w gestii ministra właściwego do spraw rolnictwa. Ustawa reguluje m.in. problematykę dotyczącą prowadzenia hodowli lub utrzymywania psa rasy uznawanej za agresywną stanowiąc, że prowadzenie hodowli lub utrzymywanie tego rodzaju zwierząt wymaga zezwolenia wydanego przez wójta (burmistrza, prezydenta miasta). Ponadto w obrocie prawnym funkcjonują również inne regulacje, które znajdują zastosowanie w omawianym obszarze. Są to m.in: ustawa z dnia 13 września 1996 r. o utrzymaniu czystości i porządku w gminach[5] – pozostająca w kompetencji Ministerstwa Klimatu i Środowiska oraz ustawa z dnia 20 maja 1971 r. – Kodeks wykroczeń[6] – pozostająca we właściwości Ministerstwa Sprawiedliwości. Pierwszy z wymienionych aktów prawnych pozwala radzie gminy na wprowadzenie do uchwalanego regulaminu utrzymania czystości i porządku na terenie gminy obowiązków wobec osób utrzymujących zwierzęta domowe, mających na celu ochronę przed zagrożeniem lub uciążliwością dla ludzi oraz przed zanieczyszczeniem terenów przeznaczonych do wspólnego użytku. Z kolei w ustawie – Kodeks wykroczeń, w 2018 r. zostały zaostrzone kary za niedopilnowanie niebezpiecznych zwierząt. Dotyczy to wszystkich zwierząt, które niewłaściwie trzymane swoim zachowaniem stwarzają niebezpieczeństwo dla życia i zdrowia człowieka, bez względu na to, czy znajdują się w jakimkolwiek wykazie (np. groźnych ras). Nie sposób również pominąć, w związku z podniesioną przez Panią Poseł kwestią, że każdy pies może zachować się agresywnie, w szczególności gdy nie został właściwie wychowany. Stąd też oprócz rozwiązań prawnych, kluczową rolę w walce z tym negatywnym zjawiskiem odgrywa prawidłowe wychowanie i socjalizacja psów oraz dbałość o ich dobrostan – bez względu na rasę. Nie można także zapominać o edukacji skierowanej m.in. do właścicieli zwierząt oraz podnoszeniu świadomości społecznej co do uregulowań prawnych w tym zakresie. Z poważaniem z up. Tomasz Szymański Sekretarz Stanu Ministerstwo Spraw Wewnętrznych i Administracji [1] Dz. U. z 2025 r. poz. 636, z późn. zm. [2] Dz. U. z 2023 r. poz. 1580, z późn. zm. [3] Rozporządzenie Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 28 kwietnia 2003 r. w sprawie wykazu ras psów uznawanych za agresywne, Dz. U. Nr 77, poz. 687. [4] Rozporządzenie Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 26 sierpnia 1998 r. w sprawie zasad i warunków wyłapywania bezdomnych zwierząt, Dz. U. Nr 116, poz. 753. [5] Dz. U. z 2025 r. poz. 733 [6] Dz. U. z 2025 r. poz. 734