Interpelacja w sprawie nadzoru nad Uniwersytetem Wrocławskim, kontroli Fundacji dla Uniwersytetu Wrocławskiego oraz ujawnienia źródeł i rozliczenia finansowania remontu Auli Leopoldyńskiej
Treść wystąpienia poselskiego
Interpelacja nr 12903
do ministra nauki i szkolnictwa wyższego
w sprawie nadzoru nad Uniwersytetem Wrocławskim, kontroli Fundacji dla Uniwersytetu Wrocławskiego oraz ujawnienia źródeł i rozliczenia finansowania remontu Auli Leopoldyńskiej
Zgłaszający: Dariusz Matecki
Data wpływu: 14-10-2025
Do opinii publicznej dotarły niepokojące informacje dotyczące działalności Uniwersytetu Wrocławskiego oraz Fundacji dla Uniwersytetu Wrocławskiego, która przez lata operowała środkami finansowymi – w tym pieniędzmi publicznymi i darowiznami. Jednocześnie w reprezentacyjnej Auli Leopoldyńskiej uniwersytetu zawisł portret króla Prus Fryderyka II – monarchy odpowiedzialnego za pierwszy rozbiór Rzeczypospolitej, którego poglądy o Polakach były skrajnie pogardliwe, co udokumentowano m.in. w jego listach i pismach. Decyzja o uhonorowaniu właśnie tej postaci, przy jednoczesnym współfinansowaniu remontu auli ze środków niemieckich (m.in. z urzędu kanclerskiego RFN), może rodzić uzasadnione podejrzenia o nieformalny wpływ zagraniczny na politykę pamięci i symbolikę polskich uczelni.
Ponadto:
- z fundacji zniknęły dokumenty księgowe i nie można dziś ustalić przepływów finansowych sprzed lat,
- przez fundację przechodziły środki m.in. z Polskiego Funduszu Rozwoju,
- darczyńcy wskazywali konkretne cele (np. Muzeum Przyrodnicze), a środki miały być przekazywane na niezdefiniowane „cele statutowe”,
- fundacja prowadziła działalność gospodarczą bez nadzoru i bez wiedzy części władz uczelni.
W związku z powyższym kieruję do Pana Ministra następujące pytania:
Czy ministerstwo ma wiedzę o działalności Fundacji dla Uniwersytetu Wrocławskiego i skali środków, jakie przez nią przepłynęły?
Czy resort planuje zlecić kontrolę fundacji i jej powiązań finansowych z Uniwersytetem Wrocławskim?
Czy znane są dokładne źródła finansowania remontu Auli Leopoldyńskiej i kwoty przekazane z funduszy niemieckich? Czy jest prowadzona kontrola nad zagranicznym finansowaniem inwestycji w instytucjach naukowych?
Jakie działania podejmie Pan Minister w związku z brakiem dokumentacji księgowej i ewentualnymi naruszeniami zasad przejrzystości finansowej?
Czy ministerstwo planuje systemowe działania w celu objęcia fundacji przyuczelnianych większym nadzorem, zwłaszcza w zakresie gospodarowania środkami publicznymi?
Czy Pan Minister zamierza wystąpić do władz Uniwersytetu Wrocławskiego o wyjaśnienie powodów zawieszenia portretu Fryderyka II – postaci jawnie wrogiej wobec Rzeczypospolitej – w najbardziej reprezentacyjnym miejscu uczelni?
Minister Marcin Kulasek
Odpowiedź wysoce rzeczowa – zawiera liczne dane twarde, kwoty, daty lub bezpośrednie odniesienie do zadanych pytań.
- Wymienia precyzyjne daty lub terminy (6)
- Resort odnosi się punkt po punkcie do pytań posła
Pełna treść wyekstrahowana z załącznika PDF (odpowiedź urzędowa)
6946 znakówadres e-mail: kancelaria@mnisw.gov.pl 00-529 Warszawa
gov.pl/nauka
Marcin Kulasek
BM-WKN.055.2.2025.UK.6
Warszawa, 13 listopada 2025 r.
Pan
Szymon Hołownia
Marszałek Sejmu
Rzeczypospolitej Polskiej
Odpowiedź na interpelację nr 12903
Szanowny Panie Marszałku,
składam na Pana ręce odpowiedź na interpelację Posła na Sejm RP Pana Dariusza
Mateckiego w sprawie nadzoru nad Uniwersytetem Wrocławskim, kontroli Fundacji
dla Uniwersytetu Wrocławskiego oraz ujawnienia źródeł i rozliczenia finansowania remontu Auli
Leopoldyńskiej.
Szanowny Panie Pośle,
proszę o przyjęcie poniższych informacji.
Czy Ministerstwo Edukacji i Nauki ma wiedzę o działalności Fundacji dla Uniwersytetu
Wrocławskiego i skali środków, jakie przez nią przepłynęły?
Uprzejmie informuję, że ostatnim otrzymanym dokumentem, jakim dysponuje Ministerstwo
Nauki i Szkolnictwa Wyższego jest Sprawozdanie Zarządu z działalności Fundacji za 2019 rok,
które wpłynęło 26 stycznia 2021 r. W związku z powyższym, Ministerstwo nie ma wiedzy
na temat działalności prowadzonej przez Fundację.
Jednocześnie informuję, że w ramach sprawowanego nadzoru w dniu 16 października br.
został wysłany do Fundacji monit dotyczący niewywiązywania się z obowiązku
sprawozdawczego za lata 2020-2023.
Czy resort planuje zlecić kontrolę Fundacji i jej powiązań finansowych z Uniwersytetem
Wrocławskim?
Uprzejmie informuję, że Plan kontroli Ministra Nauki i Szkolnictwa Wyższego na 2025 rok
nie uwzględnia kontroli Fundacji dla Uniwersytetu Wrocławskiego.
Jednocześnie informuję, że planując kontrolę w tej Fundacji należy uwzględnić przepisy
prawa, regulujące zarówno zakres przedmiotowy, zasady, jak i tryb przeprowadzania
kontroli instytucjonalnych w podmiotach, do których MNiSW jest organem właściwym.
1. Na podstawie art. 14a ust. 1 ustawy z dnia 6 kwietnia 1984 r. o fundacjach (Dz. U.
z 2023 r. poz. 166) – właściwy minister sprawuje kontrolę nad działalnością fundacji
będącej instytucją obowiązaną w rozumieniu przepisów o przeciwdziałaniu praniu
-- 1 of 3 --
telefon: +48 22 52 92 718 ul. Wspólna 1/3
adres e-mail: kancelaria@mnisw.gov.pl 00-529 Warszawa
gov.pl/nauka
pieniędzy oraz finansowaniu terroryzmu w zakresie zgodności jej działania z przepisami
tej ustawy.
W związku z brakiem złożenia przez Fundację dla Uniwersytetu Wrocławskiego
sprawozdań z działalności za lata 2020-2023 nie można wskazać, czy jest ona instytucją
obowiązaną w rozumieniu ustawy o przeciwdziałaniu praniu pieniędzy oraz finansowaniu
terroryzmu.
2. Na podstawie art. 6 ust. 3 pkt 3 ustawy z dnia 15 lipca 2011 r. o kontroli w administracji
rządowej (Dz. U. z 2020 r. poz. 224), w związku z art. 150 pkt 6 oraz art. 175 ust. 2 pkt 5
ustawy z dnia 27 sierpnia 2009 r. o finansach publicznych (Dz. U. z 2025 r. poz. 1483),
minister kontroluje podmioty, które otrzymały środki budżetowe z części budżetu
państwa, której jest dysponentem.
W latach 2020-2025 (do 31 października br.) Fundacji dla Uniwersytetu
Wrocławskiego nie były przekazywane żadne środki z części 28 – szkolnictwo wyższe
i nauka.
Czy znane są dokładne źródła finansowania remontu Auli Leopoldyńskiej i kwoty
przekazane z funduszy niemieckich?
Czy jest prowadzona kontrola nad zagranicznym finansowaniem inwestycji w instytucjach
naukowych?
Uprzejmie informuję, że remont Auli Leopoldyńskiej Uniwersytetu Wrocławskiego
nie był objęty dofinansowaniem ze środków budżetu państwa przeznaczonych na inwestycje
związane z kształceniem.
Obecnie MNiSW nie prowadzi kontroli w zakresie zagranicznego finasowania inwestycji
w instytucjach naukowych.
Jakie działania podejmie Pan Minister w związku z brakiem dokumentacji księgowej
i ewentualnymi naruszeniami zasad przejrzystości finansowej?
Uprzejmie informuję, że zgodnie z art. 12 ust. 1 ustawy o fundacjach minister może wystąpić
z wnioskiem do sądu, który w postępowaniu nieprocesowym orzeka między innymi
o zgodności działania fundacji z przepisami prawa.
Czy Ministerstwo planuje systemowe działania w celu objęcia fundacji przyuczelnianych
większym nadzorem, zwłaszcza w zakresie gospodarowania środkami publicznymi?
Uprzejmie informuję, że jak przedstawiono powyżej – zgodnie z ustawą o kontroli
w administracji rządowej Minister kontroluje podmioty, które otrzymały środki budżetowe
z części budżetu państwa, której dysponentem jest Minister.
Czy Pan Minister zamierza wystąpić do władz Uniwersytetu Wrocławskiego o wyjaśnienie
powodów zawieszenia portretu Fryderyka II – postaci jawnie wrogiej wobec
Rzeczypospolitej – w najbardziej reprezentacyjnym miejscu uczelni?
Uprzejmie informuję, że na stronie Uniwersytetu https://uwr.edu.pl/o-auli-leopoldina-w-
kontekscie-nieprawdziwych-informacji-czyli-dlaczego-portret-fryderyka-ii-nie-mogl-
zastapic-orla-bialego/ znajdują się wyjaśnienia dotyczące okoliczności i uwarunkowań
związanych z podjętą w tym zakresie decyzją władz Uczelni. Wskazane w nich zostało,
że ostatni gruntowny remont Auli Leopoldyńskiej (zakończony w 2022 roku) miał na celu
przywrócenie jej oryginalnego kształtu z XVIII wieku, a portret Fryderyka II jest jednym
z ośmiu portretów zawieszonych nad lożami profesorskimi po północnej i południowej
-- 2 of 3 --
telefon: +48 22 52 92 718 ul. Wspólna 1/3
adres e-mail: kancelaria@mnisw.gov.pl 00-529 Warszawa
gov.pl/nauka
stronie Auli, które przedstawiają duchownych, władców i wysokich urzędników istotnych dla
dziejów jezuitów oraz uczelni wrocławskiej. Poinformowano także, że po zakończeniu
remontu Aula jest jednym z dwóch wnętrz historycznych (obok Oratorium Marianum)
udostępnianych do zwiedzania przez Muzeum Uniwersytetu Wrocławskiego.
Po zapoznaniu się z opublikowanymi przez Uczelnię informacjami odnoszącymi się do Auli
Leopoldyńskiej i przeanalizowaniu podniesionej przez Pana Posła złożonej sprawy związanej
z postacią historyczną uwiecznioną na wspomnianym portrecie pod kątem obowiązujących
przepisów z zakresu szkolnictwa wyższego i nauki, wymaga zaznaczenia, że zakres, rodzaj
i tryb sprawowanego przez Ministra Nauki i Szkolnictwa Wyższego nadzoru nad uczelniami
jest ściśle określony w ustawie z dnia 20 lipca 2018 r. – Prawo o szkolnictwie wyższym i nauce
(Dz. U. z 2024 r. poz. 1571, z późn. zm.), która nie przyznaje ministrowi właściwemu do spraw
szkolnictwa wyższego i nauki ustawowych kompetencji do ingerowania w każdą sferę
działalności uczelni, w tym związaną z działaniami i decyzjami podejmowanymi przez
uprawnione organy uczelni w zakresie obiektów zabytkowych objętych ochroną prawną.
Wobec powyższego, mając na względzie, że minister właściwy do spraw szkolnictwa
wyższego i nauki nie posiada ustawowych kompetencji do ingerowania w każdą sferę
działalności uczelni, wystąpienia w sprawie portretu Fryderyka II zawieszonego w Auli
należy kierować bezpośrednio do Rektora Uniwersytetu Wrocławskiego.
Z wyrazami szacunku
Marcin Kulasek
Minister Nauki i Szkolnictwa Wyższego
/ – podpisano cyfrowo/
Do wiadomości:
Kancelaria Prezesa Rady Ministrów
-- 3 of 3 --