Interpelacja w sprawie nadania wojewódzkim inspektorom ochrony środowiska uprawnień ułatwiających realizację zadań ustawowych
Treść wystąpienia poselskiego
Interpelacja nr 1286
do ministra klimatu i środowiska
w sprawie nadania wojewódzkim inspektorom ochrony środowiska uprawnień ułatwiających realizację zadań ustawowych
Zgłaszający: Żaneta Cwalina-Śliwowska, Adam Luboński, Piotr Paweł Strach, Ewa Schädler, Izabela Bodnar, Kamil Wnuk
Data wpływu: 01-02-2024
Szanowna Pani Minister,
w nawiązaniu do prośby (numer dokumentu MM-IN.7023.3.4.2024.JK) otrzymanej z biura Delegatury Mazowieckiego Wojewódzkiego Inspektora Ochrony Środowiska w Mińsku Mazowieckim zwracam się z interpelacją dotyczącą możliwości zmian w ustawie o Krajowej Administracji Skarbowej (Dz. U. z 2023 r. poz. 615, ze zm.) w zakresie udzielenia Inspekcji Ochrony Środowiska nieodpłatnego dostępu do przetwarzanych danych osobowych w celu zwiększenia wykrywalności procederów związanych z nielegalnym transportem odpadów do miejsc nielegalnego magazynowania odpadów.
Według różnych źródeł w Polsce istnieją tysiące nielegalnych wysypisk śmieci. Takie miejsca oddziałują negatywnie na jakość gleb, zdrowie okolicznych mieszkańców i zwierząt. Powodują również inne niebezpieczne konsekwencje, włączając w to pożary. W ostatnim czasie służby wraz z Policją udaremniły proceder nielegalnego zakopywania odpadów w gminie Kałuszyn, gdzie do tej pory zakopano około 80 000 ton różnego rodzaju odpadów. Sprawa jest aktualnie analizowana przez Prokuraturę Okręgową w Siedlcach.
Warto nadmienić, że proceder ten został udowodniony poprzez porównanie tras przejazdu pojazdów ciężarowych transportujących odpady w elektronicznym systemie e-TOLL z bazą danych o produktach i opakowaniach oraz o gospodarce opakowaniami (BDO).
Powyższy przypadek wskazuje, że systemowe rozwiązanie wyposażające służby w odpowiednie narzędzia do realizacji zadań ustawowych (w tym przypadku odpowiednie zbiory danych) mogłoby sprawnie ukrócić nielegalny i obciążający dla środowiska proceder.
W związku z tym zwracam się do Pani Minister z pytaniami:
1. Czy możliwa jest zmiana ustawy mająca na celu udzielenie wojewódzkim inspektorom ochrony środowiska dostępu do ww. danych pochodzących z systemu e-TOLL?
2. Czy możliwe jest objęcie transportu odpadów systemem monitorowania SENT w celu wyeliminowania nieprawidłowości oraz nieuczciwych dostawców usług wywozu odpadów?
3. Dlaczego dotychczas transport odpadów nie był objęty systemem monitorowania SENT?
Z poważaniem
Żaneta Cwalina-Śliwowska
Posłanka na Sejm RP
Podsekretarz stanu Anita Sowińska
Odpowiedź wysoce rzeczowa – zawiera liczne dane twarde, kwoty, daty lub bezpośrednie odniesienie do zadanych pytań.
- Wymienia precyzyjne daty lub terminy (11)
- Resort odnosi się punkt po punkcie do pytań posła
Pełna treść wyekstrahowana z załącznika PDF (odpowiedź urzędowa)
7700 znakówinfo@klimat.gov.pl Ministerstwo Klimatu i Środowiska
www.gov.pl/klimat
Działamy zgodnie z EMAS - zarządzając instytucją, dbamy o środowisko
DIŚ-I.050.5.2024.RC
3031790.11935899.9707042
Warszawa, 20-03-2024
Szymon Hołownia
Marszałek Sejmu RP
Szanowny Panie Marszałku,
K10INT1286 – odpowiedź
w nawiązaniu do interpelacji Pani Poseł Żanety Cwaliny-Śliwowskiej oraz grupy Posłów
w sprawie nadania wojewódzkim inspektorom ochrony środowiska uprawnień
ułatwiających realizację zadań ustawowych, K10INT1286, uprzejmie przedstawiam
stosowne informacje, w tym przedłożone na moją prośbę według właściwości przez
Głównego Inspektora Ochrony Środowiska.
Od dnia 22 lutego 2022 r. każdy przywóz odpadów do Polski oraz przewóz odpadów przez
terytorium kraju transportem drogowym oraz kolejowym podlega rejestracji w Systemie
Elektronicznego Nadzoru Transportu (SENT) prowadzonym przez Krajową Administrację
Skarbową. Obowiązek dotyczy wszystkich rodzajów odpadów, w tym także odpadów z tzw.
zielonej listy, których przywóz nie wymaga uzyskania zezwolenia Głównego Inspektora
Ochrony Środowiska. Wyjątkiem od obowiązku rejestracji w systemie SENT jest przywóz lub
tranzyt odpadów z zielonej listy o masie nieprzekraczającej 20 kg.
Konsekwencją wprowadzonych przepisów jest nałożenie odpowiednio na podmiot
odbierający oraz przewoźnika w obrocie odpadami w momencie rozpoczęcia przewozu
odpadów obowiązków w zakresie dokonania zgłoszenia przewozu, jego uzupełnienia i
aktualizacji. Dodatkowo przewoźnik został zobowiązany do zapewnienia przekazywania
danych geolokalizacyjnych, a kierujący do posiadania numeru referencyjnego oraz
uruchomienia lokalizatora.
Zgodnie z Rozporządzeniem Ministra Finansów z dnia 9 października 2023 r., zmieniającym
rozporządzenie w sprawie towarów, których przewóz jest objęty systemem monitorowania
drogowego i kolejowego przewozu towarów oraz obrotu paliwami opałowymi, systemem
monitorowania objęte zostały odpady których masa brutto ich przesyłki wynosi lub
przekracza 1000 kg lub jej objętość jest równa albo wyższa niż 1000 litrów, takie jak:
odpady farb i lakierów zawierających rozpuszczalniki organiczne lub inne substancje
niebezpieczne,
szlamy pochodzące z farb lub lakierów zawierające rozpuszczalniki organiczne lub
inne substancje niebezpieczne,
szlamy wodne zawierające farby lub lakiery zawierające rozpuszczalniki organiczne
lub inne substancje niebezpieczne,
odpady z usuwania farb lub lakierów zawierające rozpuszczalniki organiczne lub
inne substancje niebezpieczne,
-- 1 of 3 --
zawiesiny wodne zawierające farby lub lakiery, w których znajdują się
rozpuszczalniki organiczne lub inne substancje niebezpieczne,
zmywacz farb lub lakierów,
odpady farb drukarskich zawierające substancje niebezpieczne,
szlamy farb drukarskich zawierające substancje niebezpieczne,
odpadowe kleje i szczeliwa zawierające rozpuszczalniki organiczne lub inne
substancje niebezpieczne,
uwodnione szlamy zawierające kleje lub szczeliwa zawierające rozpuszczalniki
organiczne lub inne substancje niebezpieczne,
uwodnione odpady ciekłe zawierające kleje lub szczeliwa zawierające
rozpuszczalniki organiczne lub inne substancje niebezpieczne.
Poniżej przedstawiam odpowiedzi na zadane w interpelacji pytania.
Ad.1 Czy możliwa jest zmiana ustawy (o Krajowej Administracji Skarbowej) mająca na celu
udzielenie Wojewódzkim Inspektorom Ochrony Środowiska dostępu do ww. danych
pochodzących z systemu e-TOLL?
Zgodnie z § 20 ust. 1 uchwały Nr 190 Rady Ministrów z dnia 29 października 2013 r. –
Regulamin pracy Rady Ministrów (M. P. z 2022 r. poz. 348) do opracowania, prowadzenia
procesu uzgodnień, konsultacji publicznych lub opiniowania oraz wnoszenia do rozpatrzenia
projektu dokumentu rządowego jest uprawniony:
1) członek Rady Ministrów, stosownie do zakresu swojej właściwości,
2) Szef Kancelarii Prezesa Rady Ministrów,
2a) Prezes Rządowego Centrum Legislacji,
3) inny podmiot, jeżeli:
a) został upoważniony przez Prezesa Rady Ministrów,
b) upoważnienie do opracowania, prowadzenia procesu uzgodnień, konsultacji
publicznych lub opiniowania oraz wnoszenia do rozpatrzenia projektu dokumentu
rządowego wynika z przepisów odrębnych, w szczególności upoważniony w tym
zakresie pełnomocnik Rządu – zwany dalej „organem wnioskującym”.
Jednocześnie ust. 2 tego przepisu stanowi, iż minister może upoważnić do opracowania lub
do prowadzenia procesu uzgodnień, konsultacji publicznych lub opiniowania projektu
dokumentu rządowego centralny organ administracji rządowej podległy temu ministrowi lub
przez niego nadzorowany. W takim przypadku do upoważnionego organu stosuje się
przepisy dotyczące organu wnioskującego.
Ewentualne prace zmierzające do nowelizacji ustawy mającej na celu udzielenie
Wojewódzkim Inspektorom Ochrony Środowiska dostępu do ww. danych pochodzących z
systemu e-TOLL, warte są poważnego przeanalizowania, jednak ani SENT ani eTOOL nie
należą do narzędzi działających w ramach przepisów, dla których właściwy jest Minister
Klimatu i Środowiska, albowiem pozostają one w zakresie właściwości Ministra Finansów.
Główny Inspektor Ochrony Środowiska dostrzega zasadność zmiany przepisów we
wskazanym zakresie.
Ad.2 Czy możliwe jest objęcie transportu odpadów systemem monitorowania SENT w celu
wyeliminowania nieprawidłowości oraz nieuczciwych dostawców usług wywozu
odpadów?
Ad.3 Dlaczego dotychczas transport odpadów nie był objęty systemem monitorowania
SENT?
-- 2 of 3 --
Ad.2 i 3 Ewentualne prace zmierzające do nowelizacji ustawy z dnia 9 marca 2017 r.
o systemie monitorowania drogowego i kolejowego przewozu towarów oraz obrotu paliwami
opałowymi (Dz. U. z 2023 r. poz. 104, z późn. zm.) oraz rozporządzenia Ministra Finansów
z dnia 25 kwietnia 2022 r. w sprawie towarów, których przewóz jest objęty systemem
monitorowania drogowego i kolejowego przewozu towarów oraz obrotu paliwami opałowymi
(Dz. U. poz. 898, z późn. zm.) pozostają w zakresie właściwości Ministra Finansów.
Warto w tym miejscu wskazać, że w 2023 r. dokonano nowelizacji ww. rozporządzenia
Ministra Finansów z dnia 25 kwietnia 2022 r. Na mocy tej nowelizacji w systemie SENT jest
monitorowany również przewóz krajowy m.in. niebezpiecznych farb, lakierów,
rozpuszczalników i klejów. Rozporządzenie Ministra Finansów z dnia 9 października 2023 r.
zmieniające rozporządzenie w sprawie towarów, których przewóz jest objęty systemem
monitorowania drogowego i kolejowego przewozu towarów oraz obrotu paliwami
opałowymi (Dz. U. poz. 2185) weszło w życie z dniem 12 stycznia 2024 r.
Jednocześnie należy mieć na uwadze, iż od 22 lutego 2022 r. przywóz do Polski odpadów
oraz ich przewóz przez terytorium kraju podlega rejestracji w systemie SENT (por.
rozporządzenie Ministra Finansów z dnia 25 stycznia 2022 r. zmieniające rozporządzenie
w sprawie towarów, których przewóz jest objęty systemem monitorowania drogowego
i kolejowego przewozu towarów oraz obrotu paliwami opałowymi, Dz. U. poz. 178).
Pragnę również zauważyć, że jednym z priorytetów obecnego Rządu jest zajęcie się
zjawiskiem niewłaściwego gospodarowania odpadami, co znalazło odzwierciedlenie w
umowie koalicyjnej. Mając na uwadze skalę stwierdzanych w gospodarce odpadami
nieprawidłowości oraz zagrożenia jakie mogą one powodować zasadne jest rozważenie
wprowadzenia dalszych rozwiązań między innymi poprzez istniejące już systemy
informatyczne jak BDO, ale również o charakterze legislacyjnym, które doprowadzą do
ograniczenia tego zjawiska w skali kraju.
Z wyrazami szacunku
Z up. Ministra
Anita Sowińska
Podsekretarz Stanu
Ministerstwo Klimatu i Środowiska
/ – podpisany cyfrowo/
Do wiadomości:
Departament Spraw Parlamentarnych w KPRM
-- 3 of 3 --